Cải thiện ngân sách: ‘Phân bổ chi tiêu hợp lý thay vì tăng thu thuế’

Kỳ Thư - 24/11/2022 19:39 (GMT+7)

(VNF) - Liên minh Công bằng thuế Việt Nam (VATJ) cho rằng việc cải thiện ngân sách ở Việt Nam cần bắt nguồn từ tiết kiệm và phân bổ chi tiêu hợp lí, chứ không phải từ tăng cường thu từ các sắc thuế.

VNF — Theo VATJ, việc cải thiện ngân sách ở Việt Nam cần bắt nguồn từ tiết kiệm và phân bổ chi tiêu hợp lí, chứ không phải từ tăng cường thu từ các sắc thuế.

Có tình trạng thuế chồng thuế trong thuế tài sản

Theo nghiên cứu được VATJ đưa ra tại diễn đàn “Chính sách tài khóa và phát triển 2022” (sáng 24/11), nhiều quốc gia đánh thuế tài sản, trong đó, thuế bất động sản là một trong những loại phổ biến nhất.

Tại Việt Nam, thuế thu trên tài sản đã được hình thành từ sớm như thuế sử dụng đất nông nghiệp, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.

Từ cuối năm 2009, Dự án Luật Thuế nhà, đất gồm 15 điều đã được Bộ Tài chính đưa ra lấy ý kiến công luận, nhưng vì nhiều lý do khác nhau dự án luật thuế nhà đất đã “lỡ hẹn” lần một.

Năm 2010 và 2016 vấn đề này tiếp tục được đề cập. Lần gần nhất Luật Thuế tài sản được đưa ra thảo luận rộng rãi là khi Bộ Tài chính công bố dự thảo Luật Thuế tài sản vào năm 2018 cùng với các luật thuế khác trong bối cảnh tình hình ngân sách của Việt Nam mất cân đối thu chi kéo dài và khả năng cải thiện thấp.

VATJ cho hay có nhiều vấn đề vướng mắc khi Dự thảo Luật Thuế tài sản (2018) được đưa ra lấy ý kiến. Trong đó, vấn đề gây tranh cãi nhiều nhất là tên gọi “thuế tài sản”. Đây là một cách gọi khá mơ hồ và hiện tại không có quốc gia nào sử dụng tên này mà dùng các khái niệm rõ ràng hơn.

VATJ nhấn mạnh theo kinh nghiệm quốc tế, thuế tài sản, đặc biệt là thuế bất động sản, là loại thuế mang tính địa phương. Việc áp dụng luật thuế đại trà như trong dự thảo của Bộ Tài chính là đi ngược lại với thông lệ quốc tế, khó thực hiện.

Ngoài ra, VATJ khẳng định tình trạng thuế chồng thuế khi đối tượng được quy định trong dự thảo Luật Thuế tài sản như đất phi nông nghiệp hiện đang là đối tượng chịu thuế trong Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp. Thêm vào đó, tàu bay, du thuyền và ô tô cũng đang là đối tượng chịu thuế của Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt.

Liên quan đến thuế suất, VATJ cho biết các mức thuế suất được đưa ra trong dự thảo Luật Thuế tài sản cao hơn khoảng 6,7 - 10 lần so với mức thuế suất hiện hành của Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.

VATJ nhấn mạnh mức thuế suất bổ sung được đề xuất đối với tài sản là đất không đưa vào sử dụng hiện đang thấp hơn so với thông lệ quốc tế (mức đề xuất là 1-2% trong khi đó có những nước lên tới 10-20%).

Tại Nghị quyết số 30/NQ-CP ngày 11/3/2022, Chính phủ đã giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan xây dựng dự án Luật Thuế tài sản để trình lên Quốc hội trong giai đoạn 2024-2025.

“Do nguồn thu từ dầu thô và thuế nhập khẩu giảm trong những năm gần đây, huy động ngân sách của Việt Nam gặp nhiều khó khăn. Khi nguồn ngân sách bị lệ thuộc vào các loại thuế gián thu như thuế giá trị gia tăng, việc tăng cường thu thuế trực thu, trong đó có thuế tài sản là một giải pháp có thể hiểu được”, VATJ khẳng định.

VATJ cũng cho rằng không có thuế tài sản chung chung, mà cần cụ thể hóa thành một loại thuế nào đó, có bản chất liên quan đến tài sản. Ở Việt Nam đã có một số loại thuế như vậy, như thuế trước bạ, thuế sử dụng đất nông nghiệp và thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.

Phân bổ chi tiêu hợp lý thay vì tăng thuế

Nhiều chuyên gia cho rằng nếu nhất quyết phải thông qua Luật Thuế tài sản thì chỉ đánh thuế trên bất động sản và dưới tên gọi thuế bất động sản.

