Các vướng mắc trong xử lý tranh chấp phát sinh trong hợp đồng tín dụng và tài sản bảo đảm (TSBĐ) thế chấp khoản vay đang tạo ra nhiều khó khăn và làm hạn chế hiệu quả xử lý nợ xấu của các ngân hàng.
Đang có nhiều vướng mắc trong xử lý tranh chấp tín dụng và tài sản bảo đảm. Ảnh minh họa.
Khúc mắc tranh chấp tín dụng
Khi bàn đến nội dung này, ông Nguyễn Quốc Hùng - Tổng thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam nhìn nhận, việc xử lý nợ xấu và TSBĐ tại các tổ chức tín dụng (TCTD) thời gian qua đạt được những kết quả tích cực.
Đặc biệt, từ khi Nghị quyết 42 năm 2017 của Quốc hội ra đời, Chính phủ và các bộ, ngành liên tiếp ban hành các văn bản hướng dẫn thực hiện. Trong đó, Hội đồng Thẩm phán Tòa án Nhân dân (TAND) Tối cao ban hành Nghị quyết 03 năm 2018 nhằm hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật trong giải quyết tranh chấp về xử lý nợ xấu; Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao cũng ban hành Hướng dẫn 25 năm 2022 về một số nội dung kiểm sát việc giải quyết vụ án kinh doanh, thương mại về tranh chấp hợp đồng tín dụng và nhờ đó tạo cơ chế xử lý đồng bộ, hiệu quả nhằm giải quyết nhanh, dứt điểm nợ xấu tại các TCTD.
Tuy nhiên, ông Nguyễn Quốc Hùng cho rằng trên thực tế, quá trình giải quyết tranh chấp kinh doanh thương mại, tín dụng, ngân hàng tại tòa án hiện còn một số vướng mắc, bất cập.
Qua nghiên cứu, rà soát, Hiệp hội Ngân hàng thấy rằng ngoài nguyên nhân do những hạn chế, bấp cập trong các quy định của pháp luật, sự sai sót của một số cán bộ ngân hàng trong quá trình thẩm định cho vay, thực tế cũng phát sinh nhiều vướng mắc do quan điểm giải quyết tranh chấp của các cơ quan tố tụng từ khâu thụ lý đến quá trình giải quyết tại tòa án các cấp còn rất khác nhau và chưa có sự thống nhất.
Cụ thể là trong việc xác định người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan, xác định địa chỉ của người bị kiện; việc xem xét, thẩm định tại chỗ đối với TSBĐ; việc áp dụng quy định về lãi suất, về thẩm quyền giải quyết tranh chấp của tòa án, về giải quyết tranh chấp liên quan đến TSBĐ theo thủ tục rút gọn, về việc hoàn trả TSBĐ là vật chứng trong vụ án hình sự. Đặc biệt liên quan đến bảo vệ người thứ ba ngay tình và đây cũng là vướng mắc mà các TCTD đề nghị Hiệp hội Ngân hàng hỗ trợ có ý kiến bảo vệ quyền lợi hợp pháp nhiều nhất.
Cần thiết phát triển thành án lệ
Thực tế trên đặt ra yêu cầu TAND Tối cao cần xem xét phát triển các bản án, quyết định của tòa án trong lĩnh vực ngân hàng phát triển thành án lệ và ban hành các văn bản hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật trong giải quyết tranh chấp trong lĩnh vực ngân hàng.
Tổng Thư ký HHNH khẳng định, đây là những vấn đề thực sự cấp thiết mà các TCTD đang gặp phải, cần sớm được tháo gỡ, giải quyết để hỗ trợ việc thu hồi nợ, xử lý nợ xấu, đặc biệt trong bối cảnh nợ xấu, nợ tồn đọng, nợ xấu tiềm ẩn của các TCTD vẫn đang tiếp tục phát sinh và có xu hướng gia tăng trong thời gian tới do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 và các TCTD đang tích cực áp dụng các biện pháp thu hồi nợ, trong đó biện pháp tố tụng vẫn là lựa chọn cơ bản, chủ yếu.
Trong khi đó theo ông Nguyễn Tiến Mạnh, Phó vụ trưởng Vụ Giám đốc kiểm tra về dân sự, TAND Tối cao, Nghị quyết 03 của TAND Tối cao hướng dẫn áp dụng thủ tục rút gọn trong giải quyết tranh chấp về nghĩa vụ giao TSBĐ, tranh chấp về quyền xử lý TSBĐ của khoản nợ xấu của TCTD...
