Việt Nam và Trung Quốc trong mắt nhà đầu tư nước ngoài: ‘Thúy Vân – Thúy Kiều’
Lê Anh -
12/03/2018 13:21 (GMT+7)
(VNF) – Với lợi thế về chi phí nhân công và những chính sách thuận lợi cho các nhà đầu tư nước ngoài, Trung Quốc vẫn là "công xưởng thế giới" cho dù gần đây dòng vốn đầu tư đang dịch chuyển dần sang các nước khác như Việt Nam.
Ford cam kết đầu tư lâu dài tại thị trường Việt Nam.
Cho tới hết năm 2011, Trung Quốc vẫn là nước dẫn đầu thế giới về thu hút vốn FDI với tổng số vốn lên tới 108 tỷ USD. Các nước xếp sau Trung Quốc như Brazil, Ấn Độ và Mỹ cũng chỉ thu hút được khoảng 60 tỷ USD mỗi nước.
Tuy nhiên, Trung Quốc dường như đang mất dần vị trí thống lĩnh trong sự chọn của các nhà đầu tư quốc tế và phải nhường bớt thị phần cho các nền kinh tế mới nổi khác. Nhiều doanh nghiệp đang chuyển nhà máy sang Việt Nam, Malaysia, Indonesia, Thái Lan trong những năm gần đây.
Cách đây vài năm, môi trường kinh doanh tại Trung Quốc không thuận lợi, nhiều nhà đầu tư đã quyết định rút khỏi thị trường này và chuyển dịch dần dòng vốn đầu tư sang Việt Nam. Nhiều doanh nghiệp Nhật và Phương Tây cũng giảm dần đầu tư vào Trung Quốc.
FDI vào Trung Quốc trong tháng 1 chỉ tăng 0,3% so với năm ngoái sau khi giảm 9,2% tháng trước.
Nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới đang phải đối mặt với áp lực bên ngoài tương đối lớn trong việc thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) năm nay do bất ổn của môi trường đầu tư toàn cầu. FDI vào Trung Quốc trong tháng 1 chỉ tăng 0,3% so với năm ngoái sau khi giảm 9,2% tháng trước.
Kể từ những năm 1980 sau chiến tranh, Việt Nam đã ban hành nhiều chính sách nhằm thu hút các nhà đầu tư nước ngoài. Theo số liệu từ công ty dịch vụ tài chính SSI Research, các nhà máy sản xuất của nước ngoài tại Việt Nam chủ yếu làm hàng xuất khẩu và kim ngạch xuất khẩu đạt 155,24 tỷ USD trong năm 2017, tăng 23% so với năm 2016.
Chỉ số sản xuất công nghiệp của Việt Nam tăng 15,2% trong hai tháng đầu năm 2018 so với cùng kỳ năm 2017, SSI Research cho biết thêm.
Forbes đã liệt kê những thuận lợi và hạn chế của Việt Nam và Trung Quốc với các nhà đầu tư nước ngoài:
1/ Hướng tới các mặt hàng khác nhau
Theo phân tích của Focus Economics, mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam "chủ yếu tập trung vào các sản phẩm có giá trị gia tăng thấp như ô tô, đồ nột thất và hàng may mặc".
Trong khi đó, Trung Quốc tập trung sản xuất các thiết bị công nghệ cao như máy tính cá nhân và điện thoại thông minh. Đồng thời, các hãng công nghệ lớn của Trung Quốc như Huawei và Oppo cũng đang dần dần khẳng định vị trí vững chắc của mình trên trường Quốc tế.
Xuất khẩu dệt may của Việt Nam hàng năm đang thu về hàng chục tỷ USD.
Mặc dù thời gian vừa qua, Việt Nam đã nhận được những khoản đầu tư "khủng" từ các tập đoàn công nghệ lớn như Samsung Electronics (6,5 tỷ USD) và Intel (1 tỷ USD). Tuy nhiên, Ford Motors và Formosa Steel vẫn là những "khách hàng ruột" của thị trường Việt Nam.
2. Chi phí lao động của Việt Nam thấp hơn
Trung Quốc đã từng nổi tiếng thế giới về chi phí sản xuất thấp, đưa nước này trở thành nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới vào năm 2010, cao hơn rất nhiều so với xếp hạng thứ 9 vào năm 1980.
