‘Cơn gió lạnh’ địa chính trị làm 'nguội' dòng vốn Nhật Bản vào Trung Quốc
(VNF) - Các công ty Nhật Bản ngày càng tỏ ra kém hào hứng với việc kinh doanh tại Trung Quốc, một sự thay đổi rõ rệt sau nhiều năm là nhà đầu tư đơn lẻ lớn nhất vào nền kinh tế của nước láng giềng.
Loạt yếu tố bất lợi
Trong thời đại được định hình bởi những rủi ro địa chính trị và lo ngại về sự tăng trưởng chậm lại của Trung Quốc, bài toán kinh tế không còn hợp lý đối với những công ty như Nippon Steel, công ty đã tuyên bố vào tháng 7 rằng họ sẽ rút khỏi liên doanh tại Trung Quốc.
Mitsubishi Motors cũng đã đình chỉ hoạt động vô thời hạn tại Trung Quốc vào năm ngoái, một hệ quả của doanh số bán ô tô sụt giảm và sự chuyển dịch nhanh chóng sang xe điện của Trung Quốc.

Gần một nửa số công ty Nhật Bản tại Trung Quốc tham gia một cuộc khảo sát gần đây cho biết họ sẽ không chi tiêu nhiều hơn hoặc sẽ cắt giảm đầu tư trong năm nay. Các công ty cho hay tiền lương tăng, giá cả giảm và những mâu thuẫn địa chính trị là những vấn đề lớn nhất mà họ phải đối mặt.
"Thời kỳ đỉnh cao hợp tác kinh tế của Nhật Bản với Trung Quốc đã qua", ông Robert Ward, thuộc Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế ở London, nhận định.
Theo ông Ward, các rào cản bao gồm từ cuộc cạnh tranh công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc cho đến căng thẳng gia tăng ở eo biển Đài Loan, trong đó "địa chính trị là một yếu tố quan trọng".
Sự rạn nứt này đe dọa mối quan hệ kinh tế đã có từ hơn 4 thập kỷ trước, khi Nhật Bản bắt đầu mở rộng hàng nghìn tỷ yên viện trợ phát triển cho Trung Quốc thông qua các khoản vay lãi suất thấp.
Thương mại và mậu dịch là trụ cột của mối quan hệ vốn gây nhiều tranh cãi giữa hai "gã khổng lồ" châu Á, được tóm tắt trong giới học thuật bằng câu cửa miệng “kinh doanh nóng, chính trị lạnh”.
Lần này, "sức gió lạnh" của địa chính trị dường như khó có thể ngăn chặn.
Đầu tư FDI mới của Nhật Bản vào Trung Quốc trong quý đầu tiên của năm nay giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 2016. Đây là sự thay đổi lớn đối với các công ty Nhật Bản đã tích lũy được lượng FDI gần 130 tỷ USD tại Trung Quốc cho đến cuối năm ngoái.
Trước đó, ngay cả trong giai đoạn 2010-2012, khi tranh chấp lãnh thổ giữa hai bên trở nên căng thẳng và Bắc Kinh tạm thời chặn các lô hàng đất hiếm đến Nhật Bản, các công ty vẫn tăng lượng đầu tư trung bình 13% mỗi năm.
Theo một quan chức tại Tokyo phụ trách chính sách Trung Quốc, Trung Quốc dường như lo ngại về sự suy giảm này và đang cố gắng thu hút các doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư nhiều hơn.
Bối cảnh chính trị cũng kém lành mạnh hơn nhiều. Tháng trước, Nhật Bản lần đầu cáo buộc máy bay quân sự Trung Quốc xâm phạm không phận. Sự việc diễn ra sau khi chiến hạm Suzutsuki của Nhật Bản hồi tháng 7 đã di chuyển trong lãnh hải Trung Quốc trong 20 phút mà không báo trước, khiến Bắc Kinh lên tiếng phản đối.
Bên cạnh đó, việc bắt giữ một nhân viên của hãng dược phẩm Nhật Bản vào đầu năm ngoái cũng làm dấy lên sự lo ngại của công chúng về sự an toàn của công dân Nhật Bản tại Trung Quốc. Người đàn ông này đã bị truy tố vì tội gián điệp vào đầu tháng này.
