Để viết tiếp một hành trình đáp nghĩa

Vượt khó

Ấn tượng chung của phần lớn những người lần đầu về thăm đền thờ anh hùng liệt sỹ ở Kẻ Gỗ là ngạc nhiên. Không chỉ ngạc nhiên về câu chuyện mặt trận năm xưa mà còn ngạc nhiên về việc vì sao các bên liên quan lại có thể xây dựng được ngôi đền thờ này giữa lòng hồ mà ngay việc đi lại cũng đã rất khó khăn, trở ngại.

Chúng tôi vẫn còn nhớ cuộc gặp đặc biệt năm 2018 với anh Nguyễn Phi Công, Phó giám đốc Ban quản lý khu bảo tồn thiên nhiên Kẻ Gỗ và các cán bộ của cơ quan này. Đó là một buổi chiều có mưa nhẹ, bên chén rượu quê, chúng tôi được các anh kể cho nghe câu chuyện bi tráng ở lòng hồ Kẻ Gỗ. Xuyên suốt câu chuyện, chúng tôi thấy được khát khao của các anh về việc tìm được nguồn lực để xây nên một ngôi đền thờ, để đền đáp và an ủi những linh hồn liệt sỹ… Từ cuộc gặp này, trong tôi luôn có một sự thôi thúc, rằng phải làm một điều gì đó ở Kẻ Gỗ, để rồi từng bước một, chúng tôi đã triển khai công việc của mình.

Giờ nghĩ lại khối lượng công việc đã thực hiện, chúng tôi cũng cảm thấy hết sức tự hào. Việc triển khai dự án đã đối mặt với rất nhiều khó khăn, từ thủ tục xây dựng, từ điều kiện địa hình, thời tiết, từ đại dịch Covid và cả từ sự băn khoăn, lo lắng của chính những người có trách nhiệm. Căng mình nhiều năm để giải quyết từng vấn đề, chúng tôi cảm nhận thấy một sự phù trợ vô hình rất lớn: cứ mỗi lần gặp bế tắc, chúng tôi lại lặng lẽ vào đền, thắp nén hương xin sơn thần thổ địa, vong linh các anh hùng liệt sỹ phù hộ. Như có phép màu, cứ sau mỗi một bước khó khăn cần nỗ lực, thì việc lại mở ra một bước mới. Chẳng hạn, trong vấn đề tài chính, chúng tôi xác định đây sẽ là một dự án dài hơi vì không thể huy động ngay được. Nhưng sau khi dự án được khởi công, các nhà tài trợ lần lượt xuất hiện và dự án đã được thi công cuốn chiếu từng giai đoạn để đi đến được đích ngày hôm nay.

Một kỷ niệm không thể quên đó chính là ngày… khánh thành công trình 28/4/2025. Khi mọi việc tưởng như đã được chuẩn bị một cách trọn vẹn nhất thì trong buổi chiều khánh thành, một cơn dông đã kéo đến khi đêm thơ nhạc đang diễn ra. Cơn dông khiến cho hành trình của đoàn thuyền từ đền thờ quay lại bờ sau sự kiện trở thành một nỗi lo lắng rất lớn cho những người chịu trách nhiệm tổ chức. Suốt hành trình đó, chúng tôi chỉ biết cầu nguyện và thật may mắn đoàn đã về bờ an toàn. Nhưng trong suốt chuyến đi đó, dù rất lo lắng song chúng tôi cũng cảm nhận được như là có một sự che chở, bảo vệ vô hình từ đất trời, từ núi rừng Kẻ Gỗ.

Trước khi tổ chức lễ khánh thành đền thờ, Tạp chí Đầu tư Tài chính và Ban quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Kẻ Gỗ đã kịp tổ chức trồng hàng trăm cây lát xoan xung quanh khuôn viên đền thờ. Năm nay mưa thuận gió hòa, cây bắt đầu bén và hứa hẹn sẽ là một quần thể xanh tốt trong tương lai. Không chỉ xây nên một ngôi đền, chúng tôi cũng đồng thời muốn gửi lại mảnh đất này một tấm lòng với núi rừng, một khát vọng phát triển bền vững cho tương lai.

