Ngoài dầu mỏ, những 'huyết mạch' nào đang tắc nghẽn vì chiến sự Iran?
(VNF) - Dầu mỏ đang chiếm trọn tâm điểm chú ý khi trở thành mắt xích chịu gián đoạn nghiêm trọng nhất trong chuỗi cung ứng toàn cầu do cuộc chiến tại Iran. Tuy nhiên, những cú sốc mà xung đột này gây ra không dừng lại ở thị trường năng lượng, mà đang lan rộng sang nhiều loại nguyên liệu và hàng hóa thiết yếu khác, từ khí heli, dược phẩm cho tới phân bón.
- Chiến sự Iran và ‘vết sẹo’ khó lành của kinh tế toàn cầu 21/03/2026 03:00
Các nhà phân tích của UBS cảnh báo rằng eo biển Hormuz không chỉ là điểm nghẽn chiến lược đối với dòng chảy năng lượng toàn cầu, mà còn là tuyến vận tải sống còn đối với nhiều loại hàng hóa quan trọng. “Bất kỳ sự gián đoạn kéo dài nào cũng sẽ không chỉ tác động đến giá năng lượng, mà còn lan sang giá lương thực và sản xuất công nghiệp”, báo cáo nhấn mạnh.
Heli: “Nút thắt cổ chai” của công nghệ và y tế
Xung đột đã giáng đòn mạnh vào nguồn cung heli toàn cầu. Đây là một loại khí có vai trò thiết yếu trong sản xuất công nghệ cao và chăm sóc sức khỏe.
Sau các cuộc không kích của Israel nhằm vào các mỏ khí của Iran, Tehran đã đáp trả bằng việc tấn công một nhà máy khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) tại Qatar.
Cơ sở này chiếm gần 20% tổng lượng LNG giao dịch toàn cầu, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng heli, do loại khí này được tách ra như một sản phẩm phụ trong quá trình xử lý LNG.

Qatar hiện là một trong những quốc gia sản xuất heli lớn nhất thế giới, chỉ đứng sau Mỹ, với sản lượng chiếm hơn một phần ba toàn cầu trong năm 2025, theo dữ liệu của Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ.
Theo UBS, heli là “đầu vào then chốt cho ngành bán dẫn, sản xuất công nghiệp và chẩn đoán hình ảnh y tế”. Sự gián đoạn nguồn cung xảy ra đúng vào thời điểm nhạy cảm, khi các tập đoàn công nghệ lớn đang đẩy mạnh đầu tư vào hạ tầng trí tuệ nhân tạo.
Nghiên cứu từ The Kobeissi Letter cho thấy thị trường hiện mất khoảng 5,2 triệu mét khối heli mỗi tháng, trong bối cảnh gần như không còn công suất dự phòng. Đặc thù dễ bay hơi khiến heli phải được vận chuyển đến người dùng cuối trong vòng khoảng 45 ngày, làm gia tăng áp lực lên chuỗi cung ứng. Giá heli đã tăng gấp đôi do cú sốc nguồn cung và có thể tiếp tục tăng thêm từ 25% đến 50% nếu tình trạng gián đoạn kéo dài.
Dược phẩm: Rủi ro từ những “mặt hàng dễ hỏng”
Những gián đoạn trong vận tải thương mại do chiến sự cũng đang ảnh hưởng trực tiếp đến ngành dược phẩm toàn cầu, đặc biệt là các loại thuốc có hạn sử dụng ngắn.
Theo Think Global Health, một sáng kiến về y tế toàn cầu thuộc Hội đồng Quan hệ đối ngoại Mỹ (CFR), các sản phẩm dễ bị tổn thương nhất bao gồm vắc-xin, insulin, thuốc sinh học và các liệu pháp điều trị ung thư. Đây là những mặt hàng đòi hỏi điều kiện vận chuyển nghiêm ngặt và thời gian giao hàng chính xác, nên bất kỳ sự chậm trễ nào cũng có thể ảnh hưởng đến chất lượng.
Dù rủi ro thiếu hụt trong ngắn hạn được đánh giá là chưa quá nghiêm trọng nhờ lượng tồn kho dự phòng, nhưng chi phí vận chuyển và bảo quản tăng cao có thể sẽ được các hãng dược chuyển sang người tiêu dùng. Mức độ ảnh hưởng cuối cùng sẽ phụ thuộc lớn vào thời gian kéo dài của cuộc xung đột.
Phân bón: Áp lực kép lên nông nghiệp và giá thực phẩm
Không chỉ công nghiệp và y tế, lĩnh vực nông nghiệp cũng đang chịu sức ép ngày càng lớn khi dòng chảy phân bón qua eo biển Hormuz bị đình trệ. Liên hợp quốc ước tính khoảng 1/3 lượng phân bón vận chuyển bằng đường biển toàn cầu đi qua tuyến đường này.