Tuy nhiên cho đến nay, việc giải quyết theo thủ tục rút gọn đối với các tranh chấp liên quan đến TSBĐ của khoản nợ xấu vẫn còn hạn chế. Hầu hết các tranh chấp liên quan đến TSBĐ thường rất phức tạp nên không được thụ lý, giải quyết theo thủ tục rút gọn mà vẫn theo thủ tục tố tụng thông thường.
Ông Nguyễn Tiến Mạnh cũng đã đề xuất một số giải pháp hoàn thiện pháp luật về xử lý nợ xấu, TSBĐ như: Đánh giá tính khả thi của quy định về áp dụng thủ tục rút gọn giải quyết tranh chấp về TSBĐ của khoản nợ xấu; nghiên cứu, học tập kinh nghiệm của các nước trong việc tạo cơ chế xử lý nợ xấu tại tòa án; đặc biệt là đồng bộ các cơ chế quy định về quản lý, đăng ký TSBĐ.
Nghiên cứu, xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu về đất, quyền sử dụng đất đáp ứng yêu cầu công khai, tra cứu thông tin, phòng tránh rủi ro, tranh chấp và bảo đảm ổn định quan hệ sử dụng đất, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Ban hành Pháp lệnh về xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi cản trở hoạt động tố tụng; Tăng cường sự phối hợp giữa Tòa án và các cơ quan liên quan trong việc cung cấp thông tin đối với các vụ việc mà Tòa án giải quyết; Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác xác minh, thẩm định của TCTD đối với TSBĐ.
(VNF) - Mùa ĐHĐCĐ năm nay cho thấy ngân hàng tư nhân không còn chỉ đua lợi nhuận. Đằng sau các kế hoạch tăng trưởng cao là tham vọng mở rộng quy mô, tăng vốn, làm dày hệ sinh thái và giành vị thế dẫn dắt chu kỳ mới. Câu hỏi quan trọng không còn là ai tăng nhanh hơn, mà là ai đủ năng lực biến tham vọng đó thành tăng trưởng bền vững.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Phát triển TP. Hồ Chí Minh (HDBank - HDB) vừa công bố kết quả kinh doanh quý I/2026 với 6.107 tỷ đồng lợi nhuận, ROE đạt 24,29% và CAR đạt 16,16%, tiếp tục ghi nhận hiệu quả ở nhóm đầu ngành trên nền tảng vốn mạnh và quản trị chặt chẽ.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) vừa công bố báo cáo tài chính quý I/2026, ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực ngay từ đầu năm, tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định và củng cố nền tảng tài chính trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động.
(VNF) - NHNN lấy ý kiến rộng rãi dự thảo thông tư thay thế Thông tư 22/2019/TT-NHNN quy định về các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng.
(VNF) - Dù lãi suất huy động đồng loạt giảm trong 2 tuần qua nhưng lãi vay vẫn điều chỉnh chậm, trong khi chi phí đầu vào neo cao khiến các doanh nghiệp chịu áp lực từ nhiều phía.
(VNF) - Ngân hàng Kasikornbank (KBank) ghi nhận lợi nhuận ròng tăng mạnh trong quý I/2026 nhờ thu nhập ngoài lãi, dù mảng cho vay truyền thống suy giảm. Tuy nhiên, nhà băng Thái Lan cảnh báo căng thẳng địa chính trị và môi trường kinh tế bất ổn có thể ảnh hưởng đến triển vọng kinh doanh trong thời gian tới.
(VNF) - Kết thúc quý I/2026, Techcombank lập kỷ lục về NFI (thu nhập thuần từ hoạt động dịch vụ) khi đạt tăng trưởng hơn 46%, vượt xa mức trung bình ngành và trong bối cảnh nhiều khó khăn thách thức, cạnh tranh.
(VNF) - Sáng 28/4, Ngân hàng TMCP Lộc Phát Việt Nam (LPBank, HoSE: LPB) đã tổ chức thành công ĐHĐCĐ thường niên 2026 tại Ninh Bình, thông qua nhiều nội dung quan trọng, đáng chú ý là chiến lược phát triển và phân phối lợi nhuận.
(VNF) - Giá USD trên thị trường tự do hôm nay tăng thêm 100 đồng, tiến sát mốc 27.000 đồng/USD. Trong khi đó, giá USD tại các ngân hàng thương mại và giá USD thế giới suy yếu.
(VNF) - Chủ tịch Vũ Văn Tiền bộc bạch nguyên nhân cốt lõi khiến ông lựa chọn quay lại ABBank là do không thể chịu đựng nổi khi nhìn thấy các ngân hàng khác không ngừng đổi mới trong khi ABBank lại rơi vào tình trạng "cứ đều đều như vậy và không phát triển được".
