'Xe lu' Hòa Phát đang định hình lại cuộc chơi ngành thép như thế nào?
Thanh Long -
07/08/2020 07:58 (GMT+7)
(VNF) - Từ "đại dương đỏ" tới "đại dương xanh", Hòa Phát đang tái định hình bản thân cũng như định hình lại cuộc chơi ngành thép theo cách rất mạnh mẽ.
Hòa Phát đang định hình lại cuộc chơi ngành thép
Nửa đầu năm 2020, Công ty Cổ phần Tập đoàn Hòa Phát (HoSE: HPG) trở thành hiện tượng hiếm có trong bối cảnh cộng đồng doanh nghiệp nói chung, các doanh nghiệp niêm yết nói riêng gặp rất nhiều khó khăn do ảnh hưởng từ đại dịch Covid-19.
Trong khi các doanh nghiệp niêm yết trên sàn HoSE ghi nhận lợi nhuận sau thuế quý II/2020 giảm bình quân khoảng 15% thì Hòa Phát lại ghi nhận tăng trưởng tới 34%. Lũy kế 6 tháng đầu năm nay, lợi nhuận sau thuế của Hòa Phát đạt 5.060 tỷ đồng, tăng 31% so với cùng kỳ năm ngoái.
Nông nghiệp là một mảnh ghép quan trọng trong thành quả này, với trợ lực từ diễn biến giá thịt lợn cực kỳ thuận lợi. Tuy nhiên, thép vẫn là bệ phóng, là nền tảng chính để Hòa Phát đạt được tăng trưởng vượt trội.
Dữ liệu từ báo cáo tài chính hợp nhất quý II/2020 cho thấy, lợi nhuận sau thuế của mảng thép (chưa loại trừ ảnh hưởng giao dịch nội bộ) đã tăng 20% so với quý II/2019. Lũy kế 6 tháng, mức tăng trưởng là 21%. Sự vượt trội hiện ra rõ nét hơn nếu nhìn sang mức lỗ 88,3 tỷ đồng trong quý II và mức lỗ 144 tỷ đồng lũy kế 6 tháng của một "ông lớn" ngành thép xây dựng khác là Pomina.
Điều gì giúp Hòa Phát đạt được mức tăng trưởng này trong bối cảnh chung đầy khó khăn hiện tại?
Trong chuỗi giá trị ngành thép, Hòa Phát tham gia từ đầu đến cuối: nhập quặng sắt/than về luyện gang, luyện thép, cho ra phôi thép, từ đó sản xuất thành phẩm thép xây dựng; thậm chí hiện tại còn đầu tư sản xuất thép cuộn cán nóng (HRC) - đầu vào chính để sản xuất tôn, ống thép... - qua đó cơ bản khép kín toàn bộ chuỗi giá trị.
So với các doanh nghiệp khác cũng tham gia chuỗi giá trị từ đầu đến cuối (từ nhập quặng sắt/than đến cho ra thành phẩm thép xây dựng), Hòa Phát có lợi thế rõ rệt về công nghệ và quy mô sản xuất nên giá thành rẻ hơn đáng kể.
So với các doanh nghiệp chuyên sản xuất thành phẩm khác, Hòa Phát có lợi thế khi có thể bán sản phẩm thô nếu như tiêu thụ thành phẩm gặp khó khăn, giúp duy trì tương đối ổn định công suất sản xuất, là nền tảng rất quan trọng cho sự phát triển bền vững của một doanh nghiệp công nghiệp.
Chẳng hạn, nếu tiêu thụ thành phẩm thép xây dựng gặp khó khăn, Hòa Phát có thể bán luôn phôi thép cho các đối tác trong và ngoài nước (từ phôi thép ra thép xây dựng chỉ thêm một công đoạn). Trên thực tế, Hòa Phát vẫn đang làm như vậy và điều này đã tạo ra lợi ích rất lớn, thể hiện ngay trong kết quả kinh doanh nửa đầu năm. Theo chia sẻ từ lãnh đạo tập đoàn này, đẩy mạnh xuất khẩu phôi thép ra nước ngoài là một trong những nguyên nhân rất quan trọng giúp tạo ra tăng trưởng trong bối cảnh dịch Covid-19 tác động mạnh đến nhu cầu thép thành phẩm trong nước.
