Trung tâm tài chính quốc tế: Tránh 'vết xe khủng hoảng' Thái Lan năm 1997
(VNF) - Theo chuyên gia, Việt Nam cần rút kinh nghiệm từ cuộc khủng hoảng năm 1997 của Thái Lan khi hướng tới mục tiêu xây dựng một trung tâm tài chính toàn cầu.
Bài học từ "vết xe" Thái Lan năm 1997
Quyết định xây dựng trung tâm tài chính quốc tế Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng được xem là bước đi nhằm bắt kịp các trung tâm tài chính trong khu vực. Singapore có hệ thống ngân hàng phát triển. Hồng Kông có thị trường vốn sâu rộng. Dubai thu hút các nhà đầu tư toàn cầu.
Phó Giáo sư Guanie Lim tại Viện Nghiên cứu Chính sách Sau đại học Quốc gia (GRIPS) ở Tokyo - Nhật Bản, đã phân tích thêm trường hợp của Thái Lan và Trung Quốc.
Đầu những năm 1990, Thái Lan cũng từng có những bước đi tương tự. Dù là một cường quốc sản xuất, hoạt động trung gian tài chính của khu vực khi đó vẫn chủ yếu được thực hiện thông qua Singapore và Hồng Kông. Cơ chế Ngân hàng Quốc tế Bangkok (BIBF), được thành lập năm 1993, được thiết kế với mục tiêu rõ ràng là đưa hoạt động kinh doanh này về Thái Lan. Xét về lý thuyết, BIBF hoàn toàn có cơ sở, bởi hoạt động trung gian tài chính là một lĩnh vực có giá trị mà bất kỳ nền kinh tế nào cũng muốn nắm bắt.

Vấn đề nằm ở chỗ hệ thống tài chính thường phát triển theo những hướng mà nhà quản lý khó dự đoán. BIBF có hai mục tiêu chính là giúp các doanh nghiệp Thái Lan tiếp cận nguồn vốn bằng USD với chi phí thấp từ nước ngoài, đồng thời đưa Bangkok trở thành trung tâm cho vay đối với các nền kinh tế khác ở Đông Dương.
Tuy nhiên, dòng vốn nước ngoài nhanh chóng vượt xa hoạt động cho vay trong khu vực, khi các ngân hàng và doanh nghiệp Thái Lan nhận thấy việc vay USD quá hấp dẫn trong điều kiện đồng baht dường như sẽ được duy trì tỷ giá ổn định trong thời gian dài.
Điều xảy ra sau đó là tín dụng tăng trưởng quá nhanh, bong bóng bất động sản hình thành và bảng cân đối kế toán của nhiều doanh nghiệp trở nên mong manh. Như các nhà phân tích từng nghiên cứu cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997 đều biết, tự do hóa tài chính, thanh khoản dồi dào và nhu cầu tín dụng lớn có thể kết hợp với nhau theo những cách rất khó lường.
Mục tiêu lớn của VIFC là thu hút thêm thị phần trong lĩnh vực tài chính toàn cầu, qua đó hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. TP.HCM sẽ đóng vai trò là trung tâm tài chính tổng hợp, trong khi Đà Nẵng được định hướng trở thành nơi tập trung các doanh nghiệp fintech và triển khai một số mô hình thử nghiệm.
Điểm khác biệt giữa Việt Nam và Thái Lan nằm ở cấu trúc thể chế. Quá trình mở cửa kinh tế của Thái Lan diễn ra đồng thời với việc tự do hóa tài khoản vốn trên diện rộng. Ông Lim đánh giá, Việt Nam thận trọng hơn với vấn đề này khi vẫn duy trì các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với dòng vốn xuyên biên giới và áp dụng cơ chế tỷ giá có quản lý, thay vì duy trì một tỷ giá gần như cố định như Thái Lan trước năm 1997. Điều này giúp Việt Nam có nhiều dư địa hơn để chủ động quyết định tốc độ và trình tự mở cửa, ông Lim nhận định.
