Để tăng trưởng 10%, đổi mới mô hình phát triển là lựa chọn sống còn
(VNF) - Các chuyên gia cảnh báo, nếu không đổi mới mô hình tăng trưởng ngay bây giờ, dư địa phát triển sẽ tiếp tục thu hẹp, nền kinh tế khó bứt phá và dễ mắc kẹt trong bẫy thu nhập trung bình.
Sự dịch chuyển tất yếu
Tại kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa 15, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2026, với mục tiêu tăng trưởng phấn đấu đạt từ 10% trở lên.
Đáng chú ý, nghị quyết nêu rõ sẽ nâng cao tự chủ chiến lược, xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính; nâng cao năng suất, chất lượng, khả năng chống chịu và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Ngoài ra, hoàn thiện đồng bộ và đột phá mạnh mẽ trong xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội, khai thác hiệu quả không gian phát triển mới; tập trung phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; phát triển văn hóa, xã hội gắn kết chặt chẽ, hài hòa với phát triển kinh tế...
Một loạt nhiệm vụ chiến lược cũng được Quốc hội giao như: phát triển công nghệ bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi năng lượng; xây dựng trung tâm tài chính quốc tế; triển khai các chương trình nghiên cứu khoa học mang tính đột phá; thu hút nhân tài Việt Nam ở nước ngoài tham gia vào các hoạt động nghiên cứu và chuyển giao công nghệ…
Thực tế, tư duy về chuyển dịch mô hình tăng trưởng cũ sang một mô hình tăng trưởng mới bền vững đã được nhắc đến trong nhiều năm qua.
Tại dự thảo Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ 14 cũng nhấn mạnh rằng mô hình tăng trưởng mới hướng đến “nhanh và hiệu quả”, thể hiện ở việc nâng đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) lên ít nhất 60% trong chất lượng tăng trưởng.
Dự thảo cũng xác định kinh tế tư nhân được nâng từ vị thế “động lực quan trọng” lên “động lực quan trọng nhất” của nền kinh tế; KH-CN và đổi mới sáng tạo được xác định là động lực chính, mang tính đột phá, là nền tảng để đạt tăng trưởng nhanh và hiệu quả.
Trong đó, Nhà nước được nhấn mạnh là chủ thể kiến tạo, dẫn dắt và thúc đẩy phát triển, thông qua việc xây dựng nền hành chính công vụ và thể chế liêm chính, hiện đại, được vận hành trên nền tảng chuyển đổi số.
Đổi mới mô hình tăng trưởng là yếu tố sống còn
PGS-TS Đinh Trọng Thịnh cho rằng, đổi mới mô hình tăng trưởng, xét đến cùng, là yêu cầu có tính chất sống còn đối với nền kinh tế Việt Nam trong bối cảnh mới.

Theo ông Thịnh, sau hơn ba thập kỷ phát triển, mô hình dựa trên khai thác lao động giá rẻ, tài nguyên không còn tạo ra đột phá. Tốc độ tăng trưởng có thể vẫn duy trì, nhưng chất lượng tăng trưởng - bao gồm năng suất lao động, giá trị gia tăng, mức độ tự chủ công nghệ - vẫn còn khoảng cách lớn so với các nền kinh tế dẫn đầu trong khu vực.
“Chúng ta đang đứng trước một bước ngoặt quan trọng: hoặc chuyển đổi quyết liệt sang mô hình tăng trưởng dựa vào đổi mới sáng tạo, công nghệ và năng lực quản trị hiện đại, hoặc sẽ bị tụt lại khi thế giới bước sang kỷ nguyên kinh tế số, kinh tế xanh và trí tuệ nhân tạo. Việc chuyển đổi này không chỉ nằm ở câu chuyện chính sách, mà còn ở tư duy phát triển”, ông Thịnh nói.
Theo đó, Nhà nước phải thực sự kiến tạo, minh bạch và thúc đẩy cạnh tranh; doanh nghiệp phải coi khoa học - công nghệ là trụ cột, không phải phần phụ trong chiến lược đầu tư; còn thị trường lao động phải được nâng cấp bằng giáo dục chất lượng cao, đào tạo lại và đào tạo nâng cao kỹ năng.
