Trong mô hình dịch vụ số phổ biến hiện nay, danh tính của người dùng thường được quản lý dưới dạng “tài khoản” trên từng nền tảng. Người dùng chỉ có lựa chọn “đồng ý” để tiếp tục sử dụng dịch vụ, trong khi rất khó để biết dữ liệu đang được xử lý ra sao, chia sẻ cho ai, lưu trữ trong bao lâu và gần như không có khả năng thu hồi sau khi đã cấp quyền. Điều này khiến dữ liệu cá nhân bị sao chép, lưu trữ phân tán ở nhiều nơi, làm gia tăng rủi ro rò rỉ và lạm dụng thông tin.
Ông Nguyễn Phú Dũng, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần tập đoàn PILA nhận định: “Theo tinh thần của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025, mọi hoạt động xử lý dữ liệu phải dựa trên sự đồng ý rõ ràng và minh bạch của chủ thể dữ liệu. Trong bối cảnh chuyển đổi số đang bước sang giai đoạn đòi hỏi mức độ bảo mật và tin cậy cao hơn, người dùng được quyền quyết định dữ liệu nào được chia sẻ, chia sẻ với ai và trong hoàn cảnh nào”.
Trên thực tế, hiện nhiều quốc gia đã chuyển hướng sang các mô hình định danh số lấy công dân làm trung tâm, cho phép cá nhân chủ động kiểm soát việc chia sẻ dữ liệu theo từng ngữ cảnh giao dịch. Đơn cử như Liên minh châu Âu triển khai EUDI Wallet trong khuôn khổ eIDAS 2.0; Singapore ứng dụng OpenCerts để phát hành và xác minh chứng chỉ số hay Trung Quốc thử nghiệm RealDID nhằm xác thực danh tính trong môi trường số mà không cần công khai dữ liệu cá nhân gốc.
Điểm chung của các mô hình này là sự chuyển dịch từ tư duy “thu thập và lưu trữ dữ liệu” sang “kiểm chứng thông tin khi cần thiết”. Trên nền tảng đó, định danh tự chủ (Self-Sovereign Identity - SSI) được xem là hướng tiếp cận giúp giải quyết tận gốc bài toán quyền dữ liệu.
Trong khi đó, tại Việt Nam, NDAKey đang được phát triển như một giải pháp cụ thể hóa mô hình định danh tự chủ, với mục tiêu đặt quyền kiểm soát và sử dụng dữ liệu cá nhân trở lại trong tay chính công dân. Theo kế hoạch, NDAKey được định hướng triển khai toàn quốc từ năm 2026, hướng đến bảo vệ danh tính cho hơn 100 triệu công dân.
Đây là giải pháp quản lý danh tính tự chủ, phát triển trên nền tảng blockchain NDAChain và nền tảng định danh phi tập trung NDADID. Theo đó, NDAKey được thiết kế cho phép mỗi công dân lưu giữ, quản lý và kiểm soát toàn bộ thông tin, giấy tờ cá nhân quan trọng trên thiết bị của mình ở dạng Chứng chỉ số (Verifiable Credentials - VC) và chỉ chia sẻ những dữ liệu cần thiết trong từng ngữ cảnh cụ thể.
Nhờ đó, khi phát sinh giao dịch, người dùng không cần gửi ảnh chụp giấy tờ hay hồ sơ đầy đủ. Thay vào đó chỉ cần chủ động trình xuất Bằng chứng số (VP) phù hợp với từng yêu cầu xác minh cụ thể. Bên tiếp nhận chỉ thực hiện xác minh chữ ký số và tính toàn vẹn của bằng chứng mà không cần thu thập toàn bộ thông tin.
Một điểm đáng chú ý khác là NDAKey áp dụng cơ chế chia sẻ dữ liệu chọn lọc (Selective Disclosure) kết hợp với kỹ thuật tăng cường quyền riêng tư Zero-Knowledge Proof (ZKP), cho phép người dùng chỉ cần chứng minh những thuộc tính cần thiết cho từng giao dịch như độ tuổi, điều kiện hay tư cách hợp lệ mà không phải công khai toàn bộ dữ liệu cá nhân gốc. Toàn bộ thông tin được mã hóa đầu cuối và lưu trữ trực tiếp ngay trên thiết bị cá nhân thay vì hệ thống tập trung, qua đó bảo đảm quyền riêng tư và giảm thiểu nguy cơ bị sao chép hoặc khai thác thông tin trái phép.