Giá phân bón đã tăng mạnh khi chiến sự kéo dài, đẩy chi phí đầu vào của nông dân lên cao đúng vào mùa gieo trồng. Điều này làm dấy lên nguy cơ lạm phát thực phẩm trong thời gian tới.
Cú sốc nguồn cung phân bón diễn ra trong bối cảnh chi phí năng lượng leo thang và chi phí sản xuất nông nghiệp vốn đã ở mức kỷ lục. Các tổ chức trong ngành cảnh báo rằng người tiêu dùng cuối cùng sẽ phải gánh chịu thông qua giá thực phẩm tăng cao tại siêu thị và nhà hàng, trong khi áp lực về chi phí sinh hoạt vẫn đang là mối quan tâm hàng đầu trên toàn cầu.
Từ heli phục vụ ngành công nghệ cao, dược phẩm thiết yếu cho y tế, đến phân bón nuôi sống chuỗi cung ứng lương thực, cuộc chiến tại Iran đang để lại những tác động sâu rộng vượt xa thị trường dầu mỏ. Nếu xung đột tiếp tục kéo dài, những “vết nứt” trong chuỗi cung ứng toàn cầu có thể nhanh chóng lan rộng, chuyển hóa thành áp lực lạm phát và rủi ro tăng trưởng đối với nền kinh tế thế giới.
Mỹ cân nhắc gỡ bỏ trừng phạt Iran, giá dầu hạ nhiệt
- Giá vàng đổ dốc: Khi ‘thiên đường trú ẩn’ hóa canh bạc đầu cơ 21/03/2026 08:30
- Trung Quốc 'khát' bạc chưa từng thấy 20/03/2026 02:08
- Vàng lao dốc gần 20% chỉ trong chưa đầy 2 tháng: Điều gì đang xảy ra? 20/03/2026 12:00
Hai cường quốc kinh tế 'giành giật' dầu Nga
(VNF) - Ấn Độ và Trung Quốc, hai trong số những quốc gia nhập khẩu dầu mỏ lớn nhất thế giới, đang lao vào cuộc cạnh tranh ngày càng gay gắt nhằm giành giật nguồn cung dầu thô khan hiếm.
‘Bên thắng cuộc’ bất ngờ trong cuộc chiến Iran
(VNF) - Các xưởng đóng tàu của Trung Quốc đang nổi lên như những bên hưởng lợi đáng kể từ cuộc xung đột giữa Mỹ – Israel và Iran, khi tình trạng tắc nghẽn trong vận chuyển dầu thô ngày càng nghiêm trọng, kéo theo nhu cầu toàn cầu gia tăng đối với các tàu chở dầu cỡ lớn.
Một chiếc bánh lỗi phanh phui 67.000 'nhà cung cấp ma'
(VNF) - Một lời phàn nàn của khách hàng về chiếc bánh không đạt yêu cầu đã châm ngòi cho cuộc điều tra quy mô lớn, qua đó phơi bày hàng chục nghìn nhà cung cấp thực phẩm “ma” tại Trung Quốc. Vụ việc không chỉ dẫn tới các khoản phạt khổng lồ đối với nhiều tập đoàn lớn, mà còn làm lộ rõ những hệ lụy của cuộc cạnh tranh giá cả khốc liệt.
'Bình thường mới' của kinh tế thế giới: Sống chung với cú sốc địa chính trị
(VNF) - Những cú sốc địa chính trị liên tiếp, đặc biệt từ Trung Đông, đang khiến triển vọng kinh tế toàn cầu trở nên mong manh hơn bao giờ hết, buộc các định chế như Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (World Bank) phải liên tục điều chỉnh dự báo.
Giá dầu bất định trước nước đi của Mỹ và Nga
(VNF) - Giá dầu thế giới biến động mạnh khi vượt mốc 100 USD/thùng rồi nhanh chóng hạ nhiệt, sau động thái Mỹ gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran nhằm kéo dài đàm phán. Trong khi đó, các tín hiệu về nguồn cung từ Nga tiếp tục làm gia tăng bất ổn, khiến thị trường năng lượng toàn cầu đứng trước nhiều rủi ro khó lường.
Ứng viên Chủ tịch FED: Khẳng định tính độc lập, không chịu sức ép từ TT Trump
(VNF) - Những điểm đáng chú ý từ phiên điều trần trước Thượng viện của ông Kevin Warsh - người được Tổng thống Trump đề cử làm Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang (Fed) cho thấy, ông bảo vệ quan điểm về chính sách tài chính và khẳng định Tổng thống chưa bao giờ yêu cầu ông cắt giảm lãi suất.
