(VNF) - Bức tranh thu nhập của hệ thống ngân hàng đang có chuyển biến đáng chú ý khi nhiều nhà băng chủ động chuyển hướng khai thác các nguồn thu ngoài lãi, giảm phụ thuộc vào tín dụng và tạo dư địa tăng trưởng bền vững.
Ngân hàng đa dạng hóa nguồn thu
Trong bối cảnh biên lãi ròng (NIM) chịu sức ép do chi phí huy động vốn tăng cao và cạnh tranh tín dụng ngày càng lớn, nhiều ngân hàng đang đẩy mạnh chiến lược đa dạng hóa nguồn thu, đặc biệt là thu nhập ngoài lãi. Theo đó, các nhà băng đang mở rộng hệ sinh thái sang bảo hiểm, chứng khoán, tài chính tiêu dùng đến thanh toán, quản lý tài sản, tài sản số...
Kết quả kinh doanh quý II/2026 cho thấy, lợi nhuận của nhiều nhà băng không chỉ đến từ những khoản thu ở hoạt động cho vay hay tín dụng cốt lõi mà còn nhờ các nguồn thu ngoài lãi. Theo dữ liệu từ báo cáo tài chính của 28 ngân hàng niêm yết, tổng lãi từ hoạt động dịch vụ trong quý II lập kỷ lục mới, đạt 27.934 tỷ đồng, tăng tới hơn 30% so với 2 quý liền trước. Nhiều ngân hàng tăng lãi từ hoạt động dịch vụ cả nghìn tỷ đồng so với quý trước.
Lũy kế 6 tháng đầu năm, tổng lãi thuần từ dịch vụ của 28 ngân hàng đạt 52.627 tỷ đồng, tăng 50% so với cùng kỳ năm trước. Điều này cho thấy mảng dịch vụ không còn là nguồn thu phụ trợ mà đã trở thành một trong những động lực tăng trưởng chính của ngành ngân hàng.
Đáng chú ý, nhiều ngân hàng tăng trưởng mạnh về lãi thuần dịch vụ trong nửa đầu năm với mức tăng lên đến ba con số. Nổi bật nhất ở nhóm tăng trưởng mạnh về lãi thuần dịch vụ là Sacombank khi tăng từ 750 tỷ đồng quý I vọt lên 3.202 tỷ đồng vào quý II, tương ứng tăng 327%. VIB cũng gây ấn tượng khi lãi thuần dịch vụ từ 779 tỷ đồng của cùng kỳ năm 2025 lên mức 3.064 tỷ đồng vào cuối quý II, tức tăng tới 294%...
Nếu xét về quy mô tuyệt đối, Techcombank tiếp tục dẫn đầu ngành ngân hàng về lãi thuần dịch vụ. Thu từ dịch vụ của Techcombank trong 6 tháng đầu năm tăng 37,6%, mang về 7.600 tỷ đồng, riêng quý II/2026 đạt 4.200 tỷ đồng. Trong đó, nguồn thu từ thư tín dụng, tiền mặt và thanh toán ghi nhận tăng tới 152,4%, mang về 3.300 tỷ đồng trong nửa đầu năm.
PGBank cũng ghi nhận kết quả khả quan khi tổng thu thuần 6 tháng đầu năm tăng 13,8% so cùng kỳ năm trước. Trong đó, thu nhập từ hoạt động dịch vụ tăng hơn gấp đôi, góp phần đưa lợi nhuận trước thuế tăng tới 65,7%, đạt 439,7 tỷ đồng. Tại ACB, thu nhập từ hoạt động dịch vụ đạt hơn 1.800 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm, tăng 24,8% so với cùng kỳ. Trong đó, lợi nhuận từ các hoạt động kinh doanh khác đóng góp hơn 1.455 tỷ đồng vào tổng thu nhập.
