Ông Đỗ Vinh Quang: Đại diện tư nhân thế hệ mới tại nghị trường Thủ đô

Sự xuất hiện của một doanh nhân trẻ tại nghị trường không chỉ là câu chuyện về một cá nhân bước vào không gian chính trị, mà còn phản ánh sự dịch chuyển rộng hơn: khi những người trực tiếp tham gia vào vận hành nền kinh tế bắt đầu tìm cách góp tiếng nói vào quá trình xây dựng chính sách – nơi mà khoảng cách giữa chủ trương và thực tiễn đôi khi vẫn còn những “độ trễ” cần được lấp đầy.

Từ trải nghiệm cá nhân đến lựa chọn bước vào nghị trường

Nếu nhìn lại hành trình của Đỗ Vinh Quang, có thể thấy quyết định tham gia HĐND TP. Hà Nội không phải là một bước ngoặt bất ngờ, mà là kết quả của một quá trình tích lũy trải nghiệm kéo dài nhiều năm.

Sinh ra và lớn lên tại Hà Nội, ông thuộc thế hệ chứng kiến rõ nét những chuyển động nhanh của Thủ đô trong giai đoạn mở rộng và hội nhập. Những thay đổi về hạ tầng, sự xuất hiện của các khu đô thị mới, sự cải thiện trong điều kiện giáo dục và thể thao – tất cả tạo nên một bức tranh phát triển nhiều màu sắc, nhưng cũng không thiếu những khoảng trống cần được lấp đầy.

Ở góc nhìn của một người trẻ, những chuyển động đó không chỉ mang lại cơ hội, mà còn đặt ra câu hỏi về tính bền vững: phát triển nhanh có đồng nghĩa với phát triển đồng đều và mang tính bao trùm cũng như dẫn dắt cho xu hướng mới?

Quãng thời gian học tập tại Vương quốc Anh đã mang lại cho ông một hệ quy chiếu khác. Việc tiếp cận với các mô hình giáo dục tiên tiến, cách vận hành của các thiết chế công, cũng như mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường ở một môi trường phát triển giúp ông hình thành một cách nhìn đa chiều hơn về vai trò của chính sách.

Trở về Hà Nội, ông Đỗ Vinh Quang vừa kế thừa công việc của người cha (doanh nhân Đỗ Quang Hiển) tại T&T Group, vừa tham gia hoạt động tại Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội. Quá trình này mang lại cho ông cơ hội tiếp xúc với một hệ sinh thái kinh tế đa dạng. Ở đó, mỗi doanh nghiệp là một câu chuyện riêng, nhưng lại có những điểm chung dễ nhận thấy: khó khăn trong tiếp cận nguồn lực, áp lực chi phí, và đặc biệt là những rào cản đến từ thủ tục.

Chính trong quá trình này, khoảng cách giữa chính sách và thực tiễn dần hiện ra rõ ràng hơn. Những quy định có thể hợp lý trên giấy tờ, nhưng khi đi vào triển khai lại phát sinh nhiều vấn đề ngoài dự kiến. Những doanh nghiệp nhỏ và vừa – vốn chiếm số đông – thường là nhóm chịu tác động rõ nhất từ những “độ trễ” này.

“Sự phát triển chỉ thực sự có ý nghĩa khi người dân được hưởng lợi trực tiếp từ các chủ trương, chính sách,” ông chia sẻ với Tạp chí Đầu tư Tài chính - VietnamFinance. Đây không chỉ là một nhận định mang tính nguyên tắc, mà còn là kết luận rút ra từ trải nghiệm thực tế. Từ đó, việc tham gia vào HĐND có thể được hiểu như một bước đi tiếp theo: từ vị trí của người quan sát và tham gia vào thị trường, chuyển sang vị trí có thể góp tiếng nói trực tiếp vào quá trình xây dựng chính sách.

Doanh nhân trẻ và cách tiếp cận “không vội vàng”

Trong bối cảnh nghị trường thường gắn với hình ảnh của những đại biểu dày dạn kinh nghiệm, sự xuất hiện của một doanh nhân 31 tuổi dễ tạo ra những kỳ vọng gắn với hai chữ “đổi mới”. Tuy nhiên, cách ông Đỗ Vinh Quang lựa chọn lại khác biệt. Thay vì nhấn mạnh vào yếu tố “trẻ”, ông đặt trọng tâm vào việc thực hiện đầy đủ trách nhiệm của một đại biểu dân cử. “Sức trẻ chỉ có ý nghĩa khi được đặt trong trách nhiệm đó và được chuyển hóa thành cách tiếp cận vấn đề nghiêm túc, bám sát thực tiễn,” ông nói.