Mỹ gia hạn lệnh ngừng bắn vô thời hạn, Iran chưa đồng ý đàm phán
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 21/4 đã gia hạn vô thời hạn lệnh ngừng bắn với Iran, chỉ vài giờ trước khi lệnh này dự kiến hết hạn, nhằm tạo điều kiện để hai nước tiếp tục đàm phán hòa bình, hướng tới chấm dứt cuộc chiến làm rung chuyển nền kinh tế toàn cầu.
Chiến lược Việt Nam của các 'đại gia' tài chính Hàn Quốc
(VNF) - Lãnh đạo 5 ngân hàng thương mại lớn nhất Han Quốc sẽ tháp tùng Tổng thống Lee Jae Myung trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Việt Nam trong tuần này, theo Korea Herald.
Nhà đầu tư 'bỏ túi' hàng nghìn tỷ USD nhờ Tim Cook
(VNF) - Ngày 20/4, Apple thông báo giám đốc điều hành (CEO) Tim Cook sẽ từ chức vào ngày 1/9 năm nay, sau khi ông đảm nhiệm vị trí này từ tháng 8/2011. Trong thời gian giữ chức, ông đã góp phần giúp giá trị vốn hóa của Apple tăng từ 350 tỷ USD lên hơn 4 nghìn tỷ USD.
Mỹ - Iran trước hạn chót ngừng bắn: Đàm phán bấp bênh, giá dầu tăng không dừng
(VNF) - Số phận của các cuộc đàm phán hòa bình với Iran vẫn chưa chắc chắn khi thời hạn kết thúc lệnh ngừng bắn đang đến gần, đẩy giá dầu tiếp tục tăng.
Siết tín dụng tư nhân: Dòng vốn tỷ USD bị chặn, cú sốc gây 'đổ vỡ' dây chuyền?
(VNF) - Trong khi người tiêu dùng đang vật lộn với giá cả leo thang và thị trường việc làm bấp bênh, một rủi ro khác đang âm thầm tích tụ trong hệ thống tài chính: tín dụng tư nhân.
Tim Cook sẽ từ chức CEO Apple sau 15 năm
(VNF) - CEO của Apple, Tim Cook, sẽ rời vị trí mà ông kế nhiệm từ cố CEO Steve Jobs, khép lại 15 năm lãnh đạo chứng kiến giá trị vốn hóa của công ty tăng thêm hơn 3,6 nghìn tỷ USD trong kỷ nguyên thịnh vượng nhờ iPhone.
Trung Quốc 'mắc kẹt' trong khủng hoảng dư thừa điện mặt trời
(VNF) - Trung Quốc đã kêu gọi “những nỗ lực phối hợp” nhằm giảm bớt cuộc khủng hoảng dư thừa công suất nghiêm trọng trong ngành điện mặt trời, như một phần trong chiến dịch của Bắc Kinh nhằm chấm dứt cuộc chiến giá cả khốc liệt kéo dài nhiều năm qua.
Trung Quốc 'hút' bạc toàn cầu
(VNF) - Nhập khẩu bạc của Trung Quốc đã tăng vọt lên mức cao kỷ lục trong tháng 3, khi nhu cầu từ các nhà đầu tư cá nhân và ngành công nghiệp năng lượng mặt trời quy mô lớn của nước này đẩy lượng mua vượt xa mức trung bình theo mùa.
Mỹ nổ súng và bắt giữ tàu dầu Iran, thị trường toàn cầu đảo chiều
(VNF) - Căng thẳng giữa Mỹ và Iran bất ngờ xoay chiều sau vụ bắt giữ tàu chở hàng, làm lung lay thỏa thuận ngừng bắn mong manh và thổi bùng lo ngại xung đột leo thang. Diễn biến này ngay lập tức khiến thị trường tài chính toàn cầu đảo chiều trong trạng thái thận trọng.
Giá dầu bật tăng, chứng khoán chao đảo vì ‘điểm nghẽn’ Hormuz
(VNF) - Giá dầu tăng vọt, trong khi hợp đồng tương lai Phố Wall lao dốc vào tối 19/4, khi các nhà giao dịch đánh giá lại căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Iran liên quan đến eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng trọng yếu của thế giới.
Tỷ phú Elon Musk lại khiến thị trường Bitcoin 'dậy sóng'
(VNF) - Tỷ phú Elon Musk, giám đốc điều hành của Tesla và SpaceX, người đang trên đà trở thành tỷ phú nghìn tỷ đầu tiên trên thế giới, vẫn tiếp tục “khuấy động” cộng đồng tiền điện tử dù đã rút lui khỏi tuyến đầu của Bitcoin.
