Vốn ngoại vào Việt Nam sẽ tăng trưởng thế nào với 'bước ngoặt MSCI'?
Trường Kỳ -
09/07/2018 03:53 (GMT+7)
(VNF) - Mới đây, MSCI đã công bố đợt tái cơ cấu danh mục rổ chỉ số MSCI Frontier Markets 100 thường niên, theo đó tỷ trọng của Việt Nam trong rổ danh mục trên tăng từ 14,7% lên 18,2%, và có khả năng tăng lên 23,3% trong đợt tái cơ cấu sau.
Theo ước tính của một số tổ chức tài chính, thay đổi này sẽ làm tăng dòng tiền đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam trong nửa cuối 2018 và đầu năm 2019 từ 487 triệu USD đến 1,4 tỷ USD.
Chỉ số MSCI Index là gì và nó có ý nghĩa như thế nào?
MSCI là thuật ngữ viết tắt của “Morgan Stanley Capital International”- công ty chuyên cung cấp các công cụ phân tích danh mục và chỉ số chứng khoán, có trụ sở tại New York, Mỹ. Hàng năm, MSCI công bố kết quả phân loại định kỳ các thị trường chứng khoán trên thế giới theo các rổ chỉ số (Index) như MSCI Emerging Market (Thị trường mới nổi) và MSCI Frontier Market (Thị trường cận biên).
Dựa vào các tiêu chí như tính thanh khoản, tính minh bạch tài chính, giá trị vốn hóa ..., MSCI sẽ phân loại lại hay tăng/giảm tỷ trọng của các quốc gia và doanh nghiệp trong các Index. Những Index này được những nhà quản lý danh mục đầu tư (portfolio manager - PM) làm thước đo đánh giá kết quả đầu tư. Chính vì vậy, thay đổi định kỳ của Index có tác động rất lớn đến cách PM quản lý danh mục đầu tư của họ.
Theo MSCI, tính đến ngày 30/6/2017, có hơn 12,4 nghìn tỷ USD giá trị tài sản đầu tư đang được tham chiếu với các Index của MSCI, tương đương với 85% tài sản của tất cả các quỹ đầu tư chứng khoán toàn cầu. Tuơng tự tại các thị trường mới nổi, 85% tài sản đầu tư vào chứng khoán cũng đang được tham chiếu với những Index của MSCI.
Nói cách khác, với mỗi 100 USD mà các nhà đầu tư tổ chức bỏ vào thị trường mới nổi, thì 85 USD là được tham chiếu với các Index của MSCI. Theo MSCI, 75% của số tiền này đến từ các quỹ quản lý chủ động (active funds), còn lại đến từ các quỹ thụ động (passive funds).
Các quỹ đầu tư thụ động được thành lập với mục đích mô phỏng kết quả của các Index, ví dụ như S&P500, MSCI EM Index. Chính vì lý do này, các thay đổi trong danh mục của Index phải được thể hiện trong danh mục đầu tư của quỹ thụ động một cách nhanh chóng nhất nhằm đảm bảo hiệu quả đầu tư giống nhau. Trong bối cảnh các quỹ chủ động ngày càng khó theo kịp kết quả của thị trường, các quỹ thụ động đang ngày một phổ biến hơn với nhà đầu tư.
Một thống kê của S&P cho hay, trong 15 năm vừa qua, 92% các quỹ đầu tư chủ động có kết quả đầu tư kém hơn chỉ số S&P 500. Những nhà đầu tư huyền thoại như Warren Buffet – Chủ tịch của Berkshire Hathaway và Jon Bogle – nhà sáng lập Vanguard, là những người cổ súy mạnh mẽ cho các quỹ thụ động và đưa ra lời khuyên cho các nhà đầu tư cá nhân đầu tư tiền tiết kiệm vào các quỹ này.
