Bán bảo hiểm nhân thọ kiểu Thái Sơn TCA: Cảnh báo thông tin lệch chuẩn, gây hệ lụy cho thị trường

Sau khi theo dõi các thông tin truyền thông, quảng bá về dự án Thái Sơn TCA của các thành viên Công ty cổ phần TC Advisors (TCA) trên mạng xã hội và báo chí phản ánh, ông Nguyễn Đức Thắng, Chủ tịch GAMA Global-Vietnam bày tỏ quan ngại rằng, nếu nói về bảo hiểm nhân thọ như vậy có thể sẽ để lại hệ luỵ cho thị trường vốn đã nhạy cảm và có nhiều định kiến với người dân.

Thứ nhất, thông điệp “Mua bảo hiểm nhân thọ có thu nhập”. Ông Thắng cho biết, bảo hiểm nhân thọ ra đời trên thế giới đến nay đã gần 450 năm với sứ mệnh nhân văn là “giúp số đông chia sẻ tổn thất do rủi ro gây ra với số ít, với hai nhiệm vụ chính: giúp bảo vệ an toàn tài chính (khi rủi ro xảy ra cho người trụ cột) và tích lũy cho kế hoạch dài hạn một cách có kỷ luật (khi không có rủi ro xảy ra).

Chính vì thế, việc truyền thông “mua bảo hiểm nhân thọ có thu nhập” là rất nguy hiểm, gây hiểu biết sai lệch về nguyên tắc của bảo hiểm nhân thọ trong khách hàng và người dân.

Ông Thắng nói, chúng ta tham gia bảo hiểm luôn nhằm đến mục đích bảo vệ an toàn tài chính là quan trọng nhất, còn yếu tố tích lũy là cái thứ hai, đến sau khi hoàn thành sứ mạng bảo vệ mà không có rủi ro xảy ra.

“Việc xem nhẹ yếu tố bảo vệ, nặng về tích lũy, khi tư vấn bảo hiểm cho khách hàng như thời gian qua đã gây ra rất nhiều hệ lụy cho ngành bảo hiểm nhân thọ từ sự hiểu sai, tạo ra mong đợi sai của khách hàng về sản phẩm bảo hiểm nhân thọ”, ông Thắng lưu ý.

Khi tìm hiểu chi tiết thì cái gọi là “thu nhập”, bản chất là các khoản chiết khấu cho các thành viên tham gia dự án Thái Sơn TCA, do chính TCA chi trả (được trích ra từ nguồn thu nhập đại lý tổ chức do doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ trả cho TCA), chứ không phải thu nhập phát sinh từ quyền lợi chính hợp đồng bảo hiểm nhân thọ mà họ tham gia. Nên, nói rằng “mua bảo hiểm nhân thọ có thu nhập” sẽ gây hiểu lầm rất nguy hại cho thị trường.

Thứ hai, “Làm bảo hiểm không cần học, không cần mã số (code đại lý được Bộ Tài chính cấp)”. Vị đại diện GAMA Global-Vietnam dẫn chứng, theo điều 125, Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022, việc làm đại lý bảo hiểm phải tuân thủ các điều kiện hoạt động, trong đó có quy định “có chứng chỉ đại lý bảo hiểm theo đúng quy định của pháp luật.

Như vậy, việc truyền thông “làm bảo hiểm không cần học, không cần mã số (code)…” sẽ khiến khách hàng, người dân sai về bản chất của vấn đề, gây hiểu biết nhầm lẫn, vì khi nói “làm bảo hiểm”, chúng ta đều lập tức hiểu là “đi làm nghề đại lý bảo hiểm”. Điều này gây ra nhận thức sai về nghề đại lý bảo hiểm nhân thọ, ảnh hưởng đến đội ngũ đại lý bảo hiểm nhân thọ đang hoạt động trên thị trường và những người đang tìm hiểu để về công việc này.

Thứ ba, “chỉ cần mua hợp đồng bảo hiểm nhân thọ tối thiểu 12 triệu”. Ông Nguyễn Đức Thắng khẳng định, bảo hiểm nhân thọ là một sản phẩm tài chính rất khác biệt, chỉ có tham gia bảo hiểm nhân thọ đúng – đủ mới bảo vệ được an toàn tài chính cho bản thân và gia đình.

Đúng có nghĩa là được tư vấn đúng nhu cầu, và đủ có nghĩa là đủ khả năng tài chính. Vì thế, mức phí tham gia của một khách hàng sẽ phụ thuộc vào nhu cầu và khả năng tài chính của họ. Việc đưa ra môt mức phí bảo hiểm nhân thọ tối thiểu và duy nhất (12 triệu) rồi tập trung vào việc truyền thông ra thị trường sẽ gây hiểu sai cho người tham gia bảo hiểm nhân thọ.

