Băng rôn kêu cứu

Băng rôn kêu cứu

Chiều 21/7, trong lúc Bộ Công Thương đang họp với doanh nghiệp về Thông tư 20, thì ở ngoài cổng Bộ, một tấm băng rôn đỏ được treo lên hàng rào.

“Vì lợi ích người tiêu dùng, ủng hộ Thủ tướng chính phủ bỏ Thông tư 20. Tạo môi trường bình đẳng trong kinh doanh” - tấm băng rôn này viết.

Tấm băng rôn ấy, là của những doanh nghiệp tư nhân nhập khẩu xe ôtô. Dù là khách thể của cuộc họp bên trong Bộ, về Thông tư 20, nhiều người trong số họ kêu rằng không được ban tổ chức cho vào. Bên trong, chỉ có một số ít đại diện của nhóm này. Còn lại là đông đảo các hãng xe nước ngoài.

Tôi ngồi trong cuộc họp và quan sát vài doanh nghiệp tư nhân “được vào”. Nhìn họ rất khác với sự chuyên nghiệp, đĩnh đạc của đông đảo đại diện các hãng xe nước ngoài. Những chủ doanh nghiệp này rụt rè khi bước vào phòng họp, run bắn khi phát biểu, lúng túng chưa quen diễn đạt các lập luận về pháp luật. Và quan trọng hơn, họ cho rằng họ là “nạn nhân” của thông tư 20, do Bộ Công Thương ban hành năm 2011, buộc các nhà nhập khẩu xe ôtô dưới 9 chỗ ngồi vào Việt Nam phải có giấy ủy quyền chính hãng sản xuất và các điều kiện khác về trạm bảo hành.

Tất nhiên, các nhà sản xuất ôtô lớn như Toyota, Ford không dễ dàng gì trao giấy uỷ quyền nhập khẩu cho doanh nghiệp nào khác ngoài doanh nghiệp của họ đang hoạt động tại Việt Nam. Thế là hàng trăm nhà nhập khẩu xe tư nhân trong nước, nhiều người trong số đó từng bỏ tiền của đầu tư rất lớn, đã bị loại khỏi “cuộc chơi”, một số ít đang hoạt động lắt lay. Cả thị trường xe nhập khẩu trong nước đã hầu như nằm hoàn toàn trong tay một số công ty nước ngoài lớn và rất ít công ty lớn trong nước.

Trong phòng họp, đại diện các hãng xe lớn trình bày, lập luận, phân tích rất bài bản về lợi ích của thông tư 20, nào là việc nhập khẩu xe cần có uỷ quyền chính hãng để bảo đảm chất lượng, nào là để duy trì trật tự, vì quyền lợi của người tiêu dùng Việt Nam.

Ngoài cổng, những doanh nghiệp tư nhân không được vào, họ không có chỗ phát biểu, họ đành căng băng rôn để bày tỏ. Cái băng rôn đỏ đó cứ ám ảnh mãi tôi suốt dọc đường về nhà và cả mấy ngày sau. Nó như một tiếng kêu mộc mạc, thật thà của những người không còn biết kêu đâu.

Theo con số thống kê chính thức, gần 98% các doanh nghiệp đang hoạt động tại Việt Nam là doanh nghiệp vừa và nhỏ, theo thời gian, các doanh nghiệp tư nhân ngày càng nhỏ lại, thế nhưng ngày càng có nhiều quy định lại “tẩy chay” các doanh nghiệp nhỏ. Muốn xuất khẩu gạo phải có kho chứa 5.000 tấn thóc, phải có thêm cơ sở xay xát với công suất tối thiểu 10 tấn mỗi giờ. Với doanh nghiệp vận tải, muốn kinh doanh hành khách theo tuyến cố định ở thành phố lớn, doanh nghiệp phải có từ 20 xe trở lên, ở tỉnh phải có từ 10 xe trở lên…

Mới đây chúng tôi cũng tiếp một nhóm gần 20 doanh nghiệp tư nhân kinh doanh gas ở nhiều tỉnh thành lặn lội về Hà Nội kêu cứu: nghị định 19 của Bộ Công Thương có hiệu lực đầu năm nay quy định thương nhân phân phối gas phải có bồn chứa tối thiểu 300m3 và ít nhất 100.000 vỏ bình gas.

Một trăm nghìn? Nhiều doanh nghiệp cho rằng nhu cầu của cả tỉnh miền núi mà họ đang kinh doanh cũng chỉ bằng một nửa mức tối thiểu trên. Muốn tiếp tục tồn tại, có người phải đầu tư thêm… 25 tỷ đồng. Không có cách nào khác là phải đóng cửa. Và họ đóng cửa, thì người được lợi là những con “cá mập” - các doanh nghiệp lớn.

Một ông chủ nhỏ nghẹn ngào kể: Cách đây 4 - 5 năm, có người trả giá công ty của anh khoảng 14-15 tỷ đồng, nhưng vì muốn tự làm ăn, phần lớn công nhân là người quen, nên anh không bán. Ngay sau có nghị định về gas này, một doanh nghiệp lớn trong ngành quay lại trả giá cả công ty chỉ 5 tỷ đồng.