PGS-TS Đinh Trọng Thịnh đánh giá, Việt Nam có nhiều tiềm năng để bước vào mô hình tăng trưởng mới, nhưng điều quan trọng nhất là tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng và năng lực nội sinh.
“Đổi mới mô hình tăng trưởng không chỉ để tăng GDP, mà để nâng cao sức chống chịu của nền kinh tế, giảm phụ thuộc vào một vài khu vực hay chuỗi cung ứng bên ngoài. Đây là con đường giúp Việt Nam bước lên nấc thang phát triển cao hơn - nơi năng suất, công nghệ và đổi mới sáng tạo đóng vai trò quyết định”, ông Thịnh nói.
Tổng Bí thư Tô Lâm đã xác định thể chế là “điểm nghẽn của điểm nghẽn”. Do đó, việc cải cách thể chế cần mạnh mẽ hơn nữa, chuyển từ tư duy "quản cho chặt" sang "tạo điều kiện, thúc đẩy", nhưng đồng thời bảo đảm kỷ luật thị trường, công khai, minh bạch.
Đặc biệt, việc đổi mới mô hình tăng trưởng cần sự phối hợp đồng bộ ở cả Trung ương và địa phương. Mỗi địa phương phải chủ động tháo gỡ điểm nghẽn của mình từ thủ tục đầu tư, phê duyệt dự án đến tiếp cận đất đai, hạ tầng và tài chính. Nếu không xử lý căn cơ rào cản thể chế, mọi nỗ lực thúc đẩy tăng trưởng dựa vào công nghệ, đổi mới sáng tạo sẽ chỉ dừng ở mức tiềm năng.
Ông Đậu Anh Tuấn, Phó tổng Thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng một trong những rào cản lớn nhất của doanh nghiệp tư nhân là sự thiếu ổn định, thiếu nhất quán của các chính sách kinh tế.
“Các quy định pháp luật thay đổi nhanh chóng, không được chuẩn bị kỹ về đánh giá tác động, khiến doanh nghiệp khó lên kế hoạch đầu tư dài hạn”, ông Tuấn nói và cho rằng giai đoạn tới cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm chi phí tuân thủ và thúc đẩy minh bạch hóa quy trình thực thi; chính sách cần ổn định và có khả năng lường trước rủi ro pháp lý đối với doanh nghiệp.
Đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là trào lưu, mà là điều kiện sống còn đối với doanh nghiệp trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu hiện nay. Do đó, Nhà nước cần có chính sách cụ thể và đủ mạnh để khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào R&D, công nghệ mới, mô hình kinh doanh sáng tạo; thực hiện hiệu quả các ưu đãi về thuế, phí cho chi phí R&D và khuyến khích đặt hàng nghiên cứu ứng dụng từ khu vực tư nhân.
'Không nên chạy theo phần ngọn, bơm tiền để tạo đà tăng trưởng'
Việt Nam nhập siêu gần 8 tỷ USD, xuất khẩu có dấu hiệu chững lại trong tháng 4
(VNF) - Số liệu mới công bố cho thấy, trong 3,5 tháng đầu năm 2026, cán cân thương mại của Việt Nam đã chuyển sang trạng thái nhập siêu gần 7,9 tỷ USD, trong bối cảnh xuất khẩu bắt đầu có dấu hiệu chậm lại từ đầu tháng 4.
Kinh doanh xổ số: Có thể bị xử phạt vi phạm đến 100 triệu đồng
(VNF) - Bộ Tài chính đề xuất mở rộng thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh xổ số, cho phép lực lượng công an và chính quyền địa phương áp dụng mức phạt tối đa lên tới 100 triệu đồng.
Bắt nữ doanh nhân đổ lậu 20.000 tấn rác thải; cựu Chủ tịch Nam Triệu bị truy tố vì tham ô
(VNF) -Nhiều vụ án lớn thu hút sự chú ý như: Lê Thị Thùy Trang bị cáo buộc điều hành đường dây đổ trái phép hơn 20.000 tấn rác thải; cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Nam Triệu bị truy tố tội tham ô; Chủ tịch HĐQT Công ty dược Sơn Lâm kháng cáo liên quan hành vi đưa hối lộ và Giám đốc Công ty than Cọc Sáu cùng 11 bị cáo tại Quảng Ninh được hưởng án treo sau xét xử.