Hiện nay, sản xuất sản phẩm tại Trung Quốc chỉ rẻ hơn 4% so với tại Mỹ và nguyên nhân chủ yếu là do giá nhân công đã tăng 80% kể từ năm 2010. Chính quyền Bắc Kinh nhận ra điều đó nhưng họ không quan tâm khi đang chi hàng tỷ USD để dịch chuyển sang những ngành công nghệ cao và tập trung cho dịch vụ.
Chính quyền Bắc Kinh chi hàng tỷ USD để dịch chuyển sang những ngành công nghệ cao và tập trung cho dịch vụ.
Theo nhận định của ông Dustin Daugherty, chuyên gia cao cấp trong lĩnh vực kinh doanh của công ty tư vấn Dezan Shira & Associates tại Tp. Hồ Chí Minh, mức lương tối thiểu của Trung Quốc (325 USD/tháng) gần gấp đôi Việt Nam (khoảng 175 USD/tháng). Đồng thời thuế thu nhập doanh nghiệp của Trung Quốc cũng cao hơn Việt Nam.
"Khoảng 20 năm trước, các công ty đầu tư vào Trung Quốc như một phần của chiến lược giảm thiểu chi phí cho các thị trường toàn cầu. Bây giờ Việt Nam và những nước khác đang dần thay thế Trung Quốc", theo ông Adam McCarty, chuyên gia kinh tế trưởng của Mekong Economics tại Hà Nội.
3. Kinh doanh ở Việt Nam "dễ thở" hơn ở Trung Quốc
Nhà đầu tư nổi tiếng Mark Mobius, Chủ tịch Quỹ đầu tư Templeton, đã chia sẻ với Bloomberg: "Việt Nam nằm trong số các nền kinh tế sẽ thay thế vị trí của Brazil, Nga, Ấn Độ và Trung Quốc 2 thập kỷ trước đây. Sự phát triển nhanh chóng của thị trường Việt Nam sẽ mang lại cơ hội cho các nhà đầu tư".
Bà Deborah Elms, giám đốc điều hành Trung tâm Thương mại châu Á tại Singapore cũng nhận định: "Cả hai nước đều phát triển nhanh, nhưng hoạt động kinh doanh ở Việt Nam "dễ thở" hơn".
Samsung là nhà đầu tư FDI lớn nhất tại Việt Nam hiện nay.
Theo dữ liệu từ Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD), các quy định đối với đầu tư nước ngoài của Trung Quốc "ngặt nghèo" gấp 3 lần Việt Nam trong 9 lĩnh vực, bao gồm cả lĩnh vực sản xuất.
Trong báo cáo xếp hạng môi trường kinh doanh mang tên Ease of Doing Business Ranking (Chỉ số thuận lợi kinh doanh) 2018 của Ngân hàng Thế giới (WB), Việt Nam đứng thứ 68 trong bảng xếp hạng, cao hơn 10 bậc so với Trung Quốc, nền kinh tế đứng ở vị trí 78. Thứ hạng của Trung Quốc trong xếp hạng 2018 không thay đổi so với xếp hạng 2017.
Theo WB, Việt Nam "đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động xuất nhập khẩu thông qua nâng cấp hệ thống thông quan hàng hóa tự động và tăng giờ làm việc của hải quan".
4. Trung Quốc có thị trường tiêu dùng lớn hơn
Khoảng 1/3 trong số 92 triệu người Việt Nam sẽ là tầng lớp trung lưu hoặc cao hơn vào năm 2020, theo Boston Consulting Group. Nhưng con số này vẫn quá nhỏ bé so với ít nhất 420 triệu người Trung Quốc được xem là tầng lớp trung lưu ở thời điểm hiện tại.
Theo bà Deborah Elms: "Trung Quốc là một thị trường nội địa khổng lồ và luôn hấp dẫn các nhà đầu tư".
Mặc dù Trung Quốc hiện không còn là thị trường hấp dẫn hàng đầu cho các nhà đầu tư nước ngoài như trước kia, nước này vẫn thu hút hơn 2 nghìn tỷ USD vốn FDI mỗi năm, theo Tân Hoa Xã.
Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường phát biểu tại uộc họp Đại hội Đại biểu Nhân dân Trung Quốc .
"Chính quyền Trung Quốc sẽ có những chính sách giảm thuế và các quy định khác tạo điều kiện cho các nhà sản xuất", Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường đã tuyên bố trong cuộc họp Đại hội Đại biểu Nhân dân Trung Quốc tại Bắc Kinh mới đây.
Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc cũng khẳng định nước này sẽ mở rộng tiếp cận thị trường cho các nhà đầu tư nước ngoài trong năm nay, đặc biệt thông qua bỏ rào cản đầu tư cho ngành dịch vụ và giảm bớt các giới hạn quyền sở hữu trong một số lĩnh vực nhất định.
Động thái này là một sự trấn an cho nhà đầu tư quốc tế đang muốn tham gia ngành tài chính trị giá nhiều ngàn tỷ USD của Trung Quốc nhưng luôn nản lòng bởi các quy định và tốc độ cải cách thị trường.
(VNF) - Các công ty bảo hiểm cho rằng khác biệt giữa “khủng bố” và “chiến tranh” có thể quyết định việc doanh nghiệp được bồi thường hay bị từ chối chi trả. Khi xung đột liên quan đến Iran lan rộng tại Trung Đông, nhiều doanh nghiệp mới nhận ra họ đã mua bảo hiểm không đủ, trong khi giới bảo hiểm phải đối mặt với hàng loạt tranh cãi pháp lý, rủi ro mạng và chi phí leo thang.
(VNF) - Chức vô địch Premier League 2025/26 không chỉ giúp Arsenal chấm dứt 22 năm chờ đợi danh hiệu quốc nội mà còn mang lại cú hích tài chính cực lớn cho đội bóng thành London.
(VNF) - Trong bối cảnh căng thẳng công nghệ và dữ liệu giữa Mỹ và Trung Quốc ngày càng leo thang, ngân hàng đầu tư Morgan Stanley đã trang bị các thiết bị di động chuyên biệt cho toàn bộ đội ngũ ngân hàng đầu tư tại Hồng Kông khi đi công tác tới Trung Quốc đại lục. Động thái này phản ánh mối lo ngại ngày càng lớn về an ninh dữ liệu và yêu cầu tuân thủ quy định bảo mật xuyên biên giới.
(VNF) - Nhu cầu mua vàng của các ngân hàng trung ương trong năm 2026 đang mạnh hơn đáng kể so với các dự báo trước đây, trong khi các ước tính cập nhật cho thấy lực cầu từ các quốc gia sẽ còn gia tăng trong nửa cuối năm, theo nhận định của các chiến lược gia hàng hóa tại Goldman Sachs.
(VNF) - Một bên là hãng bán hàng triệu chiếc đồng hồ giá rẻ mỗi năm, bên còn lại là nhà chế tác những “cỗ máy thời gian” xa xỉ có thể được bán với giá hàng triệu USD. Nhưng khi Swatch bắt tay với Audemars Piguet (AP), cả hai đã tạo nên một cơn sốt bán lẻ kiểu “cao cấp kết hợp bình dân”, kéo theo cảnh hỗn loạn tại nhiều thành phố trên khắp thế giới vào cuối tuần qua.
(VNF) - Cam kết mua thêm ít nhất 17 tỷ USD nông sản Mỹ mỗi năm của Trung Quốc không chỉ đánh dấu bước hạ nhiệt mới trong quan hệ thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, mà còn có thể tạo ra những biến động lớn trên thị trường nông sản toàn cầu.
(VNF) - OpenAI vừa biến ChatGPT thành “cố vấn tài chính AI” có thể đọc dữ liệu ngân hàng, phân tích chi tiêu và lập kế hoạch tiết kiệm với chi phí rẻ hơn nhiều chuyên gia truyền thống.
(VNF) - Nguy cơ hơn 47.000 công nhân đồng loạt đình công đang đẩy Samsung Electronics vào một trong những cuộc khủng hoảng lao động nghiêm trọng nhất lịch sử tập đoàn. Không chỉ đối mặt thiệt hại ước tính lên tới 20 tỷ USD, “gã khổng lồ” công nghệ Hàn Quốc còn khiến chính phủ Seoul lo ngại về những tác động dây chuyền có thể làm rung chuyển nền kinh tế phụ thuộc lớn vào ngành chip và xuất khẩu.
(VNF) - Trung Quốc sẽ mua ít nhất 17 tỷ USD nông sản Mỹ mỗi năm đến hết năm 2028, bên cạnh các cam kết mua đậu nành đã được thống nhất trước đó, theo bản thông tin do Nhà Trắng công bố ngày 17/5.