Liệu có tình trạng các doanh nghiệp lớn, đang ra sức vận động để độc chiếm thị trường, giành lấy thị phần hay không? Cách dễ nhất khi giành thị trường là vận động chính sách tạo ra rào cản thật cao nếu muốn hoạt động hay gia nhập; Có được những chính sách có lợi cho mình và yên tâm không phải lo nghĩ quá nhiều về việc cải thiện chất lượng hàng hoá, dịch vụ hay giảm giá thành nữa.

Các công ty lớn luôn thích sử dụng những mỹ từ như bảo đảm an toàn, bảo vệ người tiêu dùng. Nhưng thật ra, người tiêu dùng chỉ có được lợi ích thực sự khi có sức ép cạnh tranh. Và chức năng của một nhà nước là phải bảo đảm sự cạnh tranh, giữ cho sự cạnh tranh được lành mạnh và công bằng.

Trở lại với câu chuyện của thông tư 20, các doanh nghiệp nhỏ cũng đặt câu hỏi tại sao những tập đoàn lớn lại sợ cạnh tranh như vậy. Nguồn lực họ lớn, họ có sự ủng hộ mạnh mẽ của các nhà sản xuất, họ còn có hệ thống bảo hành và dịch vụ chuyên nghiệp. Liệu điều này có liên quan đến giá thành xe ôtô của Việt Nam đang cao ngất ngưởng hàng đầu thế giới hay không?

Trong mơ ước của tôi, cũng như rất nhiều người khác, luôn hiện hữu hình ảnh của những doanh nghiệp trong nước lớn mạnh. Nhưng để đạt được giấc mơ ấy, có lẽ cần bắt đầu từ thông điệp của chiếc băng rôn đỏ treo trước cổng Bộ Công Thương. Nó viết: “Tạo môi trường bình đẳng trong kinh doanh”.

Theo VnExpress
Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

27/04/2017 09:19 | Nguyễn Minh Đức

Môi trường kinh doanh và tình cảnh Tòa án đang 'mất khách'

(VNF) - Nếu như năm 2013 có đến 58% doanh nghiệp được hỏi cho biết sẽ khởi kiện ra tòa khi có tranh chấp với đối tác thì đến năm 2016, con số này chỉ còn 37%. Nói cách khác,+
24/04/2017 00:15 | Vĩnh Chi

GS Đặng Hùng Võ: Pháp luật đất đai của Việt Nam có 3 lỗ hổng lớn

(VNF) – Theo giáo sư Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, qua 3 lần chỉnh sửa, pháp luật về đất đai của Việt Nam vẫn đang tồn tại 3 lỗ hổng lớn. Điều đáng+
18/04/2017 14:51 | Lê Minh

Xử lý ngân hàng 0 đồng qua M&A, tại sao không?

(VNF) - Chuyên gia tư vấn đầu tư Lê Minh vừa nêu quan điểm về vấn đề giải quyết câu chuyện "ngân hàng 0 đồng" thông qua hình thức M&A, theo đó
15/04/2017 08:14 | VNF (ghi)

'Không nên đặt kỳ vọng quá lớn vào tích tụ, tập trung đất đai'

(VNF) - VietnamFinance giới thiệu góc nhìn của PGS.TS. Trần Thị Minh Châu, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh tại Hội nghị của Chính phủ về tích tụ đất đai mới đây.
10/04/2017 09:23 | Yến Thanh

Kỳ vọng đại sứ Mỹ nhiệm kỳ mới sẽ là một ‘đại sứ kinh doanh’

(VNF) - Giáo sư Soren Kirchner, người được cho là một trong những ứng viên cho vị trí Đại sứ Mỹ tại Việt Nam nhiệm kỳ mới vừa bày tỏ quan điểm của mình về việc thúc đẩy hợp tác+
24/07/2016 08:48 | Xuân Hải

Ông Vũ Tiến Lộc: ‘Luật pháp phải thay đổi, liên tục thay đổi’

(VNF) – Đó là chia sẻ của Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) bên lề Hội thảo “Hệ thống pháp luật về đầu tư kinh doanh: Vướng mắc và kiến nghị”, tổ chức sáng 22/7.
21/07/2016 07:36 | Xuân Hải

Ông Nguyễn Trần Nam: ‘Thị trường bất động sản đang mất cân đối’

(VNF) - Đó là những chia sẻ bên lề của Chủ tịch Hiệp hội bất động sản Việt Nam bên lề Triển lãm quốc tế bất động sản VNREA EXPO 2016 đang được diễn ra tại Hà Nội.
18/07/2016 16:17 | Trần Giang

Hàng chục nghìn tỷ đầu tư công 'đắp chiếu', nợ công không tăng mới lạ

“Vấn đề ở đây là chúng ta không có khả năng trả nợ, tức là khoản vay về đầu tư xong không tạo ra lợi nhuận để mà trả nợ, do vậy buộc phải đi vay để trả nợ”, TS.+
15/07/2016 10:10 | Ngọc Vân

Nhượng quyền thương mại sẽ tăng trưởng khoảng 15-20%

(VNF) - Thị trường Việt Nam tiếp tục chứng tỏ sức hấp dẫn của mình khi có hơn 20 thương hiệu ngoại hàng đầu hiện tìm kiếm cơ hội nhượng quyền thương hiệu.
13/07/2016 10:18 | PV

Thị trường UPCoM sẽ còn 'tăng tốc' đến hết năm, thậm chí sang cả 2017

(VNF) - Ông Nguyễn Anh Phong, Phó Tổng giám đốc Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội chia sẻ với báo giới góc nhìn của mình về thị trường UPCoM.