Thép Việt Ý chưa thoát chuỗi thua lỗ kéo dài nhiều năm
(VNF) - Duy trì doanh thu hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm nhưng liên tục thua lỗ, Thép Việt Ý đang nằm trong danh sách doanh nghiệp được cơ quan thuế chú ý khi hiệu quả kinh doanh không tương xứng quy mô.
Tham khảo cách tính tiền lương, phụ cấp theo mức lương cơ sở mới
(VNF) - Bộ Nội vụ đề xuất cách tính tiền lương, phụ cấp và hoạt động phí của các nhóm cán bộ, công chức, viên chức, người hưởng lương tại các cơ quan theo mức lương cơ sở mới dự kiến tăng từ 1/7.
Bộ Công Thương dự kiến giảm hơn 200 điều kiện kinh doanh
(VNF) - Về cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, Bộ Công Thương cho biết dự kiến giảm từ 565 điều kiện xuống còn 363 điều kiện.
Thủ tướng yêu cầu sắp xếp thôn, tổ dân phố trong cả nước
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Nội vụ khẩn trương tham mưu việc sắp xếp thôn, tổ dân phố trong cả nước và sử dụng đội ngũ cán bộ không chuyên trách.
Đưa đường sắt thành điểm sáng mới trong hợp tác chiến lược Việt - Trung
(VNF) - Trong tuyên bố chung Việt Nam – Trung Quốc vừa được công bố nhân chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, hai nước nhất trí đưa hợp tác đường sắt trở thành điểm sáng mới trong hợp tác chiến lược giữa hai nước.
'Bảo đảm thành công dự án xuất khẩu điện gió sang Singapore'
(VNF) - Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong nhất trí khả năng ký kết Hiệp định liên chính phủ về việc mua bán điện phát thải các-bon thấp xuyên biên giới, tạo khuôn khổ pháp lý, bảo đảm triển khai thành công dự án xuất khẩu điện gió từ Việt Nam sang Singapore.
‘Dư địa chính sách thu hẹp, điều hành cần linh hoạt hơn’
(VNF) - Trước áp lực từ lạm phát, lãi suất toàn cầu neo cao và biến động địa chính trị, TS. Cấn Văn Lực nhận định dư địa điều hành chính sách của Việt Nam đang thu hẹp dần, đòi hỏi các cơ quan quản lý phải linh hoạt, chủ động hơn trong phối hợp chính sách để vừa giữ ổn định kinh tế vĩ mô, vừa hỗ trợ tăng trưởng.
Điểm lại loạt văn kiện hợp tác Việt Nam vừa ký kết với Trung Quốc
(VNF) - Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc từ ngày 14-17/4, ngày 15/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã chứng kiến Lễ ký các văn kiện hợp tác tiêu biểu giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước.
Đề nghị Trung Quốc mở cửa tối đa cho hàng hóa Việt Nam
(VNF) - Tại cuộc hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sáng 15/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị Trung Quốc mở cửa tối đa cho hàng hóa của Việt Nam, nỗ lực thúc đẩy thương mại cân bằng, lành mạnh.
Bộ Chính trị đồng ý chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương
(VNF) - Bộ Chính trị vừa thống nhất chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương trên cơ sở địa giới hành chính hiện hữu của tỉnh.
Chân tướng ‘bà trùm’ đứng sau 'tập đoàn' xử lý chất thải siêu rẻ ở phía Nam
Ban chuyên án Bộ Công an phối hợp với Công an TPHCM xác định, Lê Thị Thùy Trang là “bà trùm” đứng sau hàng loạt công ty tiếp nhận, xử lý chất thải, có nhiều cách thức tinh vi để kiếm tiền tỷ phi pháp.
Triệt phá đường dây lừa đảo 5.000 nạn nhân, chiếm đoạt hơn 15 tỷ đồng
(VNF) - Công an Điện Biên triệt phá đường dây lừa đảo công nghệ cao xuyên quốc gia, bắt giữ 59 đối tượng sau khi nhóm này lừa hơn 5.000 nạn nhân, chiếm đoạt trên 15 tỷ đồng chỉ trong khoảng 20 ngày.