Tỷ phú USD Trần Đình Long, Chủ tịch HĐQT Hòa Phát từng nhấn mạnh đến chiến lược này khi nhiều cổ đông bày tỏ băn khoăn rằng làm thế nào để tập đoàn có thể tiêu thụ tới hơn 8 triệu tấn thép khi khu liên hợp thép Dung Quất cơ bản hoàn thành vào năm 2021. "Chính sách của chúng ta là ra bao nhiêu bán hết từng đó. Nếu phần thép bán chậm thì tăng bán phôi. Làm sao sản lượng thép thô 8 triệu tấn bán được hết", ông Long nói.
Hòa Phát cơ bản đã khép kín chuỗi giá trị sản xuất
Bên cạnh đó, lợi thế về chuỗi giá trị sản xuất còn là tiền đề để Hòa Phát tiếp tục đánh chiếm thị phần trong nước, dù tập đoàn này đang giữ "ngôi vương", trong đó, chiến lược phổ biến là giảm giá bán nhờ giá thành thấp. Trong năm 2020, Hòa Phát đẩy rất mạnh chiến lược trên tại thị trường thép xây dựng miền Nam - thị trường lớn mà tập đoàn này còn đang giữ thị phần khiêm tốn so với miền Bắc.
Hiệu quả thấy rõ khi số liệu mới nhất cho thấy riêng trong tháng 7/2020, sản lượng thép xây dựng bán ra tại thị trường miền Nam cao gấp hơn 2 lần cùng kỳ năm ngoái. Nhờ đó mà sản lượng thép xây dựng bán ra toàn quốc tăng 27,5% trong tháng.
Lũy kế 7 tháng, sản lượng thép xây dựng Hòa Phát tăng 14,5% so với cùng kỳ.
Đè bẹp đối thủ ngay trong lúc thị trường chung khó khăn, Hòa Phát đang thực sự là chiếc "xe lu" trong ngành thép, như ông Trần Đình Long từng ví von.
Nếu nhìn nhận dưới góc nhìn chiến lược, những động thái trên có thể coi là bước đi kinh điển của Hòa Phát khi ngành thép xây dựng trong nước bước vào "đại dương đỏ" - thời kỳ mà thị trường không còn nhiều dư địa phát triển và cạnh tranh ngày càng trở nên khốc liệt, không chỉ giữa các doanh nghiệp trong nước mà còn giữa doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp nước ngoài (đặc biệt là doanh nghiệp Trung Quốc).
Hòa Phát đang chiến đấu trong "đại dương đỏ", nhưng ở một "mặt trận" khác, đang tiến đến một "đại dương xanh" - nơi mà dư địa phát triển còn rất lớn và cạnh tranh vẫn đang ở mức thấp.
"Đại dương xanh" đó chính là thị trường thép cuội cán nóng (HRC).
Nói về thị trường HRC, Chủ tịch Trần Đình Long dẫn số liệu năm 2019 rằng, toàn thị trường Việt Nam tiêu thụ 11 triệu tấn HRC, trong đó Formosa chiếm 4 triệu tấn. Dây chuyền của Hòa Phát tối đa 3 triệu tấn, nghĩa là tổng cầu lớn hơn tổng cung.
"Một ngành mà chỉ có 2 đơn vị sản xuất thì quá ít. Các ngành khác hàng nghìn doanh nghiệp cạnh tranh nhau", ông Long nhấn mạnh.
Việc sản xuất HRC ngoài để đáp ứng nhu cầu lớn của thị trường, còn giúp Hòa Phát tự chủ nguyên liệu sản xuất các mặt hàng có giá trị gia tăng cao như tôn, ống thép..., từ đó gia tăng lợi thế trong cuộc đua thị phần với "ông lớn" trong phân khúc này là Hoa Sen, dù lợi thế này vẫn còn khá nhỏ nhoi nếu so với lợi thế về hệ thống phân phối của đối thủ chính là Hoa Sen.
Nhìn chung, Hòa Phát đang tái định hình bản thân cũng như định hình lại cuộc chơi ngành thép theo một cách rất mạnh mẽ. Thành quả bước đầu cho thấy những bước đi này đang khá đúng đắn.
Tuy nhiên, mặc dù rất chủ động trong chiến lược nhưng không phải không có những yếu tố mà Hòa Phát không kiểm soát được, có thể tác động mạnh đến doanh thu và lợi nhuận. Trong đó phải kể đến yếu tố nguyên liệu đầu vào.
