Trong báo cáo vĩ mô quý II/2020 được công bố sáng nay (21/7), Viện nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR) nhận định: với nguồn lực tài khóa hạn hẹp sau nhiều năm thâm hụt ngân sách và việc chính sách tiền tệ bị ràng buộc với các mục tiêu về lạm phát, tỷ giá, Việt Nam không thể theo đuổi các chính sách vĩ mô theo cách tương tự như các nước trên thế giới (tức nới lỏng tiền tệ quy mô lớn).
Mặt khác, VEPR cho rằng việc chống dịch và trợ cấp an sinh xã hội đang tạo áp lực lớn lên cán cân ngân sách. Mặc dù chính phủ đang sử dụng các quỹ dự phòng để hỗ trợ an sinh xã hội, nhưng các quỹ này có thể là không đủ vì số lượng đối tượng nhận hỗ trợ rất lớn trong khi ảnh hưởng của dịch bệnh sẽ còn kéo dài.
"Ưu tiên lúc này là đảm bảo an sinh xã hội, giữ ổn định môi trường kinh tế vĩ mô và hỗ trợ các doanh nghiệp còn hoạt động", VEPR khuyến nghị.
Bình luận về các chính sách tài khóa - tiền tệ, đầu tư và xã hội của chính phủ trong giai đoạn hiện nay, VEPR cho rằng: xét về nguyên tắc của chính sách tài khóa mở rộng trong bối cảnh tổng cầu suy giảm, cần lưu ý rằng chính sách ấy không nhất thiết chỉ liên quan đến việc mở rộng chi tiêu công (mà trong nhiều trường hợp rất lãng phí và kém hiệu quả) mà còn liên quan đến việc giảm các nguồn thu, nhờ thế giúp giảm bớt gánh nặng tài khóa của các doanh nghiệp và hộ gia đình.
"Đối với Việt Nam, việc chủ động cắt giảm chi phí bắt buộc như phí và hoãn/giảm thuế đối với doanh nghiệp có giá trị kích thích và hỗ trợ hiệu quả hơn so với cứu trợ hoặc tài trợ trực tiếp", báo cáo nhấn mạnh.
Theo VEPR, các chính sách an sinh xã hội như chi trả bảo hiểm thất nghiệp, hỗ trợ người bị tạm thời ngưng việc, trợ cấp cho người nghèo, người bị mất sinh kế nên được chính phủ ưu tiên hàng đầu và triển khai nhanh, đúng đối tượng, trước khi người dân rơi vào bi kịch không đáng có.
Đặc biệt, lao động trong khu vực phi chính thức cần được quan tâm hơn khi nhóm này chiếm một tỷ trọng lớn, dễ tổn thương, chịu tác động nặng nề nhất và có thể nằm ngoài phạm vi được thụ hưởng chính sách hiện tại.
Trong khi đó, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp cũng cần có sự phân loại và tập trung hơn.
Cụ thể, việc khoanh/ngưng hoặc miễn giảm các chi phí tài chính như lãi vay và tiền thuê đất nên được áp dụng đối với nhóm doanh nghiệp phải dừng hoạt động;
Các chính sách hoãn đóng bảo hiểm xã hội, giảm tiền thuê đất, giảm lãi vay và khoanh nợ, giãn thu thuế VAT nên được thực hiện với các doanh nghiệp chịu ảnh hưởng tiêu cực nhưng còn hoạt động;
Còn với nhóm doanh nghiệp ít, không bị ảnh hưởng hoặc có hướng chuyển đổi hiệu quả thì nên khuyến khích tín dụng, tạo điều kiện về thể chế và chính sách ngành, bởi họ là nhóm gánh đỡ cho nền kinh tế trong thời điểm này.