Một dạng quỹ thụ động đang trở nên rất phổ biến là quỹ ETF (ExchangeTraded Fund) nhờ vào sự tiện lợi và minh bạch của nó. Khác với các hình thức quỹ đầu tư thông thường, Quỹ ETF cho phép nhà đầu tư mua/bán quyền sở hữu ETF trên sàn chứng khoán và nhận cổ tức từ các công ty trong danh mục ETF như cổ phiếu thông thường.
Công ty E&Y dự đoán mức tài sản đang được quản lý của các ETF sẽ tăng lên từ 700 tỷ USD trong năm 2007 lên 3,5 nghìn tỷ USD trong năm 2016, và tài sản của các quỹ đầu tư thụ động được dự đoán sẽ vượt qua tài sản của các quỹ chủ động vào năm 2027.
Các quỹ chủ động cũng chịu ảnh hưởng rất lớn từ đợt tái cơ cấu thường niên của Index.Ví dụ, nếu MSCI Emerging Market Index có 30% tỷ trọng là cổ phiếu của các công ty Trung Quốc, thì các nhà đang quản lý danh mục đầu tư được tham chiếu với MSCI Emerging Market Index cũng sẽ đầu tư trên dưới 30% tiền của họ vào thị trường Trung Quốc, và chỉ tăng/giảm tỷ trọng một cách đáng kể khi họ tin rằng thị trường Trung Quốc sẽ tốt/kém hơn nhiều so với dự kiến.
Trong bối cảnh các quỹ đầu tư chủ động có xu hướng điều chỉnh danh mục đầu tư dựa trên tỷ trọng của các Index, và các quỹ thụ động ngày càng phổ biến hơn, việc tái cơ cấu danh mục đầu tư và tái phân loại thị trường của các Index phổ biến như MSCI EM hay MSCI FM 100 sẽ có tác động lớn đến dòng tiền đầu tư vào quốc gia và cổ phiếu nằm trong Index.
Ví dụ, nếu tỷ trọng của một thị trường trong Index tăng từ 10% lên 20%, những quỹ thụ động sẽ phải nhanh chóng phản ánh thay đổi này nhằm giữ danh mục đầu tư của họ sát nhất với danh mục của Index, trong khi các quỹ chủ động cũng phải tái cơ cấu danh mục của họ, trừ khi họ thật sự tin rằng kết quả của thị trường nêu trên sẽ kém hơn nhiều so với dự kiến.
Vì logic nêu trên, khi các tài sản quản lý của các quỹ thụ động trở nên lớn hơn, ảnh hưởng của việc tái cơ cấu Index lên thị trường sẽ trở nên rõ rệt hơn, và các quỹ chủ động cũng sẽ phải điều chỉnh nhanh chóng hơn nữa nếu không muốn kết quả đầu tư kém hơn kết quả của Index.
Chính vì vậy, những sự kiện này nhận được rất nhiều sự quan tâm của nhà đầu tư toàn cầu. Minh chứng rõ cho điều này là thị trường chứng khoán Argentina tăng 7% với khối lượng giao dịch tăng gấp 3 lần trong ngày công bố thăng hạng lên Emerging Market (Thị trường mới nổi) vào ngày 21/06/2018.
Sự kiện MSCI Frontier 100 Index nâng tỷ trọng của thị trường Việt Nam
Vào ngày 21/6, MSCI thông báo rằng họ sẽ nâng hạng MSCI Argentina Index vào nhóm Emerging Market (Thị trường mới nổi) và nhắm đến đưa MSCI Kuwait Index vào nhóm này. Việc Argentina được nâng hạng, và khả năng của Kuwait được nâng hạng trong năm sau, sẽ các tác động lớn lên tỷ trọng của Việt Nam trong MSCI Frontier 100 Index (FM100).
MSCI ước tính có khoảng 14 tỷ USD tài sản quỹ (cả chủ động và bị động) đang tham chiếu FM100 Index, trong khi một nguồn tin uy tín khác nghĩ rằng con số này còn lớn hơn, có thể lên đến 40-50 tỷ USD.