50 ngày chiến sự Mỹ - Iran: 50 tỷ USD biến mất và hệ lụy kéo dài nhiều năm
(VNF) - Chỉ trong gần 50 ngày, chiến sự Iran đã khiến hơn 500 triệu thùng dầu biến mất khỏi thị trường, tương đương khoảng 50 tỷ USD, đẩy tồn kho toàn cầu sụt giảm mạnh và gây áp lực kéo dài lên giá năng lượng cũng như kinh tế thế giới.
Chuyện khó tin: Chiến sự Mỹ - Iran khiến nước Anh nguy cơ thiếu thịt gà
(VNF) - Các bộ trưởng nước này đang soạn thảo kế hoạch dự phòng cho “kịch bản xấu nhất có thể xảy ra” nếu nguồn cung CO2 bị gián đoạn.
Mỹ - Iran nối lại đàm phán: TT Trump dọa 'hủy diệt' nếu không đạt thỏa thuận
(VNF) - Iran tái áp đặt kiểm soát nghiêm ngặt tại eo biển Hormuz sau khi Mỹ không dỡ bỏ phong tỏa. Trong khi đó, Tổng thống Trump liên tiếp đưa ra cảnh báo cứng rắn, khẳng định sẽ buộc Tehran phải chấp nhận một thỏa thuận hòa bình bằng “mọi cách cần thiết”.
Mỹ và Iran bật - tắt 'công tắc' Hormuz: Thị trường giằng co từng giờ
(VNF) - Tuần qua đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong căng thẳng Mỹ - Iran: từ đối đầu quân sự sang đối đầu kinh tế và năng lượng. Eo biển Hormuz trở thành trung tâm của cuộc chơi, trong khi các chính sách tài khóa và phong tỏa kinh tế đóng vai trò hỗ trợ chiến lược.
Hormuz đang đóng - mở bất định, đàm phán Mỹ - Iran tiến hay lùi?
(VNF) - Eo biển Hormuz vẫn trong trạng thái “mở rồi lại đóng” đầy bất ổn, giữa lúc Mỹ và Iran vừa đàm phán vừa cáo buộc lẫn nhau. Dù có tín hiệu tiến triển, hai bên vẫn chưa thu hẹp được các bất đồng cốt lõi, khiến nguy cơ bất ổn khu vực và gián đoạn năng lượng toàn cầu tiếp tục hiện hữu.
Cuộc chiến Iran phơi bày điểm yếu kinh tế, áp lực buộc TT Trump chuyển hướng
(VNF) - Bảy tuần chiến tranh không thể lật đổ chính quyền thần quyền của Iran hoặc buộc họ phải đáp ứng tất cả các yêu cầu của Tổng thống Donald Trump. Tuy nhiên, đối với cả đối thủ và đồng minh của Mỹ, cuộc xung đột đã làm nổi bật một trong những điểm yếu cốt lõi của ông: áp lực kinh tế trong nước.
Hormuz lại 'nóng': Iran dọa tái phong tỏa, thỏa thuận với Mỹ lung lay
(VNF) - Thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran đã bộc lộ những dấu hiệu rạn nứt trong ngày 18/4 khi Tehran cảnh báo có thể tái phong tỏa Eo biển Hormuz nếu Washington tiếp tục áp đặt lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của nước này.
Sóng gió bủa vây Netflix: M&A thất bại, lãnh đạo rời ghế, cổ phiếu giảm sâu
(VNF) - Cổ phiếu Netflix giảm mạnh sau khi sự ra đi bất ngờ của Chủ tịch kiêm đồng sáng lập Reed Hastings, M&A thất bại,... làm dấy lên lo ngại về tăng trưởng.
Hai cường quốc kinh tế 'giành giật' dầu Nga
(VNF) - Ấn Độ và Trung Quốc, hai trong số những quốc gia nhập khẩu dầu mỏ lớn nhất thế giới, đang lao vào cuộc cạnh tranh ngày càng gay gắt nhằm giành giật nguồn cung dầu thô khan hiếm.
Thực địa khu 'đất vàng' xây tổ hợp gần 10.000 tỷ giữa nội đô Hà Nội
(VNF) - Công ty Cổ phần Giầy Thượng Đình đang lên kế hoạch chuyển đổi khu “đất vàng” tại số 277 đường Nguyễn Trãi (Hà Nội) thành tổ hợp căn hộ, văn phòng và trường học với tổng vốn đầu tư dự kiến gần 10.000 tỷ đồng.


































