Hơn nữa, theo VATJ việc thiết kế luật thuế tài sản như thế nào cho phù hợp không hề đơn giản mà phải có mục đích rõ ràng.

Theo kinh nghiệm quốc tế, thuế tài sản, đặc biệt là thuế bất động sản, là loại thuế mang tính địa phương trong đó chính quyền địa phương có quyền hạn nhất định trong thiết kế luật thuế.

Như vậy, theo VATJ, việc áp dụng luật thuế đại trà như trong dự thảo của Bộ Tài chính là đi ngược lại với thông lệ quốc tế, khó thực hiện.

"Thiết nghĩ, chính quyền địa phương ở Việt Nam cũng nên được trao quyền hạn nhất định trong việc áp dụng thuế tài sản, vì họ là những người hiểu cộng đồng dân cư ở khu vực họ quản lý nhất nên sẽ có những điều chỉnh để luật thuế phù hợp hơn với địa phương”, VATJ nêu.

Cũng theo VATJ, không giống như thuế của cải ròng nhằm mục đích tái phân bổ thu nhập, thuế bất động sản hiện nay, ngoài việc tăng thu ngân sách, thì còn có chức năng chính là phân bổ lại khu vực dân cư (zoning).

“Chỉ những người thực sự có khả năng chi trả mức thuế cao (người giàu) mới chọn ở những khu vực trung tâm đô thị với đời sống và tiện nghi cao. Đây cũng là cách làm của các nước trên thế giới. Thực tế này có thể gây bất bình với tầng lớp dân thành thị có thu nhập trung bình và thấp.

Thêm vào đó, nếu các khoản thu chi của chính quyền không được minh bạch và người dân không thấy được lợi ích từ việc đóng thuế thì ngay cả tầng lớp giàu cũng phản đối luật thuế bất động sản”, VATJ nhấn mạnh.

Do đó, VATJ cho rằng trước khi xây dựng luật thuế hoàn chỉnh, chính quyền cần thuyết phục người dân về tính hợp lý của các khoản chi tiêu. Minh bạch và trách nhiệm giải trình trong thu chi ngân sách cần phải được nâng cao hơn.

“Đơn vị nghiên cứu nhận định một số sản phẩm lâu bền được coi là tài sản cần lưu ý tránh áp thuế tài sản để tránh bị trùng, hoặc có thể sử dụng các loại thuế khác tiện lợi hơn như thuế trước bạ hay thuế tiêu thụ đặc biệt”, VATJ nêu rõ.

Cuối cùng, VATJ cho rằng việc cải thiện ngân sách ở Việt Nam cần bắt nguồn từ tiết kiệm và phân bổ chi tiêu hợp lí, chứ không phải từ tăng cường thu từ các sắc thuế.

Đây là nhiệm vụ cấp bách của Chính phủ vì tình hình ngân sách vẫn là điểm tối những năm gần đây khi chi thường xuyên không có dấu hiệu giảm và chi đầu tư phát triển còn thấp và giải ngân chậm chạp.

Tags:

thuế tài sản

tăng thu thuế

Liên minh Công bằng thuế Việt Nam

Tổ chức thi tiếng Anh 'chui' cho hơn 80.000 người và thu lợi 200 tỷ, Chủ tịch IEMS bị bắt

(VNF) - Chủ tịch IEMS cùng hai người bị bắt vì liên quan đường dây tổ chức thi, cấp chứng chỉ tiếng Anh “chui” cho hơn 80.000 người, thu lợi gần 200 tỷ đồng.

Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan: ‘Giấy phép con’ và khoản ‘bôi trơn’ 30 tỷ đồng

Việt Nam - Ấn Độ: Cú hích mới cho hợp tác kinh tế trong kỷ nguyên công nghệ

Việt Nam - Ấn Độ tăng cường hơn nữa hoạt động thăm dò và khai thác dầu khí

Điểm lại loạt văn kiện hợp tác Việt Nam vừa ký kết với Ấn Độ

Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc: 'Sửa Luật Đất đai trong năm 2026'

Hà Nội yêu cầu Sumitomo và BRG sớm thi công thành phố thông minh 4,2 tỷ USD

06/05/26 17:33 (GMT+7)

(VNF) - Lãnh đạo Hà Nội đề nghị Sumitomo và đối tác BRG sớm triển khai thi công dự án thành phố thông minh Bắc Hà Nội, bảo đảm các yêu cầu về tiến độ.

CT Group muốn làm đường sắt cao tốc TP. HCM - Cần Thơ - Cà Mau

06/05/26 17:16 (GMT+7)

(VNF) - CT Group đề xuất đầu tư xây dựng tuyến đường sắt TP. HCM - Cần Thơ - Cà Mau theo hình thức PPP, dự kiến tổng vốn đầu tư khoảng 12 tỷ USD.