Sự chênh lệch này có thể đến từ việc các quỹ không đại chúng không tiết lộ tài sản quản lý và Index họ đang tham chiếu. Một vài quỹ ETF tên tuổi đang tham chiếu theo FM100 như Blackrock iShares MSCI Frontier 100 ETF, Invesco Frontier Markets ETF, Columbia Beyond BRICs ETF, Global X Next Emerging và Frontier ETF với tổng tài sản quản lý ước đạt 750 triệu USD.
Dựa trên số liệu của MSCI, tính toán cho thấy dòng tiền đổ vào thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ tăng từ 487 triệu USD đến 1,2 tỷ USD tùy vào việc Kuwait có thăng hạng lên rổ MSCI EM năm sau hay không. Cụ thể, tỷ trọng của Việt Nam trong rổ FM100 sẽ tăng từ 14,7% lên 18,2% vào giai đoạn tái phân loại kế tiếp, và có khả năng tăng lên 23,3% nếu Kuwait được nâng hạng lên MSCI Emerging Market vào năm sau.
Nếu tài sản quản lý được chia ra thành 75% chủ động – 25% thụ động, chúng ta sẽ thấy mức đầu tư vào Việt Nam sẽ tăng 120 triệu USD ngay trong đợt tái cơ cấu danh mục tiếp theo từ các quỹ thụ động (tháng 9/2019). Dòng tiền chủ động (365 triệu USD) sẽ dần dần tiến vào Việt Nam từ đây đến tháng 9/2019.
Và nếu con số 40 tỷ là đúng, thì tổng dòng tiền đổ vào Việt Nam sẽ vào khoảng 1,4 tỷ đến 3.4 tỷ USD – cao hơn mức đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam năm 2017 ở mức 1,2 tỷ USD (28.000 tỷ đồng). Con số này có thể lớn hơn rất nhiều, nếu như tổng tài sản tham chiếu MSCI FM 100 là 40 tỷ USD.
Sự kiện Index tái cơ cấu và tái phân loại là dịp các nhà quản lý danh mục đầu tư của quỹ chủ động rà soát lại danh mục đầu tư của họ trước khi tái phân bổ nguồn vốn. Top 5 công ty có vốn hóa lớn của Việt Nam nằm trong MSCI FM100 Index là VNM, VIC, HPG, MSN và VRE. Đây đều là những công ty cố nguồn lực kinh doanh tốt, với mức định giá hợp lý trong bối cảnh VN-Index điều chỉnh mạnh trong thời gian vừa qua.
Một phân tích của MSCI cho thấy, 5 cái tên kể trên đạt hết các tiêu chuẩn về vốn hóa, tính thanh khoản, và tỷ lệ cổ phiếu giao dịch tự do của thị trường mới nổi (Emerging market). Thế nên, không loại trừ khả năng các công ty này sẽ lọt vào tầm ngắm của các quỹ đầu tư thị trường mới nổi sau sự kiện này.
Giá cổ phiếu của các công ty trên sẽ không chỉ được lợi từ nguồn vốn ngắn hạn đến từ việc Index MSCI FM100 tái cơ cấu, mà còn sẽ tiếp tục được lợi trong dài hạn cho chính tiềm lực kinh doanh của các doanh nghiệp này.
(VNF) - Theo TS. Phan Đức Hiếu, cải cách doanh nghiệp nhà nước không thể chỉ dừng ở tái cơ cấu
hay thay đổi quản trị nội bộ, mà cốt lõi nằm ở việc hoàn thiện thể chế, bảo đảm minh bạch,
tách bạch vai trò và tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng với các khu vực kinh tế khác.
(VNF) - TS. Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam cho rằng, trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động và rủi ro gia tăng, Việt Nam vẫn duy trì được sự ổn định kinh tế vĩ mô, tạo nền tảng quan trọng để củng cố niềm tin thị trường và hỗ trợ đà tăng trưởng trong thời gian tới.
(VNF) - Dù được xem là “tài sản trú ẩn an toàn” nhưng vàng vẫn nhiều lần lao dốc mạnh trong lịch sử, có khi mất tới 60% giá trị. Từ sau 'Nixon Shock' đến biến động hiện tại được ví như lặp lại chu kỳ 40 năm, các đợt sụt giảm này cho thấy vàng không miễn nhiễm rủi ro, mà luôn vận động theo chu kỳ kinh tế và chính sách tiền tệ toàn cầu.
