Lập sàn giao dịch vàng: Nhìn lại lộ trình 50 năm quản lý và điều tiết thị trường vàng

Hoàng Minh - 26/01/2026 11:30 (GMT+7)

(VNF) - Sau hơn một thập kỷ quản lý chặt chẽ, Chính phủ yêu cầu lập sàn/sở giao dịch vàng quốc gia. Cùng với việc bỏ độc quyền vàng miếng cuối năm 2025, những điều này mở ra bước ngoặt mới cho thị trường. Tuy nhiên, nhìn lại 50 năm điều tiết cho thấy thách thức không chỉ là minh bạch hóa thị trường, mà là giữ vàng đúng vai trò của một tài sản, không quay trở lại hệ thống tiền tệ.

Trước đó, Quốc hội cũng thúc giục Chính phủ có giải pháp và lộ trình phù hợp về thành lập sàn giao dịch vàng và ổn định thị trường này.

Sau hơn một thập kỷ áp dụng các biện pháp hành chính nghiêm ngặt, Việt Nam có những thay đổi bước ngoặt trong việc quản lý thị trường vàng. Chính phủ đã ban hành Nghị định số 232/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 10/10/2025) để sửa đổi Nghị định 24, chính thức xóa bỏ cơ chế Nhà nước độc quyền sản xuất vàng miếng. Cùng với đó, việc thành lập sàn giao dịch vàng quốc gia được kỳ vọng tạo minh bạch hoá cho thị trường tài sản nhận được nhiều sự quan tâm này.

Nghị định 24 và những nút thắt cuối cùng

Trong giai đoạn 2012–2025, Nghị định 24 trở thành trụ cột cùng các chính sách khác trong quản lý thị trường vàng theo hướng thắt chặt hoạt động kinh doanh. Trong bài viết của mình trên Tạp chí Kinh tế Sài Gòn tháng 5/2024, hai chuyên gia kinh tế Nguyễn Xuân Thành và Huỳnh Thế Du nhận định rằng Nghị định 24/2012/NĐ-CP đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử đối với nền kinh tế. Bằng cách thiết lập độc quyền sản xuất vàng miếng SJC và chấm dứt việc các ngân hàng huy động, cho vay bằng vàng, Nhà nước đã ổn định được tỷ giá và tách rời vàng khỏi hệ thống tiền tệ.

Bởi trước năm 2011, trong suốt quá trình chuyển sang kinh tế thị trường, hệ thống tài chính Việt Nam chịu tình trạng “vàng hóa” và “đô la hóa” kéo dài, làm suy yếu hiệu lực điều hành tiền tệ. Căn nguyên của tình trạng này nằm ở những lựa chọn chính sách mang dấu ấn lịch sử. Trong thời gian dài, các ngân hàng và tổ chức tín dụng được phép huy động vàng và ngoại tệ trong dân cư với lãi suất không khác gì tiền đồng rồi sử dụng các nguồn lực này cho vay trở lại nền kinh tế.

Chính trong bối cảnh đó, Nhà nước tạm thời độc quyền thị trường vàng miếng thông qua thương hiệu SJC, nhằm nhanh chóng rút vàng ra khỏi bảng cân đối của ngân hàng, thu hẹp không gian đầu cơ và khôi phục lại vai trò trung tâm của chính sách tiền tệ.

Tuy nhiên, chuyên gia Nguyễn Xuân Thành và Huỳnh Thế Du cũng chỉ ra ba vấn đề dai dẳng mà Nghị định này chưa giải quyết được gồm chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới quá lớn, tình trạng vàng nhập lậu và những cơn "sốt vàng" cục bộ. Đây chính là lý do dẫn đến việc Việt Nam cần có sự thay đổi trong việc quản lý và điều tiết thị trường vàng như giai đoạn hiện nay.