Bộ Xây dựng đề xuất thêm hai cảng hàng không vào quy hoạch quốc gia
(VNF) - Bộ Xây dựng đề xuất bổ sung hai cảng hàng không mới tại Măng Đen và Vân Phong, đồng thời nâng cấp quy mô Cảng hàng không Quảng Trị trong quy hoạch hệ thống sân bay quốc gia giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn đến 2050.
Thủ tướng chốt thời điểm đưa Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2 vào hoạt động
(VNF) - Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu dứt khoát đưa cơ sở 2 của bệnh viện Bạch Mai và bệnh viện Việt Đức vào hoạt động trong quý II/2026 sau nhiều năm chậm tiến độ.
Ông Nguyễn Mạnh Quyền làm Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên
(VNF) - HĐND tỉnh Hưng Yên khóa XVIII bầu ông Nguyễn Mạnh Quyền giữ chức Chủ tịch UBND tỉnh nhiệm kỳ 2026-2031.
Thượng tướng Lê Đức Thái làm Bí thư Thanh Hóa
(VNF) - Thượng tướng Lê Đức Thái, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, được Bộ Chính trị chỉ định giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Chấm dứt tình trạng đầu tư theo phong trào
(VNF) - Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, dứt khoát chấm dứt tình trạng đầu tư theo phong trào, theo mong muốn chủ quan, theo cơ chế xin - cho, theo nhiệm kỳ, theo hình thức bề ngoài.
Thống nhất mục tiêu tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026 – 2030
(VNF) - Trung ương đã thống nhất mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026–2030, gắn với yêu cầu phát triển nhanh, bền vững và ổn định kinh tế vĩ mô.
Xây dựng cơ chế đặc thù cho trung tâm năng lượng quốc gia
(VNF) - Ông Nguyễn Thanh Nghị nhấn mạnh yêu cầu xây dựng cơ chế đặc thù để phát triển trung tâm năng lượng quốc gia, tạo đột phá cho tăng trưởng và an ninh năng lượng.
Dùng chiêu đa cấp, vẽ dự án ‘ảo’ để giăng bẫy nhà đầu tư, lừa đảo 572 tỷ đồng
(VNF) - Theo cáo trạng, nhóm bị can dùng thủ đoạn đa cấp và dự án “ảo” dưới vỏ bọc doanh nghiệp, tổ chức hội thảo kêu gọi đầu tư để huy động 572 tỷ đồng từ hơn 5.300 nhà đầu tư.
Lương công chức thuế, hải quan lên tới hơn 20 triệu/tháng từ 1/7/2026
(VNF) - Dự kiến lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng/tháng từ ngày 1/7. Khi đó, lương công chức thuế và hải quan cao nhất là 20,24 triệu đồng/tháng, thấp nhất là 4,7 triệu đồng/tháng.
Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương: Tiếng nói Việt Nam là biểu tượng thiêng liêng trong kỷ nguyên số
(VNF) - Ông Trịnh Văn Quyết t nhấn mạnh “Tiếng nói Việt Nam” là biểu tượng thiêng liêng của độc lập dân tộc, đồng thời khẳng định phát thanh cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, chuyển đổi số toàn diện.
Việt Nam nhập siêu gần 8 tỷ USD, xuất khẩu có dấu hiệu chững lại trong tháng 4
(VNF) - Số liệu mới công bố cho thấy, trong 3,5 tháng đầu năm 2026, cán cân thương mại của Việt Nam đã chuyển sang trạng thái nhập siêu gần 7,9 tỷ USD, trong bối cảnh xuất khẩu bắt đầu có dấu hiệu chậm lại từ đầu tháng 4.
Thâm nhập dự án công viên đầu tiên trên Đại lộ cảnh quan Sông Hồng
(VNF) - Với quy mô gần 20ha, dự án được kỳ vọng sẽ hình thành một không gian công cộng lớn ven sông Hồng, ngay khu vực sát chân cầu Thăng Long.


































































