Người bị thu hồi đất ở được ưu tiên bồi thường bằng đất ở, nhà ở tại chỗ
Tiểu Vy -
19/08/2026 10:05 (GMT+7)
(VNF) - Chính phủ đề xuất sửa Luật Đất đai 2024 theo hướng đổi mới cơ chế tài chính, giá đất; trong đó, cơ quan thẩm tra đề nghị tách bạch việc xác định giá đất với cơ chế bồi thường, hỗ trợ, tái định cư nhằm bảo đảm minh bạch, hạn chế vướng mắc trong quá trình thu hồi đất.
Sáng 19/8, thừa ủy quyền của Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng trình Quốc hội tờ trình về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai 2024.
Theo Bộ trưởng, trên cơ sở Nghị quyết 21 và kết quả tổng kết thi hành Luật Đất đai 2024, Chính phủ đề xuất 7 nhóm chính sách sửa đổi.
Các nhóm chính sách tập trung vào đổi mới quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; hoàn thiện cơ chế giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất theo hướng công khai, minh bạch, cạnh tranh; đồng thời hoàn thiện cơ chế thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng (Ảnh: Quang Phúc).
Đáng chú ý, Chính phủ đề xuất chuyển từ từ duy “bồi thường tài sản bị thu hồi” sang “tái thiết cuộc sống cho người dân khi Nhà nước thu hồi đất”.
Theo đó, người có đất ở bị thu hồi được ưu tiên bồi thường bằng đất ở hoặc nhà ở tại chỗ. Chính phủ cũng đề xuất không quy định cứng việc thu hồi đất chỉ được thực hiện sau khi đã phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và hoàn thành bố trí tái định cư.
Về tài chính đất đai và giá đất, Chính phủ định hướng giá đất do Nhà nước quyết định dựa trên dữ liệu, phương pháp khoa học, công khai, minh bạch; tăng kết nối dữ liệu đất đai với các dữ liệu chuyên ngành, hạn chế thao túng, hình thành giá ảo và điều tiết hợp lý giá trị tăng thêm từ đất.
Ba nhóm chính sách còn lại tập trung vào hoàn thiện quyền, nghĩa vụ của người sử dụng đất và chế độ sử dụng đất; mở rộng cơ chế sử dụng đất kết hợp đa mục đích có kiểm soát; đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, phân cấp, phân quyền và hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia.
Chính phủ cũng đề xuất tăng cường kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm, giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo, đồng thời khắc phục tình trạng đất bỏ hoang, ô nhiễm, suy thoái.
Đề nghị làm rõ tiêu chí thu hồi đất
Thẩm tra tờ trình, Ủy ban Kinh tế và Tài chính tán thành sự cần thiết, cấp bách sửa đổi Luật Đất đai 2024, nhưng đề nghị Chính phủ làm rõ một số nội dung.
Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Ngọc Bảo, cần làm rõ cơ chế đối với trường hợp nhà đầu tư thực hiện dự án nhà ở thương mại thông qua thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất hoặc đang có quyền sử dụng đất nhưng không có đất ở, trong khi quy mô dự án chưa đạt đến khu đô thị. Cơ quan thẩm tra đề nghị xác định trường hợp này tiếp tục thực hiện thí điểm theo Nghị quyết 171 hay đã được luật hóa trong dự thảo.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Ngọc Bảo (Ảnh: Quang Phúc).
Đáng chú ý, Điều 35 dự thảo quy định các trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng. Tuy nhiên, Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho rằng một số trường hợp chưa thể hiện rõ tính “thật cần thiết”, tiềm ẩn nguy cơ bị lạm dụng.
Các trường hợp được lưu ý gồm dự án đầu tư xây dựng khu đô thị, dự án thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất và dự án tạo quỹ đất để thanh toán dự án theo hợp đồng BT.
Đối với dự án tái định cư, cơ quan thẩm tra cảnh báo nếu bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng được tách thành dự án thành phần độc lập, có thể dẫn tới việc thu hồi đất hai lần, tại hai khu vực để triển khai một dự án đầu tư.