Mảng bảo hiểm cũng ghi nhận kết quả tích cực ở nhiều ngân hàng. Số liệu của VIB cho thấy, thu từ hoạt động bảo hiểm của nhà băng này trong nửa đầu năm nay đạt 790 tỷ đồng, tăng 313,5% so với cùng kỳ. Riêng quý II, nguồn thu này tại VIB cao gấp 8 lần quý I và lên mức cao nhất trong nhiều quý. Tỷ trọng bảo hiểm trong tổng thu từ hoạt động dịch vụ của VIB tăng từ 11,1% trong quý I lên 18,9% vào quý II.
Tại MB, nửa đầu năm 2026, thu từ hoạt động bảo hiểm đạt hơn 5.051 tỷ đồng, tăng 10,3% so với cùng kỳ. MB đang sở hữu cả hai “mảnh ghép” bảo hiểm nhân thọ và phi nhân thọ thông qua MB Life và MIC, qua đó duy trì quy mô doanh thu bảo hiểm ở mức cao trong nhiều năm.
Trong 6 tháng đầu năm nay, thu từ bảo hiểm của Techcombank đạt hơn 1.260 tỷ đồng, tăng 171% so với cùng kỳ; tỷ trọng trong tổng thu dịch vụ tăng từ 8,3% lên 13,6%. Đây là mức thu bảo hiểm cao nhất của Techcombank trong nhiều năm gần đây.
Trong khi đó, Vietcombank tiếp tục phát huy thế mạnh trong hoạt động thanh toán quốc tế và kinh doanh ngoại hối. Đến cuối tháng 6, tổng tài sản Vietcombank đạt gần 2,67 triệu tỷ đồng, tăng gần 10% so với đầu năm. Đặc biệt, doanh số thanh toán quốc tế và tài trợ thương mại tăng 16,1%, trong khi doanh số mua bán ngoại tệ tăng 20,3%.
Còn LPBank ghi nhận tổng thu nhập hoạt động đạt hơn 11.200 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm, tăng 17% so với cùng kỳ. Trong đó, thu nhập ngoài lãi đạt 3.445 tỷ đồng, tăng 33%, chiếm khoảng 31% tổng thu nhập hoạt động, riêng thu dịch vụ tăng 54% và kinh doanh ngoại hối tăng 151%.
Động lực tăng trưởng dịch chuyển
Xu hướng tăng thu ngoài lãi càng đáng chú ý khi NIM (biên lãi ròng) chịu sức ép. Theo FiinRatings, NIM toàn ngành có thể tiếp tục duy trì dưới 3% trong năm 2026 khi chi phí vốn còn cao trong khi lợi suất cho vay có xu hướng thu hẹp.
Trong bối cảnh đó, mở rộng nguồn thu ngoài lãi được xem là hướng đi tất yếu. Nhiều ngân hàng đang đẩy mạnh phát triển dịch vụ thanh toán, ngân hàng số, bancassurance, quản lý tài sản, ngoại hối, tài trợ thương mại... Việc này giúp các nhà băng phát triển toàn diện và không lệ thuộc vào chỉ tiêu tín dụng cũng như giảm thiểu rủi ro, đặc biệt là rủi ro nợ xấu, cải thiện cơ cấu nguồn thu.
Theo giới phân tích, thu nhập ngoài lãi chưa thể sớm thay thế vai trò của tín dụng nhưng ngày càng trở thành một “chân kiềng” quan trọng giúp các nhà băng mở rộng nguồn thu và tạo dư địa tăng trưởng bền vững hơn. Dù vậy, sẽ chưa phù hợp nếu nhìn nhận hệ thống ngân hàng đang nhanh chóng rời xa mô hình tăng trưởng dựa trên tín dụng.
Ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Đại học Nguyễn Trãi, cho rằng “giảm phụ thuộc vào tín dụng” cần được hiểu là các ngân hàng đang từng bước đa dạng hóa mô hình kinh doanh và nguồn thu, chứ không đồng nghĩa tín dụng sẽ sớm mất vị trí là nguồn tạo lợi nhuận chủ yếu.