Việt Nam từng tự do kinh doanh vàng

Những điều chỉnh hiện nay chỉ có thể hiểu đầy đủ nếu đặt trong mạch lịch sử dài hơn của chính sách vàng. Sau năm 1975, Việt Nam tiếp tục duy trì mô hình Nhà nước quản lý chặt giao dịch vàng như chính sách trước đó ở miền Bắc. Bước ngoặt xuất hiện từ năm 1986, khi thị trường vàng từng bước được tự do hóa song hành với tiến trình Đổi mới. Tháng 7-1986, Ban Bí thư cho phép TPHCM thành lập Công ty kinh doanh vàng bạc, hoạt động theo chủ trương thống nhất quản lý vàng, bạc, kim cương, đá quý của Nhà nước, dưới sự chỉ đạo của UBND TPHCM và Ngân hàng Nhà nước, đồng thời thừa nhận quyền sở hữu hợp pháp của người dân đối với vàng, bạc gửi tại ngân hàng.

Trong những năm sau đó, mức độ tự do hóa được mở rộng dần. Đến năm 2000, các tổ chức tín dụng có hoạt động ngoại hối được phép huy động vốn bằng vàng hoặc tiền đồng bảo đảm bằng vàng. Từ năm 2001, hoạt động nhập khẩu vàng trở lại bình thường. Khung pháp lý tiếp tục được hoàn thiện với Nghị định 174/1999 và Nghị định 64/2003, tạo điều kiện để vàng tham gia sâu hơn vào hệ thống tài chính.

Đỉnh điểm của quá trình này diễn ra năm 2006, khi Ngân hàng Nhà nước cho phép kinh doanh vàng trên tài khoản ở nước ngoài. Tuy nhiên, chính mức độ tự do hóa cao, cùng với sự phát triển nhanh của các sàn giao dịch vàng và hoạt động huy động - cho vay vàng, đã làm gia tăng rủi ro cho hệ thống tài chính. Từ năm 2009, Chính phủ bắt đầu đảo chiều chính sách, siết chặt hoạt động sàn vàng và kinh doanh vàng trên tài khoản. Đến năm 2011, việc huy động và cho vay vàng của các tổ chức tín dụng chính thức bị chấm dứt.

Khi yêu cầu thành lập sàn giao dịch vàng quốc gia được đặt ra, thị trường kỳ vọng vào một giai đoạn quản lý minh bạch và hiệu quả hơn đối với loại tài sản đặc biệt này. Tuy nhiên, bài học từ nửa thế kỷ điều tiết cho thấy cải cách chỉ bền vững nếu không đi ngược những nguyên tắc đã được trả giá trong quá khứ. Như PGS. TS Nguyễn Đức Thành nhiều lần nhấn mạnh trên Tạp chí Kinh tế Sài Gòn, vàng và ngoại tệ có thể được giao dịch rộng rãi trên thị trường, nhưng chỉ với tư cách là tài sản được mua đi bán lại, chứ không thể là phương tiện tham gia lưu thông tiền tệ.

Theo Vietstock
Cùng chuyên mục
Sự thật về đường dây biến thịt trâu giá rẻ thành bò WAGYU thượng hạng

Sự thật về đường dây biến thịt trâu giá rẻ thành bò WAGYU thượng hạng

(VNF) - Từ nguồn thịt trâu nhập khẩu giá rẻ, một đường dây tinh vi đã “hô biến” thành thịt bò WAGYU cao cấp, tuồn vào hệ thống nhà hàng, khách sạn và siêu thị tại nhiều tỉnh, thành. Vụ việc vừa bị lực lượng chức năng Hà Nội phanh phui, hé lộ quy mô lớn cùng những thủ đoạn gây nguy cơ nghiêm trọng cho an toàn thực phẩm và sức khỏe người tiêu dùng.

Giá vàng hôm nay 24/1: Giảm nhẹ từ đỉnh lịch sử

Giá vàng hôm nay 24/1: Giảm nhẹ từ đỉnh lịch sử

24/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng trong nước giảm nhẹ trong khi giá vàng thế giới chính thức "phá đỉnh", chinh phục mốc cao nhất từ trước đế nay.

Giá vàng tăng cao khi nhà đất chững lại: Có nên bán để đầu tư bất động sản?

