Bức tranh kết quả kinh doanh của ngành ngân hàng trong nửa đầu năm 2026 tích cực hơn đáng kể so với cùng kỳ khi phần lớn ngân hàng niêm yết đều ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng.
Tổng lợi nhuận trước thuế của 27 ngân hàng niêm yết đạt hơn 205 nghìn tỷ đồng, tăng 19,5% so với cùng kỳ, trong khi chỉ một số ít ngân hàng ghi nhận kết quả kinh doanh suy giảm. Động lực chính vẫn đến từ tăng trưởng tín dụng cao, thu nhập lãi thuần cải thiện và chi phí dự phòng tại một số ngân hàng giảm so với cùng kỳ.
Tuy nhiên, mức tăng trưởng lợi nhuận không phân bổ đồng đều khi một nhóm nhỏ ngân hàng tiếp tục chiếm tỷ trọng rất lớn trong tổng lợi nhuận toàn hệ thống. Điều này cho thấy phía sau con số tăng trưởng chung vẫn tồn tại một sự phân hóa đáng kể về khả năng mở rộng tài sản, chất lượng bảng cân đối và hiệu quả sử dụng vốn giữa các ngân hàng.
Xét trên 27 ngân hàng niêm yết, nhóm quốc doanh (VCB, CTG, BID) đạt gần 74,0 nghìn tỷ đồng lợi nhuận trước thuế trong 6 tháng đầu năm 2026, tăng 30,2% từ mức 56,9 nghìn tỷ đồng của cùng kỳ năm trước.
Dù quy mô lợi nhuận của nhóm bán buôn nhỉnh hơn, đạt 75,5 nghìn tỷ đồng, nhóm quốc doanh tạo mức tăng tuyệt đối lớn nhất, khoảng 17,1 nghìn tỷ đồng. Nhóm bán buôn và bán lẻ tăng lần lượt 12,6% và 13,0%, lên 75,5 nghìn tỷ đồng và 43,4 nghìn tỷ đồng; nhóm quy mô nhỏ/khác tăng 31,5% nhưng quy mô lợi nhuận chỉ đạt 12,2 nghìn tỷ đồng (Biểu đồ 1). Điều này cho thấy vai trò đầu kéo của nhóm quốc doanh trong nửa đầu năm 2026 đến từ khả năng tạo thêm lợi nhuận trên nền quy mô lớn, trong khi tăng trưởng giữa các nhóm vẫn phân hóa đáng kể.
Lợi nhuận của các ngân hàng quốc doanh tăng nhanh hơn tốc độ tăng tín dụng phản ánh vai trò ngày càng rõ của chất lượng tài sản và chi phí dự phòng đối với kết quả kinh doanh. Vietcombank là trường hợp điển hình khi thu nhập lãi thuần trong 6 tháng đầu năm đạt gần 36,8 nghìn tỷ đồng, nhưng lợi thế lớn hơn nằm ở khả năng duy trì chất lượng tín dụng tốt và không phải gia tăng mạnh chi phí dự phòng. Khi một ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu thấp và bộ đệm dự phòng cao, phần lớn tăng trưởng thu nhập hoạt động có thể được chuyển hóa trực tiếp thành lợi nhuận trước thuế thay vì phải sử dụng để xử lý các khoản vay có vấn đề.
Quy mô bảng cân đối lớn giúp các ngân hàng quốc doanh có khả năng tạo thêm một lượng tài sản sinh lãi rất lớn dù tốc độ tăng trưởng tín dụng chỉ ở mức một chữ số hoặc thấp hơn các ngân hàng tư nhân.
BIDV là ví dụ rõ nét khi dư nợ cho vay đã ở vùng khoảng 2,5 triệu tỷ đồng, do đó chỉ cần tăng trưởng tín dụng 5% cũng đồng nghĩa ngân hàng có thể bổ sung hơn một trăm nghìn tỷ đồng dư nợ mới trong một thời gian tương đối ngắn. So với một ngân hàng tư nhân có quy mô nhỏ hơn, mức tăng tương đối thấp của BIDV vẫn có thể tạo ra lượng tín dụng tuyệt đối tương đương hoặc cao hơn, qua đó giúp duy trì tăng trưởng thu nhập lãi. Tuy nhiên, điểm hạn chế là mỗi đồng tín dụng mới đều kéo theo yêu cầu bổ sung vốn tự có để đảm bảo hệ số an toàn vốn, trong khi khả năng tăng vốn của ngân hàng quốc doanh thường phụ thuộc nhiều vào kế hoạch giữ lại lợi nhuận và phê duyệt của cơ quan quản lý. Vì thế, nếu bài toán vốn không được giải quyết tương ứng với tốc độ tăng tài sản, lợi thế quy mô có thể dần trở thành một rào cản đối với khả năng tăng trưởng tín dụng và lợi nhuận trong dài hạn.