Bên cạnh đó, quan điểm cho rằng “giảm phụ thuộc tín dụng” cần được hiểu thận trọng. Các ngân hàng có thể đang giảm cho vay một số phân khúc bán lẻ, đồng thời tăng tài trợ doanh nghiệp, dự án lớn hoặc khách hàng có chất lượng tín dụng tốt hơn. Nói cách khác, ngân hàng đang đa dạng hóa tín dụng nhưng chưa phải giảm vai trò của tín dụng trong mô hình lợi nhuận.
Nếu giai đoạn 2023-2025, động lực lợi nhuận chủ yếu đến từ sự cải thiện của NIM nhờ mặt bằng lãi suất thấp thì năm 2026, trọng tâm sẽ chuyển sang khả năng kiểm soát chi phí, mở rộng thu nhập ngoài lãi và tận dụng các lợi thế từ chuyển đổi số cũng như chính sách.
Theo bà Trần Thị Khánh Hiền, Giám đốc Nghiên cứu Công ty Chứng khoán MBS, triển vọng thu nhập ngoài lãi của ngành ngân hàng năm 2026 vẫn tích cực, song cơ cấu nguồn thu sẽ có sự thay đổi đáng kể. Nếu năm 2025, lợi nhuận của nhiều ngân hàng được hỗ trợ mạnh bởi hoạt động đầu tư chứng khoán và thu hồi nợ thì sang năm 2026, các yếu tố này khó duy trì mức tăng trưởng đột biến.
Thay vào đó, nguồn thu phí sẽ đóng vai trò trung tâm. Các hoạt động thanh toán, dịch vụ thẻ, bancassurance, kinh doanh ngoại hối và ngân hàng số được kỳ vọng sẽ là những trụ cột tăng trưởng mới. Đây là các nguồn thu có tính bền vững cao, ít chịu tác động của chu kỳ tín dụng và gắn chặt với chiến lược phát triển hệ sinh thái khách hàng. Những ngân hàng có nền tảng vốn mạnh, chất lượng tài sản tốt, dư địa tín dụng lớn và khả năng đa dạng hóa nguồn thu sẽ tiếp tục duy trì lợi thế cạnh tranh. Trái lại, các ngân hàng vẫn phụ thuộc chủ yếu vào thu nhập lãi thuần sẽ chịu áp lực lớn hơn khi NIM tiếp tục thu hẹp.
(VNF) - KienlongBank chính thức ra mắt KienlongBank JCB Ultimate – dòng thẻ tín dụng cao cấp nhất của JCB dành riêng cho giới tinh hoa, hội tụ hệ đặc quyền khác biệt và trải nghiệm xứng tầm. Không chỉ mang đến những giá trị thiết thực trong chi tiêu, sản phẩm còn tạo dấu ấn riêng với đặc quyền hoàn tiền lên tới 5 triệu đồng dành cho mỗi giao dịch đặt cọc mua nhà thuộc hệ sinh thái NobleX/Sunshine Group cùng chuẩn mực dịch vụ mang đậm tinh thần Nhật Bản.
(VNF) - Việc thành lập ngân hàng con tại VIFC được xem là lối rẽ mới cho các ngân hàng Việt trong bối cảnh các nhà băng này đang phải đối mặt với hạn mức tăng trưởng tín dụng bị siết chặt, yêu cầu tuân thủ các chuẩn mực quốc tế (như Basel III, IFRS 9), cùng biên lợi nhuận ròng (NIM) ngày càng thu hẹp.
(VNF) - Standard Chartered cho biết đã ký hai biên bản ghi nhớ với HDBank và Tập đoàn EQuest trong khuôn khổ chuyến thăm Hoa Kỳ của đoàn Chính phủ Việt Nam, với mục tiêu mở rộng khả năng tiếp cận nguồn vốn quốc tế.
