Vai trò doanh nhân và đại biểu sẽ bổ trợ cho nhau

- Theo ông, vai trò của các đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) đến từ khu vực kinh tế tư nhân trong bối cảnh phát triển hiện nay được thể hiện như thế nào?

Ông Phan Tấn Đạt: Trong bối cảnh hiện nay, khi yêu cầu phát triển ngày càng gắn với hiệu quả và khả năng triển khai trong thực tế, các đại biểu HĐND đến từ khu vực kinh tế tư nhân có thể đóng góp một số góc nhìn bổ trợ cho quá trình thảo luận và hoàn thiện chính sách.

Thông qua quá trình sản xuất, kinh doanh và triển khai dự án tại doanh nghiệp, những đại biểu này có điều kiện tiếp cận trực tiếp với cách các chính sách được áp dụng trong đời sống. Từ đó, có thể góp phần phản ánh rõ hơn những nội dung cần tiếp tục hoàn thiện, để việc thực thi được thuận lợi và phù hợp hơn với thực tế.

Tuy nhiên, tôi nghĩ rằng dù đến từ lĩnh vực nào, thì vai trò của đại biểu vẫn cần được đặt trên nguyên tắc chung là lắng nghe đa chiều, nhìn nhận cân bằng và hướng đến lợi ích chung. Trong giai đoạn nhiều địa phương vừa thúc đẩy tăng trưởng, vừa quan tâm đến chất lượng phát triển, thì việc kết nối tốt giữa chính sách và thực tiễn sẽ là yếu tố quan trọng.

Ở góc độ đó, việc có thêm các đại biểu đến từ nhiều lĩnh vực, trong đó có khu vực kinh tế tư nhân là một tín hiệu tích cực, góp phần để các quyết sách được thảo luận đa chiều hơn và thuận lợi hơn trong quá trình triển khai.

-Theo ông, cụ thể hơn các doanh nhân có thể đóng góp gì vào quá trình phát triển đất nước, đặc biệt khi tham gia vào HĐND?

Ông Phan Tấn Đạt: Như đã chia sẻ, với trải nghiệm từ môi trường sản xuất - kinh doanh, doanh nhân có thể mang lại một số đóng góp tích cực cho quá trình xây dựng và hoàn thiện chính sách.

Trước hết là góc nhìn thực tiễn. Trong quá trình điều hành doanh nghiệp, doanh nhân thường xuyên phải đưa ra quyết định trong điều kiện có giới hạn về nguồn lực, thời gian và mức độ rủi ro. Vì vậy, khi tiếp cận một vấn đề, chúng tôi thường quan tâm đến tính khả thi, chi phí thực hiện và tác động cụ thể đến các đối tượng liên quan. Đây có thể là một kênh tham chiếu hữu ích để các chính sách khi ban hành có khả năng đi vào cuộc sống thuận lợi hơn.

Bên cạnh đó, doanh nhân cũng có xu hướng nhìn nhận vấn đề theo chuỗi giá trị và tính liên kết. Một quyết định về hạ tầng, thủ tục hay môi trường đầu tư hầu như không tác động riêng lẻ, mà kéo theo nhiều yếu tố liên quan như logistics, thu hút đầu tư, việc làm và năng lực cạnh tranh của địa phương. Việc nhìn nhận theo hướng này có thể góp phần giúp các chính sách được cân nhắc toàn diện hơn.

Ngoài ra, từ thực tiễn hoạt động, doanh nhân cũng có điều kiện tiếp xúc thường xuyên với cộng đồng doanh nghiệp và người lao động, qua đó có thể phản ánh kịp thời hơn những vấn đề phát sinh trong quá trình vận hành. Nếu được phát huy đúng vai trò, những góc nhìn này sẽ là một phần đóng góp giúp quá trình thảo luận và hoàn thiện chính sách ngày càng sát thực tiễn, hiệu quả và bền vững hơn.

- Là một đại biểu HĐND, theo ông cần làm gì để những kiến nghị từ cộng đồng doanh nghiệp được chuyển thành chính sách cụ thể và khả thi?

Ông Phan Tấn Đạt: Theo tôi, điều quan trọng không phải là có bao nhiêu kiến nghị được nêu ra, mà là nhìn nhận đúng vấn đề và theo đuổi nó đến cùng.

Trước hết, những vướng mắc của doanh nghiệp cần được nói cho rõ ràng và cụ thể. Thực tế, doanh nghiệp thường gặp các vấn đề như thủ tục kéo dài, quy định chưa thống nhất, chi phí phát sinh hoặc hạ tầng chưa kết nối tốt. Nhưng để đưa vào nghị trường, những vấn đề này cần được làm rõ: vướng ở đâu, ảnh hưởng như thế nào và nếu có thể thì chỉ ra hướng xử lý. Khi vấn đề được trình bày rõ ràng, có căn cứ, thì khả năng được xem xét và giải quyết sẽ cao hơn.

Thứ hai, đại biểu cần nhìn vấn đề một cách cân bằng. Một đề xuất có thể có lợi cho doanh nghiệp, nhưng khi xây dựng chính sách thì còn phải tính đến lợi ích chung, tính công bằng và sự minh bạch. Vì vậy, đại biểu không chỉ đơn thuần truyền đạt lại ý kiến, mà cần chọn lọc và đặt trong bối cảnh chung để tìm ra hướng phù hợp nhất.