(VNF) - TS Bùi Ngọc Sơn, Viện Kinh tế và Chính trị thế giới cho rằng căng thẳng quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran đang đẩy Trung Đông trở lại vòng xoáy bất ổn, làm dấy lên lo ngại về một cú sốc chi phí mới đối với kinh tế toàn cầu. Với Việt Nam, nền kinh tế có độ mở lớn và phụ thuộc đáng kể vào năng lượng nhập khẩu thì nguy cơ giá dầu, chi phí vận tải và lãi suất gia tăng có thể tạo áp lực lên lạm phát, thu hẹp dư địa chính sách và bào mòn đà phục hồi còn mong manh.
(VNF) - Chiến sự tại Trung Đông đang bước vào giai đoạn leo thang mới, tiềm ẩn nguy cơ lan rộng và tác động dây chuyền tới kinh tế toàn cầu. PGS.TS. Nguyễn Thường Lạng nhận định, nếu nguồn cung năng lượng bị gián đoạn, Việt Nam có thể đối mặt “cú sốc kép” từ giá dầu tăng mạnh và áp lực lạm phát nhập khẩu, đòi hỏi phải chủ động kịch bản điều hành và chiến lược dự trữ phù hợp.
(VNF) - Khi Việt Nam đặt mục tiêu trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045, nhiều chuyên gia cho rằng sự thịnh vượng sẽ không đồng nghĩa với nhàn nhã. Trái lại, đó có thể là một giai đoạn cạnh tranh khốc liệt, đòi hỏi mỗi cá nhân phải tự nâng cấp năng lực và xây dựng “hạ tầng” cho chính mình nếu không muốn bị bỏ lại phía sau.
(VNF) - Việc tổ chức lại không gian đô thị Đà Nẵng sau sáp nhập không chỉ là một bài toán kỹ thuật quy hoạch mà còn là phép thử về bản lĩnh thể chế và tầm nhìn phát triển dài hạn của thành phố. Trao đổi với Tạp chí Đầu tư Tài chính - VietnamFinance, ông Nguyễn Cửu Loan – Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Quy hoạch Phát triển đô thị TP. Đà Nẵng cho rằng đây là cơ hội lịch sử để thành phố tái cấu trúc mô hình phát triển theo hướng đa trung tâm, tích hợp vùng và bền vững.
(VNF) - Lễ ra mắt Trung tâm Tài chính Quốc tế tại Việt Nam không chỉ đánh dấu sự hình thành của một thiết chế mới, mà còn mở ra kỳ vọng đưa Việt Nam tiến gần hơn tới “vòng trong” của dòng vốn toàn cầu. Tuy nhiên, theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân để tham vọng này trở thành hiện thực, điều kiện tiên quyết không chỉ là ưu đãi hay vị trí địa lý, mà phải kiến tạo được một “không gian thể chế đặc biệt” đủ minh bạch, ổn định và tiệm cận chuẩn mực quốc tế.
(VNF) - Với mục tiêu đến năm 2045 sẽ trở thành quốc gia thu nhập cao, công nghiệp hoá là con đường bắt buộc. Nhưng trong bối cảnh địa chính trị - kinh tế thế giới ngày càng bất định, tiến trình công nghiệp hóa Việt Nam sẽ đi theo hướng nào, Chính phủ cần điều chỉnh chính sách ra sao? Tạp chí Đầu tư Tài chính đã có cuộc trao đổi với GS Trần Văn Thọ - Đại học Waseda, Tokyo về các vấn đề này.
(VNF) - Một nền kinh tế muốn đi nhanh không thể thiếu áp lực. Không có áp lực, không có sự thúc ép, hệ thống sẽ trì trệ, nguồn lực bị giữ lại trong trạng thái phòng thủ. Nhưng sự thúc ép cần đi cùng với sự khai thông.