Cách tiếp cận này phần nào phản ánh một sự thận trọng cần thiết. Trong môi trường chính sách, nơi mỗi quyết định có thể tác động đến nhiều nhóm đối tượng, việc đưa ra quan điểm không chỉ dựa trên cảm hứng đổi mới, mà cần được cân nhắc trên cơ sở thông tin đầy đủ và đánh giá đa chiều.

Tuy nhiên, điều đáng chú ý hơn nằm ở cách ông lý giải vai trò của doanh nhân trong hoạt động nghị trường. Theo ông, giá trị của doanh nhân không chỉ nằm ở tư duy thị trường, mà ở khả năng nhìn chính sách từ góc độ vận hành thực tế. 

Trong hoạt động doanh nghiệp, mỗi quyết định đều gắn với ba yếu tố cơ bản: chi phí, hiệu quả và rủi ro. Khi chuyển sang không gian chính sách, cách tiếp cận này giúp đặt ra những câu hỏi cụ thể hơn: chính sách này sẽ tốn bao nhiêu nguồn lực để thực hiện, thời gian triển khai là bao lâu, những rủi ro nào có thể phát sinh, và quan trọng hơn, ai sẽ là người chịu những chi phí đó. “Nói một cách đơn giản hơn, các đại biểu doanh nhân có thể nhìn thấy trước ‘chi phí thực thi’ của chính sách”, ông nhận định.

Khái niệm này, dù không mới trong lý thuyết quản trị, nhưng lại chưa phải lúc nào cũng được đặt đúng trọng tâm trong quá trình xây dựng chính sách. Trên thực tế, không ít chính sách được đánh giá cao về định hướng, nhưng khi triển khai lại gặp vướng mắc do chưa lường hết các yếu tố liên quan đến thực thi. Nhìn từ góc độ này, sự tham gia của doanh nhân vào nghị trường có thể không tạo ra những thay đổi mang tính “bề nổi”, nhưng lại có khả năng tác động vào một khâu quan trọng: giảm thiểu khoảng cách giữa thiết kế chính sách và khả năng thực hiện trong thực tế.

Ranh giới giữa lợi ích và trách nhiệm

Cùng với những kỳ vọng, việc doanh nhân tham gia vào cơ quan dân cử cũng đi kèm với những băn khoăn, trong đó nổi bật là câu hỏi về xung đột lợi ích. Với ông Đỗ Vinh Quang, câu hỏi này không mang tính lý thuyết. Trong vai trò Phó chủ tịch HĐQT kiêm Phó tổng giám đốc T&T Group, đồng thời là Chủ tịch Vietravel Airlines và Chủ tịch Câu lạc bộ bóng đá Hà Nội (Hanoi FC), ông đang trực tiếp tham gia vào nhiều lĩnh vực kinh tế có liên quan đến chính sách.

Cách ông tiếp cận vấn đề này bắt đầu từ việc xác lập ranh giới. “Mọi ý kiến tham gia xây dựng chính sách cần đặt trên cơ sở lợi ích chung của xã hội, không gắn với lợi ích của bất kỳ doanh nghiệp hay lĩnh vực cụ thể nào,” ông khẳng định. Trong những trường hợp có khả năng phát sinh xung đột, ông cho rằng cần cân nhắc kỹ, thậm chí chủ động không tham gia ý kiến. 

Tuy nhiên, việc xác lập nguyên tắc chỉ là bước đầu. Trong thực tế, ranh giới giữa lợi ích doanh nghiệp và lợi ích công cộng không phải lúc nào cũng rõ ràng. Có những trường hợp mà một chính sách vừa có thể mang lại lợi ích cho doanh nghiệp, vừa phù hợp với lợi ích chung và ngược lại. Chính vì vậy, như ông thừa nhận, niềm tin của cử tri không đến từ những tuyên bố, mà từ cách các nguyên tắc đó được thực hiện trong thực tế. Điều này đặt ra yêu cầu về sự nhất quán trong hành động, cũng như khả năng giải trình khi cần thiết.

