(VNF) - Ngân hàng Nhà nước đang từng bước nới "room tín dụng" thông qua hàng loạt điều chỉnh kỹ thuật linh hoạt. Cuộc chơi tín dụng giai đoạn mới sẽ bước vào thời kỳ phân hóa theo năng lực và chiều sâu an toàn.
Vai trò lịch sử của “room tín dụng”
Cơ chế "room tín dụng" - tức hạn mức tín dụng phân bổ cho từng ngân hàng thương mại - được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) sử dụng từ năm 2011 như một công cụ hữu hiệu để kiểm soát quy mô tín dụng, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, từ kiểm soát lạm phát đến ổn định tỷ giá.
Nhưng sau 15 năm, hệ thống ngân hàng đã thay đổi mạnh mẽ, với các công cụ kiểm soát hiện đại hơn, duy trì tín dụng an toàn, minh bạch, không lo tăng trưởng tín dụng nóng thì cơ chế này đang bộc lộ nhiều hạn chế.
Cơ chế "room tín dụng" giúp kiểm soát rủi ro một cách nhanh chóng nhưng đồng thời cũng tạo ra những bất cập: ngân hàng yếu và nhà băng mạnh bị khống chế bởi trần tăng trưởng tương đương nhau. Gần đây, cơ chế phân bổ hạn mức tín dụng dù đã được điều chỉnh theo các tiêu chí an toàn vốn và xếp hạng tổ chức tín dụng nhưng về bản chất vẫn mang dáng dấp của một công cụ hành chính dựa trên hạn ngạch.
Vì vậy, nhiều chuyên gia ngân hàng cho rằng, đã đến lúc phải xây dựng một lộ trình minh bạch và dứt khoát nhằm tiến tới xóa bỏ cơ chế cấp "room tín dụng". Việc điều hành tín dụng cần được định hướng theo lộ trình chuyển đổi sang các công cụ quản lý hiện đại hơn.
Các ngân hàng kỳ vọng việc bỏ "room tín dụng" sẽ giúp họ chủ động hơn trong xây dựng kế hoạch tăng trưởng hàng năm. Việc tháo bỏ giới hạn này sẽ giúp đáp ứng nhu cầu vốn ngày càng tăng của nền kinh tế, tăng tính cạnh tranh, minh bạch. Ngân hàng sẽ phải cạnh tranh dựa trên năng lực thực sự, từ quản trị rủi ro đến chất lượng dịch vụ, thay vì phụ thuộc vào hạn mức được cấp, tạo môi trường tài chính công bằng hơn.
Bà Nguyễn Thu Hà, Giám đốc phân tích cổ phiếu của SSI Research, cho rằng khi gỡ bỏ rào cản hành chính, các ngân hàng sẽ cạnh tranh sòng phẳng dựa trên năng lực quản trị rủi ro và chất lượng tài sản. Vì thế, bức tranh thị phần sẽ thay đổi theo hướng có lợi cho các ngân hàng có bộ đệm vốn dày (CAR cao) và quản trị tốt.
Tuy nhiên, bỏ "room tín dụng" không phải “phép màu” lập tức tạo ra dư địa tăng trưởng. Việc bỏ room không đồng nghĩa với việc thả nổi rủi ro. Vì vậy, khuôn khổ giám sát sau khi bỏ room phải đủ chặt để tránh lặp lại tình trạng tín dụng tăng nóng, nợ xấu leo thang như những giai đoạn trước.
Chuyên gia tài chính - TS.Nguyễn Hữu Huân cho rằng việc bỏ room tín dụng sẽ đi kèm các yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hơn về chất lượng tài sản và quản trị rủi ro theo tiêu chuẩn Basel III. Nếu không kiểm soát tốt, nợ xấu tăng cao hoặc chất lượng tài sản giảm sút sẽ khiến ngân hàng khó tận dụng được cơ hội.
Còn theo ông Phạm Xuân Hòe, Tổng Thư ký Hiệp hội Cho thuê tài chính Việt Nam, NHNN hoàn toàn có đủ công cụ điều hành thay thế "room tín dụng", như lãi suất, tỷ lệ dự trữ bắt buộc và các hệ số an toàn vốn theo chuẩn Basel. Điều quan trọng là năng lực giám sát, hệ thống cảnh báo sớm và cơ chế hậu kiểm phải đủ mạnh để thay thế tư duy "tiền kiểm" bằng mệnh lệnh hành chính.