(VNF) - Việc nới trần cấp tín dụng lên 52% với các dự án lớn không nên được xem là lời giải bền vững mà chỉ nên là giải pháp “bắc cầu” cho giai đoạn thị trường vốn Việt Nam chưa phát triển đầy đủ.
(VNF) - Global Business Outlook (GBO) vừa vinh danh VIB Privilege Banking với giải thưởng “Most Innovative Privilege Banking – Vietnam 2026” – Ngân hàng ưu tiên sáng tạo nhất Việt Nam năm 2026. Sự ghi nhận này bắt nguồn từ cách VIB định nghĩa lại ngân hàng ưu tiên: không dừng ở việc cung cấp thêm đặc quyền, mà xây dựng hệ sinh thái tài chính được thiết kế theo từng khách hàng.
(VNF) - Theo NHNN, Dự thảo Thông tư quy định trình tự, thủ tục giám sát hoạt động phòng, chống rửa tiền mà NHNN đang xây dựng là bước đi cụ thể hóa định hướng tạo lập khuôn khổ pháp lý đồng bộ, hiện đại và nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác phòng, chống rửa tiền.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Đức Hải, Giám đốc Đầu tư cấp cao - Manulife Investment Việt Nam, chi phí vốn tăng đóng vai trò như một "bộ lọc" tự nhiên, buộc Việt Nam ưu tiên các dự án trọng điểm thực sự hiệu quả, triển khai nhanh để tạo dòng tiền, thay vì đầu tư dàn trải hoặc chậm tiến độ gây lãng phí nguồn lực.
(VNF) - Ngân hàng Nhà nước vừa chấp thuận cho NCB tăng vốn điều lệ thêm tối đa 33.000 tỷ đồng bằng phát hành cổ phiếu riêng lẻ, đưa vốn từ 29.280 tỷ đồng lên 62.280 tỷ đồng nếu đợt chào bán thành công
(VNF) - MSB sẽ lấy ý kiến cổ đông từ ngày 28/9 đến ngày 8/10 về nhiều nội dung quan trọng, bao gồm phương án tăng vốn điều lệ, thành lập ngân hàng tại VIFC, cũng như mua thêm công ty chứng khoán và 2 công ty bảo hiểm.
(VNF) - Ngân hàng Quốc Tế (VIB) vừa chính thức đưa hệ thống lõi phục vụ hoạt động kinh doanh nguồn vốn, ngoại hối và giao dịch trên thị trường tài chính, sử dụng nền tảng Front Arena của tập đoàn công nghệ tài chính FIS Global, vào vận hành trên hạ tầng điện toán đám mây Amazon Web Services (AWS). Với sự kiện này, VIB trở thành ngân hàng đầu tiên tại Việt Nam vận hành Front Arena trên AWS.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) tiếp tục đẩy mạnh hệ sinh thái giải pháp tài chính dành cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu, hỗ trợ khách hàng chủ động nguồn vốn, tối ưu dòng tiền, tiết giảm chi phí giao dịch và quản trị rủi ro tỷ giá trong toàn bộ chuỗi thương mại quốc tế.
(VNF) - Biến những lớp thông tin đa chiều thành câu chuyện nhất quán và làm rõ giá trị nội tại của toàn hệ sinh thái, VPBank đã giành chiến thắng hạng mục “Doanh nghiệp tài chính vốn hóa lớn có hoạt động IR được các Định chế tài chính đánh giá cao nhất” (Financial Large Cap Financial Institutions’ Best Assessment) tại IR Awards 2026.
(VNF) - Cuộc đua huy động vốn đang 'nóng' khi lãi suất tiết kiệm đã tăng lên mức 10%/năm. Lãi suất cho vay trung bình trong tháng 8 ở mức 10,7%/năm nhưng thực tế khách vay phải trả lãi 18%/năm.