Điều quan trọng là một trung tâm tài chính không nhất thiết phải tạo ra rủi ro. Vay vốn nước ngoài cũng vậy, nếu nguồn vốn được sử dụng để tài trợ cho các khoản đầu tư sản xuất thay vì các hoạt động đầu cơ. Bài học từ Thái Lan và cuộc khủng hoảng tài chính châu Á không phải là không được vay vốn nước ngoài. Điều quan trọng là phải hiểu quá trình tự do hóa tài chính sẽ tạo ra những loại bảng cân đối kế toán nào và đi kèm với những rủi ro gì.
Không chỉ thu hút mà cần phân bổ vốn hiệu quả
Một mô hình đáng tham khảo hơn nằm ở phía Bắc. Trung Quốc đã từng bước quốc tế hóa Thượng Hải trong nhiều thập kỷ mà không mở cửa hoàn toàn tài khoản vốn. Vốn nước ngoài được chào đón, nhưng các kênh và tốc độ dòng vốn vẫn chịu sự giám sát chặt chẽ của nhà nước.
Dù lựa chọn mô hình Thượng Hải hay không, các trung tâm tài chính phải đáp ứng được những nhu cầu thực tế của nền kinh tế. Trung tâm tài chính quốc tế không chỉ để thu hút vốn mà còn là phân bổ vốn hiệu quả.
Để làm được điều đó, theo ông Lim, Việt Nam cần một hệ thống trung gian tài chính tốt hơn. Điều này bao gồm khả năng định giá rủi ro chính xác hơn, phát triển các thị trường vốn sâu rộng hơn, nâng cao mức độ minh bạch thông tin và hoàn thiện các quy định liên quan đến tài sản thế chấp. Theo cách nhìn này, VIFC sẽ là một công cụ giúp cải thiện cách nguồn vốn được phân bổ.
Việt Nam đã xác định được nhiều lĩnh vực cần cải cách. Khi các nhà quản lý tài sản quốc tế và ngân hàng thương mại tham gia sâu hơn, Việt Nam có thể hình thành thêm một nhóm thúc đẩy cải cách. Đó có thể là một phần trong chiến lược của Việt Nam: sử dụng hội nhập quốc tế để tạo thêm động lực cải cách trong nước, đồng thời xác định rõ phạm vi để kiểm soát các thử nghiệm. Quan trọng không kém là phải theo dõi những điểm nghẽn phát sinh, xử lý chúng và nhân rộng những mô hình hiệu quả ra toàn bộ nền kinh tế.
Ông Lim dẫn chứng, các nhà quản lý Thái Lan đã gặp khó khăn khi nhận ra rằng cơ chế tỷ giá, các chính sách ưu đãi và hệ thống tín dụng trong nước có thể tác động lẫn nhau theo những cách mà họ không thể dự đoán hoặc kiểm soát đầy đủ. May mắn là Việt Nam hiện có nhiều công cụ kiểm soát và dư địa chính sách hơn so với Thái Lan trước cuộc khủng hoảng.
Nói một cách thực tế, phép thử quan trọng nhất không nằm ở việc Việt Nam thu hút được bao nhiêu vốn đầu tư nước ngoài, có bao nhiêu ngân hàng tham gia hay bao nhiêu hoạt động kinh doanh được chuyển từ các trung tâm tài chính khác về Việt Nam. Điều quan trọng là Việt Nam có thể tạo ra nhiều sản lượng hơn từ nguồn vốn hiện có hay không. Nếu làm đúng, hội nhập tài chính sẽ góp phần nâng cao năng suất một cách bền vững, không chỉ xây dựng được một đường ống lớn hơn mà còn cải thiện được dòng chảy bên trong.