Điểm tựa để đi tới

Như trong các sự kiện gần đây, chúng tôi luôn nhấn mạnh rằng chiến tranh đã lùi xa nửa thế kỷ, nhiều hơn cả tuổi của thế hệ chúng tôi. Nhưng không có sự hy sinh của các bác, các anh, các chị thì chúng ta không thể có hoà bình, không thể có một đất nước thống nhất, phát triển của ngày hôm nay. Đó là niềm tin, là động lực để chúng tôi nỗ lực hoàn thành một khối lượng công việc rất lớn trong thời gian qua. Đất nước và mảnh đất Hà Tĩnh không chỉ có một lòng hồ Kẻ Gỗ và tri ân không phải chuyện của một ngày. Sẽ lại rất cần những bàn tay, những tấm lòng tiếp tục góp phần xoa dịu những nỗi đau hậu chiến.

Trong những ngày tháng 8 lịch sử, chúng tôi cảm thấy ấm lòng vì ngày càng có nhiều đoàn khách về thăm đền thờ. Mỗi một nén hương được thắp lên là một lần nỗi đau chiến tranh được xoa dịu. Nhưng nghĩ về chiến tranh là để nghĩ về một tương lai không chiến tranh, không còn nỗi đau.

Chúng tôi mong muốn được tiếp tục tìm lại các nhân chứng để có thể ghi lại một cách trung thực, đầy đủ nhất về bối cảnh trận địa năm xưa, để lưu giữ lại cho muôn đời sau một trang sử hào hùng gắn với mảnh đất lòng hồ Kẻ Gỗ. Chúng tôi cũng muốn có thêm nguồn lực để xây dựng phòng truyền thống nhằm lưu giữ những kỷ vật cũng như tái hiện không gian mặt trận ngay tại đền thờ, để các thế hệ đi sau mỗi khi vào thăm đền có thể hình dung được bối cảnh, quy mô của trận địa năm xưa. Một bộ hồ sơ đầy đủ về mặt trận cũng cần được xây dựng và số hóa, giúp cho mọi người ở bất kỳ đâu cũng có thể tra cứu được thông tin… Dẫu công trình đã khánh thành về mặt xây dựng, với Tạp chí Đầu tư Tài chính, vẫn còn đó vô vàn ý tưởng và kế hoạch hoạt động mới để hành trình đáp nghĩa được trọn vẹn hơn.

Nhân kỷ niệm 50 năm ngày thống nhất đất nước mới đây, Tổng bí thư Tô Lâm đã có một bài viết với những thông điệp rất ý nghĩa. Theo Tổng Bí thư, chúng ta không thể viết lại lịch sử, nhưng chúng ta có thể hoạch định lại tương lai. “Quá khứ là để ghi nhớ, để tri ân và để rút ra bài học. Tương lai là để cùng nhau xây dựng kiến tạo và phát triển. Đó là lời hứa danh dự của thế hệ hôm nay với những người đã ngã xuống, là tâm nguyện chung của một dân tộc từng trải qua nhiều đau thương nhưng chưa bao giờ khuất phục”, ông viết. Vẫn theo Tổng Bí thư, cách đây 50 năm, dân tộc Việt Nam đã viết nên một bản anh hùng ca chói lọi bằng ý chí sắt đá và bản lĩnh kiên cường - đó là bản hòa ca của ý chí, quyết tâm, thống nhất và hòa bình. Nửa thế kỷ sau, chính dân tộc ấy đang tiếp tục viết nên một bản hùng ca mới - bản hòa ca của đổi mới, hội nhập, phát triển và ý chí vươn lên mạnh mẽ trong thế kỷ XXI.

Chúng tôi tin rằng, bản hùng ca mới sẽ được viết lên trên tinh thần tri ân quá khứ, lấy quá khứ làm điểm tựa để cả đất nước cùng đi lên. Ngọn lửa tri ân còn cháy thì tinh thần và điểm tựa ấy càng vững vàng trong tương lai.