Các công ty Nhật Bản cũng đang bị cuốn vào những căng thẳng địa chính trị rộng lớn hơn, khi Mỹ gây sức ép buộc Tokyo thắt chặt các hạn chế xuất khẩu đối với hàng công nghệ cao trong lĩnh vực bán dẫn, và Trung Quốc được cho là sẽ đe dọa trả đũa nếu điều đó xảy ra.
Đối với Nippon Steel, một trong những nhà đầu tư Nhật Bản đầu tiên vào Trung Quốc, doanh nghiệp địa phương đã trở thành rào cản cho nỗ lực mua lại US Steel, khi các chính trị gia ở Mỹ coi đây là mối đe dọa đối với an ninh quốc gia.
Trong một lá thư của Mỹ gửi cho Nippon Steel và US Steel, nội dung thư trích dẫn tình trạng dư thừa thép giá rẻ của Trung Quốc trên toàn cầu và cho biết dưới sự quản lý của Nippon, US Steel sẽ ít có kả năng áp dụng thuế quan đối với các nhà nhập khẩu thép nước ngoài.
Dịch chuyển dòng vốn đầu tư
Khi trọng tâm của các công ty Nhật Bản chuyển sang các nơi khác ở châu Á và xa hơn nữa, những khó khăn của nền kinh tế Trung Quốc cũng đang là trở ngại lớn. Trong số 1.760 công ty được Phòng Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản tại Trung Quốc khảo sát, 60% đánh giá rằng nền kinh tế hiện nay tệ hơn năm ngoái.
Tầm quan trọng của Trung Quốc đối với các nhà xuất khẩu Nhật Bản không còn giống như những năm trước, vì các công ty phải thích ứng với thuế quan của Mỹ và những thay đổi khác, bao gồm cả các ưu đãi từ Tokyo để chuyển nhà máy khỏi Trung Quốc.

Trung Quốc chiếm chưa đến 18% lượng hàng xuất khẩu của Nhật Bản vào năm ngoái, mức thấp nhất kể từ năm 2015, với giá trị giảm gần 7% so với mức tăng trưởng hai chữ số sang Mỹ và Liên minh châu Âu (EU). Kết quả là, Mỹ đã vượt qua Trung Quốc để trở thành thị trường xuất khẩu lớn nhất của Nhật Bản lần đầu tiên sau 4 năm.
Komatsu là một ví dụ điển hình. Nhà sản xuất máy đào và thiết bị hạng nặng này đang suy giảm doanh số ở Trung Quốc khi nền kinh tế chậm lại, ngành xây dựng suy thoái và cạnh tranh gay gắt hơn.
Trong khi doanh thu của Komatsu tại Trung Quốc đối với thiết bị xây dựng và khai thác đã giảm 57% trong năm tài chính trước so với mức đỉnh điểm vào năm 2019, thì doanh thu này đã tăng gần 46% trên toàn cầu trong cùng kỳ.
Theo Bộ Ngoại giao Nhật Bản, có khoảng 31.000 công ty Nhật Bản tại Trung Quốc vào năm ngoái, tức giảm khoảng 1/10 so với năm 2020. Trong cùng kỳ, khoảng 4.000 công ty đã thành lập văn phòng ở những nơi khác trên thế giới.
Ông Masami Miyashita, tổng giám đốc Hiệp hội Kinh tế Nhật Bản-Trung Quốc tại Bắc Kinh cho biết: "Hiện tại, các công ty đang tái cấu trúc hoạt động kinh doanh của mình để ngăn chặn thua lỗ. Đây không phải là thời điểm đầu tư".
Theo ông Kazuto Suzuki, giáo sư kinh tế chính trị toàn cầu tại Đại học Tokyo, các công ty Trung Quốc đã trở nên cạnh tranh hơn và cuộc đối đầu địa chính trị giữa Mỹ và Trung Quốc đang khiến các công ty Nhật Bản e ngại đầu tư vào một số lĩnh vực, chẳng hạn như chất bán dẫn và công nghệ mới nổi.
Ông cho biết: "Các công ty Nhật Bản không thấy nền kinh tế Trung Quốc phục hồi ngay lập tức, vì vậy việc tăng cường đầu tư là không hợp lý".
