Tại sao nhà đầu tư điện gió ngoài khơi 'sợ' đấu thầu?
Nguyên Nga -
15/06/2021 07:43 (GMT+7)
Việc chuyển từ cơ chế giá có hỗ trợ (FIT) sang cơ chế đấu thầu cho các dự án điện gió ngoài khơi đang khiến nhà đầu tư lo ngại rủi ro và thu hút đầu tư giảm sút.
Hiện Việt Nam có khoảng 130 dự án điện gió trên đất liền và ngoài khơi
Thế nhưng, theo các chuyên gia thì thực tế không hoàn toàn như vậy.
Giữ chính sách giá FIT chờ nhà đầu tư?
Ý kiến trên được đưa ra tại một buổi trao đổi trực tuyến về điện gió ngoài khơi do Hội đồng năng lượng gió toàn cầu (GWEC) tổ chức vào cuối tuần qua.
Cơ chế đấu thầu giải quyết được bài toán tạo ra thị trường năng lượng cạnh tranh lành mạnh. Việc đấu thầu công khai, minh bạch và chuyên nghiệp vẫn tốt hơn là giá áp theo ý chí chủ quan nếu muốn tiến tới thị trường mua bán điện có cạnh tranh sau này.
Ông Trần Văn Bình
Cụ thể, theo các nhà đầu tư (NĐT), việc thực hiện cơ chế đấu thầu ngay thay vì áp dụng giá ưu đãi FIT có lộ trình đối với các dự án điện gió ngoài khơi sẽ khiến họ gặp rủi ro. Đặc biệt, cơ chế đấu thầu trên không giúp Việt Nam có ngay mức giá mua vào điện gió thấp hơn giá FIT do chi phí đầu tư vào rất lớn và thời gian để đầu tư một dự án điện gió ngoài khơi (cách 40 - 50 km tính từ bờ biển trở ra) thường kéo dài nhiều năm. Đây là sân chơi của các NĐT có tài lực vững, mạnh.
Số liệu của Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN) cho thấy hiện có khoảng 130 dự án điện gió (ngoài khơi và trên đất liền) đã ký hợp đồng mua bán điện với EVN. Tuy nhiên, chỉ có 12 dự án với tổng công suất gần 582 MW đã được đưa vào vận hành thương mại.
Dự kiến trong năm nay, có khoảng 105 dự án vận hành thương mại trước ngày 1/11, kịp hưởng giá ưu đãi 1.927 đồng/kWh và 2.223 đồng/kWh. Trong số các dự án điện gió tỷ đô, phải kể đến dự án điện gió ngoài khơi Thăng Long Wind (Anh) với quy mô 3,4 GW, tổng mức đầu tư lên đến 11,9 tỷ USD (tương đương khoảng 274.000 tỷ đồng).
Dự án điện gió ngoài khơi
La Gàn (liên doanh giữa Công ty Cổ phần năng lượng dầu khí châu Á (Asiapetro), Novasia Energy và Tập đoàn Copenhagen Infrastructure Partners (CIP, Đan Mạch) có công suất 3,5 GW, vốn đầu tư cũng lên khoảng 10,5 tỷ USD (tầm 242.000 tỷ đồng).
Một NĐT lớn nữa cũng đang “nhòm ngó” thị trường này tại Việt Nam đến từ Đan Mạch, đó là Tập đoàn Orsted. Ở trong nước, cũng có NĐT “tỷ đô” tham gia như HBRE Group và đối tác Pháp dự án điện gió ngoài biển với mức đầu tư 1 tỷ USD (khoảng 23.000 tỷ đồng) có công suất 500 MW...
Tuy nhiên, theo ông Trần Viết Ngãi, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam, điện gió ngoài khơi tại Việt Nam hiện chỉ có dự án Thăng Long Wind với công suất 3,4 GW, đầu tư gần 12 tỷ USD là đã hoàn tất các thủ tục. Các dự án còn lại chỉ ở giai đoạn khảo sát. “Nên nói giữ giá FIT chờ các dự án này thì không lẽ chính sách chạy sau chờ NĐT hay sao? Và nếu chờ, biết đến bao giờ?”, ông Nghĩa đặt câu hỏi.