Giá vàng tăng cao khi nhà đất chững lại: Có nên bán để đầu tư bất động sản?

23/01/26 10:00 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng tăng dữ dội, vượt xa mọi dự báo. Vàng đang nổi lên là kênh đầu tư hấp dẫn nhất. Nhiều người băn khoăn có nên bán vàng để đầu tư bất động sản?

Vì sao Suzuki Fronx được xem là mẫu SUV 'vượt chuẩn'?

Vì sao Suzuki Fronx được xem là mẫu SUV 'vượt chuẩn'?

23/01/26 08:00 (GMT+7)

(VNF) - Ở nhóm SUV cỡ nhỏ, Suzuki Fronx gây chú ý với loạt trang bị thường chỉ xuất hiện ở phân khúc cao hơn. Điều này giúp mẫu xe Nhật Bản tạo nên vị thế “vượt chuẩn” so với khoảng giá từ 520 đến 649 triệu đồng.

Năm 2026, chuỗi WinMart/WinMart+/WiN đặt mục tiêu mở mới 1.000 – 1.500 điểm bán

Năm 2026, chuỗi WinMart/WinMart+/WiN đặt mục tiêu mở mới 1.000 – 1.500 điểm bán

23/01/26 08:00 (GMT+7)

(VNF) - Theo báo cáo mới nhất của doanh nghiệp, kết quả kinh doanh tháng 12 của WinCommerce vượt kỳ vọng trên hầu hết các chỉ tiêu chính. WinCommerce là công ty thành viên của Masan Group (HoSE: MSN) và là đơn vị vận hành chuỗi bán lẻ WinMart/WinMart+/WiN.

Giá vàng hôm nay 23/1: Tăng 4 triệu/lượng sau một đêm, vàng miếng SJC đắt chưa từng thấy

Giá vàng hôm nay 23/1: Tăng 4 triệu/lượng sau một đêm, vàng miếng SJC đắt chưa từng thấy

23/01/26 07:01 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng miếng SJC trong nước bất ngờ tăng tới 4 triệu đồng/lượng chỉ sau một đêm, lên mức 173,3 triệu đồng/lượng.

Masan Consumer: Cân bằng giữa tái đầu tư và chia sẻ giá trị cùng cổ đông dài hạn

Masan Consumer: Cân bằng giữa tái đầu tư và chia sẻ giá trị cùng cổ đông dài hạn

23/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Bước vào giai đoạn mới sau niêm yết HoSE, Masan Consumer (MCH) tiếp tục thể hiện chiến lược phát triển cân bằng: vừa gia tăng nguồn lực cho tăng trưởng dài hạn thông qua phát hành cổ phiếu thưởng, vừa duy trì chính sách cổ tức tiền mặt ở mức cao. Cách tiếp cận này không chỉ phản ánh nền tảng tài chính vững chắc, mà còn củng cố niềm tin của cổ đông vào giá trị dài hạn của doanh nghiệp.

Những bài toán tiểu thương phải đối mặt khi muốn mua xe tải van

Những bài toán tiểu thương phải đối mặt khi muốn mua xe tải van

22/01/26 18:00 (GMT+7)

(VNF) - Không phải để trở thành chiếc xe “ấn tượng trên giấy”, Suzuki EECO Van ra đời từ chính những bài toán mà người giao hàng nội đô phải đối mặt mỗi ngày. Một chiếc van linh hoạt, an toàn và tiết kiệm chi phí sẽ như một công cụ để hỗ trợ kinh doanh, giải quyết từng vấn đề cụ thể.

Mỗi ngày có 6 xe sang Lexus đến tay người dùng Việt

Mỗi ngày có 6 xe sang Lexus đến tay người dùng Việt

22/01/26 09:30 (GMT+7)

(VNF) - Kết thúc năm 2025, Lexus Việt Nam ghi nhận tổng cộng 2.252 xe được giao đến tay khách hàng, trung bình mỗi ngày có 6 xe ra biển trắng.