Mọi người đều có nhu cầu và khả năng tài chính khác nhau. Một người tham gia quá khả năng tài chính của mình là hoàn toàn không tốt, nhưng nếu họ có khả năng tài chính và nhu cầu mà lại tham gia quá thấp thì cũng hoàn toàn không phù hợp. Bảo hiểm nhân thọ hoàn toàn không phải là một sản phẩm bán đồng giá.

Thứ tư, lâu nay cũng có một số luồng ý kiến cho rằng kinh doanh bảo hiểm nhân thọ cũng giống như kinh doanh đa cấp nhưng thực ra, hai hình thức này rất khác nhau.

Ông Thắng phân tích, điểm khác biệt là để trở thành một đại lý bảo hiểm nhân thọ phải học và thi lấy chứng chỉ hành nghề theo quy định pháp luật, sản phẩm bảo hiểm và mức hoa hồng khai thác được quản lý chặt chẽ, phê duyệt bởi Bộ Tài chính và không bắt buộc phải mua sản phẩm khi trở thành đại lý bảo hiểm của doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ. Không như mô hình kinh doanh đa cấp, chỉ cần mua sản phẩm và giới thiệu người cùng mua.

Đồng thời, việc xây dựng mạng lưới cộng tác viên giới thiệu khách hàng tiềm năng cho người đại lý bảo hiểm nhân thọ và qua đó được hưởng thù lao giới thiệu, không phải là điều gì mới trong ngành bảo hiểm nhân thọ trên thế giới và ngay cả tại Việt Nam.

Đây cũng không phải là hoạt động “môi giới bảo hiểm” như một số người truyền thông vì với hoạt động môi giới bảo hiểm đúng nghĩa thì thu nhập của họ sẽ do khách hàng trực tiếp chi trả, họ là người đại diện cho khách hàng tìm mua chương trình bảo hiểm phù hợp.

Tại Việt Nam, người đại lý bảo hiểm nhân thọ vẫn nhận thù lao từ hoạt động tư vấn bảo hiểm, nên cho dù là đại lý cá nhân hay đại lý tổ chức thì vẫn là đại lý bảo hiểm nhận thu nhập từ doanh nghiệp bảo hiểm.

Ông Thắng nêu quan điểm, là một công ty đại lý, tổ chức, doanh nghiệp có toàn quyền phân phối lại thù lao cho đội ngũ cộng tác viên của mình tùy theo chính sách của doanh nghiệp đó. Tuy nhiên, việc truyền thông cần được chuẩn hóa và tránh gây nhiễu thông tin, thậm chí sai lệch nhận thức, cho khách hàng và người dân. Khi xảy ra các tình huống này, sẽ xuất hiện tranh cãi trên mạng xã hội càng làm cho khách hàng và người dân bối rối trước các luồng thông tin khác nhau.

Cần phải biết rằng, ngay tại các thị trường có kênh đại lý cá nhân độc lập, đại lý tổ chức phát triển mạnh (như Hoa Kỳ, Canada) thì kênh đại lý truyền thống (home office agencies) do các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ trực tiếp tuyển dụng và quản lý vẫn hoạt động rất tốt và mạnh mẽ.

Cùng với sự phát triển của thị trường bảo hiểm nhân thọ tại Việt Nam, đại diện GAMA Global-Vietnam đánh giá, việc có nhiều kênh phân phối (kênh đại lý truyền thống, kênh bán bảo hiểm qua ngân hàng, kênh đại lý tổ chức,…) là cần thiết nhưng sẽ không thể triệt tiêu hoặc thay thế nhau hoàn toàn. Tất cả phụ thuộc vào điều kiện kinh tế xã hội và văn hóa tiêu dùng của các quốc gia. Vì vậy, rất cần có sự tôn trọng lẫn nhau, tránh các truyền thông phủ nhận nhau, gây hoang mang cho khách hàng.

“Trong bối cảnh thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam còn khá non trẻ, chỉ mới có 30 năm hoạt động, rất cần sự giám sát và chấn chỉnh từ cơ quan chức năng, cụ thể là Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm (Bộ Tài chính). Nhất là trong bối cảnh liên tục xuất hiện các thông tin lệch chuẩn, có thể gây hiểu sai trong thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam, đặc biệt là từ những dự án có ảnh hưởng đến nhiều người tham gia”, ông Nguyễn Đức Thắng kiến nghị.