20 tỷ USD vốn cam kết và phép thử thực thi với VIFC HCMC
- IFC và bài toán hút vốn đầu tư mạo hiểm 23/08/2026 07:30
- Cuộc đua xây tháp 88 và 99 tầng ở Thủ Thiêm, xác lập địa chỉ nhận diện cho IFC-HCM 18/08/2026 09:00
- VIFC-HCMC: Cần ngân hàng đầu tiên được cấp phép, giao dịch đầu tiên được thực hiện 12/08/2026 14:46
Ly kỳ vụ trộm 30.000 chai rượu vang gây chấn động nước Ý
(VNF) - Chỉ trong 3 giờ, những tên trộm đã lấy đi 30.000 chai rượu vang trị giá hàng triệu USD. Đáng chú ý, hệ thống báo động đã bị vô hiệu hóa từ một ngày trước, làm dấy lên nhiều nghi vấn về vụ trộm được chuẩn bị kỹ lưỡng này.
Tầng lớp trung lưu Đông Nam Á đứng trước nguy cơ 'trượt dốc'
(VNF) - Giá cả leo thang, chi phí vay tăng và việc làm bấp bênh đang bào mòn sức mua, đẩy tầng lớp trung lưu Đông Nam Á trước nguy cơ trượt xuống nhóm thu nhập thấp.
Trung Quốc đứng trước ‘khủng hoảng’ người kế nghiệp
(VNF) - Các doanh nghiệp gia đình điều từng góp phần tạo nên kỳ tích kinh tế của Trung Quốc, nhưng thế hệ kế tiếp đang gặp khó khăn trong việc tiếp nối công việc của cha mẹ.
Nga thiếu phụ tùng và nhiên liệu, đề nghị Việt Nam cho thuê máy bay
(VNF) - Nga đã đề nghị Việt Nam cho thuê máy bay chở khách, kèm theo phi hành đoàn và dịch vụ bảo trì, do đội máy bay mà Nga tịch thu từ các công ty cho thuê phương Tây năm 2022 đang xuống cấp. Gần một phần năm số máy bay của các hãng hàng không lớn nhất Nga hiện phải ngừng hoạt động.
Chiến dịch 'săn tìm' xuyên biên giới khiến giới siêu giàu Trung Quốc 'lao đao'
(VNF) - Trung Quốc đang mở rộng kiểm soát thuế đối với tài sản ở nước ngoài của giới siêu giàu, làm dấy lên lo ngại về một cuộc rà soát lớn hơn và buộc nhiều người phải tính toán lại cách nắm giữ tài sản.
Báo động làn sóng tấn công mạng nhắm vào doanh nghiệp Nhật Bản, Hàn Quốc
(VNF) - Một loạt cuộc tấn công mạng quy mô lớn nhằm vào các doanh nghiệp tại Nhật Bản và Hàn Quốc trong những tuần gần đây đã làm lộ hàng triệu hồ sơ khách hàng, đồng thời làm dấy lên lo ngại trí tuệ nhân tạo (AI) có thể đang giúp tin tặc mở rộng hoạt động.
'Bóng ma' khủng hoảng nợ trở lại châu Âu, Pháp là tâm điểm
(VNF) - Chi phí vay tăng, thâm hụt ngân sách kéo dài và gánh nặng nợ công ngày càng lớn đang làm dấy lên lo ngại về một cuộc khủng hoảng nợ mới tại châu Âu, với Pháp ở tâm điểm.
Đằng sau sự bùng nổ lợi nhuận của Phố Wall
(VNF) - Lợi nhuận Phố Wall tăng vọt trong nửa đầu năm 2026, đưa ngành tài chính Mỹ tiến gần những kỷ lục mới. Nhưng đằng sau sự bùng nổ này không chỉ là một thị trường sôi động, mà còn là những chuyển động lớn đang định hình lại Phố Wall.
'Last Tango' của Messi: Trận đấu cuối, cỗ máy kiếm tiền của AFA cạn nguồn
(VNF) - Trận chia tay Lionel Messi với đội tuyển Argentina cho thấy giá trị thương mại khổng lồ mà siêu sao 39 tuổi để lại cho Liên đoàn Bóng đá Argentina sau hơn hai thập kỷ.