Nới “room” bằng cách tiếp cận linh hoạt
Dù đến nay cơ chế "room tín dụng" chưa được gỡ bỏ về mặt danh nghĩa nhưng NHNN đã từng bước mở rộng dư địa tín dụng thông qua hàng loạt quyết sách chưa từng có tiền lệ, tạo tiền đề tiến tới xóa bỏ cơ chế cấp hạn mức.
Thông tư số 14/2025/TT-NHNN đưa ra quy định về các bộ đệm vốn (bảo toàn vốn, vốn phản chu kỳ) tiệm cận với chuẩn mực Basel III. Đây là tiền đề quan trọng cho lộ trình xóa bỏ cơ chế phân bổ hạn mức tín dụng.
Còn Thông tư 08/2026 và Thông tư 25/2026 tạo ra một dư địa đáng kể khi cho phép các ngân hàng nâng trần tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn từ 30% lên 40%. Đồng thời, việc thay đổi công thức tính tỷ lệ LDR (dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi) bằng cách cho phép tính một phần tiền gửi Kho bạc Nhà nước đã giúp cải thiện thanh khoản trên sổ sách một cách đáng kể. Đáng chú ý, NHNN còn cho phép loại trừ dư nợ cho vay nhà ở xã hội, khu công nghiệp và 18 dự án trọng điểm của các tập đoàn lớn khỏi hạn mức tăng trưởng tín dụng chung.
Có thể thấy, thay vì xóa bỏ ngay “room tín dụng”, nhà điều hành lựa chọn cách tiếp cận linh hoạt hơn vừa mở thêm dư địa cho vay vừa định hướng dòng vốn vào những lĩnh vực có khả năng tạo động lực cho tăng trưởng. Việc NHNN lựa chọn "nới room" thông qua các công cụ kỹ thuật thay vì xóa bỏ ngay bằng một quyết định hành chính cho thấy định hướng cải cách đang được triển khai theo lộ trình thận trọng nhưng rõ ràng, tạo bước đệm để chuyển từ cơ chế quản lý bằng hạn mức hành chính sang quản trị dựa trên năng lực tài chính và chuẩn mực quốc tế.
Bà Nguyễn Thị Phương Lam, Giám đốc Phân tích Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), cho rằng thay vì nới lỏng tín dụng đại trà, NHNN đang lựa chọn "nới lỏng kỹ thuật" để định hướng dòng vốn chảy vào các phân khúc bền vững, hạn chế nguy cơ hình thành bong bóng tài sản.
Dù việc chuyển sang cơ chế “phanh mềm” là xu hướng tất yếu nhưng nhiều chuyên gia và lãnh đạo trong ngành cho rằng Việt Nam chưa hội đủ điều kiện để xóa bỏ hoàn toàn "room tín dụng", việc bỏ room vẫn cần thêm thời gian. Năng lực vốn và quản trị rủi ro của các ngân hàng vẫn là rào cản lớn nhất cho lộ trình này.
Khi "room tín dụng" dần được thay thế bằng các chuẩn mực an toàn quốc tế, hệ số an toàn vốn (CAR) sẽ trở thành thước đo quyết định khả năng tăng trưởng của mỗi tổ chức tín dụng.
Dữ liệu cho thấy, hệ số CAR bình quân của 26 ngân hàng trong nước đã cải thiện lên khoảng 12% vào cuối năm 2025 nhưng vẫn thấp hơn đáng kể so với nhiều ngân hàng nước ngoài hoạt động tại Việt Nam như Shinhan Bank (trên 20%) hay HSBC (gần 17%). Sự chênh lệch này phản ánh dư địa tài chính và khả năng chống chịu rủi ro của khối ngân hàng trong nước vẫn còn hạn chế.
Khi không còn hạn mức do NHNN phân bổ, mỗi ngân hàng sẽ phải tự xây dựng kế hoạch tăng trưởng tín dụng trên cơ sở năng lực vốn, khả năng quản trị rủi ro và mức độ chịu đựng của bảng cân đối kế toán. Thay vì dựa vào hạn mức được cấp, các ngân hàng phải tự xác định đâu là "giới hạn an toàn" để vừa mở rộng tín dụng vừa bảo đảm hệ số an toàn vốn và khả năng thanh khoản.
Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cho biết, mặc dù một số tổ chức tín dụng đã cơ bản đáp ứng các yêu cầu của Thông tư 14 về tỷ lệ an toàn vốn nhưng phần lớn hệ thống vẫn cần thêm thời gian để hoàn thiện hạ tầng quản trị rủi ro, đặc biệt là nâng cấp hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ nhằm đáp ứng phương pháp tính vốn theo các chuẩn mực của Basel II, tiến tới Basel III. Để chuẩn bị cho lộ trình này, NHNN đang tiếp tục hoàn thiện các quy định về quản trị rủi ro theo chuẩn Basel III, buộc các ngân hàng phải tăng vốn tự có và xây dựng bộ đệm vốn tương xứng với quy mô tín dụng.
