Trái phiếu chính phủ và lãi suất doanh nghiệp: Quang gánh hai đầu

Trái phiếu chính phủ và lãi suất doanh nghiệp: Quang gánh hai đầu
Nhiều nhà đầu tư cho rằng, chỉ có điều chỉnh lãi suất, trái phiếu Chính phủ mới có đủ sức hấp dẫn

Nhu cầu phát hành thêm trái phiếu Chính phủ để đầu tư ngày càng lớn khi nguồn ngân sách gần như không còn dự phòng nào thêm.

Sẽ là cơ hội của ai và có tác động tới ai, từ kịch bản này?

Kịch bản phát hành trái phiếu chính phủ ra thị trường quốc tế hàng tỷ USD, cũng như phát hành trái phiếu chính phủ dưới kì hạn 5 năm – tức Chính phủ sẽ vay nợ ngắn hạn hơn thay cho dài hạn – một điều chưa từng có đối với nguồn huy động từ kênh chứng khoán cho các khoản chi Quốc gia, đang được đặt ra. 

Nhà đầu tư chờ đợi lợi suất trái phiếu tăng

Thống kê tháng 9/2015, Sở GDCK Hà Nội tổ chức 34 phiên đấu thầu, huy động được 2.628 tỷ đồng trái phiếu, giảm 66,4% so với tháng 8.

Trong đó, Kho bạc Nhà nước huy động được 2.503 tỷ đồng, Ngân hàng Phát triển VN huy động được 125 tỷ đồng. Lãi suất trúng thầu của trái phiếu kỳ hạn 5 năm nằm trong khoảng 6,45-6,60%/năm, 10 năm là 6,90%/năm, 15 năm trong khoảng 7,65-7,90%/năm. So với tháng 8, nhìn chung lãi suất trúng thầu của trái phiếu kỳ hạn 5 năm tăng khoảng 0,20%/năm, 10 năm tăng khoảng 0,20%/năm, 15 năm giữ nguyên.

Như vậy, đang có tình trạng lãi suất trúng thầu của trái phiếu kì hạn 5 năm tăng. Và có lẽ đây cũng là cơ sở để bước sang tháng 10, liên tiếp trong ba tuần, trái phiếu Chính phủ kì hạn 5 năm tiếp tục trúng thầu 100% – tính đến 23.10.2015, mặc dù trong ba tuần lãi suất trái phiếu trúng thầu không đổi.

Trong khi đó, theo một thống kê của Chứng khoán Bảo Việt, phiên đấu thầu của Kho bạc Nhà nước với kỳ hạn 10 năm chỉ huy động được 5% giá trị gọi thầu (đạt 50 tỷ đồng) mặc dù lãi suất trúng thầu đã tăng 0,1%. Tỷ lệ trúng thầu dù lãi suất đã tăng – mức tăng không cao cho một kì hạn dài – cho thấy nhà đầu tư không mặn mà với mức lãi suất điều chỉnh thấp, cũng không mặn với trái phiều kỳ hạn dài hơi.

Xu hướng này không phải mới chỉ xuất hiện gần đây. Nếu không, đã không đề xuất cho phép phát hành trái phiếu dưới kì hạn 5 năm, để nhà đầu tư dễ bề bỏ vốn và dễ bề “xoay chuyển”, đặc biệt dễ xoay chuyền và thích ứng với đường con lãi suất – lợi tức mà trái chủ được hưởng tham chiếu trên lãi suất của hệ thống nhà băng.

Ông Andy Hồ, Giám đốc điều hành VinaCapital nhận định về kế hoạch phát hành trái phiếu tới đây của chính phủ là với tình hình hiện nay, có khả năng chính phủ sẽ muốn thúc đẩy sớm kế hoạch phát hành trái phiếu chính phủ ra thị trường Quốc tế. Và muốn để thành công, có lẽ lãi suất hiện tại sẽ phải điều chỉnh.