Trái với nhóm ngân hàng quốc doanh, tăng trưởng lợi nhuận của một số ngân hàng tư nhân đang gắn khá rõ với tốc độ mở rộng tín dụng và khả năng sử dụng hạn mức tăng trưởng cao hơn phần còn lại của hệ thống.
VPBank là ví dụ nổi bật khi lợi nhuận trước thuế hợp nhất nửa đầu năm đạt gần 18,9 nghìn tỷ đồng, tăng hơn 68% so với cùng kỳ, trong khi dư nợ tín dụng hợp nhất cũng tăng mạnh lên trên 1,16 triệu tỷ đồng. MB đạt hơn 20,1 nghìn tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng khoảng 27%, còn HDBank đạt hơn 13,2 nghìn tỷ đồng và tăng hơn 30%, qua đó cùng nằm trong nhóm ngân hàng có tốc độ tăng lợi nhuận nổi bật. Điểm chung của các ngân hàng này là có khả năng được phân bổ hạn mức tín dụng cao hơn nhờ năng lực tài chính, chất lượng hoạt động và việc tham gia tái cơ cấu các tổ chức tín dụng yếu kém. Vì thế, trong khi nhiều ngân hàng vẫn phải cạnh tranh gay gắt trong một hạn mức tăng trưởng tương đối giới hạn, nhóm này có điều kiện mở rộng bảng cân đối nhanh hơn và từ đó biến hạn mức tín dụng thành tăng trưởng thu nhập lãi và lợi nhuận.
Hạn mức tín dụng cao không tự nhiên tạo ra lợi nhuận nếu ngân hàng không đủ khả năng tìm kiếm khách hàng vay, huy động nguồn vốn và duy trì được mức chênh lệch lãi suất hợp lý.
Trong quý II, tăng trưởng tín dụng của một số ngân hàng như VPBank, HDBank, Techcombank và MB đạt gần 10% – 12% chỉ trong một quý, cho thấy khả năng hấp thụ hạn mức tín dụng của nhóm này cao hơn đáng kể so với mặt bằng chung. Đồng thời, NIM toàn ngành đi ngang so với quý I, cho thấy áp lực lên biên lãi đã phần nào ổn định trong bối cảnh tín dụng tăng nhanh. Tuy nhiên, khác biệt lớn nằm ở cấu trúc nguồn vốn khi ngân hàng có tỷ lệ CASA cao, mạng lưới huy động tốt hoặc khả năng tiếp cận nguồn vốn dài hạn sẽ có nhiều lợi thế hơn trong việc tài trợ cho tốc độ tăng tín dụng cao.
Tốc độ mở rộng tín dụng nhanh cũng tạo ra áp lực ngược lên bảng cân đối khi ngân hàng phải huy động thêm vốn và chấp nhận khả năng chất lượng tài sản suy giảm nếu tiêu chuẩn cho vay bị nới lỏng quá nhanh. Tỷ lệ LDR toàn ngành vẫn ở mức cao quanh 102% vào cuối quý II. Trên 27 ngân hàng niêm yết, tỷ lệ nợ xấu nhích từ 1,99% tại quý I/2026 lên 2,01% tại quý II/2026, trong khi tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm từ 79,78% xuống 78,91%; xét từ quý I/2024, bộ đệm này tiếp tục trong xu hướng thu hẹp (Biểu đồ 2).
Diễn biến này cho thấy áp lực chất lượng tài sản chưa tăng mạnh, nhưng bộ đệm dự phòng của hệ thống đang mỏng hơn trong bối cảnh tín dụng mở rộng nhanh. So với nhóm ngân hàng quốc doanh có lợi thế về quy mô tiền gửi và mạng lưới khách hàng rộng, các ngân hàng tư nhân tăng trưởng nhanh thường phải sử dụng đến việc phát hành giấy tờ có giá, huy động lãi suất cao hơn hoặc nguồn vốn quốc tế để tài trợ cho tăng trưởng.
Vì vậy, lợi thế hạn mức tín dụng cao chỉ thực sự tạo ra giá trị nếu ngân hàng duy trì được sự cân bằng giữa tốc độ tăng dư nợ, chi phí huy động và chất lượng tài sản; nếu không, tăng trưởng tín dụng nhanh có thể chỉ chuyển thành áp lực NIM và nợ xấu trong những năm sau.