EU tìm 'vũ khí' thương mại mới trước 'Cú sốc Trung Quốc 2.0'
(VNF) - Pháp và Đức kêu gọi Liên minh châu Âu (EU) xây dựng một công cụ thương mại mới, cho phép “cắt đứt ngay lập tức” quyền tiếp cận thị trường nội khối của một quốc gia nếu nước này gây ra những hành vi bóp méo thị trường nghiêm trọng và mang tính hệ thống.
Vàng Nga đổ vào Hồng Kông với tốc độ kỷ lục
(VNF) - Vàng Nga đang đổ vào Hồng Kông với tốc độ kỷ lục, cho thấy các lệnh trừng phạt của phương Tây đã chuyển hướng dòng vàng từng chủ yếu chảy sang London sang Trung Quốc và các thị trường châu Á khác.
Trung Quốc - Việt Nam tăng kết nối giao thông, thương mại và chuỗi cung ứng
(VNF) - Trung Quốc và Việt Nam đang mở rộng các tuyến vận tải hàng hóa và hành khách bằng đường sắt, hàng không và đường thủy, qua đó tăng kết nối logistics giữa hai nước và với khu vực Đông Nam Á.
Chứng khoán ASEAN tăng mạnh, thị trường nào có thể vươn lên dẫn đầu?
(VNF) - Trong khi sự tăng trưởng mạnh mẽ của các thị trường chứng khoán Bắc Á nhờ trí tuệ nhân tạo (AI) thu hút sự chú ý trong năm nay, một số thị trường ASEAN đã âm thầm có những bước tiến riêng. Thời gian tới, các yếu tố nội địa nhiều khả năng sẽ quyết định thị trường nào có thể dẫn đầu và thị trường nào tiếp tục tụt lại.
Trung Quốc: Từ 'cơn sốt' 52.000 tỷ USD đến cuộc khủng hoảng chưa có hồi kết
(VNF) - Từng là động lực tăng trưởng và kho tài sản khổng lồ của các hộ gia đình Trung Quốc, thị trường bất động sản trị giá khoảng 52.000 tỷ USD giờ đây đã rơi vào vòng xoáy suy giảm kéo dài 5 năm, với những hệ lụy ngày càng lan rộng sang ngân hàng và toàn nền kinh tế.
Các nước châu Á nỗ lực giữ vàng trong nước giữa cơn sốt giá
(VNF) - Các quốc gia châu Á đang tăng cường nỗ lực thu giữ nhiều hơn giá trị từ cơn sốt vàng, từ mở rộng hoạt động tinh luyện vàng khai thác trong nước đến hạn chế xuất khẩu thông qua thuế và tăng mua vàng của ngân hàng trung ương.
Đằng sau cuộc 'thanh lọc' chưa từng có trong hệ thống ngân hàng Trung Quốc
(VNF) - Đằng sau kỷ lục hơn 670 tổ chức ngân hàng đóng cửa tại Trung Quốc là những sức ép ngày càng lớn từ bất động sản suy yếu, tín dụng giảm tốc và biên lợi nhuận thu hẹp, buộc Bắc Kinh phải xử lý phần yếu nhất của hệ thống tài chính.
Giá dầu tăng và lợi suất trái phiếu lên cao: FED cân tính tăng lãi suất lần 2?
(VNF) - Thị trường chứng khoán vẫn chịu ảnh hưởng mạnh từ lợi suất trái phiếu và giá dầu tăng cao. Trong tuần tới, nhà đầu tư sẽ tập trung vào các số liệu kinh tế và tín hiệu từ Fed để đánh giá hướng đi tiếp theo của thị trường.
Dòng vốn đổ về Mỹ, quỹ đầu tư rút tiền khỏi Trung Quốc
(VNF) - Mỹ đang củng cố vị thế là điểm đến hàng đầu thế giới của các quỹ đầu tư quốc gia và những công cụ đầu tư khác thuộc sở hữu nhà nước. Trong khi dòng vốn ngày càng tập trung vào Mỹ, các nền kinh tế mới nổi, trong đó có Trung Quốc và Ấn Độ, lại chứng kiến đầu tư suy giảm.