Ở chiều ngược lại, ông cũng nhấn mạnh rằng việc doanh nghiệp vận hành minh bạch, tuân thủ đúng quy định sẽ giúp giảm bớt áp lực đối với vai trò đại biểu. Nói cách khác, việc giữ ranh giới không chỉ là câu chuyện trong nghị trường, mà còn gắn với cách doanh nghiệp hoạt động trong thị trường.

Khi thực tiễn doanh nghiệp trở thành chất liệu chính sách

Đề cập tới chương trình hành động trong nhiệm kỳ đại biểu HĐND TP. Hà Nội, ông Đỗ Vinh Quang nhấn mạnh tới việc chuyển hóa trải nghiệm thực tiễn thành các đề xuất chính sách. Chẳng hạn tại các địa bàn như Quang Minh, Mê Linh, Tiến Thắng hay Yên Lãng – là nơi ông ứng cử, doanh nhân trẻ này nhìn thấy một bức tranh phát triển với nhiều tiềm năng, nhưng cũng không ít thách thức. Quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa diễn ra nhanh, nhưng không phải lúc nào cũng đi kèm với sự cải thiện tương xứng về thu nhập và chất lượng sống. Vì vậy, ông đề xuất phương án nâng cao giá trị sản xuất tại chỗ, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, cải thiện khả năng tiếp cận vốn, và đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính. Cách tiếp cận này phản ánh tư duy “giải quyết vấn đề” quen thuộc trong quản trị doanh nghiệp. Thay vì dừng ở các mục tiêu chung, trọng tâm được đặt vào những vấn đề cụ thể có thể đo lường và theo dõi kết quả.

Đáng chú ý, trong cách nhìn của ông, khu vực kinh tế tư nhân - đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, không chỉ là đối tượng cần hỗ trợ, mà còn là một phần quan trọng của cấu trúc kinh tế. Việc tạo điều kiện để các doanh nghiệp này tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng không chỉ giúp nâng cao năng lực của từng doanh nghiệp, mà còn góp phần tăng tính liên kết của toàn bộ nền kinh tế.

Một hướng đi cụ thể được đề cập là việc kết nối doanh nghiệp với các hợp tác xã, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp. Khi các khâu từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ được liên kết chặt chẽ, giá trị gia tăng của sản phẩm có thể được cải thiện, đồng thời giảm bớt sự phụ thuộc vào các yếu tố ngắn hạn.

Bên cạnh các vấn đề kinh tế, nội dung về bóng đá học đường trong chương trình hành động cũng cho thấy một cách tiếp cận đáng chú ý. Theo ông, đây không chỉ là hoạt động thể thao, mà là một phần của phát triển con người – yếu tố có ý nghĩa lâu dài đối với xã hội.

Việc xây dựng các mô hình đào tạo bài bản, kết nối với hệ thống bóng đá chuyên nghiệp không chỉ tạo ra sân chơi cho học sinh, mà còn mở ra cơ hội phát hiện và bồi dưỡng tài năng. Ở góc độ rộng hơn, đây là một cách tiếp cận phát triển dựa trên nền tảng con người, thay vì chỉ tập trung vào các chỉ số kinh tế ngắn hạn.

Có thể nói việc một doanh nhân trẻ như ông Đỗ Vinh Quang bước vào HĐND TP. Hà Nội không chỉ là một dấu mốc cá nhân, mà còn gợi mở những câu hỏi rộng hơn về vai trò của khu vực tư nhân trong không gian chính sách công.

Trong một bối cảnh mà yêu cầu về tính thực tiễn, hiệu quả và khả năng dự báo của chính sách ngày càng cao, sự tham gia của những người có trải nghiệm trực tiếp từ thị trường có thể mang lại những góc nhìn khác biệt. Tuy nhiên, như mọi vai trò công, điều quan trọng không nằm ở việc họ đến từ đâu, mà ở cách họ thực hiện trách nhiệm của mình.

Giữa những kỳ vọng và thách thức, hành trình từ thương trường đến nghị trường vì thế không chỉ là một sự dịch chuyển vị trí, mà còn là một phép thử – không chỉ đối với cá nhân người trong cuộc, mà cả đối với cách mà hệ thống tiếp nhận và chuyển hóa những góc nhìn mới vào quá trình hoạch định chính sách.