Những yếu tố chi phối lãi suất và gánh nặng cho doanh nghiệp

Trả lời câu hỏi của PV là mức điều chỉnh theo ông sẽ khoảng bao nhiêu, và có nghịch lý không khi lạm phát của nền kinh tế đang gần tiệm cận 0? Ông Andy khẳng định điều chỉnh lãi suất gần như là bắt buộc. “Chỉ có điều chỉnh lãi suất, chúng tôi mới thấy đủ sức hấp dẫn và xem xét ra quyết định mua”.

Cũng theo ông Andy Hồ, có một số các yếu tố đang chi phối để lãi suất VN khó có thể không điều chỉnh mà vẫn muốn phát hành trái phiếu. Trong đó, hiện tượng “rập rình” tăng lãi suất của FED khi phải cân đối giữa mong muốn của chính phủ và lạm phát của nước họ.

“Lạm phát của Mỹ cần tăng 2% nhưng không có dấu hiệu tăng. Việt Nam không có lạm phát vì giá hàng hóa trên thế giới như dầu, sữa đã giảm thấp từ giá cung; khi nhu cầu Trung Quốc giảm rất nhiều (GDP khả năng tăng trưởng dưới 7%) đồng thời vẫn phải tiếp tục sản xuất – giảm giá hàng bán khiến giá thành mọi thứ thấp hơn. Mỹ cũng tương tự khi nhập khẩu từ Trung Quốc rất lớn. Lượng thất nghiệp vẫn cao và công ăn việc làm chưa đủ yên tâm nên khó tăng lãi suất, thậm chí phải qua 2016. Nếu trong trường hợp tăng, giá USD sẽ lên, Trung Quốc sẽ phá giá và VN có khả năng phải đi theo. Lãi suất tiền USD lẫn VNĐ phải từ từ đi lên. Chính phủ VN đang gặp khó khăn về phát hành trái phiếu, phải điều chỉnh lãi suất để thành công”, ông Andy nói.

Tuy khối ngoại chiếm tỷ trọng không lớn trong tổng giá trị giao dịch của toàn thị trường, song thực tế lại chi phối rất lớn quyết định của dòng tiền trên thị trường.
Cũng theo vị chuyên gia này thì tùy thuộc vào mong muốn phát hành ngay lập tức hoặc không mà chính phủ sẽ “định hướng” lãi suất. Trong khi đó, ông Trương Chí Trung, Thứ trưởng Bộ Tài chính khẳng định VN có thể sẽ phát hành trái phiếu Quốc tế ngay trong năm 2015. Có nghĩa, khả năng rục rịch điều chỉnh lãi suất là có thật và một số ngân hàng TMCP mới đây đã đón trước, điều chỉnh lãi suất huy động. Điển hình như Viet Capital Bank đã điều chỉnh tăng lãi suất tiền gửi VND với mức cộng thêm 0,2%/năm vào ngày 21/10.
Theo đó, kỳ hạn 7 tháng được hưởng lãi suất 6,5%/năm, kỳ hạn 8 tháng là 6,6%/năm, kỳ hạn 9 tháng là 6,7%/năm; lãi suất 6,7%/năm và 6,8%/năm lần lượt dành cho kỳ hạn 10 tháng và 11 tháng. Đặc biệt, với sản phẩm Tiết kiệm 39+ ưu việt (dành riêng cho khách hàng có độ tuổi từ 39 trở lên), lãi suất ở các kỳ hạn 7, 8, 9, 10, 11 cũng được điều chỉnh tăng thêm so với mức lãi suất tiền gửi thông thường,đặc biệt với kỳ hạn 11 tháng lãi suất lên đến 6,9%/năm.

Trước đó, từ ngày 19/10 Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) tăng 0,2%-0,4% lãi suất tiền gửi VND so với ngày 28/9 đối với các kỳ hạn từ 3 tháng trở lên. Eximbank và một số các NH cũng thay biểu lãi suất mới…

Có vẻ như nhu cầu huy động vốn, tăng thanh khoản, đáp ứng nhu cầu vay vốn trên thị trường cuối năm là một trong những lí do khiến các NH điều chỉnh biểu lãi suất. Nhưng vẫn sẽ khá khó hiểu khi lãi suất thực dương của người gửi tiền hiện đã khá cao. Và quan trọng hơn, lãi suất vay của DN ở các kì hạn dài vẫn trên 10% – mức khá cao và nhiều DN vẫn chưa thể “thích nghi” hoặc mạnh dạn vay đầu tư mới.

