Nhiều doanh nghiệp vướng nghi án "vay đảo nợ"
Cuối năm ngoái, Công ty CP Hoàng Anh Gia Lai (HAGL) gây sốc cho thị trường khi thông báo phát hành thành công 930 tỷ đồng trái phiếu cho một tổ chức tín dụng.
Theo nhận định của giới phân tích, nhiều khả năng, đây là giải pháp đảo nợ được HAGL và chủ nợ (một ngân hàng thương mại) tiến hành, bởi doanh nghiệp này đang nợ các ngân hàng lên tới gần 26.000 tỷ đồng, nếu không "đảo nợ", HAGL có thể lâm vào tình thế khó khăn, gây sức ép không chỉ với doanh nghiệp mà với cả ngân hàng.
Thực tế, tình trạng ngân hàng trở thành "tù binh" của doanh nghiệp, ở trong tình cảnh bị "ép" phải cho vay đảo nợ để làm sạch sổ sách, giảm nợ xấu không phải là chuyện hiếm, đặc biệt là các doanh nghiệp lớn và doanh nghiệp nhà nước.
Theo luật sư Trương Thanh Đức, việc cho vay đảo nợ (lấy nợ mới trả nợ cũ) tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ, đặc biệt là nguy cơ che giấu nợ xấu.
Hiểu một cách đơn giản, ngân hàng cho vay doanh nghiệp 100 đồng, đến kỳ trả nợ, doanh nghiệp không trả được 100 đồng tiền gốc lẫn 10 đồng tiền lãi. Thay vì đòi nợ, ngân hàng tiếp tục cho doanh nghiệp vay thêm 10 đồng nữa và lập hợp đồng tín dụng mới 110 đồng.
Theo cách thức này, doanh nghiệp và ngân hàng đều vui vì không có nợ xấu. Vấn đề đặt ra là, nếu tình hình tài chính của doanh nghiệp tiếp tục xấu đi, thì thay vì 100 đồng có nguy cơ mất trắng, ngân hàng có nguy cơ mất trắng 110 đồng (chưa kể lãi). Rõ ràng, việc đảo nợ có thể giúp doanh nghiệp hồi sinh, ngân hàng né nợ xấu, song cũng tiềm ẩn rủi ro mất vốn rất lớn.
Tuy nhiên, NHNN đã sắp sửa "tuýt còi" với hoạt động vay đảo nợ. Cụ thể, theo ông Đoàn Thái Sơn, Vụ trưởng Vụ Pháp chế (NHNN), Thông tư 39/2016/TT-NHNN có hiệu lực từ ngày 15/3 tới đã bỏ quy định về đảo nợ tại Quy chế cho vay 1627. Theo đó, các ngân hàng không được cho vay để trả nợ khoản nợ vay tại chính ngân hàng đó hoặc tại ngân hàng khác.
Việc chấm dứt cho vay đảo nợ của NHNN được giới chuyên gia đánh giá cao, bởi khi đó chất lượng tín dụng, tình hình nợ xấu, sức khỏe ngân hàng và sức khỏe doanh nghiệp sẽ được nhìn nhận thực chất hơn, tránh tình trạng "bệnh nan y nhưng lại chỉ được cấp thuốc hạ sốt".
Cho vay tuần hoàn chỉ áp dụng với doanh nghiệp ‘sạch’
Bên cạnh cấm cho vay đảo nợ, một điểm mới của Thông tư 39 là bổ sung một số phương thức cho vay như: cho vay quay vòng, cho vay tuần hoàn, cho vay lưu vụ. Tuy nhiên, theo ông Đoàn Thái Sơn, việc cho vay tuần hoàn, vay quay vòng… đều được quy định chặt chẽ về điều kiện áp dụng. Ví dụ, phương thức cho vay tuần hoàn chỉ áp dụng đối với khoản vay ngắn hạn và khách hàng không có phát sinh nợ xấu...