Theo quy định, đến ngày 31/10/2021 tới đây, giá cố định ưu đãi FIT cho điện gió ngoài khơi với mức 9,8 cent/kWh (tương đương 2.223 đồng) và trên bờ là 8,5 cent/kWh (tương đương 1.927 đồng) sẽ hết hạn. Thời gian áp dụng trong 20 năm kể từ ngày vận hành. Tức là muốn được hưởng mức giá ưu đãi nói trên, các dự án điện gió ngoài khơi phải được đưa vào vận hành trước ngày 1/11 tới. Sau ngày đó, cơ chế giá sẽ thay đổi.
Thế nên, trong thời gian qua, có khá nhiều dự án điện gió đang “chạy đua” nước rút đóng điện trước ngày 31/10 để hưởng giá ưu đãi FIT 2.223 đồng/kWh kéo dài 20 năm. Quan điểm của Bộ Công Thương là cần sớm chuyển sang áp dụng cơ chế đấu thầu, thay vì mức giá cố định FIT nói trên đối với dự án điện gió và cả điện mặt trời nói chung.
Được biết, Cục Điện lực và năng lượng tái tạo cũng đang xây dựng cơ chế đấu thầu này. Theo EVN, có 13 dự án sẽ không kịp vận hành trước ngày 1/11 năm nay và cảnh báo các dự án dự kiến vận hành sau ngày 1/11/2021 có thể gặp rủi ro về quá tải và thừa nguồn. Đặc biệt, vấn đề quá tải thường không được xử lý ngay trong thời gian ngắn khi cơ sở pháp lý để ký hợp đồng mua bán điện chưa rõ ràng.
Giá mua ở Việt Nam cao hơn nhiều nước
Ông Trần Viết Ngãi khẳng định đấu thầu các dự án điện sẽ giúp chúng ta 3 cái lợi, đó là chọn được thiết bị tốt, kỹ thuật tốt và giá tốt.
Thừa nhận trong các dự án điện nói chung,60 - 70% giá trị thiết bị vật tư Việt Nam phải nhập khẩu từ nước ngoài, trong nước chưa sản xuất được, ông Trần Viết Ngãi cho biết các dự án điện gió ngoài khơi thiết bị phải nhập 100%. Thế nhưng, với các dự án tỷ đô, NĐT thường tính rất kỹ trước khi khảo sát. Chưa kể, hiện mức giá điện gió ngoài khơi theo giá FIT của chúng ta là 9,8 cent/kWh trong khi Đài Loan là 6 cent/kWh, Trung Quốc 5,5 cent/kWh, Anh 5 cent/kWh, Hà Lan 4,5 cent/kWh, Mỹ 5 cent/kWh…
“Dẫn ra để thấy, giá điện gió ngoài khơi của Việt Nam cao hơn nhiều quốc gia khác”, ông Ngãi nói thẳng và cho rằng mức giá đấu thầu đưa ra sau này chắc chắn sẽ bảo đảm hợp lý cân bằng giữa thu hút đầu tư và có lợi cho NĐT lẫn người tiêu dùng.
Đồng quan điểm, chuyên gia năng lượng tái tạo Trần Văn Bình bổ sung chi phí đầu tư vào điện gió trong 10 năm qua đã giảm mạnh. Dẫn số liệu của Hội đồng năng lượng gió toàn cầu, ông Bình cho biết giá sản xuất điện từ nguồn điện gió ngoài khơi trong 10 năm qua đã giảm đến… 70% và dự kiến sẽ tiếp tục giảm nữa do trình độ khoa học, kỹ thuật, công nghệ được cải tiến mạnh.
“Giá FIT của chúng ta thực tế được định ra chưa được nghiên cứu đầy đủ về bài toán tiền, chỉ dừng lại ở mức khuyến khích đầu tư trong giai đoạn chúng ta muốn thu hút đầu tư năng lượng tái tạo càng nhiều càng tốt. Trong quá trình đó, các chính sách có thể thay đổi để phù hợp tình hình dần”.