Nếu để phát hành trái phiếu chính phủ với lượng lớn thành công, mà phải điều chỉnh lãi suất lúc này, liệu có hay không nỗi lo đầu tư Chính phủ đang lấn át vốn đầu tư tư nhân – như điều mà Chuyên gia kinh tế Phan Minh Ngọc từng cảnh báo. Bởi “không chóng thì chày” khi lãi suất tăng, gánh nặng lãi suất vay cuối cùng cũng sẽ điều chỉnh nặng thêm trên đầu DN.

Theo Diễn đàn doanh nghiệp
Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

10/12/2016 10:00 | Hồ Mai

F&N là nhà đầu tư duy nhất tham gia đấu giá cổ phần Vinamilk của SCIC

(VNF) - Hai tổ chức thuộc tập đoàn F&N đăng ký mua 5,4% cổ phần trong tổng số 9% cổ phần Vinamilk do SCIC bán ra.
10/12/2016 09:22 | Kình Dương

Bộ Công Thương muốn định giá dự án thép 8.000 tỷ ‘đắp chiếu’

(VNF) – Bộ Công Thương thông báo đang tiến hành lựa chọn đơn vị tư vấn để định giá dự án 8.000 tỷ “đắp chiếu” của Gang thép Thái Nguyên. Việc định giá là để tạo cơ sở báo cáo+
09/12/2016 08:51 | Yên Thủy
231,8 triệu

Habeco sẽ 'bay' sang HOSE sau tháng rưỡi 'ở trọ' UpCOM

(VNF) - 231,8 triệu cổ phiếu BHN đang niêm yết tại sàn UpCOM sẽ chuyển sang niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán TP.HCM (HOSE) ngay trong năm 2016.
08/12/2016 13:48 | Kình Dương

VCSC phát hành 300 tỷ đồng trái phiếu dạng tín chấp

(VNF) – VCSC phát hành 300 tỷ đồng trái phiếu dạng tín chấp với mục đích gia tăng quy mô hoạt động cho nghiệp vụ môi giới, đặc biệt là nhằm bổ sung vốn cho hoạt động cho vay giao+
08/12/2016 13:10 | Kình Dương

Gelex tính phát hành 2.000 tỷ đồng trái phiếu kèm chứng quyền

(VNF) – Gelex dự định phát hành 2.000 tỷ đồng trái phiếu kèm chứng quyền và chia làm 3 đợt. Đợt 1 bắt đầu từ ngày hôm nay với 1.000 tỷ đồng trái phiếu kèm chứng quyền được phát hành.
30/10/2015 08:55 | Lê Kim Liên

50 thương hiệu lớn nhất sàn chứng khoán Việt trị giá 5,5 tỷ USD

Đây là đánh giá của Brand Finance - hãng định giá thương hiệu hàng đầu thế giới có trụ sở tại Anh, vừa công bố tại diễn đàn Vietnam Brand Matters ngày 14/10/2015 vừa qua.
28/10/2015 09:47 | Quỳnh Chi

Chứng khoán 7 tháng đầu năm: Tâm lý lạc quan

(VNF) - Theo thống kê, trong 7 tháng đầu năm, chỉ số VN-Index đã tăng 13,84%, là chỉ số có mức tăng tốt nhất khu vực ASEAN.
27/10/2015 11:46 | Lê Thuận

Cổ phần hóa năm 2015: Cơ hội và thách thức đan xen

(VNF) - Năm 2015, Chính phủ quyết tâm cổ phần hóa 280 doanh nghiệp nhà nước (DNNN). Đây vừa là cơ hội và thử thách cho giới đầu tư. Bên cạnh đó, cũng có ý kiến cho rằng với số+
27/10/2015 11:15 | Sơn Lâm

TTCK 2014 và những dấu ấn khó phai

(VNF) - Thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam năm qua ghi dấu nhiều thăng trầm và sóng gió, để lại dấu ấn khó phai trong lòng nhà đầu tư với nhiều cảm xúc thăng hoa hoặc cay đắng.