Giảm phát đeo bám Trung Quốc, tiếp tục bước vào vòng xoáy mới
- Người Mỹ mất 5,6 tỷ USD do lừa đảo đầu tư tiền điện tử 10/09/2024 10:40
- Trung Quốc tài trợ thêm 51 tỷ USD cho châu Phi, hứa hẹn 1 triệu việc làm 05/09/2024 03:15
- ‘Bóc trần’ ngành công nghiệp lừa đảo 2 tỷ USD do người Trung Quốc cầm đầu 10/09/2024 12:30
Lãi suất thấp 'châm ngòi' cơn sốt vay nhân dân tệ toàn cầu
(VNF) - Mặt bằng lãi suất thấp tại Trung Quốc đang thúc đẩy làn sóng vay vốn bằng nhân dân tệ trên thị trường quốc tế, khi hàng loạt ngân hàng và tổ chức tài chính nước ngoài tìm đến nguồn vốn chi phí rẻ hơn. Xu hướng này không chỉ giúp thị trường trái phiếu dim sum bùng nổ, mà còn cho thấy vai trò ngày càng lớn của đồng nhân dân tệ trong hệ thống tài chính toàn cầu.
Mô hình trading kiếm ‘bộn’ tiền nhờ trí tuệ nhân tạo
(VNF) - Công ty giao dịch XTX Markets của ông Alex Gerko sử dụng chip Nvidia và phương pháp “học sâu” (deep learning) để dự báo biến động giá.
Cú đúp địa chính trị thổi bùng giá dầu
(VNF) - Giá dầu thế giới tăng mạnh khi Mỹ được cho là siết phong tỏa các cảng của Iran, trong lúc UAE bất ngờ tuyên bố rời OPEC, làm dấy lên lo ngại nguồn cung toàn cầu thêm căng thẳng.
Những 'mũi nhọn' đưa thương hiệu Trung Quốc ra biển lớn
(VNF) - Các thương hiệu Trung Quốc đang tăng tốc hiện diện trên khắp thế giới. Không còn gắn với hình ảnh hàng giá rẻ, làn sóng doanh nghiệp mới từ Trung Quốc đang từng bước chinh phục người tiêu dùng toàn cầu bằng thiết kế, công nghệ và chiến lược bản địa hóa linh hoạt.
USD mạnh lên sau cuộc họp ‘căng thẳng nhất nhiều thập kỷ’ của Fed
(VNF) - USD mạnh lên so với rổ tiền tệ chủ chốt sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) quyết định giữ nguyên lãi suất, trong bối cảnh nhà đầu tư vẫn căng thẳng khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Một ‘thắng lợi’ mới của Tổng thống Mỹ Donald Trump
(VNF) - Quyết định rời OPEC của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) được xem là diễn biến mang lại lợi thế mới cho Tổng thống Mỹ Donald Trump, khi liên minh dầu mỏ quyền lực nhất thế giới đứng trước nguy cơ suy yếu, còn nguồn cung toàn cầu có thể gia tăng và làm giảm áp lực giá năng lượng.
Hai tháng xung đột Trung Đông: Nguy cơ khủng hoảng đe dọa các nền kinh tế mới nổi
(VNF) - Hai tháng sau khi chiến sự Iran bùng phát, tác động kinh tế không còn bó hẹp ở Trung Đông mà đã lan rộng sang các thị trường mới nổi. Giá năng lượng tăng cao, lạm phát leo thang và áp lực tài chính gia tăng đang khiến nhiều nền kinh tế đối mặt nguy cơ bất ổn ngày càng lớn.
Giá vàng xuống mức thấp nhất trong 4 tuần, toàn cầu lo lắng 1 cú 'sốc' mới
(VNF) - Giá vàng giảm khi căng thẳng ở Trung Đông khiến giá dầu tăng vọt, trong khi cuộc họp của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) thu hút sự chú ý của giới đầu tư.
Biến động lớn tại liên minh dầu mỏ lớn nhất thế giới, giá dầu sẽ đi về đâu?
(VNF) - Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) ngày 28/4 đã giáng một đòn mạnh vào nhóm các nhà sản xuất dầu lớn nhất thế giới khi tuyên bố rời khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) cũng như liên minh giữa OPEC và các đối tác (OPEC+).