(VNF) - Đó là giải pháp được ông Đỗ Văn Năm, thành viên Hội đồng Thành viên (HĐTV), Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) gợi ý, nhằm đảm bảo nguồn cung ứng điện cho sản xuất, sinh hoạt, đặc biệt trong mùa khô sắp tới.
(VNF) - Financial Times mới đây ghi nhận làn sóng thu gom phế liệu vonfram trên toàn cầu, phản ánh áp lực ngày càng lớn đối với nguồn cung vật liệu chiến lược này. Khi nhu cầu từ quốc phòng, hàng không vũ trụ và công nghệ cao tiếp tục tăng, thị trường đang bắt đầu nhìn nhận hoạt động tái chế không chỉ là giải pháp môi trường mà còn là một nguồn cung chiến lược có giá trị tương đương với các mỏ khai thác mới.
(VNF) - Sau hơn một tuần triển khai trên phạm vi toàn quốc, xăng sinh học E10 đang được thị trường đón nhận tích cực hơn, nguồn cung được bảo đảm và hoạt động kinh doanh cơ bản ổn định. Bộ Công Thương đánh giá đây là tín hiệu tích cực cho lộ trình chuyển đổi sang các loại nhiên liệu xanh trong thời gian tới.
(VNF) - Thị trường vàng trong nước vừa chứng kiến một đợt điều chỉnh mạnh khi giá vàng miếng và vàng nhẫn đồng loạt giảm sâu, mất tới 7 triệu đồng/lượng chỉ trong một ngày giao dịch. Tuy nhiên, trái ngược với những đợt tăng giá trước đó, sức mua trên thị trường lại khá trầm lắng.
(VNF) - Sau nhiều năm liên tiếp duy trì trạng thái xuất siêu, cán cân thương mại hàng hóa của Việt Nam đã chuyển sang nhập siêu 15,36 tỷ USD tính đến ngày 7/6/2026.
(VNF) - TP.HCM, ngày 09/6/2026, Tập đoàn Vingroup công bố phát triển 4.500 căn nhà ở cho thuê tại xã Bà Điểm, thành phố Hồ Chí Minh nhằm hưởng ứng chủ trương mở rộng cơ hội tiếp cận nhà ở cho người có thu nhập thấp của Đảng và Nhà nước.
(VNF) - Ngành thép Việt Nam đang đối mặt với thách thức mới khi Liên minh châu Âu (EU) quyết định siết chặt các biện pháp bảo hộ đối với thép nhập khẩu nhằm ứng phó với tình trạng dư cung toàn cầu.
(VNF) - Sau thời gian thí điểm mô hình, sáng 9/6/2026, Sở Công thương TP.HCM cùng các cơ quan địa phương và hiệp hội liên quan tiến hành khai trương 02 cửa hàng tick xanh tham gia mua thịt heo mảnh BAF qua Sàn giao dịch – mô hình được kỳ vọng sẽ thúc đẩy minh bạch hóa thị trường thực phẩm thiết yếu trong bối cảnh người tiêu dùng đặc biệt quan tâm đến vấn đề an toàn thực phẩm.
(VNF) - Loạt mẫu xe nằm trong phân khúc MPV đa dụng gồm Hyundai Stargazer, Toyota Veloz, Mitsubishi Xpander, Honda BR-V đang được giảm giá bán hàng chục triệu đồng để "kích cầu".
(VNF) - Giá vàng trong nước lao dốc không phanh, thu hẹp khoảng cách với giá vàng thế giới. Mức chênh chỉ còn hơn 7 triệu đồng/lượng là hiếm thấy trên thị trường vàng trong vài năm lại đây. Điều này khiến dân đầu tư chịu hậu quả nặng nề hơn khi giá trong nước rơi nhanh hơn đà mất giá thế giới.
(VNF) - Chính phủ mới ban hành nghị định về lệ phí trước bạ, trong đó tiếp tục áp dụng mức thu lệ phí trước bạ lần đầu 0% đối với ô tô điện chạy pin đến hết năm 2030.