(VNF) - Mùa công bố báo cáo tài chính bán niên 2026 đang cho thấy bức tranh phân hóa rõ nét của ngành ngân hàng. Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất cho vay tiếp tục được duy trì ở mức thấp để hỗ trợ nền kinh tế, biên lãi thuần (NIM) của nhiều ngân hàng chịu áp lực thu hẹp. Điều đó khiến thước đo đối với các ngân hàng cũng thay đổi. Nếu trước đây, lợi nhuận là chỉ số được quan tâm hàng đầu, thì nay thị trường muốn biết lợi nhuận ấy được tạo ra từ đâu và liệu mô hình tăng trưởng có còn dư địa trong những năm tới.
(VNF) - Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 tổ chức vào tháng 4/2026, Eximbank đã thông qua Chiến lược phát triển giai đoạn 2026 - 2030 và Khung quản trị doanh nghiệp mới theo định hướng tiếp cận các chuẩn mực quản trị quốc tế, phù hợp với quy định của pháp luật Việt Nam.
(VNF) - Ngân hàng này cho biết, sau 6 tháng đầu năm, huy động vốn từ khách hàng tăng 30%, dư nợ tín dụng tăng 21% và lợi nhuận trước thuế hợp nhất tăng hơn 780%.
(VNF) - Mùa báo cáo tài chính quý II khép lại vào cuối tháng 7 với một bức tranh lợi nhuận ngành ngân hàng khởi sắc với phần lớn ngân hàng tăng trưởng hai chữ số, thậm chí có ngân hàng đạt mức tăng ba chữ số.
(VNF) - Trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng tài sản của Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HOSE: SSB) vượt 427.100 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế hợp nhất đạt 2.625 tỷ đồng. Đồng hành cùng định hướng giảm mặt bằng lãi suất để hỗ trợ nền kinh tế, SeABank tiếp tục duy trì hoạt động hiệu quả, mở rộng tín dụng, củng cố nguồn vốn và đảm bảo các chỉ tiêu an toàn.
(VNF) - Kết thúc 6 tháng đầu năm 2026, Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) ghi nhận lợi nhuận trước thuế đạt 9.092 tỷ đồng, hoàn thành 51% kế hoạch năm. Cùng với tăng trưởng về quy mô, ngân hàng tiếp tục nâng cao hiệu quả hoạt động, kiểm soát chất lượng tài sản. Vốn điều lệ tăng lên mức 53.442 tỷ đồng.
(VNF) - NHNN vừa quyết định giảm tỷ lệ khấu trừ số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước khi tính tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi từ 80% xuống 50%, áp dụng trong giai đoạn từ ngày 1/8/2026 đến hết 31/7/2028.
(VNF) - Sau nhiều năm lãi suất được xem là “phong vũ biểu” của chính sách tiền tệ, những diễn biến gần đây cho thấy điều hành của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang có sự dịch chuyển đáng chú ý.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Phát triển TP. Hồ Chí Minh (HDBank - HoSE: HDB) công bố kết quả kinh doanh 6 tháng đầu năm 2026 với ba dấu mốc nổi bật: gia nhập nhóm ngân hàng có quy mô tài sản trên 1 triệu tỷ đồng; lợi nhuận trước thuế vượt 13.200 tỷ đồng với ROE đạt 25,4% thuộc nhóm cao nhất toàn ngành; đồng thời tiếp tục khẳng định vị thế trên thị trường vốn quốc tế thông qua khoản vay hợp vốn Social Loan trị giá 721 triệu USD và lần đầu tiên được Fitch Ratings xếp hạng tín nhiệm BB-, thuộc nhóm cao nhất đối với các ngân hàng Việt Nam.
(VNF) - Khoản vay xã hội hợp vốn quốc tế trị giá 721 triệu USD mà HDBank ký kết ngày 30/7 đã thiết lập một dấu mốc mới trên thị trường vốn Việt Nam. Đây là khoản vay xã hội hợp vốn quốc tế lớn nhất từ trước tới nay do một tổ chức Việt Nam huy động thành công, đồng thời khẳng định niềm tin mạnh mẽ của các định chế tài chính toàn cầu đối với HDBank và triển vọng phát triển của nền kinh tế Việt Nam.