Giá vàng hôm nay 22/1: Vàng miếng SJC mất mốc 170 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 22/1: Vàng miếng SJC mất mốc 170 triệu/lượng

22/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng miếng SJC trong nước bất ngờ được điều chỉnh giảm ở cả hai chiều mua vào - bán ra, mất mốc 170 triệu/lượng.

Toyota Hybrid cạnh tranh bằng ưu đãi và chính sách hậu mãi

Toyota Hybrid cạnh tranh bằng ưu đãi và chính sách hậu mãi

21/01/26 16:19 (GMT+7)

(VNF) - Giữa làn sóng xe hybrid nở rộ tại Việt Nam, Toyota tiếp tục tạo lợi thế cạnh tranh bằng các chính sách ưu đãi giá bán, bảo hành chính hãng lên tới 10 năm và chi phí sử dụng ngày càng hợp lý.

Mua bán vàng miếng phải chuyển khoản và đóng thuế: Kiểm soát nguồn tiền đi qua vàng

Mua bán vàng miếng phải chuyển khoản và đóng thuế: Kiểm soát nguồn tiền đi qua vàng

21/01/26 10:00 (GMT+7)

(VNF) - Chuyên gia cho rằng, quy định này trước mắt có thể gây khó khăn với nhóm người cao tuổi đang sở hữu vàng nhưng về lâu dài tăng tính minh bạch và công khai trong giao dịch vàng.

Quy định mới về hộ kinh doanh: Làm rõ đối tượng phải đăng ký và các trường hợp được miễn

Quy định mới về hộ kinh doanh: Làm rõ đối tượng phải đăng ký và các trường hợp được miễn

21/01/26 09:52 (GMT+7)

(VNF) - Đăng ký hộ kinh doanh là thủ tục nhằm ghi nhận việc cá nhân hoặc hộ gia đình tham gia hoạt động kinh doanh, đồng thời thực hiện đăng ký thuế và các nghĩa vụ pháp lý liên quan

 Giá vàng hôm nay 21/1: Vàng miếng SJC tiến sát mốc 170 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 21/1: Vàng miếng SJC tiến sát mốc 170 triệu/lượng

21/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng miếng SJC trong nước bất ngờ tăng tới 3,1 triệu đồng/lượng chỉ sau một đêm, lên mức cao chưa từng có.

Honda Accord ngừng bán tại Việt Nam?

Honda Accord ngừng bán tại Việt Nam?

21/01/26 06:45 (GMT+7)

(VNF) - Honda Accord, mẫu xe “ế ẩm” nhất trên thị trường ô tô Việt Nam nhiều năm qua đã chính thức không còn xuất hiện trên danh mục sản phẩm của hãng tại thị trường Việt Nam.

Papelucho: Từ 'Thám tử tập sự' đến cuộc phiêu lưu xuyên quốc gia

Papelucho: Từ "Thám tử tập sự" đến cuộc phiêu lưu xuyên quốc gia

20/01/26 18:30 (GMT+7)

(VNF) - Qua ba tập đầu tiên, cậu bé cao, gầy, tóc hung đỏ, tinh nghịch, giàu lòng nhân hậu... đã dần trở nên quen thuộc với độc giả Việt Nam. Bạn đã sẵn sàng cùng Papelucho – cậu bé lém lỉnh nhất Chile bước vào hành trình đi xuyên đất nước, phá án như thám tử và "đại náo" bệnh viện chưa?

Giá vàng hôm nay 20/1: Vàng miếng SJC neo ở mức 165 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 20/1: Vàng miếng SJC neo ở mức 165 triệu/lượng

20/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng miếng SJC trong nước tiếp tục được neo ở mức 165 triệu đồng/lượng sau một ngày tăng nóng.

'Tuyệt đối không để thiếu điện giai đoạn 2026 – 2030'

'Tuyệt đối không để thiếu điện giai đoạn 2026 – 2030'

19/01/26 15:30 (GMT+7)

(VNF) - Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp năng lượng tuyệt đối không để xảy ra thiếu điện trong mọi tình huống giai đoạn 2026–2030, đồng thời tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ các dự án nguồn và lưới điện trọng điểm nhằm bảo đảm an ninh năng lượng, phục vụ phát triển kinh tế – xã hội và đời sống Nhân dân.

