Tài chính

'Vua tôm' tỉnh giấc?

(VNF) – Sau "cơn ác mộng" năm 2015, kết quả kinh doanh biến chuyển ngoạn mục trong quý 2/2017 của Minh Phú khiến nhiều người đặt niềm tin hơn vào ‘vua tôm’ với tham vọng trở thành tập đoàn thủy sản có quy mô toàn cầu.

'Vua tôm' tỉnh giấc?

"Vua tôm" Minh Phú "thắng đậm" với kết quả kinh doanh quý II và 6 tháng đầu năm 2017

Công ty Cổ phần Tập đoàn Thủy sản Minh Phú vừa công bố báo cáo tài chính hợp nhất quý 2/2017 với kết quả "thắng đậm’ nhất trong vòng 8 quý kinh doanh gần đây. Theo đó, doanh thu thuần đạt 3.660 tỷ đồng – tăng 37,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Tỷ trọng giá vốn hàng bán trong doanh thu thuần giảm mạnh từ mức xấp xỉ 93% xuống còn 89% nên lãi gộp đạt 398,2 tỷ đồng, cao gấp 2 lần so với cùng kỳ năm 2016. Lãi trước thuế đạt 134,4 tỷ đồng, còn lợi nhuận sau thuế công ty mẹ chạm ngưỡng 101,4 tỷ đồng, tăng mạnh so với con số hơn 3 tỷ đồng của quý 2/2016.

Như vậy, tổng kết 6 tháng đầu năm 2017, doanh thu thuần đạt 6.342 tỷ đồng, tăng 34,5% so với cùng kỳ năm trước. Đồng thời lợi nhuận gộp của Minh Phú tăng tới 49,4%, đạt 671 tỷ đồng do lệ giá vốn trên doanh thu thuần giảm đáng kể, cụ thể, từ mức 90,5% xuống mức 89,4%. Ngoài ra, lợi nhuận trước thuế của Minh Phú đạt 185 tỷ đồng, gấp 6 lần cùng kỳ năm ngoái.

Tín hiệu đáng mừng này phần nhiều đến từ tình hình khởi sắc của ngành tôm trong năm 2016 đến nay. Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu tôm năm 2016 vượt mốc 3 tỷ USD, tăng gần 8% so với năm 2015. Ngành tôm đang trên đà phục hồi do nhu cầu cầu tiêu thụ tăng từ các thị trường chủ lực như Hoa Kỳ, EU, Trung Quốc trong khi hàng tồn kho giảm, giá tôm thế giới tăng.

Hiện Việt Nam đang đứng thứ 3 về sản xuất tôm trên thế giới, đứng sau Trung Quốc và Indonesia, với sản lượng từ 600.000 – 650.000 tấn/năm. Tuy nhiên, Việt Nam lại dẫn đầu thế giới về sản xuất tôm sú với sản lượng 300.000 tấn/năm, luôn nằm trong top 5 nước xuất khẩu tôm hàng đầu thế giới (cùng Ecuador, Ấn Độ, Trung Quốc và Indonesia) và xuất khẩu đến gần 100 quốc gia và vùng lãnh thổ. Trong đó, tôm Minh Phú đã có mặt trên 50 quốc gia, được xem là cánh chim đầu đàn của ngành tôm Việt Nam.

Kế hoạch vượt "ao làng" chưa thành

Khởi nghiệp từ một doanh nghiệp tư nhân cung ứng thủy sản với số vốn khiêm tốn hơn 100 triệu đồng năm 1992, Minh Phú định hướng ngành sản xuất chính là sản xuất tôm giống sạch, mở rộng diện tích nuôi tôm thương phẩm, sản xuất các chế phẩm sinh học phục vụ cho nuôi trồng thủy sản và sản xuất, chế biến tôm xuất khẩu.

Hiện tại, Minh Phú kinh doanh theo quy mô công ty mẹ con với 4 công ty con nắm quyền chi phối là Công ty TNHH chế biến thủy sản Minh Quý, Công ty TNHH chế biến thủy sản Minh Phát, Công ty TNHH sản xuất giống thủy sản Minh Phú và công ty TNHH Thủy sản Minh Phú Kiên Giang cùng 1 công ty liên kết là Mseafood.

Sau gần 25 năm hình thành và phát triển, Minh Phú trở thành tập đoàn thủy sản có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất cả nước, được mệnh danh là "vua tôm" với mức vốn hóa gần 10.000 tỷ đồng.

Mặc dù đã vươn tới sân chơi toàn cầu, nhưng có vẻ Minh Phú vẫn chưa "hài lòng" với vị trí hiện tại. Đầu năm 2015 đánh dấu một sự kiện bước ngoặt trên con đường phát triển của "vua tôm" khi Sở Giao dịch Chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh có Quyết định về việc hủy niêm yết cổ phiếu của CTCP Tập đoàn Thủy sản Minh Phú.

Lý giải cho quyết định táo bạo này, ông Lê Văn Quang, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Thủy sản Minh Phú cho hay, công ty đang tìm đối tác ngoại để bán một nửa cổ phần nhằm thực hiện hóa tham vọng chiến lược mở rộng kinh doanh ra ngoài lãnh thổ Việt Nam. Theo ông Quang, việc niêm yết trên sàn chứng khoán có thể gây rào cản cho khả năng tiếp cận vốn nước ngoài của Minh Phú do bị giới hạn room ngoại ở mức 49%.