(VNF) - Làn sóng săn lùng mẫu đồng hồ phiên bản giới hạn “Royal Pop” của Swatch đã gây ra cảnh hỗn loạn tại nhiều thành phố lớn trên thế giới, buộc hãng đồng hồ Thụy Sĩ phải đóng cửa hàng loạt cửa hàng vì lo ngại an ninh và an toàn công cộng.
(VNF) - Bộ Thương mại Trung Quốc mô tả các thỏa thuận về thuế quan, nông nghiệp và máy bay đạt được trong chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump trong tuần này chỉ mang tính “sơ bộ”.
(VNF) - Các công nhân vận tải của Đường sắt Long Island, tuyến đường sắt chở khách lớn nhất nước Mỹ, đã tiến hành đình công. Việc này có thể gây khó khăn cho hàng trăm nghìn hành khách ở khu vực thành phố New York.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đạt được một số "thỏa thuận thương mại tuyệt vời" trong chuyến thăm Bắc Kinh.
(VNF) - Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ có chuyến thăm kéo dài 1 ngày tới Bắc Kinh chỉ ít ngày sau khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tổ chức tiếp đón Tổng thống Mỹ Donald Trump.
(VNF) - Honda từng duy trì được lợi nhuận xuyên suốt hàng loạt biến cố lớn, từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, thiên tai, bê bối an toàn cho tới đại dịch. Thế nhưng, cú đảo chiều mạnh mẽ của thị trường xe điện tại Mỹ lại đang đẩy hãng vào một giai đoạn đầy khó khăn.
(VNF) - CEO Nvidia Jensen Huang bất ngờ xuất hiện trong chuyến công du Trung Quốc cùng Tổng thống Mỹ Donald Trump, giữa lúc kỳ vọng về khả năng nối lại hoạt động bán chip AI cho Trung Quốc gia tăng. Thông tin Mỹ cho phép một số doanh nghiệp Trung Quốc mua chip H200 đã góp phần đẩy vốn hóa Nvidia lên mức kỷ lục 5,7 nghìn tỷ USD.
(VNF) - Sau hơn 2 giờ hội đàm tại Bắc Kinh ngày 14/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã phát đi hàng loạt tín hiệu đáng chú ý về thương mại, công nghệ, Đài Loan và hợp tác chiến lược, cho thấy nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.
(VNF) - Cổ phiếu của LS Eco Energy, công ty con của LS Cable & System Ltd (Hàn Quốc), đã tăng hơn 12% trong phiên giao dịch đầu ngày 14/5 sau thông tin công ty sẽ cung cấp cáp điện cho một trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) quy mô lớn tại Việt Nam.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh vào sáng 14/5, mở màn cho hội nghị thượng đỉnh quan trọng kéo dài đến hết ngày 15/5.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đến Bắc Kinh ngày 13/5, mở đầu chuyến thăm kéo dài 2 ngày với mục tiêu đặt quan hệ kinh doanh song phương vào vị trí trung tâm trong chương trình nghị sự với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, giữa lúc căng thẳng địa chính trị, thương mại và công nghệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đến Bắc Kinh ngày 13/5. Tháp tùng ông chủ Nhà Trắng là hàng loạt gương mặt thuộc giới tinh hoa doanh nghiệp và tài phiệt Mỹ, trong đó có người giàu nhất thế giới Elon Musk, cùng CEO sắp mãn nhiệm của Apple là Tim Cook.
(VNF) - Các công ty bảo hiểm cho rằng khác biệt giữa “khủng bố” và “chiến tranh” có thể quyết định việc doanh nghiệp được bồi thường hay bị từ chối chi trả. Khi xung đột liên quan đến Iran lan rộng tại Trung Đông, nhiều doanh nghiệp mới nhận ra họ đã mua bảo hiểm không đủ, trong khi giới bảo hiểm phải đối mặt với hàng loạt tranh cãi pháp lý, rủi ro mạng và chi phí leo thang.
(VNF) - Cầu Hải Giang, tuyến giao thông quan trọng nối khu du lịch MerryLand Quy Nhơn với Khu kinh tế Nhơn Hội (phường Quy Nhơn Đông, Gia Lai), chính thức được hợp long ngày 17/12/2025. Dự kiến cây cầu vượt biển thứ 2 ở Quy Nhơn sẽ được đưa vào sử dụng vào ngày 2/9 tới đây.