Năm 2019 là năm rủi ro này thể hiện rất rõ. Việc giá quặng sắt tăng rất mạnh là nguyên nhân chủ yếu khiến lợi nhuận sau thuế của tập đoàn này giảm 12% so với năm 2018, dù doanh thu thuần vẫn tăng 14%.
Theo tiết lộ từ lãnh đạo Hòa Phát, không chỉ giá quặng sắt mà giá than cũng đóng vai trò quyết định đến giá thành sản xuất thép. Mỗi loại nguyên liệu chiếm từ 30% đến 40% giá thành. Vì thế mà biến động giá quặng sắt và giá than vừa tạo ra cơ hội cho Hòa Phát (nếu giá xuống thấp) nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro không nhỏ (nếu giá lên cao).
(VNF) - Cục Thuế cho biết, dự thảo Nghị định quy định chi tiết Luật Quản lý thuế đang xin ý kiến thẩm định Bộ Tư pháp không bỏ quy định về trách nhiệm cung cấp thông tin của tổ chức tín dụng như một số thông tin phản ánh.
(VNF) - Bộ Tài chính đề xuất bổ sung nhiều quy định mới trong lĩnh vực chứng khoán, nổi bật là cơ chế sandbox và tổ chức bảo lãnh thanh toán trái phiếu nhằm hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường vốn.
(VNF) - Nhờ khai thác hiệu quả các dự án thủy điện quy mô lớn tại Lào, Công ty CP Điện Việt Lào nhiều năm liên tiếp duy trì mức lợi nhuận trên 1.000 tỷ đồng, trong đó năm 2025 ghi nhận lãi kỷ lục 1.526 tỷ đồng.
(VNF) - Nếu thương vụ chào bán "bom tấn" 300 triệu cổ phiếu ra công chúng được thực hiện theo đúng kế hoạch trong năm 2025, tỷ lệ sở hữu của Nhà nước tại Becamex có thể giảm xuống mức xấp xỉ 74%.
(VNF) - Thuế cơ sở 6 tỉnh Hà Tĩnh yêu cầu các cơ sở kinh doanh vàng bạc xuất hóa đơn điện tử cho từng giao dịch, đồng thời thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt đối với hoạt động mua bán vàng từ 20 triệu đồng/ngày trở lên của một khách hàng.
(VNF) - Thanh khoản trên thị trường chứng khoán suy giảm mạnh phản ánh tâm lý thận trọng của giới đầu tư. VN-Index được dự báo còn nhiều biến động, nhà đầu tư cần thận trọng khi xuống tiền.
(VNF) - Strategy của Michael Saylor lần đầu ghi nhận giao dịch bán BTC kể từ 2022 sau nhiều năm theo đuổi chiến lược tích lũy Bitcoin bất chấp biến động thị trường.
(VNF) - Đầu tháng 6/2026, Bitcoin bước vào một nhịp điều chỉnh đáng chú ý sau giai đoạn tăng mạnh trước đó. Giá đồng tiền số lớn nhất thị trường giảm từ vùng 73.600 USD cuối 31/5 xuống quanh mốc 70.000 USD sáng 2/6 theo giờ Hà Nội, tương đương mức giảm khoảng 3-4%. Mức giảm chưa đủ để tạo ra một cú sốc lớn, nhưng cũng đủ khiến tâm lý thị trường chuyển từ kỳ vọng phục hồi sang trạng thái quan sát thận trọng.
(VNF) - Đa số các đơn vị đề xuất Bộ Tài chính lựa chọn phương án 2, giảm trừ thuế cho chi phí giáo dục, y tế là 47 triệu/năm và điều chỉnh theo CPI hàng năm. Tuy nhiên, một số tỉnh thành cũng có những kiến nghị khác nhằm tạo sự phù hợp.
(VNF) - Những cải cách về hạ tầng giao dịch, cơ chế tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và lộ trình triển khai đối tác bù trừ trung tâm đang cho thấy quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc nâng cao độ mở của thị trường chứng khoán Việt Nam. Trước sự quan tâm ngày càng lớn của cộng đồng đầu tư quốc tế, UBCKNN khẳng định, sẽ hoàn thiện hành lang pháp lý, hướng tới tiệm cận các “thực tiễn tốt nhất” trên thế giới.