Nửa đầu năm 2026 cho thấy, nhóm quốc doanh hưởng lợi từ quy mô, chất lượng tài sản và chi phí dự phòng thuận lợi, trong khi nhóm tư nhân có room tín dụng cao tăng trưởng nhờ mở rộng nhanh tài sản sinh lãi. Tuy nhiên, khi chi phí vốn gia tăng, nợ xấu nhích lên và tỷ lệ bao phủ suy giảm, lợi thế tín dụng chỉ thực sự có ý nghĩa nếu ngân hàng duy trì được NIM và kiểm soát tốt chất lượng tài sản.
Tags:
(VNF) - Theo Bộ phận Phân tích Kinh tế và Tình hình Tài chính Techcombank, việc lãi suất giảm mạnh không phải là điều dễ đạt được, đặc biệt trong bối cảnh áp lực tăng trưởng khiến nhu cầu vốn vẫn ở mức cao.
(VNF) - Sự bùng nổ của các ứng dụng “mua trước, trả sau” (BNPL), ví điện tử, và app vay tiền online khiến nhiều sinh viên dễ sập bẫy nợ nần. Việc dễ dàng duyệt vay qua vài bước đăng ký trực tuyến thường kéo theo “ảo giác” lãi suất 0% hoặc phí ẩn cao ngất ngưởng, dẫn đến nguy cơ nợ xấu và ảnh hưởng xấu đến điểm tín dụng cá nhân.
(VNF) - Hàng nghìn tỷ đồng doanh thu bảo hiểm đang được các ngân hàng đưa về hệ sinh thái của mình. Đằng sau sự dịch chuyển đó không chỉ là câu chuyện nguồn thu, mà còn là bài toán phát triển bancassurance theo hướng dài hạn và bền vững hơn.
(VNF) - Dù cam kết rót tỷ USD và liên tục mở rộng quy mô tài sản, KBank tại TPHCM gắn liền với gia tộc của nữ tỷ phú Madam Pang ngậm ngùi báo lỗ hơn 1.000 tỷ đồng sau 5 năm vào Việt Nam.
(VNF) - Đề án Cải cách tổng thể thị trường tài chính đã đưa việc bổ sung khung pháp lý cho các mô hình kinh doanh mới, bao gồm ngân hàng số, lên bàn nghị sự ở cấp cao nhất, qua đó tạo cơ sở để Ngân hàng Nhà nước đẩy nhanh quá trình nghiên cứu, soạn thảo các quy định cụ thể.
(VNF) - Theo giới phân tích, việc mua cổ phần một ngân hàng đã sẵn có thị phần dẫn đầu mảng quản lý gia sản như Techcombank là cách nhanh nhất để những ngân hàng ngoại nhảy thẳng vào cuộc chơi đúng lúc thị trường sắp bùng nổ.
(VNF) - China Eximbank đề xuất thu xếp khoản vay 6,5 tỷ USD cho tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, trong đó tính tới phương án sử dụng nhân dân tệ và huy động hợp vốn từ các ngân hàng Trung Quốc. Đằng sau đề xuất này là một trong những định chế tài chính chính sách lớn nhất Trung Quốc, với tổng tài sản hơn 6.000 tỷ nhân dân tệ.
(VNF) - Nếu Techcombank thực sự đưa một nhà đầu tư chiến lược nước ngoài vào với tỷ lệ 15%, phần lớn số cổ phiếu này khó có thể đến từ room ngoại còn trống.
(VNF) - Gần 40 năm hiện diện tại Việt Nam, BNP Paribas từng đầu tư 20% vào OCB trước khi thoái toàn bộ vốn. Lịch sử hoạt động và các thương vụ M&A của ngân hàng Pháp cho thấy một chiến lược mở rộng linh hoạt tại các thị trường và lĩnh vực giàu tiềm năng.
(VNF) - Chỉ một ngày sau khi xuất hiện thông tin BNP Paribas và KB Kookmin Bank cùng nhắm tới ít nhất 15% cổ phần Techcombank trong thương vụ có thể trị giá 2 tỷ USD, ngân hàng Pháp đã chính thức phủ nhận kế hoạch này.
(VNF) - FTSE Russell vừa công bố kết quả rà soát bán niên tháng 9/2026, theo đó SSB của SeABank là một trong 27 cổ phiếu Việt Nam mới được đưa vào FTSE Global All Cap Index, dự kiến có hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Điều này có thể giúp SSB được nhiều quỹ và nhà đầu tư quốc tế theo dõi hơn, qua đó có cơ hội gia tăng thanh khoản, thu hút dòng tiền và hỗ trợ giá cổ phiếu.