“Với cách tiếp cận này, NDAKey mở ra khả năng thực hiện các giao dịch và thủ tục không giấy tờ, nơi việc xác minh thông tin thay thế cho việc nộp lại hồ sơ nhiều lần hay sao chép tài liệu. Nhờ đó, quy trình xử lý giấy tờ được rút gọn, giảm sự phụ thuộc vào các kho dữ liệu tập trung và hạn chế việc thu thập thông tin vượt quá nhu cầu thực tế. Các tổ chức không cần lưu trữ dữ liệu cá nhân gốc của người dùng, qua đó giảm chi phí vận hành, rủi ro pháp lý và nguy cơ rò rỉ thông thông tin, đồng thời, tạo nền tảng cho các giao dịch số minh bạch và an toàn”, ông Nguyễn Phú Dũng nhấn mạnh.
Tags:
(VNF) - Người dùng đô thị Việt Nam đang phải xoay xở với hàng chục ứng dụng mỗi ngày, từ di chuyển, thanh toán, nhà ở đến y tế, mua sắm… kéo theo trải nghiệm số phân mảnh và nhiễu thông tin. VinSmart Future - đơn vị công nghệ thuộc Tập đoàn Vingroup đang đưa ra lời giải cho những băn khoăn trên bằng một mô hình “siêu ứng dụng thế hệ mới”.
(VNF) - Thay vì chạy theo cuộc đua sản xuất chip công nghệ cao tốn kém, các chuyên gia cho rằng hướng đi phù hợp hơn với Việt Nam là tập trung vào chip bán dẫn chuyên dụng, gắn với những lĩnh vực có nhu cầu tăng trưởng mạnh như năng lượng, viễn thông, xe điện và y sinh.
(VNF) - Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty TikTok Pte. Ltd - công ty quản lý nền tảng TikTok tại Việt Nam.
(VNF) - Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Cổ phần Tập đoàn VNG (đơn vị sở hữu nền tảng Zalo) với số tiền 810 triệu đồng.
(VNF) - Blockchain không còn là một “trào lưu công nghệ” mang tính nhất thời, mà đã trở thành nhu cầu nhân lực rõ ràng. Xu hướng việc làm đang dịch chuyển mạnh mẽ sang các nền tảng số, kéo theo sự gia tăng nhanh chóng về khối lượng và tính chất công việc mới.
(VNF) - Cuộc đua AI mang tên “agentic commerce” đang định hình tương lai của thương mại số và cuộc cạnh tranh quyền lực các siêu ứng dụng toàn cầu.
(VNF) - Cách tiếp cận khác nhau nhưng các DN Việt đều nhắm tới mục tiêu chung: đưa AI từ phòng nghiên cứu đến thực tiễn sản xuất - kinh doanh, tìm kiếm cơ hội thương mại hóa trên thị trường quốc tế.
(VNF) - Một số mẫu iPhone 18, đặc biệt là iPhone 18 Pro Max, nhiều khả năng sẽ có giá bán cao hơn đáng kể so với các phiên bản iPhone 17 tương đương.
(VNF) - Ông Amandeep Singh Gill - Phó Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc, Đặc phái viên về Công nghệ của Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc đánh giá cao chiến lược phát triển AI và chuyển đổi số của Việt Nam.
(VNF) - Với kỳ vọng doanh thu kỷ lục, mọi ánh mắt đang đổ dồn về Apple, trong bối cảnh chi phí gia tăng, cạnh tranh gay gắt và biến động kinh tế toàn cầu.
(VNF) - Tính năng được mong chờ nhất thập kỷ của Gmail đã chính thức được xác nhận, Google hé lộ thời điểm triển khai.
(VNF) - Tổng thống Donald Trump đã chính thức ban hành mức thuế mới lên tới 25% đối với “một số loại chip điện toán tiên tiến”.