(VNF) - Khi bàn về lịch sử và tương lai của kinh tế tư nhân Việt Nam, có lẽ không nên thu hẹp câu chuyện vào vài biểu đồ tăng trưởng hay một số tập đoàn nổi bật thường xuyên xuất hiện trên truyền thông. Những con số, dù cần thiết, vẫn chỉ phản ánh một lát cắt ngắn của một quá trình dài hơn nhiều: hành trình hình thành của một lực lượng kinh tế trong những điều kiện đặc biệt, nhiều lần bị gián đoạn, chịu tổn thương sâu sắc, rồi từng bước phục hồi và tìm cách khẳng định vị trí của mình.
(VNF) - Nói người Việt, đặc biệt là người Việt nông thôn coi trọng thương mại, gọi nôm na là buôn bán, có gì đó sai sai, ít ra cũng thiếu cơ sở về mặt dẫn chứng thực tế! Càng sai so với tư duy quen thuộc mà nhiều người đang neo chặt trong đầu, được quy cho thuộc về tố chất dân tộc, bất khả bàn cãi?
(VNF) - Kinh tế Việt Nam năm 2026 diễn ra trong bối cảnh giữ ổn định vĩ mô, dư địa đầu tư công mở rộng, chi ngân sách tăng mạnh, thương mại hàng hóa quốc tế và tiêu dùng hộ gia đình phục hồi
chậm, xuất khẩu chịu áp lực rõ rệt từ suy giảm tổng cầu thế giới. Bối cảnh này đặt ra yêu cầu
kép: vừa củng cố nền tảng tăng trưởng truyền thống, vừa đẩy nhanh chuyển đổi mô hình phát
triển sang kinh tế xanh - kinh tế số - kinh tế tri thức. Nếu thành công, Việt Nam có thể tạo ra
sức bật tăng trưởng mới đủ mạ
(VNF) - Đại hội XIV của Đảng được xác định là dấu mốc quan trọng, kết tinh niềm tin và kỳ vọng lớn lao của toàn dân tộc về một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng và văn minh. Với tầm nhìn chiến lược và những quyết sách đột phá, Đạị hội mở ra một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, nhằm mục tiêu phấn đấu đạt và duy trì mức tăng trưởng kinh tế hai chữ số trong giai đoạn 2026–2030.
(VNF) - Luật sư Nguyễn Tiến Lập nhấn mạnh cải cách không thể dừng ở sửa đổi văn bản hay cắt giảm thủ tục trên giấy tờ. Điều cốt lõi là phải thay đổi tư duy thực thi, bảo đảm chính sách minh bạch, ổn định và tôn trọng quyền được chuẩn bị của doanh nghiệp, nếu không, những “điểm nghẽn” mới vẫn có thể tiếp tục phát sinh ngay trong quá trình triển khai.
(VNF) - TS. Nguyễn Quốc Việt cho rằng, mục tiêu tăng trưởng hai con số từ năm 2026 là bước đi cụ thể để hiện thực hóa khát vọng phát triển mới. Chúng ta đã có đà từ nền kinh tế đã phục hồi mạnh, xuất nhập khẩu tiệm cận 1.000 tỷ USD, FDI và khu vực tư nhân gia tăng đóng góp. Tuy nhiên, để đạt mốc 10%, Việt Nam phải nâng cao hiệu quả đầu tư, chất lượng thể chế và kiểm soát chặt rủi ro vĩ mô trong quá trình tăng tốc.
(VNF) - Đà tăng lãi suất thời gian qua làm dấy lên những lo lắng về rủi ro đảo chiều chính sách tiền tệ, cũng như quan ngại về tác động tới các hoạt động đầu tư, kinh doanh, nhất là trong lĩnh vực bất động sản. Để mở rộng góc nhìn về vấn đề nóng bỏng và gây nhiều tranh luận này, Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Quang Huy – CEO Khoa Tài chính ngân hàng - Đại học Nguyễn Trãi:
(VNF) - Theo GS. TS Hoàng Văn Cường, để doanh nghiệp nhà nước ở vị thế dẫn dắt nền kinh tế đúng với tinh thần của Nghị quyết 79, nhà nước cần làm tốt vai trò “phân định sân chơi” ngay từ đầu, tránh tiềm ẩn nguy cơ xung đột.