(VNF) - Dù hiệu ứng “Sell in May” đã khép lại, thanh khoản thị trường vẫn lao dốc xuống mức thấp nhất hơn một năm, cho thấy dòng tiền chưa sẵn sàng quay trở lại.
(VNF) - Hoạt động góp vốn, mua cổ phần và thâu tóm doanh nghiệp tiếp tục dẫn dắt dòng vốn ngoại vào TP. HCM khi hàng loạt thương vụ M&A quy mô lớn xuất hiện.
(VNF) - Chính sách tín dụng mới dành cho nhà ở xã hội vừa được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) ban hành đã tạo hiệu ứng tích cực lên cổ phiếu HQC của Hoàng Quân.
Một số thương hiệu Việt lâu đời vẫn liên tiếp công bố các đợt chia cổ tức tiền mặt hoặc thưởng cổ phiếu ở mức rất cao và được xem như “vàng ròng” trên thị trường chứng khoán.
(VNF) - Nhiều công ty chứng khoán báo lãi lớn nhờ đẩy mạnh cho vay margin khi dư địa mảng môi giới truyền thống dần thu hẹp. Dư địa cho vay margin sẽ tiếp tục tăng trưởng.
(VNF) - Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng và phát triển bền vững đang trở thành xu thế tất yếu trên toàn cầu, tổ hợp công nghiệp năng lượng Vân Phong do Công ty cổ phần Đầu tư và Phát triển INDEL triển khai đang từng bước khẳng định tiềm năng trở thành một dự án hạ tầng năng lượng quy mô lớn, đáp ứng các tiêu chí tiếp cận nguồn tín dụng xanh theo chuẩn mực quốc tế.
(VNF) - Cổ phiếu KSF của Sunshine Group đã chính thức vượt mốc 100.000 đồng/cổ phiếu, đưa giá trị vốn hoá tăng lên hơn 92.768 tỷ đồng, tương đương khoảng 3,5 tỷ USD.
(VNF) - Chỉ trong chưa đầy 3 tuần, cổ phiếu THD của CTCP Thaiholdings tăng từ vùng khoảng 31.700 - 32.000 đồng/cp lên 122.200 đồng/cp, tương đương mức tăng khoảng 290%, trở thành một trong những hiện tượng nổi bật nhất thị trường chứng khoán tháng 5.
(VNF) - Hiệu ứng “Sell in May” kéo theo sự thoái lui rõ rệt của dòng tiền đầu cơ, đẩy các mã từng tăng nóng trong tháng trước như NVL, VLA, VIW vào danh sách cổ phiếu giảm mạnh.
(VNF) - Hiệu ứng "Sell in May" khiến sức nóng của thị trường chứng khoán giảm đáng kể trong tháng 5, thể hiện qua việc biên độ tăng giá của nhiều cổ phiếu thu hẹp so với tháng 4. Tuy nhiên, giữa bối cảnh dòng tiền ngày càng thận trọng, danh sách cổ phiếu tăng mạnh vẫn xuất hiện những hiện tượng đáng chú ý, nổi bật là THD với mức tăng gần 300%, cùng sự lên ngôi của nhóm dầu khí và ngân hàng nhờ các câu chuyện tăng trưởng riêng.
(VNF) - Nghiên cứu niêm yết chéo, phát hành chứng chỉ lưu ký và tăng cường hợp tác giữa các sở giao dịch chứng khoán là những nội dung đáng chú ý được Việt Nam và Singapore đưa ra tại buổi làm việc giữa Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn với ông Chia Der Jiun, Giám đốc Điều hành Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS) trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Singapore của Tổng Bí thư Tô Lâm.
(VNF) - Danh sách công khai nợ thuế do Thuế TP. HCM công bố có đề cập tới Ban Quản lý dự án các công trình điện Miền Nam (SPMB) – Chi nhánh Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia.
(VNF) - Cục Thuế cho biết, dự thảo Nghị định quy định chi tiết Luật Quản lý thuế đang xin ý kiến thẩm định Bộ Tư pháp không bỏ quy định về trách nhiệm cung cấp thông tin của tổ chức tín dụng như một số thông tin phản ánh.
(VNF) - Theo UBND TP.Huế, phương án thiết kế cầu qua Cồn Hến cần hướng đến tính độc bản, đặc sắc, có tầm vóc; trở thành điểm nhấn kiến trúc mới trên sông Hương, góp phần làm giàu thêm không gian văn hóa, cảnh quan của đô thị Huế.