(VNF) - Trong hàng trăm hồ sơ tham dự từ các quốc gia thành viên gửi đến Giải thưởng số ASEAN 2026, Việt Nam xuất sắc giành 3 giải thưởng.
(VNF) - Nhấn mạnh ngành công nghiệp chip bán dẫn của Việt Nam vẫn thiếu một mắt xích then chốt, Thủ tướng chỉ ra rằng đó là năng lực chế tạo chip.
(VNF) - Nhà máy do Viettel khởi công tại khu công nghệ cao Hòa Lạc (Hà Nội) với diện tích 27ha và sẽ là hạ tầng quốc gia phục vụ nghiên cứu, thiết kế, thử nghiệm và sản xuất chip bán dẫn.
(VNF) - Việt Nam - với nguồn cung lớn nhân lực công nghệ và kỹ thuật - đang được đánh giá là một trong những thị trường nhân tài tiềm năng, đặc biệt ở các lĩnh vực công nghệ, năng lượng, sản xuất tiên tiến và công nghệ y tế.
(VNF) - Dự án khu công viên công nghệ số và hỗn hợp có tổng quy mô 196,8ha, được triển khai từ năm 2026 đến năm 2031, phấn đấu hoàn thành và đưa vào khai thác hạng mục đầu tiên từ năm 2027.
(VNF) - Từ nền kinh tế số đạt hơn 300 tỷ USD giá trị giao dịch vào năm 2025, ASEAN đang hướng tới mốc 2.000 tỷ USD vào năm 2030. Hiệp định Khung Kinh tế số ASEAN trở thành cam kết tham vọng, hướng tới khuôn khổ kinh tế số cấp khu vực đầu tiên trên thế giới.
(VNF) - Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN lần thứ 6 tập trung thảo luận các chính sách hợp tác số nhằm khai thác dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và nền tảng số, qua đó tạo giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh cho nền kinh tế khu vực.
(VNF) - Hợp tác đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Nhật Bản đang bước sang giai đoạn mới, nơi các giải pháp AI được thúc đẩy thương mại hóa và tạo ra giá trị kinh tế thực tiễn cho doanh nghiệp.
(VNF) - Hội nghị Quan chức Cao cấp Số ASEAN (ADGSOM) lần thứ 6 diễn ra tại Hà Nội đã làm rõ các ưu tiên chính sách nhằm thúc đẩy liên thông số, thu hẹp khoảng cách số và xây dựng nền tảng cho tăng trưởng kinh tế số ASEAN trong giai đoạn 2026-2030, tạo tiền đề quan trọng cho các quyết sách ở cấp Bộ trưởng.
(VNF) - Apple đã có một năm kỷ lục nhờ nhu cầu mạnh mẽ trong mùa mua sắm cuối năm và sự tăng trưởng ổn định tại các thị trường trọng điểm.
(VNF) - Ngày 13/1, đã công bố hình thành Đô thị khoa học công nghệ Bắc TP.HCM tại phường Bình Dương.
(VNF) - CES 2026 - Triển lãm công nghệ lớn nhất thế giới, quy tụ hàng nghìn công ty đến từ khắp nơi để phô diễn những sản phẩm, dịch vụ và công nghệ mới nhất.
(VNF) - Người dùng đô thị Việt Nam đang phải xoay xở với hàng chục ứng dụng mỗi ngày, từ di chuyển, thanh toán, nhà ở đến y tế, mua sắm… kéo theo trải nghiệm số phân mảnh và nhiễu thông tin. VinSmart Future - đơn vị công nghệ thuộc Tập đoàn Vingroup đang đưa ra lời giải cho những băn khoăn trên bằng một mô hình “siêu ứng dụng thế hệ mới”.
(VNF) - Dự án Đầu tư xây dựng bến cảng Liên Chiểu – phần cơ sở hạ tầng dùng chung, đang bước vào giai đoạn nước rút với khối lượng thi công đạt khoảng 97%. Hình hài đại công trường cảng biển chiến lược dần hiện rõ bên vịnh Đà Nẵng.