Giá vàng hôm nay 19/1: Vàng miếng SJC vọt lên 165 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 19/1: Vàng miếng SJC vọt lên 165 triệu/lượng

19/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng miếng SJC trong nước bất ngờ tăng nóng tới hơn 2 triệu đồng/lượng, lên mức 165 triệu đồng/lượng - mức cao nhất từ trước đến nay.

Từ 9/2, giao dịch vàng miếng không phép sẽ bị tịch thu

Từ 9/2, giao dịch vàng miếng không phép sẽ bị tịch thu

18/01/26 11:34 (GMT+7)

(VNF) - Nghị định 340/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 9/2, siết chặt quản lý hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng miếng và vàng nguyên liệu với mức phạt cao và các biện pháp bổ sung như tịch thu vàng giao dịch không giấy phép nhằm ổn định thị trường.

Giá vàng tuần qua: Vàng miếng, vàng nhẫn 'rủ nhau' phá đỉnh

Giá vàng tuần qua: Vàng miếng, vàng nhẫn 'rủ nhau' phá đỉnh

18/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Thị trường vàng trong nước tuần qua liên tục biến động khi giá vàng nhẫn và vàng miếng SJC đồng loạt "phá đỉnh".

Vì sao McDonald’s vẫn 'loay hoay' tại thị trường Việt Nam?

Vì sao McDonald’s vẫn 'loay hoay' tại thị trường Việt Nam?

17/01/26 10:00 (GMT+7)

(VNF) - Sau 12 năm hiện diện tại Việt Nam, kể từ khi doanh nhân Henry Nguyễn đưa thương hiệu này vào thị trường, McDonald’s mới chỉ có 39 cửa hàng. Trong bối cảnh đó, mục tiêu nâng con số này lên 100 cửa hàng trong vòng khoảng 3 năm tới được xem là một thách thức không nhỏ.

Giá vàng hôm nay 17/1: 'Neo' sát mốc 163 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 17/1: 'Neo' sát mốc 163 triệu/lượng

17/01/26 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Giá vàng trong nước “bất động” trong phiên sáng 17/1 khi giá vàng miếng SJC vẫn tiếp tục được neo ở 162,8 triệu đồng/lượng.

Siết mua bán pháo hoa, rượu bia trên sàn thương mại điện tử

Siết mua bán pháo hoa, rượu bia trên sàn thương mại điện tử

16/01/26 14:45 (GMT+7)

(VNF) - Bộ Công Thương yêu cầu các sàn thương mại điện tử gỡ bỏ gian hàng vi phạm, đặc biệt với các mặt hàng cấm, hạn chế kinh doanh như pháo nổ, pháo hoa, rượu bia...

Tin khác
Sự thật về đường dây biến thịt trâu giá rẻ thành bò WAGYU thượng hạng

Sự thật về đường dây biến thịt trâu giá rẻ thành bò WAGYU thượng hạng

(VNF) - Từ nguồn thịt trâu nhập khẩu giá rẻ, một đường dây tinh vi đã “hô biến” thành thịt bò WAGYU cao cấp, tuồn vào hệ thống nhà hàng, khách sạn và siêu thị tại nhiều tỉnh, thành. Vụ việc vừa bị lực lượng chức năng Hà Nội phanh phui, hé lộ quy mô lớn cùng những thủ đoạn gây nguy cơ nghiêm trọng cho an toàn thực phẩm và sức khỏe người tiêu dùng.

Giá vàng hôm nay 24/1: Giảm nhẹ từ đỉnh lịch sử

Giá vàng hôm nay 24/1: Giảm nhẹ từ đỉnh lịch sử

Giá vàng tăng cao khi nhà đất chững lại: Có nên bán để đầu tư bất động sản?

Giá vàng tăng cao khi nhà đất chững lại: Có nên bán để đầu tư bất động sản?