Còn nhớ, hồi tháng 9/2016, NHNN đã ban hành công văn chấn chỉnh cho vay mới trả nợ trước hạn hoặc cấp tín dụng theo hình thức cho vay tuần hoàn. Theo đó, Thống đốc yêu cầu các ngân hàng dừng hình thức cho vay trên. Trước đó, vào năm 2014, NHNN đã có văn bản đề nghị ngừng cho vay tuần hoàn, song thời gian qua vẫn có nhiều tổ chức tín dụng áp dụng.
Thực tế, cho vay tuần hoàn là một nghiệp vụ tín dụng khá phổ biến trên thế giới, bởi hình thức này giảm thiểu thời gian, thủ tục cho cả ngân hàng và khách hàng. Tuy nhiên, các chuyên gia tài chính - ngân hàng cho rằng, ở Việt Nam, hình thức này dễ bị lợi dụng để giấu nợ xấu.
Vì vậy, theo luật sư Trương Thanh Đức, chấm dứt cho vay tuần hoàn với doanh nghiệp có nợ xấu là hợp lý, bởi nếu các ngân hàng không kiểm soát nghiêm, rất khó phân biệt các khoản vay hợp lý, khoản vay nào là đảo nợ.
Về phía ngân hàng thương mại, nhiều lãnh đạo ngân hàng cho rằng, việc siết vay tuần hoàn, vay quay vòng… của NHNN để đề phòng rủi ro là cần thiết, nhưng cần nới lỏng thêm một chút.
"Hồ sơ, chứng từ vay vốn của doanh nghiệp hiện nay rất lớn. Nếu như cho phép vay tuần hoàn, doanh nghiệp chỉ cần cung cấp một lần, thay vì mỗi lần ký hợp đồng mới lại phải làm lại bộ chứng từ, rất mất thời gian. Dù NHNN đã cho phép áp dụng cho vay tuần hoàn với các doanh nghiệp không có nợ xấu, song trong kinh doanh, ngay cả doanh nghiệp tốt cũng có khi dính nợ xấu trong khoảng thời gian ngắn, vì khó cân đối dòng tiền chính xác về mặt thời điểm. Do đó, tôi cho rằng, NHNN nên cho phép áp dụng cho vay tuần hoàn với cả doanh nghiệp có nợ xấu ít và ngân hàng có thể quản lý được dòng tiền, để giảm "núi" thủ tục cho cả ngân hàng và doanh nghiệp", Phó tổng giám đốc một ngân hàng TMCP đề nghị.
Tags:
(VNF) - Làn sóng chuẩn hóa dòng tiền và số hóa hoạt động kinh doanh đang mở ra cơ hội lớn để ngân hàng đẩy mạnh cho vay tiểu thương hộ kinh doanh trên nền tảng số. Tuy nhiên, việc mở rộng nhóm khách hàng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về thẩm định và kiểm soát rủi ro cho ngân hàng.
(VNF) - Chủ tịch HĐQT Techcombank Hồ Hùng Anh khẳng định, ngân hàng không phụ thuộc hoàn toàn vào hạn mức tín dụng do NHNN cấp để đáp ứng nhu cầu khách hàng.
(VNF) - Eximbank áp dụng mức phí dành cho khách hàng cá nhân với nghiệp vụ phong tỏa và cấp giấy xác nhận số dư phong tỏa để vay vốn tại ngân hàng khác là 500.000 đồng/tài khoản.
(VNF) - Theo lãnh đạo BIDV, nếu các phương án tăng vốn được triển khai thành công, năm nay, hệ số an toàn vốn của nhà băng này có thể đạt tối thiểu 9,5% và hướng tới 10%.
(VNF) - Ngày 24/6/2026 tại Hà Nội, Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank) đã tổ chức Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, thông qua các nội dung quan trọng liên quan đến kết quả kinh doanh năm 2025, định hướng phát triển và kế hoạch kinh doanh năm 2026.