Vì vậy, cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ làm rõ căn cứ, sự cần thiết và tiêu chí đối với các trường hợp thu hồi đất mới được bổ sung, đồng thời quy định rõ tiêu chí xác định dự án thuộc diện Nhà nước thu hồi đất.
Ủy ban Kinh tế và Tài chính cũng đề nghị rà soát kỹ các trường hợp cho phép thu hồi đất trước khi phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư hoặc trước khi hoàn thành bố trí tái định cư.
Theo cơ quan thẩm tra, những trường hợp này cần bảo đảm thật sự cần thiết, cấp bách và vì lợi ích chung, bởi dự thảo chưa làm rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi hợp pháp và giảm thiểu rủi ro cho người sử dụng đất.
Về tài chính đất đai, giá đất, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục nghiên cứu cơ chế xác định giá đất sản xuất, kinh doanh theo hướng hợp lý, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đất, thúc đẩy đầu tư, tạo việc làm và bảo đảm nguồn thu ngân sách.
Cơ quan này cũng đề nghị quy định rõ, khả thi về bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất, cho phép điều chỉnh tăng hoặc giảm phù hợp với mục tiêu huy động nguồn lực đất đai trong từng thời kỳ.
Đặc biệt, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị tách bạch việc xác định giá đất với cơ chế bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, nhằm bảo đảm minh bạch và hạn chế phát sinh vướng mắc trong quá trình thu hồi đất.
(VNF) - Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho rằng Việt Nam đã dành nhiều công sức để đàm phán và ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), nhưng điểm yếu hiện nay vẫn nằm ở khâu thực thi và khả năng tận dụng cơ hội từ các hiệp định của doanh nghiệp.
(VNF) - Ngành công nghiệp bán dẫn được xem là chìa khóa giúp Việt Nam thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình, tiến gần hơn đến vị thế “quốc gia có thu nhập cao”.
(VNF) - Ngày 17/8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.
(VNF) - Cục Thuế (Bộ Tài chính) yêu cầu, việc làm sạch dữ liệu mã số thuế phải đúng quy trình, đúng thời hạn và công khai, minh bạch, tránh để người nộp thuế phải chờ đợi hoặc đi lại nhiều lần vì những thủ tục không cần thiết.
(VNF) - Trên công trường dự án thi công cầu Trần Hưng Đạo những ngày tháng 8 này, đội ngũ công nhân dưới lòng sông, trên bờ đang khẩn trương tăng ca, máy móc hoạt động hết công suất. Sau gần 8 tháng thi công, dự án đã vượt qua những cột mốc khó khăn nhất, để bước vào giai đoạn tăng tốc về đích.
(VNF) - Nhấn mạnh phải tuân thủ các nguyên tắc quản trị rủi ro, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu không biến hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của ngân hàng thương mại thành giấy chứng nhận an toàn cho trái phiếu doanh nghiệp (TPDN).
(VNF) - VKSND TP Hà Nội vừa ban hành cáo trạng mới truy tố bị can Lê Thanh Thản (thường được gọi là “đại gia điếu cày”, Tổng giám đốc Công ty Bemes) về tội Lừa dối khách hàng.
(VNF) - Phật đài Nam Ô với tượng Đức Phật Thích Ca Mâu Ni vừa được hoàn thiện tại khu vực vọng cảnh ghềnh Nam Ô, tạo thêm điểm nhấn cảnh quan, phục vụ nhu cầu tham quan, thưởng ngoạn của người dân và du khách.
(VNF) - TS. Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam cho rằng, đầu tư công là một trong những “đòn bẩy” mà Việt Nam có thể chủ động kiểm soát. Năm 2026 phải giải ngân ít nhất 99%, thậm chí 100% vốn đầu tư công để tạo lực kéo cho tăng trưởng, đồng thời mở rộng không gian phát triển trong những năm tới.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu ổn định mặt bằng lãi suất, giảm lãi suất cho vay, đồng thời có biện pháp xử lý những tổ chức tín dụng không chấp hành chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước.
(VNF) - Bùi Xuân Huấn (thường được biết đến là Huấn Hoa Hồng) cùng vợ bị cáo buộc đã lợi dụng ảnh hưởng trên mạng, thông qua hoạt động bán hàng online, hoạt động từ thiện... để thực hiện nhiều hành vi vi phạm pháp luật, thu lợi bất chính đặc biệt lớn.
