Kinh tế tư nhân sẽ là động lực tăng trưởng chính của TP. HCM

Kinh tế tư nhân là động lực chính của TP. HCM

Báo cáo chính trị Đại hội Đảng bộ TP. HCM lần thứ I (2025 - 2030) đặt mục tiêu phát triển kinh tế nhanh, bền vững trên nền tảng đổi mới mô hình tăng trưởng, cơ cấu lại kinh tế; đẩy mạnh quá trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh toàn diện; phát triển kinh tế tri thức, sáng tạo, có khả năng tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Theo Phó Chủ tịch UBND Nguyễn Lộc Hà, TP. HCM xác định năm 2025 là năm “tăng tốc”, tạo nền tảng cho giai đoạn bứt phá 2026-2030 với mục tiêu tăng trưởng GRDP đạt 8,5%, thu ngân sách khoảng 520.000 tỷ đồng. Để đạt được mục tiêu đó, thành phố xác định ba nhóm giải pháp trọng tâm, trong đó cộng đồng doanh nghiệp là lực lượng then chốt. Trước hết, tiếp tục triển khai hiệu quả Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân; cải thiện môi trường đầu tư - kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh …

TP.HCM hiện có khoảng 350.000 doanh nghiệp đang hoạt động, chiếm gần một phần ba tổng số doanh nghiệp cả nước, sử dụng hơn 80% lực lượng lao động của thành phố, đóng góp hơn một nửa lợi nhuận toàn khu vực doanh nghiệp và khoảng 60% tổng doanh thu thương mại – dịch vụ.

Các chuyên gia đều chung nhận định, trong giai đoạn phát triển mới, khu vực kinh tế tư nhân tiếp tục là “động lực chính” của TP. HCM, đóng vai trò giữ nhịp cho nền kinh tế, là lực lượng lan tỏa năng động, góp phần xây dựng thương hiệu quốc tế cho thành phố. Đây cũng là nền tảng quan trọng để TP. HCM hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số trong những năm tới.

Sau hợp nhất với 2 tỉnh Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP. HCM có không gian phát triển mới, trong đó vùng TP. HCM giữ vai trò hạt nhân tài chính và đổi mới sáng tạo; vùng Bình Dương là cực sản xuất công nghiệp; vùng Bà Rịa - Vũng Tàu trở thành trung tâm logistics, cảng biển quốc tế. Theo ông Nguyễn Ngọc Hòa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP. HCM (HUBA), đây chính là nền tảng để doanh nghiệp tư nhân mở rộng đầu tư, giảm chi phí chuỗi cung ứng và kết nối trực tiếp với thị trường toàn cầu. Sự hợp nhất đã mở ra những “cực tăng trưởng” mới để doanh nghiệp tư nhân bứt phá.

Cộng đồng doanh nghiệp TP. HCM có cả cơ hội lẫn thách thức. Cơ hội đến từ việc thành phố đang trở thành một siêu đô thị, với nguồn tài nguyên phong phú, quy mô kinh tế lớn và thị trường đa dạng. Cùng với tinh thần của Nghị quyết 68, "bộ tứ trụ cột" chính sách của Quốc hội và Chính phủ, đặc biệt là Nghị quyết 98/2023 về cơ chế đặc thù cho TP HCM, đang mở ra một khung thể chế và chính sách cực kỳ thuận lợi cho doanh nghiệp.

Thách thức nẳm ở chỗ doanh nghiệp nào không kịp thay đổi tư duy và mô hình quản trị sẽ khó bắt nhịp với cuộc chơi lớn. Những yếu tố như nguồn nhân lực chất lượng cao, năng suất lao động, quản trị xanh - sạch - bền vững đang trở thành yêu cầu bắt buộc. Sản xuất hiện nay cần phải có trách nhiệm xã hội, thân thiện môi trường và minh bạch trong quản trị.

Doanh nghiệp tư nhân cần được tháo gỡ rào cản

TP. HCM đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP trên 10% ngay trong năm 2025, với điều kiện tiên quyết là khu vực tư nhân phải trở thành động lực trung tâm, được hỗ trợ bằng những giải pháp mạnh mẽ để tháo gỡ rào cản.