Những 'điểm mù' của Nvidia bị phơi bày
(VNF) - Chip AI của Nvidia vẫn tiếp tục được tuồn sang Trung Quốc bất chấp lệnh kiểm soát xuất khẩu của Mỹ, đặt ra câu hỏi về những lỗ hổng trong quy trình thẩm định của hãng và hiệu quả thực thi chính sách của Washington.
Động thái từ Trung Quốc làm đảo chiều thị trường nhiên liệu châu Á
(VNF) - Việc Trung Quốc tạm ngừng xuất khẩu các sản phẩm dầu mỏ sang các khu vực ngoài Hồng Kông và Ma Cao trong tháng này có thể khiến nguồn cung tại một số thị trường lớn như Singapore, Malaysia và Australia trở nên thắt chặt hơn.
Cơn bán tháo không dứt trên thị trường trái phiếu Mỹ
(VNF) - Thị trường trái phiếu Mỹ đang trải qua một đợt bán tháo kéo dài. Trong cột mốc mới nhất đáng chú ý đối với trái phiếu Kho bạc Mỹ, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm vừa tăng lên mức cao nhất kể từ sau khi bong bóng dot-com sụp đổ.
Lãi suất tăng cao, trái phiếu bị bán tháo trên toàn cầu
(VNF) - Trái phiếu toàn cầu đang bị bán mạnh, khiến lợi suất tăng lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ tại hàng loạt nền kinh tế lớn. Đằng sau đợt bán tháo là sự kết hợp của lạm phát và giá dầu tăng, kỳ vọng lãi suất duy trì ở mức cao, nhu cầu vay nợ lớn của chính phủ và nhu cầu vốn ngày càng tăng cho làn sóng đầu tư AI.
Lời đe dọa của TT Trump gây báo động toàn cầu
(VNF) - Giá dầu diesel tăng vọt trên toàn cầu do nguồn cung và công suất lọc dầu bị thu hẹp. Trong bối cảnh đó, khả năng Mỹ hạn chế xuất khẩu nhiên liệu đang làm dấy lên lo ngại về một cú sốc mới đối với thị trường năng lượng và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Lợi suất trái phiếu toàn cầu lại tăng vọt, chuyện gì đang xảy ra?
(VNF) - Lợi suất trái phiếu tại các nền kinh tế lớn đồng loạt tăng mạnh, lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ, khi thị trường lo ngại về lạm phát, lãi suất và gánh nặng nợ công. Diễn biến này đang làm gia tăng chi phí vay đối với chính phủ, doanh nghiệp và hộ gia đình, đồng thời gây thêm sức ép lên tài chính công.
Giá dầu diesel tăng vọt, Mỹ thúc châu Âu 'mở kho dự trữ ngay lập tức'
(VNF) - Mỹ ngày 1/10 yêu cầu các đồng minh châu Âu hỗ trợ hạ nhiệt giá dầu diesel toàn cầu bằng cách giải phóng kho dự trữ chiến lược "ngay lập tức", trong bối cảnh các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) dự kiến thảo luận về cuộc khủng hoảng giá nhiên liệu vào ngày 2/10.
Ly kỳ vụ trộm 30.000 chai rượu vang gây chấn động nước Ý
(VNF) - Chỉ trong 3 giờ, những tên trộm đã lấy đi 30.000 chai rượu vang trị giá hàng triệu USD. Đáng chú ý, hệ thống báo động đã bị vô hiệu hóa từ một ngày trước, làm dấy lên nhiều nghi vấn về vụ trộm được chuẩn bị kỹ lưỡng này.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước kiểm tra tiến độ công trình giao thông trọng điểm ở Hà Nội
Sáng 10/10/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đi thị sát, kiểm tra việc thực hiện một số công trình giao thông trọng điểm trên địa bàn thành phố Hà Nội.


































