Bí thư Hà Nội tiết lộ kế hoạch xây công viên, khu đô thị dọc sông Hồng và sông Đuống

06/05/26 15:32 (GMT+7)

(VNF) - Bí thư Hà Nội Trần Đức Thắng cho biết thành phố sẽ phát triển các công viên lớn, khu sinh thái quy mô dọc sông Hồng và sông Đuống, đồng thời kiên quyết không chấp nhận các dự án cản trở hành lang thoát lũ hoặc phát triển đô thị thiếu không gian xanh.

Bí thư Đà Nẵng: Không chủ trương di dời toàn bộ đại học về phía Nam

06/05/26 14:00 (GMT+7)

(VNF) - Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Lê Ngọc Quang khẳng định, thành phố không có chủ trương di dời tất cả các trường đại học về một khu vực cụ thể. Việc sắp xếp, quy hoạch lại các cơ sở giáo dục sẽ được nghiên cứu kỹ lưỡng trên cơ sở điều kiện thực tế và đặc thù của từng đơn vị.

Cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến sắp bị xét xử

06/05/26 11:53 (GMT+7)

(VNF) - Ngày 20/5 tới, cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cùng các bị cáo liên quan sẽ hầu tòa sơ thẩm trong vụ án xảy ra tại Bộ Y tế và các đơn vị liên quan.

Cắt giảm thủ tục đầu tư kinh doanh: Cú hích thể chế cho doanh nghiệp và tăng trưởng

06/05/26 07:30 (GMT+7)

(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao, cải cách thủ tục hành chính không còn là việc nội bộ của bộ máy công quyền. Đó là một chính sách kinh tế quan trọng, tác động trực tiếp đến chi phí vốn, tiến độ dự án, dòng tiền doanh nghiệp, niềm tin nhà đầu tư và năng lực cạnh tranh quốc gia. Việc Chính phủ ban hành 8 nghị quyết cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh ngày 29/4/2026 vì vậy có thể xem là một cú hích thể chế đúng thời điểm.

Thủ tướng Lê Minh Hưng: 'Xử lý nghiêm cá nhân vi phạm tại sân bay Long Thành'

05/05/26 19:17 (GMT+7)

(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vi phạm, sai phạm trong quá trình triển khai dự án sân bay Long Thành, bảo đảm xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm theo quy định pháp luật.

BESS tại Việt Nam: Khi công nghệ sẵn sàng nhưng thể chế chưa theo kịp

05/05/26 15:25 (GMT+7)

(VNF) - Dù nhu cầu lưu trữ năng lượng tại Việt Nam đang tăng nhanh cùng sự bùng nổ của điện tái tạo, thị trường BESS vẫn phát triển chậm do thiếu khung pháp lý rõ ràng, cơ chế giá phù hợp và mô hình triển khai đồng bộ, khiến khoảng cách giữa tiềm năng và thực tế ngày càng nới rộng.

Thường trực Ban Bí thư nói về việc luân chuyển cán bộ chủ chốt tại các địa phương

05/05/26 14:40 (GMT+7)

(VNF) - Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú khẳng định công tác cán bộ, trong đó có điều động, luân chuyển là chủ trương lớn, nhất quán của Đảng.

Tiến độ mở rộng cao tốc Cao Bồ-Mai Sơn lên 6 làn xe đang ra sao?

05/05/26 13:32 (GMT+7)

(VNF) - Dự án mở rộng cao tốc đoạn Cao Bồ - Mai Sơn có tổng chiều dài hơn 15km, tổng mức đầu tư hơn 1.875 tỷ đồng từ nguồn ngân sách Nhà nước.

Cắt giảm gần 900 điều kiện kinh doanh: 'Một bước chuyển trong tư duy quản trị quốc gia'

05/05/26 07:30 (GMT+7)

(VNF) - TS Nguyễn Sĩ Dũng cho rằng, việc bãi bỏ gần 900 điều kiện kinh doanh và cắt giảm hàng trăm thủ tục hành chính không chỉ đơn thuần là một đợt tinh giản quy trình, mà là bước chuyển mang tính cấu trúc trong tư duy quản trị. Cải cách lần này hướng tới “thiết kế lại cách vận hành”, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm và từ kiểm soát sang kiến tạo, qua đó đặt nền móng cho một môi trường kinh doanh minh bạch và hiệu quả hơn.

Moody’s nâng triển vọng tín nhiệm Việt Nam lên “tích cực”, giữ nguyên xếp hạng Ba2

05/05/26 07:15 (GMT+7)

(VNF) - Moody’s vừa nâng triển vọng tín nhiệm của Việt Nam từ “ổn định” lên “tích cực”, đồng thời giữ nguyên mức xếp hạng Ba2, phản ánh niềm tin vào tiến trình cải cách thể chế, nền tảng vĩ mô ổn định và dư địa tăng trưởng trung hạn của nền kinh tế.