Tuy nhiên, VEPR chỉ ra rằng điều đáng lo ngại nhất hiện nay là khả năng giải ngân các gói cứu trợ xã hội có thể chậm hoặc gần như bất khả thi, do mạng lưới thực thi kém hiệu quả và không tạo được niềm tin của người dân. Nói cách khác, "không sợ thiếu, chỉ sợ không công bằng" là một vấn đề ngăn cản thực thi các ý tưởng hỗ trợ xã hội quy mô lớn hiện nay.
Về đầu tư công, đây được xem là cách thức tốt để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế hiện nay. Tuy nhiên, VEPR nhấn mạnh thúc đẩy đầu tư công không nên là việc tăng chi tiêu công một cách dàn trải, vội vàng, thiếu kiểm soát.
Theo đó, chính phủ chỉ nên đẩy nhanh những dự án, đặc biệt là các dự án trọng điểm quốc gia, đã được phê duyệt và đã được bố trí sẵn vốn thực hiện. Việc chia nhỏ dự án thành nhiều gói thầu và thực hiện rải rác ở nhiều địa phương là cách để tăng mức độ lan tỏa của việc đầu tư.
Song song với thúc đẩy đầu tư công, việc cắt giảm ngân sách thường xuyên (tiêu dùng) tối thiểu 10% cũng là một biện pháp nên được thực hiện nhằm dành nguồn lực cho việc khắc phục những hậu quả do bệnh dịch gây ra.
Đối với chính sách tiền tệ, VEPR cho rằng trong thời điểm hiện nay, chính sách này sẽ ít hiệu quả. Bởi khi dịch bệnh còn tồn tại, nhiều ngành kinh doanh không thể hồi phục, lãi suất có giảm cũng không tạo được động lực để doanh nghiệp vay vốn đầu tư sản xuất, kinh doanh. Nói cách khác, yếu tố lãi suất không hẳn quyết định hành vi đầu tư hoặc mở rộng kinh doanh vào lúc này.
Dư địa chính sách tiền tệ có thể còn, tuy nhiên việc tính toán dùng vào thời điểm vào và mức độ ra sao cần phải cân nhắc kỹ, vì chính sách tiền tệ còn đối mặt với ràng buộc về lạm phát và giá trị đồng nội tệ (tỷ giá).
Đáng chú ý, VEPR cho rằng cơ hội để phối hợp chính sách ở thời điểm hiện nay là thúc đẩy các dự án xây dựng hạ tầng liên quan đến các khu công nghiệp, thông qua chính sách tín dụng hướng tới lĩnh vực này.
Nếu sự dịch chuyển đầu tư khỏi Trung Quốc giúp Việt Nam đón nhận thêm các nhà đầu tư mới, cùng những diễn biến của môi trường địa chính trị toàn cầu theo hướng đối đầu giữa Mỹ và Trung Quốc càng leo thang, thì việc chuẩn bị một hạ tầng công nghiệp như vậy là có cơ sở và việc cho phép một chính sách tín dụng phù hợp có thể thúc đẩy động lực cho các nhà đầu tư tư nhân và quốc tế.
"Trong ngắn hạn, việc xây dựng các khu công nghiệp có tác dụng kích thích tổng cầu. Trong dài hạn, các khu công nghiệp đi và hoạt động sẽ củng cố tổng cung", VEPR nêu quan điểm.
Tags:
(VNF) - Dịp Quốc khánh năm nay, cán bộ, công chức, viên chức sẽ được nghỉ liên tục 5 ngày, từ 29/8 đến hết 2/9, nhờ thực hiện hoán đổi ngày làm việc. Khối doanh nghiệp được khuyến khích áp dụng lịch nghỉ tương tự để tạo điều kiện cho người lao động nghỉ ngơi và tham gia các hoạt động trong dịp lễ.
(VNF) - Dù Luật Thuế thu nhập cá nhân đã mở đường cho việc đánh thuế đối với hoạt động chuyển nhượng vàng miếng, Bộ Tài chính cho biết hiện chưa đủ cơ sở để quy định chi tiết và triển khai thu thuế đối với các giao dịch này.