(VNF) - Liên tiếp được vinh danh tại AGM Awards 2026, VIX50 và VIE50, DPM cho thấy những kết quả tích cực trong nâng cao chất lượng quản trị, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và duy trì hiệu quả hoạt động, qua đó tiếp tục củng cố niềm tin của nhà đầu tư và thị trường.
(VNF) - Chỉ còn ít ngày nữa, Diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân Venture Forum 2026 sẽ diễn ra tại TP. HCM. Sự kiện được kỳ vọng trở thành điểm hẹn “vàng” của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực châu Á, khi thị trường Việt Nam ngày càng thu hút sự quan tâm của các quỹ ngoại và doanh nghiệp tăng trưởng vượt bậc.
(VNF) - Chỉ sau 5 tháng đi vào vận hành, tòa nhà trung tâm thương mại và văn phòng hạng A ROX Tower Goldmark City, đã nhanh chóng ghi dấu ấn như một điểm đến thương mại - dịch vụ sôi động mới tại khu Tây Hà Nội.
(VNF) - Subaru Việt Nam vừa lên tiếng trấn an khách hàng về đợt triệu hồi xe Subaru Forester 2.5L (bản chạy xăng) và Forester e-Boxer hybrid đời 2026 lỗi cửa sổ trời đang diễn ra tại Hoa Kỳ.
(VNF) - Sức mua yếu khiến nhiều hãng xe trong nước như Ford, Toyota, Hyundai tiếp tục tung ra các chương trình ưu đãi, giảm giá bán mạnh tay trong tháng 6 để kích cầu doanh số.
(VNF) - Bộ Công Thương vừa ban hành Thông tư số 29/2026 quy định về vận hành thị trường bán buôn điện cạnh tranh, thiết lập cơ chế mới về chào giá, huy động nguồn điện, xác định giá điện và thanh toán trên thị trường, qua đó thúc đẩy tính minh bạch, cạnh tranh và hiệu quả trong hoạt động của ngành điện.
(VNF) - Trước lo ngại từ phía doanh nghiệp xăng dầu về nguồn cung Ethanol nhằm đảm bảo việc triển khai bán xăng E10 lâu dài ra thị trường, đại diện Bộ Công thương khẳng định đã có kế hoạch để đảm bảo nguy cơ này.
(VNF) - Nhân chuyến thăm 3 nước ASEAN của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từ ngày 27/5 đến 01/6/2026, Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) đã ký kết các thỏa thuận hợp tác với những doanh nghiệp năng lượng hàng đầu khu vực gồm Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Thái Lan (PTT Public Company Limited - PTT) của Thái Lan và Tập đoàn PETRON (Petron Corporation - PETRON) của Philippines.
Các thỏa thuận không chỉ mở rộng mạng lưới đối tác chiến lược của PV GAS trong ASEAN mà còn tạo nền tảng tăng cường kết nối chuỗi cung ứng LNG, LPG, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo đảm an ninh năng lượng trong bối cảnh thị trường khu vực đang chuyển dịch mạnh mẽ.
(VNF) - Đó là giải pháp được ông Đỗ Văn Năm, thành viên Hội đồng Thành viên (HĐTV), Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) gợi ý, nhằm đảm bảo nguồn cung ứng điện cho sản xuất, sinh hoạt, đặc biệt trong mùa khô sắp tới.
(VNF) - Vô tình gặp chúng tôi trên bãi biển cát trắng Bãi Cháy, bà Anna Williams, du khách đến từ Mỹ, hồ hởi: “Chúng tôi đã đi qua nhiều cảng biển trên thế giới, nhưng hiếm nơi nào tạo được cảm xúc mạnh mẽ ngay từ giây phút đầu tiên như ở đây. Âm nhạc, không gian và sự thân thiện khiến Hạ Long để lại ấn tượng rất đặc biệt. Tôi khá ấn tượng với những chuyến thuyền mang dáng dấp cổ căng đôi buồm đỏ, nó tạo những cảm xúc khá mạnh, đưa chúng tôi váo một không gian yên bình, lãng mạn.