(VNF) - Việc hơn 300.000 tấn thực phẩm bị ùn ứ tại cửa khẩu sau khi Nghị định 46/2026/NĐ-CP có hiệu lực đã bộc lộ rõ những điểm nghẽn trong thực thi chính sách. Trao đổi với Tạp chí Đầu tư Tài chính, Chuyên gia Kinh tế Huỳnh Thị Mỹ Nương, chỉ ra nguyên nhân của sự “lệch pha” giữa quy định và thực thi, đồng thời đề xuất các giải pháp tháo gỡ nhằm góp phần bảo vệ chuỗi cung ứng và niềm tin doanh nghiệp.
(VNF) - Việc Nghị định 46/2026/NĐ-CP vừa có hiệu lực đã khiến hàng nghìn lô hàng ùn ứ tại cửa khẩu không chỉ là một trục trặc kỹ thuật trong quản lý chuyên ngành, mà còn làm lộ điểm nghẽn của quá trình thực thi chính sách. Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số từ năm 2026, câu chuyện này đặt ra câu hỏi lớn về năng lực phối hợp, dự báo và kỷ luật thể chế.
(VNF) - Những vụ việc như ách tắc 300.000 tấn hàng, DN hóa chất khó khăn nhập hàng hóa và nhiều vụ việc khác tiếp tục cho thấy những bất ổn trong môi trường kinh doanh Việt Nam. Luật sư Nguyễn Thanh Hà - Chủ tịch Công ty Luật SBLAW cho rằng, việc các lô hàng nhập khẩu bị ách tắc tại cảng do không xin được giấy phép về vệ sinh an toàn thực phẩm là hệ quả trực tiếp của sự chậm trễ trong hướng dẫn thi hành luật. Đây chính là một điểm nghẽn cần cải cách mạnh mẽ trong thời gian tới
(VNF) - Luật sư Nguyễn Văn Tuấn cho rằng, việc Luật Hóa chất (sửa đổi) có hiệu lực nhưng thiếu hướng dẫn kịp thời đã tạo ra khoảng trống pháp lý, khiến doanh nghiệp “mắc kẹt”, còn cơ quan quản lý lúng túng khi giải quyết thủ tục, làm gia tăng rủi ro và chi phí cho hoạt động sản xuất – kinh doanh.
(VNF) - PGS.TS Ngô Trí Long đánh giá rằng, trong bối cảnh chính sách tài khoá được đẩy mạnh với gần 1 triệu tỷ đồng “bơm” vào nền kinh tế nhưng room tín dụng toàn hệ thống khoảng 15%, đây sẽ là một năm kiểm nghiệm năng lực điều hành kinh tế trong thế cân bằng “khó”.
(VNF) - Để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP bình quân trên 10%/năm giai đoạn 2026 – 2030, theo ông Nguyễn Bá Hùng - Chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, việc cải thiện môi trường kinh doanh, giảm chi phí tuân thủ và khơi thông nguồn lực của khu vực tư nhân sẽ giữ vai trò then chốt đối với tăng trưởng bền vững trong những năm tới.
(VNF) - Theo TS. Phan Đức Hiếu, cải cách doanh nghiệp nhà nước không thể chỉ dừng ở tái cơ cấu
hay thay đổi quản trị nội bộ, mà cốt lõi nằm ở việc hoàn thiện thể chế, bảo đảm minh bạch,
tách bạch vai trò và tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng với các khu vực kinh tế khác.
(VNF) - Sau nhiều năm triển khai, dự án đường ven biển qua tỉnh Nghệ An đã đi đến giai đoạn hoàn thiện, chỉ còn một điểm nghẽn kỹ thuật dài khoảng 100m đang trong quá trình xử lý nền đất yếu.