Trước hết, thành phố đã đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính. TS Nguyễn Đức Kiên, nguyên Tổ trưởng Tổ Tư vấn kinh tế của Thủ tướng, nhấn mạnh, doanh nghiệp tư nhân hiện nay không cần “ưu đãi đặc biệt” mà quan trọng nhất là “môi trường kinh doanh ổn định, minh bạch, đồng bộ” để họ yên tâm mở rộng đầu tư. Tiếp theo là bài toán logistics và thương mại.

EuroCham khuyến nghị, mỗi giờ thông quan nhanh hơn đồng nghĩa với chi phí tiết kiệm cho doanh nghiệp. Khi hành lang logistics từ TP. HCM đến cảng Cái Mép - Thị Vải được vận hành liền mạch, hàng hóa tư nhân sẽ đến được thị trường quốc tế với tốc độ và chi phí cạnh tranh hơn.

Theo TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng, TP. HCM với vai trò trung tâm dịch vụ, tài chính, đổi mới sáng tạo chỉ thực sự phát huy được sức mạnh khi hạ tầng logistics vùng được nâng cấp đồng bộ, giúp doanh nghiệp tư nhân “vươn ra biển lớn” thay vì quanh quẩn ở thị trường nội địa. Với hơn 98% doanh nghiệp thuộc nhóm nhỏ và vừa, nếu không có gói tín dụng ưu đãi gắn với chuyển đổi số, đổi mới công nghệ, giảm phát thải thì tư nhân khó có thể bứt phá.

Theo TS Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế, thành viên Tổ Tư vấn của Thủ tướng Chính phủ, muốn tư nhân cất cánh, nhà nước cần phát triển mạnh quỹ bảo lãnh tín dụng và cơ chế đặt hàng minh bạch, qua đó cho phép tư nhân tham gia trực tiếp các dự án hạ tầng, dịch vụ công. Điều này không chỉ giải quyết bài toán vốn mà còn tạo ra những cú hích lan tỏa để tư nhân tham gia sâu hơn vào các ngành mũi nhọn của thành phố.

Ông Nguyễn Ngọc Hòa - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP. HCM (HUBA) đề xuất, trong bối cảnh doanh nghiệp đang nỗ lực thích ứng và vươn ra thị trường quốc tế, TP HCM nên phân loại theo ba nhóm chiến lược để có chính sách hỗ trợ phù hợp.

Đầu tiên là các doanh nghiệp đầu ngành, đóng vai trò dẫn dắt và tạo động lực cho toàn nền kinh tế, cần có hệ thống chính sách riêng, giúp họ phát huy sức mạnh đầu tàu, đổi mới công nghệ và dẫn dắt chuỗi cung ứng. Kế đến là các tập đoàn, tổng công ty quy mô vừa và lớn, có năng lực vươn tầm khu vực, cần được hỗ trợ thông qua các chính sách khuyến khích nghiên cứu, hợp tác quốc tế và đầu tư công nghệ cao.

Cuối cùng là khối doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), với quy mô vốn từ vài trăm triệu đến vài tỷ đồng, họ cần chính sách linh hoạt, hỗ trợ thực chất để có thể cộng hưởng và cùng phát triển với các nhóm lớn hơn.

Bên cạnh đó, cần có chính sách kết hợp cung – cầu trong chuyển đổi số. Thay vì yêu cầu doanh nghiệp nhỏ tự đầu tư hàng tỷ đồng cho công nghệ, thành phố có thể đầu tư hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ phát triển giải pháp dùng chung – cho phép SME thuê hoặc trả phí định kỳ theo tháng, theo năm để sử dụng.

Khi chính sách được thiết kế theo hướng này, các doanh nghiệp lớn có thể mở rộng thị trường cung cấp dịch vụ công nghệ, doanh nghiệp nhỏ có cơ hội nâng cấp năng lực cạnh tranh. Đây chính là mô hình cộng hưởng hai chiều, giúp TP. HCM tạo ra một cộng đồng doanh nghiệp mạnh, bền vững và gắn kết, góp phần hiện thực hóa khát vọng vươn tầm của một siêu đô thị quốc tế trong tương lai.