"Vua tôm" Minh Phú đặt mục tiêu trở thành doanh nghiệp tỷ đô

Tuy nhiên, không ai ngờ, giấc mộng chưa thành mà Minh Phú đã rơi xuống "vực thẳm" trong năm 2015 với kết quả kinh doanh tồi tệ nhất gần chục năm trở lại đây. Theo báo cáo tài chính năm 2015, "vua tôm" có tổng doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ chỉ đạt 12.472 tỷ đồng, sụt giảm tới 2.752 tỷ đồng so với năm trước. Đồng thời tỷ lệ giá vốn trên doanh thu tăng vọt khiến lợi nhuận gộp giảm gần 50%. Khó khăn càng chồng chất khi chi phí bán hàng tăng cao hơn cùng kỳ cùng khoản lỗ 67 tỷ đồng từ các hoạt động khác.

Kết thúc năm 2015, Minh Phú lỗ hợp nhất gần 7 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế chỉ có 32,4 tỷ đồng, giảm tới 96% so với năm 2014. Chưa kể, "vua tôm" còn "bơi" cùng khoản nợ tới gần 7.000 tỷ đồng, gấp 3 lần vốn chủ sở hữu, trong đó phần lớn là nợ vay ngắn hạn (2.385 tỷ đồng) và vay qua trái phiếu (3.968 tỷ đồng).

Tình cảnh của Minh Phú cũng hợp với bức tranh toàn cảnh của ngành thủy sản và ngành tôm. Thậm chí, vì là "vua tôm" nên Minh Phú lại càng chịu tổn thương sâu sắc hơn. Theo số liệu của Hiệp hội Thủy sản Việt Nam VASEP, kim ngạch xuất khẩu thủy sản năm 2015 chỉ đạt 6,7 tỷ USD, giảm 16,5% so với năm 2014. Trong đó, tôm là mặt hàng giảm đậm nhất. Mặc dù chiếm tỷ trọng tới 44% trong tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản, nhưng tôm chỉ thu về chưa tới 3 tỷ USD, chỉ bằng 75% năm 2014, đồng nghĩa với việc thị trường đã thu hẹp 1/3.

Nguyên nhân tiếp theo là do chính sách giữ giá đồng nội tệ của Việt Nam với đô la Mỹ, trong khi các nước khác như Ấn Độ, Indonesia, Malaysia phá giá đồng tiền quá mạnh, khiến giá tôm của Việt Nam đắt hơn nhiều so với tôm nước khác. Từ đó làm giảm sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế của tôm Việt Nam. Ngoài ra, do dùng một số đơn vị sử dụng thuốc tăng trọng và không đảm bảo đúng quy chuẩn chất lượng sản phẩm của một số thị trường khó tính nên tôm Việt Nam cũng đang phải giải "bài toán" lấy lại lòng tin của bạn bè quốc tế.

Bước tiếp với tham vọng "biển lớn"

Ngày 6/2/2017, tại hội nghị phát triển ngành tôm Việt Nam, Thủ tướng cho rằng, mục tiêu mà Bộ NN&PTNT đưa ra cho ngành tôm - xuất khẩu đạt 10 tỷ USD vào năm 2030 - là quá thấp.

"Hôm qua, làm việc với Minh Phú thì riêng Minh Phú đã quyết tâm đến 2021 xuất khẩu 2 tỷ USD. Vậy còn 8 tỷ USD nữa với 28 tỉnh có biển và nhiều doanh nghiệp lớn, tại sao không đạt 10 tỷ USD sớm hơn", Thủ tướng nói. "Tôi đặt vấn đề với các đồng chí đến năm 2025 phải đạt 10 tỷ USD".

Cùng với yêu cầu đẩy nhanh sản lượng xuất khẩu tôm, Thủ tướng cũng cam kết sẽ có hàng loạt chính sách phát triển ngành tôm phù hợp với doanh nghiệp Việt. Nhưng đó chỉ là một trong những tín hiệu đầy tiềm năng của ngành tôm Việt Nam.

Một tín hiệu thuận lợi rất cơ bản khác là mức tăng trưởng sản lượng tôm trên thế giới hiện thấp hơn so nhu cầu chung. Cụ thể, sản lượng tôm dự báo chỉ tăng 4 – 5% trong khi nhu cầu dự báo tăng 7 -8%. Điều này tác động tích cực đến kim ngạch xuất khẩu tôm của các nước xuất khẩu tôm hàng đầu, trong đó có Việt Nam.

Đặc biệt, nhu cầu tôm sú tại các thị trường chủ lực như Hàn Quốc, Hoa Kỳ, Trung Quốc có xu hướng tăng cao là cơ hội lớn cho nước đứng đầu về xuất khẩu tôm sú là Việt Nam. Ngoài ra, Việt Nam cũng có khả năng cao trở thành đơn vị đầu tiên xuất khẩu tôm tươi nguyên con vào thị trường khó tính như Úc và các nước khác trong năm nay.

Ngoài ra, "vua tôm" Minh Phú cũng đã thoát khỏi chính sách áp thuế chống phá giá khi xuất khẩu tôm vào Mỹ, thị trường lớn nhất của Việt Nam.

Với những tín hiệu đáng mừng trong năm nay cùng kết quả kinh doanh khởi sắc, rất có thể, trong tương lai gần, "vua tôm" Minh Phú có thể hoàn thành tham vọng "vươn ra biển lớn", trở thành tập đoàn thủy sản có quy mô toàn cầu.

Tin mới lên