(VNF) - Việc tái định giá lại các khoản vay mua nhà theo lãi suất thả nổi cao giúp lợi suất tài sản đầu ra của ngân hàng tăng trưởng tốt hơn chi phí vốn. Tuy nhiên, lãi suất thả nổi tăng cao cũng kéo theo rủi ro về nợ xấu.
(VNF) - BNP Paribas của Pháp và KB Kookmin Bank của Hàn Quốc được cho là đang đàm phán riêng biệt để mua ít nhất 15% cổ phần Techcombank, với giá trị thương vụ có thể lên tới khoảng 2 tỷ USD. Nếu một trong hai thương vụ thành công, đây sẽ là bước đi đáng chú ý của một định chế tài chính quốc tế vào thị trường ngân hàng Việt Nam.
(VNF) - Đã có 12 ngân hàng đăng ký tham gia chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và doanh nghiệp nhỏ và vừa, với tổng quy mô 408.000 tỷ đồng.
(VNF) - Phía ngân hàng KB Kookmin cho hay, Techcombank chỉ là một trong số ứng viên tiềm năng và cả hai chưa ở giai đoạn đàm phán hay thảo luận cụ thể về việc mua lại cổ phần.
(VNF) - BIDV đã hoàn tất phân phối hơn 498 triệu cổ phiếu cho hơn 67.600 cổ đông, qua đó nâng vốn điều lệ từ hơn 72.800 tỷ đồng lên hơn 77.782 tỷ đồng.
(VNF) - Theo Reuters, hai ngân hàng ngoại là BNP Paribas và KB Kookmin đang đàm phán riêng rẽ để mua ít nhất 15% cổ phần tại Techcombank.
(VNF) - Trong tháng 8, lượng phát hành trái phiếu mới tập trung ở nhóm ngân hàng. Tính từ đầu tháng đến nay, có thêm 23.900 tỷ đồng trái phiếu ngân hàng, lãi suất tới 10%/năm.
(VNF) - Giá USD tại các ngân hàng giảm khá mạnh trong bối cảnh đồng bạc xanh trên thế giới suy yếu. Giá USD ở thị trường tự do lao dốc, giảm tới hơn 100 đồng.
(VNF) - Lãi suất chứng chỉ tiền gửi tại nhiều ngân hàng đang cao hơn đáng kể so với tiền gửi tiết kiệm thông thường cùng kỳ hạn, trong đó mức cao nhất lên tới 9%/năm cho kỳ hạn 6 tháng.
(VNF) - Nhiều ngân hàng tung chiêu độc lạ trong cuộc đua huy động tiền gửi như cộng thêm lãi suất, treo thưởng biệt thự hàng chục tỷ đồng, sổ tiết kiệm và vàng SJC.
(VNF) - Loạt ngân hàng tư nhân gồm Techcombank, MB và VPBank đang rốt ráo triển khai các phương án tăng vốn quy mô lớn. Trong đó, Techcombank có thể sớm trở thành ngân hàng có quy mô vốn điều lệ lớn nhất hệ thống.
(VNF) - Phòng chờ thương gia, fast track hay những chiếc thẻ cao cấp từng là những dấu hiệu dễ nhận biết nhất của ngân hàng ưu tiên. Nhưng với giới tinh hoa ngày nay, “được ưu tiên” đang mang một ý nghĩa rộng hơn: không chỉ là sở hữu thêm đặc quyền, mà là được thấu hiểu về phong cách sống, nhu cầu tài chính và cách mỗi người muốn sử dụng thời gian.
(VNF) - Trong khuôn khổ Sustainable Finance Awards 2026, Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) được tạp chí Global Finance (Mỹ) vinh danh là "Ngân hàng có hoạt động Tài trợ Bền vững tốt nhất Việt Nam". Đây là năm thứ tư liên tiếp SHB nhận được giải thưởng uy tín này, khẳng định những nỗ lực của Ngân hàng trong việc phát triển các giải pháp tài chính bền vững, đồng hành cùng mục tiêu tăng trưởng xanh quốc gia.
(VNF) - Theo Bộ phận Phân tích Kinh tế và Tình hình Tài chính Techcombank, việc lãi suất giảm mạnh không phải là điều dễ đạt được, đặc biệt trong bối cảnh áp lực tăng trưởng khiến nhu cầu vốn vẫn ở mức cao.
(VNF) - Tuyến cao tốc La Sơn – Hòa Liên dài gần 66km, nối TP. Huế với TP. Đà Nẵng, đang được hoàn thiện những hạng mục cuối cùng sau khi cơ bản hoàn thành mở rộng lên 4 làn xe.