(VNF) - Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam (VIB) công bố kết quả kinh doanh quý I/2026 với lợi nhuận trước thuế đạt hơn 2.800 tỷ đồng, tăng 16% so với cùng kỳ năm 2025. Bên cạnh đó, tăng trưởng tín dụng của ngân hàng đạt hơn 1% và huy động vốn tăng 7% so với đầu năm, phản ánh định hướng tăng trưởng có chọn lọc, tập trung vào chất lượng tài sản và hiệu quả hoạt động.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) mới đây đã công bố kết quả kinh doanh quý I/2026. Với các chỉ tiêu tài chính duy trì ổn định theo đúng lộ trình kế hoạch đã đề ra, lợi nhuận trước thuế đạt 1.388 tỷ đồng, đã phản ánh định hướng điều hành thận trọng, bám sát kế hoạch năm và phù hợp với diễn biến thị trường từ phía ngân hàng.
(VNF) - Lãnh đạo các ngân hàng đều nhìn nhận bất động sản vẫn là một trụ cột quan trọng của nền kinh tế. Điều cốt lõi là phải kiểm soát dòng vốn vào đúng phân khúc.
(VNF) - Làn sóng chuẩn hóa dòng tiền và số hóa hoạt động kinh doanh đang mở ra cơ hội lớn để ngân hàng đẩy mạnh cho vay tiểu thương hộ kinh doanh trên nền tảng số. Tuy nhiên, việc mở rộng nhóm khách hàng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về thẩm định và kiểm soát rủi ro cho ngân hàng.
(VNF) - Theo giới phân tích, đợt điều chỉnh lãi suất huy động gần đây mới chỉ mang tính cục bộ, chưa tạo ra sự dịch chuyển đủ mạnh để kéo mặt bằng lãi suất chung xuống mức như kỳ vọng.
(VNF) - Bức tranh lợi nhuận ngành ngân hàng quý I đang dần rõ nét, nhiều nhà băng báo lãi tăng mạnh. Trong khi đó, Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam kiến nghị loạt giải pháp 'gỡ nghẽn' thị trường.
(VNF) - Ban đầu chỉ là khoản nợ hơn 11 triệu đồng, nhưng theo thời gian, con số phải trả đã tăng lên gần 188 triệu đồng. Điều gì khiến khoản vay nhỏ trở thành gánh nặng lớn như vậy?
(VNF) - Việt Nam và Hàn Quốc thúc đẩy hợp tác tài chính, triển khai thanh toán QR xuyên biên giới từ ngày 23/4/2026, kết nối hơn 115 triệu người dùng và mở rộng giao thương.
(VNF) - Chủ tịch HĐQT Techcombank Hồ Hùng Anh khẳng định, ngân hàng không phụ thuộc hoàn toàn vào hạn mức tín dụng do NHNN cấp để đáp ứng nhu cầu khách hàng.
(VNF) - Eximbank áp dụng mức phí dành cho khách hàng cá nhân với nghiệp vụ phong tỏa và cấp giấy xác nhận số dư phong tỏa để vay vốn tại ngân hàng khác là 500.000 đồng/tài khoản.
(VNF) - Theo lãnh đạo BIDV, nếu các phương án tăng vốn được triển khai thành công, năm nay, hệ số an toàn vốn của nhà băng này có thể đạt tối thiểu 9,5% và hướng tới 10%.
(VNF) - Ngày 24/6/2026 tại Hà Nội, Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank) đã tổ chức Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, thông qua các nội dung quan trọng liên quan đến kết quả kinh doanh năm 2025, định hướng phát triển và kế hoạch kinh doanh năm 2026.
(VNF) - Mùa ĐHĐCĐ năm nay cho thấy ngân hàng tư nhân không còn chỉ đua lợi nhuận. Đằng sau các kế hoạch tăng trưởng cao là tham vọng mở rộng quy mô, tăng vốn, làm dày hệ sinh thái và giành vị thế dẫn dắt chu kỳ mới. Câu hỏi quan trọng không còn là ai tăng nhanh hơn, mà là ai đủ năng lực biến tham vọng đó thành tăng trưởng bền vững.
(VNF) - Khi cả nước bước vào kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5, trên các công trường dự án cao tốc, hàng nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân vẫn miệt mài bám công trường, khẩn trương thi công để giữ vững tiến độ, góp phần đưa những dự án trọng điểm về đích đúng hẹn.