Vì sao Suzuki Fronx được xem là mẫu SUV 'vượt chuẩn'?

Vì sao Suzuki Fronx được xem là mẫu SUV 'vượt chuẩn'?

Năm 2026, chuỗi WinMart/WinMart+/WiN đặt mục tiêu mở mới 1.000 – 1.500 điểm bán

Năm 2026, chuỗi WinMart/WinMart+/WiN đặt mục tiêu mở mới 1.000 – 1.500 điểm bán

Giá vàng hôm nay 23/1: Tăng 4 triệu/lượng sau một đêm, vàng miếng SJC đắt chưa từng thấy

Giá vàng hôm nay 23/1: Tăng 4 triệu/lượng sau một đêm, vàng miếng SJC đắt chưa từng thấy

Masan Consumer: Cân bằng giữa tái đầu tư và chia sẻ giá trị cùng cổ đông dài hạn

Masan Consumer: Cân bằng giữa tái đầu tư và chia sẻ giá trị cùng cổ đông dài hạn

Những bài toán tiểu thương phải đối mặt khi muốn mua xe tải van

Những bài toán tiểu thương phải đối mặt khi muốn mua xe tải van

Mỗi ngày có 6 xe sang Lexus đến tay người dùng Việt

Mỗi ngày có 6 xe sang Lexus đến tay người dùng Việt

Giá vàng hôm nay 22/1: Vàng miếng SJC mất mốc 170 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 22/1: Vàng miếng SJC mất mốc 170 triệu/lượng

Toyota Hybrid cạnh tranh bằng ưu đãi và chính sách hậu mãi

Toyota Hybrid cạnh tranh bằng ưu đãi và chính sách hậu mãi

Mua bán vàng miếng phải chuyển khoản và đóng thuế: Kiểm soát nguồn tiền đi qua vàng

Mua bán vàng miếng phải chuyển khoản và đóng thuế: Kiểm soát nguồn tiền đi qua vàng

Quy định mới về hộ kinh doanh: Làm rõ đối tượng phải đăng ký và các trường hợp được miễn

Quy định mới về hộ kinh doanh: Làm rõ đối tượng phải đăng ký và các trường hợp được miễn

 Giá vàng hôm nay 21/1: Vàng miếng SJC tiến sát mốc 170 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 21/1: Vàng miếng SJC tiến sát mốc 170 triệu/lượng

Honda Accord ngừng bán tại Việt Nam?

Honda Accord ngừng bán tại Việt Nam?

Papelucho: Từ 'Thám tử tập sự' đến cuộc phiêu lưu xuyên quốc gia

Papelucho: Từ "Thám tử tập sự" đến cuộc phiêu lưu xuyên quốc gia

Giá vàng hôm nay 20/1: Vàng miếng SJC neo ở mức 165 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 20/1: Vàng miếng SJC neo ở mức 165 triệu/lượng

'Tuyệt đối không để thiếu điện giai đoạn 2026 – 2030'

'Tuyệt đối không để thiếu điện giai đoạn 2026 – 2030'

Giá vàng hôm nay 19/1: Vàng miếng SJC vọt lên 165 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 19/1: Vàng miếng SJC vọt lên 165 triệu/lượng

Từ 9/2, giao dịch vàng miếng không phép sẽ bị tịch thu

Từ 9/2, giao dịch vàng miếng không phép sẽ bị tịch thu

Giá vàng tuần qua: Vàng miếng, vàng nhẫn 'rủ nhau' phá đỉnh

Giá vàng tuần qua: Vàng miếng, vàng nhẫn 'rủ nhau' phá đỉnh

Vì sao McDonald’s vẫn 'loay hoay' tại thị trường Việt Nam?

Vì sao McDonald’s vẫn 'loay hoay' tại thị trường Việt Nam?

Giá vàng hôm nay 17/1: 'Neo' sát mốc 163 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 17/1: 'Neo' sát mốc 163 triệu/lượng

Siết mua bán pháo hoa, rượu bia trên sàn thương mại điện tử

Siết mua bán pháo hoa, rượu bia trên sàn thương mại điện tử