'Vũ khí mới' của Trung Quốc tạo bước ngoặt trong 'cuộc chiến' pin toàn cầu
(VNF) - Các nhà khoa học Trung Quốc vừa đạt bước đột phá trong công nghệ “pin dòng chảy sử dụng sắt hoàn toàn”, mở ra khả năng cắt giảm mạnh chi phí lưu trữ năng lượng tái tạo, đồng thời kéo dài đáng kể tuổi thọ pin.
Những cuộc chiến tranh đang 'viết lại' trật tự tiền tệ toàn cầu
(VNF) - Sự biến động địa chính trị, đặc biệt từ các xung đột năng lượng, đang tái định hình trật tự tài chính tiền tệ toàn cầu và nâng đỡ các đồng tiền gắn với hàng hóa.
'Nín thở' chờ quyết định từ Mỹ khiến trạng thái lãi suất toàn cầu thay đổi
(VNF) - Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm - yếu tố quan trọng định hình lãi suất trên toàn nền kinh tế - đã giao dịch trong phạm vi ngày càng thu hẹp suốt 2 năm qua. Tuy nhiên, các phân tích kỹ thuật cho thấy trạng thái này có thể sắp thay đổi.
Giá vàng tiếp tục tăng mạnh, tái chiếm mốc 5.000 USD/ounce?
(VNF) - Khảo sát của Reuters cho thấy giá vàng có thể tiếp tục tăng trong năm 2026 nhờ nhu cầu từ ngân hàng trung ương và bất ổn kinh tế, bất chấp ảnh hưởng từ xung đột Trung Đông.
Khi Hormuz dậy sóng: Mỹ - Trung tranh ngôi 'bá chủ' năng lượng toàn cầu
(VNF) - Việc phong tỏa eo biển Hormuz đang gây ra những tác động sâu rộng lên thị trường năng lượng toàn cầu. Nhưng phía sau cuộc khủng hoảng này, một cuộc cạnh tranh lớn hơn cũng đang diễn ra khi Mỹ và Trung Quốc chạy đua để giành quyền định hình trật tự năng lượng của tương lai.
TT Trump cảnh báo hạ tầng dầu mỏ của Iran sắp ‘nổ tung’
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 26/4 tuyên bố cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Iran có thể phát nổ trong khoảng 3 ngày tới do các sự cố kỹ thuật nghiêm trọng, bị làm trầm trọng thêm bởi lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các tàu chở dầu của nước này.
Tokyo Kiraboshi: Ngân hàng Nhật và lối đi riêng thâm nhập vào Việt Nam
(VNF) - Tập đoàn tài chính Tokyo Kiraboshi hợp tác Tập đoàn Tân Long và công ty khởi nghiệp Megaplan của Hàn Quốc trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản... Đây là bước đi mở rộng thị phần ở Việt Nam
Một loại nguyên liệu khan hiếm và tăng giá, Zara, H&M, Nike... trước nguy cơ 'khủng hoảng'
(VNF) - Giá nhiên liệu hóa thạch tăng mạnh đang đẩy chi phí sản xuất polyester leo thang, gây áp lực lên toàn bộ chuỗi cung ứng may mặc tại châu Á. Khi nguyên liệu đầu vào từ dầu mỏ tăng giá và nguồn cung gián đoạn, các nhà sản xuất buộc phải nâng giá, kéo theo nguy cơ tác động đến các thương hiệu thời trang lớn như Zara, H&M, Nike...
Đổ vỡ tín dụng tư nhân: Nỗi lo bị thổi phồng hay rủi ro được giấu kín?
(VNF) - Dù thường bị gắn mác “quả bom hẹn giờ” tiếp theo của hệ thống tài chính, tín dụng tư nhân thực chất có cấu trúc an toàn hơn nhiều so với các định chế từng gây ra khủng hoảng năm 2008. Tuy vẫn tồn tại những rủi ro nhất định, dữ liệu cho thấy mối đe dọa mà lĩnh vực này đặt ra mang tính cục bộ và được kiểm soát tốt hơn, thay vì có khả năng gây ra một cú sốc hệ thống.