Các bộ, ngành đề xuất bãi bỏ 1.732 điều kiện kinh doanh không cần thiết

04/05/26 21:01 (GMT+7)

(VNF) - Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho biết các bộ ngành đã đề xuất cắt giảm 1.732 điều kiện kinh doanh không cần thiết; bãi bỏ 680 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 521 thủ tục hành chính; cắt giảm thêm 18.097 ngày giải quyết thủ tục.

Bán rẻ 9 triệu cổ phiếu Sadeco: Cựu phó tổng giám đốc Nguyễn Kim lãnh 2 năm tù

04/05/26 21:00 (GMT+7)

(VNF) - Theo cáo buộc, bị cáo Phạm Nhật Vinh, cựu phó tổng giám đốc Công ty Nguyễn Kim đã gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 669 tỷ đồng vì bán rẻ 9 triệu cổ phiếu Sadeco.

'Ngân hàng không phê duyệt các khoản vay dự án Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2'

04/05/26 20:09 (GMT+7)

(VNF) - Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết các nhà thầu gặp khó khăn khi ngân hàng không phê duyệt các khoản vay với dự án Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2.

Thủ tướng: 'Phân loại bất động sản để quy định hạn mức tín dụng, hệ số rủi ro'

04/05/26 19:24 (GMT+7)

(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước nghiên cứu, phân loại các loại hình bất động sản để quy định các hạn mức tín dụng, hệ số rủi ro phù hợp, linh hoạt, hiệu quả.

Bộ trưởng Bộ Tài chính: 'Áp lực lạm phát thời gian tới cần được theo dõi chặt'

04/05/26 17:10 (GMT+7)

(VNF) - Theo Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn, áp lực lạm phát trong thời gian tới tiếp tục cần được theo dõi chặt chẽ. Bởi lẽ, giá xăng dầu thế giới chưa có dấu hiệu giảm, giá điện tăng do vào mùa cao điểm nắng nóng, giá dịch vụ y tế, giáo dục điều chỉnh theo lộ trình.

Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì phiên họp thường kỳ đầu tiên Chính phủ khóa mới

04/05/26 16:54 (GMT+7)

(VNF) - Chiều ngày 4/5, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 4/2026 - phiên họp Chính phủ thường kỳ đầu tiên của Chính phủ khóa XVI.

Thủ tướng Lê Minh Hưng: 'Không làm phát sinh sai phạm mới tại sân bay Long Thành'

04/05/26 16:48 (GMT+7)

(VNF) - Nhắc lại tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết không hợp pháp hóa các sai phạm, không làm phát sinh sai phạm mới và có phương án khắc phục thiệt hại tại dự án sân bay Long Thành.

Thủ tướng: Xử lý nghiêm sai phạm, không để sân bay Long Thành chậm tiến độ

04/05/26 16:10 (GMT+7)

(VNF) - Thủ tướng yêu cầu xử lý nghiêm vi phạm, đồng thời tháo gỡ khó khăn để dự án sân bay Long Thành hoàn thành đúng tiến độ năm 2026.

10 lần điều chỉnh lương cơ sở từ năm 2010 đến nay

03/05/26 17:37 (GMT+7)

(VNF) - Từ năm 2010 đến nay, lương cơ sở đã trải qua 10 lần điều chỉnh, trong đó có những năm mức tăng khá mạnh, cao nhất lên tới 30%.

Ngân sách thu hơn 1,1 triệu tỷ đồng trong 4 tháng đầu năm

03/05/26 14:29 (GMT+7)

(VNF) - Số liệu thống kê của Cục Thống kê cho thấy, trong 4 tháng đầu năm 2026, thu ngân sách Nhà nước ước đạt hơn 1,1 triệu tỷ đồng, tăng mạnh so với cùng kỳ và hoàn thành khoảng 44% dự toán năm.

Thủ tướng yêu cầu cắt giảm mạnh thủ tục hành chính ở 4 lĩnh vực trọng điểm

03/05/26 13:00 (GMT+7)

(VNF) - Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành khẩn trương rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong các lĩnh vực như xây dựng, môi trường, phòng cháy chữa cháy… nhằm giảm chi phí tuân thủ, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng cao.

Doanh nghiệp lập mới tăng mạnh, tỷ lệ rút khỏi thị trường vẫn cao

03/05/26 12:30 (GMT+7)

(VNF) - 4 tháng đầu năm 2026, số doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động tăng mạnh gần 33%, cho thấy sức bật của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường vẫn lớn, phản ánh áp lực sàng lọc và những thách thức chưa nhỏ đối với môi trường kinh doanh.

Tin khác