(VNF) - Kết thúc 6 tháng đầu năm 2026, Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (HoSE: MSB) ghi nhận lợi nhuận trước thuế hợp nhất đạt gần 3.423 tỷ đồng, tăng gần 7,9%; tổng tài sản đạt gần 441.000 tỷ đồng, tăng 29,2% so với cùng kỳ. Các chỉ số an toàn và chất lượng tài sản tiếp tục được kiểm soát, phản ánh mức tăng trưởng ổn định, bền vững và nỗ lực nâng cao hiệu quả hoạt động của Ngân hàng trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) đã công bố kết quả kinh doanh 6 tháng năm 2026 với những chỉ số tích cực, đảm bảo cam kết đã đề ra với các cổ đông.
(VNF) - Kết thúc 6 tháng đầu năm 2026, Ngân hàng TMCP Nam Á (Nam A Bank - HoSE: NAB) tiếp tục ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực với lợi nhuận trước thuế đạt 3.159 tỷ đồng, tăng 25% so với cùng kỳ năm trước.
(VNF) - Tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế Moody’s Ratings (Moody’s) vừa chính thức công bố nâng triển vọng xếp hạng của Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank: HoSE TPB) từ "Ổn định" sang "Tích cực", đồng thời xác nhận xếp hạng tiền gửi và nhà phát hành dài hạn ở mức B1. Động thái này ghi nhận bước tiến rõ nét của TPBank trong việc củng cố đệm vốn, duy trì chất lượng tài sản ổn định và kiện toàn bộ máy quản trị.
(VNF) - Mùa hè là thời điểm lý tưởng để hiện thực hóa những kế hoạch du lịch còn dang dở, khám phá những vùng đất mới và tận hưởng những trải nghiệm đáng nhớ bên gia đình, bạn bè. Đồng hành cùng khách hàng trong mùa du lịch cao điểm, Vietcombank triển khai chương trình khuyến mại “Có VCB Digibank – Dịp này mình đi thôi”, mang đến nhiều ưu đãi thiết thực khi đặt vé di chuyển và thanh toán QR xuyên biên giới trên ứng dụng VCB Digibank.
(VNF) - Theo lãnh đạo Techcombank, dựa trên điều kiện thị trường, mặt bằng lãi suất có thể đi ngang hoặc tăng nhẹ từ 20 - 30 điểm cơ bản trong giai đoạn từ nay đến cuối năm.
(VNF) - Đó là cam kết của ông Lưu Trung Thái, Chủ tịch HĐQT MB về sự đồng hành của MB trong việc triển khai và kết nối đối tác nhằm đưa các sáng kiến từ nghiên cứu đến ứng dụng thực tiễn, từ ý tưởng đến phục vụ hàng chục triệu người dân, doanh nghiệp và cả nền kinh tế.
(VNF) - Tại hội thảo "Gặp gỡ nhà đầu tư cá nhân & Cập nhật Kết quả Kinh doanh Quý 2 & 6 tháng năm 2026", ban lãnh đạo VPBank cho biết ngân hàng sẽ cân nhắc kỹ lưỡng việc phân bổ nguồn lực, tham gia ở đâu trong các dự án hạ tầng trọng điểm để tối ưu hóa lợi ích và đảm bảo an toàn vốn.
(VNF) - Lãi suất gửi tiết kiệm online tại nhiều ngân hàng đang cao hơn đáng kể so với gửi tại quầy, có nơi chênh lệch được đẩy lên mức kỷ lục, tới hơn 3%/năm.
(VNF) - Mùa công bố báo cáo tài chính bán niên 2026 đang cho thấy bức tranh phân hóa rõ nét của ngành ngân hàng. Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất cho vay tiếp tục được duy trì ở mức thấp để hỗ trợ nền kinh tế, biên lãi thuần (NIM) của nhiều ngân hàng chịu áp lực thu hẹp. Điều đó khiến thước đo đối với các ngân hàng cũng thay đổi. Nếu trước đây, lợi nhuận là chỉ số được quan tâm hàng đầu, thì nay thị trường muốn biết lợi nhuận ấy được tạo ra từ đâu và liệu mô hình tăng trưởng có còn dư địa trong những năm tới.
(VNF) - Sau hơn 50 năm đưa vào sử dụng, khu tập thể Trương Định (phường Tương Mai, Hà Nội) đã xuống cấp nghiêm trọng, nhiều hạng mục hư hỏng và bị cơi nới, lấn chiếm. Theo quy hoạch mới được công bố, khu tập thể sẽ được cải tạo, xây dựng lại bằng 2 tòa chung cư cao tối đa 30 tầng với hơn 1.000 căn hộ.