(VNF) - Lãi suất qua đêm trên thị trường liên ngân hàng giảm từ 7%/năm hồi đầu tuần xuống 1%/năm vào cuối tuần, trong bối cảnh thanh khoản hệ thống có dấu hiệu dồi dào hơn.
(VNF) - Tín dụng quý III/2026 của 12 ngân hàng được MBS theo dõi dự báo tăng khoảng 12% so với đầu năm, trong đó có nhiều ngân hàng có tốc độ tăng trưởng vượt 20%.
(VNF) - Theo bà Đỗ Minh Trang, Giám đốc Phòng Phân tích và Chiến lược thị trường, Chứng khoán ACBS, không phải tín dụng không còn quan trọng mà là mỗi đồng tăng trưởng tín dụng trong tương lai có thể tạo ra ít lợi nhuận hơn so với trước đây
(VNF) - Mặt bằng lãi suất huy động vẫn tiếp tục xu hướng neo cao trong cuối tháng 9 khi mức lãi suất từng chỉ dành riêng cho khách VIP nay đã được áp dụng cho cả khách có tiền gửi từ 10 triệu đồng.
(VNF) - Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng cho hay kết nối hạ tầng thanh toán chỉ là điểm khởi đầu, còn kết nối kinh tế mới là mục tiêu chính mà chúng ta hướng tới.
(VNF) - Đợt chào bán cổ phiếu ra công chúng kết thúc ngày 23/9 đã giúp MB nâng vốn điều lệ từ 92.632 tỷ đồng lên 100.687 tỷ đồng, trở thành ngân hàng đầu tiên cán mốc vốn điều lệ trên 100.000 tỷ đồng.
(VNF) - Ngân hàng Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC) của Nhật Bản đang trong quá trình đàm phán nâng tỷ lệ sở hữu tại VPBank từ 15% hiện nay lên khoảng 20%. Nếu thành công, đây sẽ là bước đi tiếp theo của tập đoàn tài chính Nhật Bản sau thương vụ đầu tư gần 1,5 tỷ USD vào VPBank cách đây ba năm.
(VNF) - NHNN dự kiến đưa thông tin về lãnh đạo ngân hàng, các cổ đông ngoại lớn nhất cùng nhóm khách VIP và người có ảnh hưởng chính trị (PEP) vào hệ thống dữ liệu giám sát phòng, chống rửa tiền.
(VNF) - Giữa những vòng quay thu – chi, doanh nghiệp luôn có những khoản vốn chưa sử dụng ngay nhưng vẫn cần được quản lý hiệu quả. Với i-1Depo, Ngân hàng Quốc Tế (VIB) đã bổ sung thêm một lựa chọn tiền gửi dành cho khách hàng tổ chức với kỳ trả lãi 1 tháng, triển khai trực tuyến trên ứng dụng VIB Business.
(VNF) - Theo VCBS, lợi nhuận ngành ngân hàng dự kiến tiếp tục tăng trưởng tích cực với động lực chính đến từ thu nhập lãi khi các nhà băng đẩy nhanh giải ngân tín dụng, NIM tiếp đà hồi phục nhờ việc chuyển dịch cơ cấu cho vay sang các kỳ hạn dài và các khoản vay ưu đãi chuyển sang lãi suất thả nổi.
(VNF) - KienlongBank chính thức ra mắt KienlongBank JCB Ultimate – dòng thẻ tín dụng cao cấp nhất của JCB dành riêng cho giới tinh hoa, hội tụ hệ đặc quyền khác biệt và trải nghiệm xứng tầm. Không chỉ mang đến những giá trị thiết thực trong chi tiêu, sản phẩm còn tạo dấu ấn riêng với đặc quyền hoàn tiền lên tới 5 triệu đồng dành cho mỗi giao dịch đặt cọc mua nhà thuộc hệ sinh thái NobleX/Sunshine Group cùng chuẩn mực dịch vụ mang đậm tinh thần Nhật Bản.