Lãi suất tăng mạnh và dòng vốn hàng chục tỷ USD rút khỏi thị trường
(VNF) - Tuần qua, kinh tế - tài chính toàn cầu tiếp tục chịu ảnh hưởng mạnh từ xung đột địa chính trị, chính sách tiền tệ và dòng vốn quốc tế. Những biến động này không chỉ tác động tới các thị trường lớn mà còn lan rộng tới các nền kinh tế mới nổi.
Bí ẩn 6.000 tấn vàng dưới lòng New York: Kho báu khổng lồ không thuộc về Mỹ
Giữa lòng New York, hàng nghìn tấn vàng được cất giữ trong một kho đặc biệt dưới lòng đất. Nhưng điều bất ngờ là số vàng này không thuộc về Mỹ. Vậy ai mới là chủ nhân thực sự?
Tỷ phú sở hữu Louis Vuitton cảnh báo 'thảm họa toàn cầu' vì chiến sự Trung Đông
(VNF) - Giám đốc điều hành của LVMH (Moët Hennessy Louis Vuitton), tỷ phú Bernard Arnault vừa cảnh báo về một “thảm họa toàn cầu” nếu cuộc xung đột ở Trung Đông không được giải quyết.
Đàm phán Mỹ - Iran lại rơi vào bế tắc vì bất đồng mới
(VNF) - Quyết định phút chót của Tổng thống Donald Trump đã khiến tiến trình đàm phán với Iran thêm bế tắc. Trong khi các cuộc thương lượng không đạt kết quả, căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục gia tăng với những động thái mới và lập trường cứng rắn từ các bên liên quan.
Khách hàng giảm chi tiêu, Coca-Cola hụt doanh thu hơn 12 tỷ USD
(VNF) - Trong khi lưu lượng khách đến nhà hàng suy giảm và tăng trưởng doanh thu chững lại, Coca-Cola đang đẩy mạnh hợp tác với các chuỗi F&B nhằm kích cầu tiêu dùng và củng cố kênh bán hàng ngoài gia đình - một trụ cột quan trọng trong chiến lược tăng trưởng của doanh nghiệp.
Những tuyến đường bí mật đưa dầu khí Trung Đông vượt 'tử huyệt' Hormuz
(VNF) - Từ những đường ống xuyên sa mạc đến các hành lang hàng hải ít được biết tới, Trung Đông đang buộc phải kích hoạt những lối thoát chiến lược vốn lâu nay chỉ tồn tại trên giấy hoặc trong tính toán dự phòng.
Ngân hàng Trung Quốc kiểm soát nợ xấu bằng 'vệ tinh'
(VNF) - Trong bối cảnh nợ xấu gia tăng và tài sản đảm bảo trở thành tâm điểm kiểm soát rủi ro, các ngân hàng Trung Quốc đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vệ tinh để đánh giá tài sản trên mặt đất của khách hàng. Đây được xem là một bước đi công nghệ cao nhằm bảo vệ hệ thống tài chính trước những rủi ro tín dụng ngày càng lớn.
Lãi suất thấp 'châm ngòi' cơn sốt vay nhân dân tệ toàn cầu
(VNF) - Mặt bằng lãi suất thấp tại Trung Quốc đang thúc đẩy làn sóng vay vốn bằng nhân dân tệ trên thị trường quốc tế, khi hàng loạt ngân hàng và tổ chức tài chính nước ngoài tìm đến nguồn vốn chi phí rẻ hơn. Xu hướng này không chỉ giúp thị trường trái phiếu dim sum bùng nổ, mà còn cho thấy vai trò ngày càng lớn của đồng nhân dân tệ trong hệ thống tài chính toàn cầu.
Không khí thi công xuyên lễ tại loạt dự án cao tốc nghìn tỷ
(VNF) - Khi cả nước bước vào kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5, trên các công trường dự án cao tốc, hàng nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân vẫn miệt mài bám công trường, khẩn trương thi công để giữ vững tiến độ, góp phần đưa những dự án trọng điểm về đích đúng hẹn.

































