(VNF) - Tính đến ngày 21/5, TP. HCM mới giải ngân được 23.620 tỷ đồng vốn đầu tư công, đạt 16% so với kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao. Con số này thấp hơn đáng kể so với mục tiêu 30% đặt ra cho quý I/2026.
(VNF) - Cùng với việc nâng cao chất lượng sống cho người dân, TP. HCM đặt mục tiêu trở thành trung tâm kinh tế hàng đầu khu vực với quy mô kinh tế dự kiến khoảng 800 tỷ USD vào năm 2050.
(VNF) - Phó Tổng thư ký, Trưởng ban Pháp chế Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Đậu Anh Tuấn cho biết năm 2025 chứng kiến tốc độ xây dựng và hoàn thiện pháp luật nhanh chưa từng có, với hàng loạt đạo luật, nghị quyết được ban hành nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn cho hoạt động đầu tư kinh doanh.
(VNF) - Bảo hiểm xã hội TP. HCM vừa kiến nghị bổ sung tài xế công nghệ và người bán hàng trực tuyến trên các sàn thương mại điện tử vào nhóm tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc khi sửa đổi các quy định liên quan đến Luật BHXH và Luật Bảo hiểm y tế.
(VNF) - Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định về chuyển đơn vị sự nghiệp công lập thành doanh nghiệp, trong đó đề xuất không cổ phần hóa các đơn vị đang độc quyền cung cấp dịch vụ công trên phạm vi cả nước hoặc tại từng địa phương.
(VNF) - Cục Quản lý Dược vừa ban hành quyết định xử phạt Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Xuất nhập khẩu The Vigo hơn 112 triệu đồng do kinh doanh mỹ phẩm có công thức không đúng hồ sơ công bố và quảng cáo sản phẩm sai quy định.
(VNF) - Công an TP. Hà Nội đã khởi tố Chủ tịch CCV Group Mai Hà Trang để điều tra hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản, liên quan vụ huy động hơn 1.000 tỷ đồng từ hàng trăm nhà đầu tư.
(VNF) - Một hộ kinh doanh ở Đà Nẵng đã sử dụng máy POS để thực hiện các giao dịch quẹt thẻ nhằm hợp thức hóa dòng tiền, hỗ trợ rút tiền mặt, đáo hạn thẻ tín dụng và thu phí dịch vụ trái quy định của pháp luật.
(VNF) - Thủ tướng gợi ý cơ chế cho phép doanh nghiệp, hợp tác xã được mua lại nhà ở thương mại, nhà ở xã hội với mục đích duy nhất là để cho thuê.
(VNF) - UBND TP Hà Nội vừa có tờ trình bổ sung đề nghị ban hành Nghị quyết thông qua Đề án “Vùng phát thải thấp trong vành đai 1, thành phố Hà Nội”, với lộ trình triển khai theo 3 giai đoạn từ giữa năm 2026 đến hết năm 2029.
(VNF) - Sau một năm thực hiện Nghị quyết 68-NQ/TW, khu vực kinh tế tư nhân ghi nhận sự bứt phá về số lượng với làn sóng doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động tăng mạnh. Tuy nhiên, bài toán về quy mô, năng lực cạnh tranh và vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu vẫn là thách thức lớn đối với cộng đồng doanh nghiệp tư nhân.
(VNF) - Theo báo cáo mới công bố của S&P Global, Chỉ số Nhà Quản trị Mua hàng (PMI) ngành sản xuất Việt Nam trong tháng 5/2026 đạt 52,8 điểm, tăng từ mức 50,5 điểm của tháng trước và là mức cao nhất kể từ tháng 2/2026. Kết quả này cho thấy các điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực sản xuất tiếp tục cải thiện tháng thứ 11 liên tiếp.