(VNF) - Chia sẻ về lý do đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng thấp dù nhận chuyển giao bắt buộc ngân hàng yếu kém, Chủ tịch HĐQT Vietcombank Nguyễn Thanh Tùng cho biết ngân hàng hướng đến tăng trưởng bền vững chứ không phải tăng trưởng nóng hôm nay rồi ngày mai lại đi xử lý.
(VNF) - Ngày 24/4, Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (HoSE: VCB) đã thông qua nhiều nội dung quan trọng liên quan đến kế hoạch kinh doanh 2026, phương án phát hành cổ phiếu để tăng vốn điều lệ hơn 10.600 tỷ đồng và chủ trương thành lập ngân hàng tại Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam.
(VNF) - Theo tỷ phú Nguyễn Thị Phương Thảo, hoạt động M&A là “năng lực đặc biệt” của HDBank.
(VNF) - Tổng giám đốc Nguyễn Hoàng Linh cho biết trong trung hạn, ngân hàng sẽ chưa thực hiện thoái vốn khỏi TNEX, đồng thời kỳ vọng trong vòng 5-7 năm tới có thể định giá công ty tài chính này ở mức 1-2 tỷ USD.
(VNF) - Đại hội đồng cổ đông Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (HoSE: MSB) đã thông qua nhiều nội dung quan trọng, trong đó nổi bật là phương án tăng vốn từ 31.200 tỷ đồng lên 37.440 tỷ đồng theo hình thức phát hành cổ phiếu với tỷ lệ 20% từ nguồn vốn chủ sở hữu.
(VNF) - Theo đại diện VietinBank, đặc thù của các tài sản bảo đảm đối với các khoản nợ hiện nay phần lớn là bất động sản. Trong bối cảnh thị trường bất động sản gặp khó, việc xử lý nợ của ngân hàng sẽ có khó khăn và đây cũng là áp lực chung của nhiều ngân hàng khác.
(VNF) - TPBank đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế 10.300 tỷ trong năm 2026, nếu hoàn thành, ngân hàng này sẽ chính thức bước vào câu lạc bộ của những ngân hàng 'lãi vạn tỷ'.
(VNF) - Ngày 23/4, tại Hà Nội, Bộ Tài chính Việt Nam phối hợp với Bộ Thương mại, Công nghiệp và Tài nguyên Hàn Quốc tổ chức Diễn đàn Kinh tế Việt Nam – Hàn Quốc, thu hút hơn 500 đại biểu cấp cao cùng cộng đồng doanh nghiệp hai nước. Tham dự Diễn đàn, Agribank đã có cơ hội tăng cường kết nối, mở rộng hợp tác trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập sâu rộng.
(VNF) - Gần 3.000 cổ đông trực tiếp tham dự Đại hội đồng cổ đông thường niên 2026 của Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội không chỉ tạo nên một kỷ lục đáng chú ý trong mùa đại hội ngân hàng năm nay, mà còn phản chiếu khá rõ một thực tế lớn hơn: SHB đang sở hữu sức hút thị trường vượt ra ngoài khuôn khổ của một kỳ họp cổ đông thông thường.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) đã triển khai nhiều gói tín dụng với mức lãi suất cạnh tranh, phù hợp từng phân khúc khách hàng trong bối cảnh mặt bằng lãi suất tiền gửi có xu hướng hạ nhiệt, nhu cầu vay vốn phục vụ sản xuất kinh doanh và mua nhà đang dần gia tăng trở lại.
(VNF) - BIDV ghi nhận lợi nhuận trước thuế riêng lẻ trong quý I đạt 8.254 tỷ đồng, tăng 17,6%, dự kiến thông qua kế hoạch tăng vốn điều lệ lên gần 100.000 tỷ đồng.