Thứ ba, theo tôi là phải theo dõi đến cùng. Có những vấn đề được nêu ra nhiều lần, nhưng nếu không có người bám sát thì rất dễ dừng lại ở mức “ghi nhận”. Đại biểu cần quan tâm sau khi kiến nghị thì cơ quan nào xử lý, tiến độ ra sao, còn vướng chỗ nào. Khi có sự theo dõi liên tục như vậy, thì ý kiến của doanh nghiệp và người dân mới thực sự có cơ hội đi đến kết quả cụ thể.

Nếu làm được ba điều này, nói rõ vấn đề, nhìn nhận cân bằng và theo dõi đến cùng thì các kiến nghị sẽ có nhiều khả năng trở thành những chính sách có thể triển khai trong thực tế.

- Từ góc nhìn của doanh nghiệp, theo ông môi trường kinh doanh hiện nay còn những vấn đề nào cần tiếp tục hoàn thiện? Những kiến nghị của ông trong vai trò đại biểu là gì?

Ông Phan Tấn Đạt: Từ thực tiễn hoạt động, môi trường kinh doanh của chúng ta trong những năm qua đã có nhiều cải thiện rõ rệt, đặc biệt là trong việc thu hút đầu tư và từng bước hoàn thiện khung pháp lý. Song song với đó, trong quá trình phát triển nhanh và chuyển đổi sang những yêu cầu cao hơn, vẫn còn một số nội dung có thể tiếp tục được hoàn thiện để hỗ trợ doanh nghiệp tốt hơn.

Trước hết là quy trình, thủ tục trong một số lĩnh vực có thể được đơn giản hóa và đồng bộ hơn. Trong thực tế triển khai, đôi khi cách hiểu và cách áp dụng giữa các cấp, các đơn vị còn chưa hoàn toàn thống nhất, dẫn đến việc xử lý hồ sơ kéo dài hơn so với kỳ vọng. Nếu tiếp tục cải thiện theo hướng rõ ràng, nhất quán và thuận tiện hơn, sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch đầu tư.

Thứ hai là hạ tầng và khả năng kết nối. Trong bối cảnh nhu cầu phát triển công nghiệp, logistics và đô thị ngày càng cao, việc tăng cường liên kết hạ tầng giữa các khu vực sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp cũng như năng lực cạnh tranh chung của địa phương.

Thứ ba là tính ổn định và khả năng dự báo của chính sách. Doanh nghiệp rất cần một môi trường đủ rõ ràng để có thể xây dựng kế hoạch trung và dài hạn. Việc duy trì sự nhất quán trong định hướng và cách thức thực thi sẽ tạo thêm niềm tin cho nhà đầu tư.

Ở góc độ đại biểu, nếu có điều kiện đóng góp, tôi cho rằng có thể tập trung vào một số hướng như: Tiếp tục thúc đẩy cải cách thủ tục theo hướng thực chất, thuận tiện hơn cho người thực hiện; Tăng cường kết nối hạ tầng và liên kết vùng; Duy trì các kênh trao đổi thường xuyên giữa cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp, để các vấn đề phát sinh được ghi nhận và xử lý kịp thời…

Việc từng bước hoàn thiện môi trường kinh doanh không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp phát triển ổn định, mà còn góp phần tạo thêm việc làm, tăng nguồn thu và nâng cao chất lượng phát triển chung của địa phương.

- Ông sẽ cân bằng thời gian của một đại biểu với một doanh nhân như thế nào để có thể làm tốt cả hai vai trò này?

Ông Phan Tấn Đạt: Bài toán ở đây là phân định rõ trách nhiệm và giữ được tính kỷ luật trong từng vai trò. Với doanh nghiệp, điều quan trọng là phải xây dựng được một hệ thống quản trị đủ vững, có đội ngũ đủ năng lực và cơ chế vận hành đủ rõ để công việc không phụ thuộc hoàn toàn vào một cá nhân. Một doanh nghiệp muốn phát triển bền vững thì bản thân nó cũng phải được tổ chức theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch và phân quyền hợp lý. Khi hệ thống đủ vững, người đứng đầu mới có điều kiện dành thời gian cho những trách nhiệm xã hội lớn hơn.

Còn với vai trò đại biểu, đây không phải là vị trí mang tính hình thức, mà đòi hỏi sự chuẩn bị nghiêm túc, lắng nghe nghiêm túc và theo đuổi vấn đề một cách nghiêm túc. Vì vậy, việc quan trọng là sắp xếp thời gian một cách chủ động hơn, ưu tiên hơn cho những hoạt động tiếp xúc, khảo sát và nghiên cứu nội dung trước mỗi kỳ họp.

Ở một góc độ khác, tôi cho rằng hai vai trò này không hoàn toàn tách rời mà có thể bổ trợ cho nhau, nếu được thực hiện với tinh thần đúng đắn. Kinh nghiệm điều hành doanh nghiệp giúp tôi hiểu sâu hơn các vấn đề phát triển; còn vai trò đại biểu giúp tôi có thêm góc nhìn rộng hơn về trách nhiệm xã hội, về lợi ích công và về yêu cầu phát triển cân bằng. Điều cốt lõi là phải luôn ý thức rạch ròi giữa trách nhiệm cá nhân, trách nhiệm doanh nghiệp và trách nhiệm đại biểu, để mỗi phát biểu hay hành động đều đặt lợi ích chung lên trên hết.

Cảm ơn ông về cuộc trao đổi này!