(VNF) - Sau cuộc hội đàm sáng 1/6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr. nhất trí nâng quan hệ song phương Việt Nam - Philippines lên Đối tác Chiến lược tăng cường.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định chủ trương của Việt Nam là không hợp tác với nước này để gây tổn hại hoặc tạo khó khăn cho nước khác. Vì vậy, Việt Nam đã và đang duy trì quan hệ tốt đẹp với cả Mỹ và Trung Quốc, mang lại lợi ích cho tất cả các bên, đồng thời đóng góp vào hòa bình, ổn định của khu vực.
(VNF) - Việt Nam đề nghị phía Mỹ đánh giá khách quan, công bằng, ghi nhận đầy đủ những nỗ lực và kết quả thực chất của Việt Nam, trên tinh thần hợp tác, xây dựng, phù hợp với quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam – Mỹ.
(VNF) - Bộ Tài chính cho biết đang phối hợp với Bộ Công an nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin nhằm rút ngắn tối đa thời gian xử lý hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh. Theo đó, người nộp thuế sẽ được gỡ bỏ biện pháp tạm hoãn xuất cảnh gần như ngay lập tức sau khi hoàn thành nghĩa vụ thuế với ngân sách nhà nước.
(VNF) - Từ tháng 6/2026, nhiều chính sách mới liên quan đến tiêu dùng, viễn thông, thuế, đăng ký phương tiện và sắp xếp đơn vị hành chính cấp cơ sở sẽ chính thức có hiệu lực.
(VNF) - Phát biểu tại phiên khai mạc Đối thoại Shangri-La tối 29/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ ra ba cuộc khủng hoảng nền tảng đang diễn ra đồng thời và tác động lẫn nhau trên thế giới.
(VNF) - PGS.TS Nguyễn Hữu Huân - Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam cho rằng, nếu tháo gỡ đồng bộ các điểm nghẽn về hạ tầng, pháp lý và dòng vốn, thành phố không chỉ bứt tốc tăng trưởng mà còn có cơ hội vươn lên thành trung tâm tài chính, logistics và đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong ngày 29/5 cùng chứng kiến Lễ trao và thông báo các văn kiện hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước Việt Nam – Singapore.
(VNF) - Trước làn sóng phản ánh từ nhà bán hàng về việc nhiều sàn thương mại điện tử đồng loạt tăng phí và bổ sung các khoản thu mới, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu các nền tảng liên quan giải trình, đồng thời giám sát chặt tác động tới môi trường cạnh tranh và giá bán tới tay người tiêu dùng.
(VNF) - Theo báo cáo mới nhất của Bộ Tài chính, tính đến hết ngày 21/5/2026, tổng số vốn đầu tư công giải ngân đạt 182.544 tỷ đồng, tương đương khoảng 18% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
(VNF) - Theo ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam (VINPA), xăng sinh học E5 và E10 không gây ảnh hưởng tới động cơ phương tiện nếu xe đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và được bảo dưỡng định kỳ đúng cách.
(VNF) - Dịp Quốc khánh năm nay, cán bộ, công chức, viên chức sẽ được nghỉ liên tục 5 ngày, từ 29/8 đến hết 2/9, nhờ thực hiện hoán đổi ngày làm việc. Khối doanh nghiệp được khuyến khích áp dụng lịch nghỉ tương tự để tạo điều kiện cho người lao động nghỉ ngơi và tham gia các hoạt động trong dịp lễ.
(VNF) - Vô tình gặp chúng tôi trên bãi biển cát trắng Bãi Cháy, bà Anna Williams, du khách đến từ Mỹ, hồ hởi: “Chúng tôi đã đi qua nhiều cảng biển trên thế giới, nhưng hiếm nơi nào tạo được cảm xúc mạnh mẽ ngay từ giây phút đầu tiên như ở đây. Âm nhạc, không gian và sự thân thiện khiến Hạ Long để lại ấn tượng rất đặc biệt. Tôi khá ấn tượng với những chuyến thuyền mang dáng dấp cổ căng đôi buồm đỏ, nó tạo những cảm xúc khá mạnh, đưa chúng tôi váo một không gian yên bình, lãng mạn.