(VNF) - Giá USD trên thị trường tự do hôm nay tăng thêm 100 đồng. Giá USD tại các ngân hàng cũng đi lên. Giá USD thế giới cũng khởi sắc.
(VNF) - Tại đại hội đồng cổ đông diễn ra ngày 24/4, MSB thông qua nhiều nội dung quan trọng, đặc biệt là xác định những mục tiêu tăng trưởng gắn liền với tính hiệu quả tính bền vững trong năm 2026.
(VNF) - Ngày 22/4/2026, Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) tổ chức thành công đại hội đồng cổ đông thường niên 2026, thu hút gần 3.000 cổ đông trực tiếp tham dự - mức cao kỷ lục trong mùa đại hội ngân hàng năm nay. Con số ấn tượng này là minh chứng rõ nét cho thấy sức hút mạnh mẽ và niềm tin ngày càng bền chặt của cộng đồng nhà đầu tư đối với SHB.
(VNF) - Cuộc đua lãi suất huy động đang có nhiều thay đổi đáng chú ý khi các ngân hàng lớn tham gia cuộc đua, thậm chí vượt nhóm ngân hàng nhỏ. Diễn biến này không chỉ phản ánh áp lực thanh khoản mà còn đặt ra câu hỏi về cấu trúc cạnh tranh của hệ thống. Tạp chí Đầu tư Tài chính - VietnamFinance đã có cuộc trao đổi với ông Trương Đắc Nguyên, Giám đốc đầu tư của Blue Horizon Financial để làm rõ hơn về vấn đề này.
(VNF) - Ngày 22/4, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) đã tổ chức thành công đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) thường niên năm 2026. Đại hội đã thông qua nhiều nội dung quan trọng về hoạt động kinh doanh, chi trả cổ tức, nhân sự ban kiểm soát.
(VNF) - Ngày 23/4, Ngân hàng TMCP Kiên Long (KienlongBank; HOSE: KLB) đã tổ chức thành công Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) thường niên năm 2026 theo hình thức trực tuyến. Tại Đại hội, với tỷ lệ đồng thuận cao, cổ đông KienlongBank đã thông qua nhiều nội dung quan trọng liên quan đến chiến lược của Ngân hàng trong thời gian tới.
(VNF) - Sau khoảng 9 năm kể từ lần gần nhất NHNN cấp phép cho Ngân hàng TNHH MTV UOB Việt Nam, IBK mới đây đã được cấp Giấy phép thành lập ngân hàng 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam,.
(VNF) - Nhân viên một số nhà băng năm 2025 mang về gần 3 tỷ đồng lợi nhuận trong khi mặt bằng chung quanh mốc 1-2 tỷ đồng. Tuy vậy, hiệu suất lao động cao có thể không đi kèm thu nhập khủng.
(VNF) - Trong chiến lược phát triển những năm gần đây, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và các nền tảng số đang trở thành trụ cột trong quá trình tái định hình mô hình kinh doanh của ngành ngân hàng. Trọng tâm không còn dừng ở quản lý dữ liệu, mà đã chuyển sang khai thác dữ liệu như một tài sản có khả năng sinh lợi và tạo khác biệt cạnh tranh trong bối cảnh sản phẩm tài chính ngày càng đồng dạng.
(VNF) - Làn sóng chuẩn hóa dòng tiền và số hóa hoạt động kinh doanh đang mở ra cơ hội lớn để ngân hàng đẩy mạnh cho vay tiểu thương hộ kinh doanh trên nền tảng số. Tuy nhiên, việc mở rộng nhóm khách hàng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về thẩm định và kiểm soát rủi ro cho ngân hàng.
(VNF) - Sau hơn một năm khởi công, dự án cầu đi bộ vượt sông Sài Gòn đang bước vào giai đoạn thi công cao điểm với nhiều hạng mục quan trọng dần hoàn thiện, tạo hình rõ nét cho một công trình được kỳ vọng trở thành điểm nhấn kiến trúc mới của TP. HCM.