(VNF) - Bùi Xuân Huấn (Huấn Hoa Hồng) liên tiếp bị khởi tố về hai tội danh, từ vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng đến lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
(VNF) - Vietlott vừa tổ chức trao giải Jackpot xổ số tự chọn Mega 6/45 cho ông T, người chơi may mắn đến từ TP. HCM với giá trị giải thưởng 29,6 tỷ đồng.
(VNF) - Kinh tế số đang nổi lên như một động lực tăng trưởng mới của Việt Nam, nhưng để chuyển từ tốc độ phát triển sang đóng góp thực chất vào năng suất và giá trị gia tăng, các chuyên gia cho rằng cần sớm tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng, dữ liệu, vốn và nhân lực.
(VNF) - Việt Nam đã xác lập một tầm nhìn mới cho chiến lược thu hút FDI thông qua Nghị quyết số 10-NQ/TW. Trong cuộc trao đổi với VietnamFinance, ông Bruno Jaspaert, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham), cho rằng bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ ngày càng trở thành yếu tố quan trọng khi Việt Nam hướng tới thu hút các dòng vốn đầu tư có hàm lượng công nghệ cao.
(VNF) - Các công trình trọng điểm TP.HCM đang bước vào giai đoạn quyết định. Muốn đưa dự án về đích đúng hẹn, ưu tiên lúc này phải là mặt bằng sạch, nguồn vật liệu ổn định và năng lực thi công thực chất.
(VNF) - Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã đề nghị kỷ luật nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Quý Kiên và bà Nguyễn Thị Gái, cựu Tổng giám đốc Công ty Cao su Đồng Nai.
(VNF) - Tập đoàn Vingroup vừa công bố quy hoạch Khu liên hợp thể thao quốc tế Hùng Vương thuộc Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội, trong đó tâm điểm là sân vận động VinFast - Trống Đồng có sức chứa 135.000 chỗ ngồi.
(VNF) - Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026-2030, Việt Nam cần huy động khoảng 38,5 triệu tỷ đồng vốn đầu tư. Trao đổi với Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance, TS. Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng đây là yêu cầu chưa từng có tiền lệ, đòi hỏi phải thay đổi tư duy huy động và phân bổ nguồn lực.
(VNF) - Theo Thủ tướng, điều hành kinh tế vĩ mô vừa qua, Chính phủ chủ yếu sử dụng chính sách tài khóa (giảm, giãn thuế, phí), không gây sức ép lên NHNN và hệ thống ngân hàng về tín dụng, lãi suất.
(VNF) - UBND TP. Hà Nội yêu cầu mỗi đơn vị Thuế cơ sở phải thực hiện kiểm tra ít nhất một doanh nghiệp hoặc cửa hàng vàng, bạc thuộc địa bàn phụ trách.
(VNF) - Chính phủ ra Nghị quyết số 221/NQ-CP ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Kết luận số 76-KL/TW ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về tiếp tục hoàn thiện, vận hành hiệu quả mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương 02 cấp.
(VNF) - Theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh, việc điều chỉnh vốn dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng có nguyên nhân khách quan và chủ quan.
(VNF) - Để duy trì tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030, Việt Nam không chỉ cần thêm vốn mà cần một cấu trúc huy động vốn hoàn toàn mới. Các chuyên gia cho rằng chìa khóa nằm ở việc phát triển thị trường vốn, đa dạng hóa kênh dẫn vốn và cải cách thể chế để khơi thông nguồn
lực tư nhân.
(VNF) - Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho rằng Việt Nam đã dành nhiều công sức để đàm phán và ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), nhưng điểm yếu hiện nay vẫn nằm ở khâu thực thi và khả năng tận dụng cơ hội từ các hiệp định của doanh nghiệp.
(VNF) - Sau 16 năm đình trệ, VietinBank Tower tại khu đô thị Ciputra, Hà Nội đang đứng trước thời điểm chuyển sang chủ mới. VietinBank cho biết các thủ tục pháp lý đã hoàn tất và dự kiến ký hợp đồng chuyển nhượng dự án trong tháng 8/2026.