Điểm danh những mặt hàng tỷ USD của Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ

Theo thống kê của Tổng cục hải quan, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa Việt Nam sang thị trường Mỹ trong năm 2024 đạt gần 119,6 tỷ USD, tăng 23,1% so với năm trước.

Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ hơn 36 mặt hàng, trong đó, hơn một nửa giá trị xuất khẩu đến từ các mặt hàng xuất khẩu chủ lực có thể kể đến như: điện tử, máy tính và linh kiện, dệt may, giày dép, sắt thép, thủy sản, gồ và sản phẩm gỗ, hạt điều…Đặc biệt, nhiều mặt hàng có giá trị xuất khẩu cực kỳ ấn tượng trên 10 tỷ USD.

Sắt thép

Theo số liệu từ Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA), lượng thép Việt xuất khẩu sang Mỹ trong năm 2024 đạt gần 1,7 triệu tấn, trị giá 1,3 tỷ USD, tăng trên 50% so với năm 2023 xét về cả lượng và kim ngạch. Điều này giúp nâng tỷ trọng xuất khẩu thép của Mỹ lên 13%, tăng từ mức 9,68% của năm 2023 (xét về lượng).

Tuy nhiên, hiện các mặt hàng thép Việt đang phải đối mặt với loạt rủi ro tại thị trường Mỹ do chính sách nâng mức thuế lên 25% đối với thép nhập khẩu của Tổng thống Trump.

Ngoài rủi ro về việc áp lệnh thuế mới của ông Trump, thép Việt Nam còn đang đối mặt với cuộc điều tra chống bán phá giá, trợ cấp được khởi xướng từ năm ngoái.

Điện tử, máy tính và linh kiện

Số liệu từ Tổng cục Hải quan cho thấy, trong năm vừa qua, điện tử, máy tính và linh kiện là mặt hàng dẫn đầu trong danh sách các mặt hàng xuất khẩu chủ đạo của Việt Nam vào thị trường Mỹ với giá trị đạt trên 23,2 tỷ USD, tăng 36,3% so với cùng kỳ năm trước, chiếm 19,4% tỷ trọng xuất khẩu.

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu đang trong tình trạng nhiều biến động, các tập đoàn công nghệ lớn, đặc biệt đến từ Mỹ đang tìm kiếm những thị trường mới đầy tiềm năng để đầu tư thì triển vọng phát triển của ngành sản xuất điện tử, máy tính và linh kiện của Việt Nam được nhiều chuyên gia đánh giá là sáng sủa, có cơ hội đón sóng đầu tư từ các “đại bàng”.

Tuy được đánh giá là ngành công nghiệp mũi nhọn, song thực tế, nhóm hàng điện tử, máy tính và linh kiện Việt Nam vẫn đang dừng ở giai đoạn đầu trong chuỗi sản xuất sản phẩm điện tử và phụ thuộc phần lớn vào các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. 

Máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng khác

Cái tên tiếp theo trong nhóm các mặt hàng có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất sang thị trường Mỹ phải kể đến nhóm hàng máy móc, thiết bị và phụ tùng. Năm 2024, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường Mỹ đạt 22,05 tỷ USD, tăng 21,1% so với cùng kỳ năm trước, đồng thời chiếm 18,4% tỷ trọng xuất khẩu.

Tăng trưởng xuất khẩu máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng khác của khối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vẫn là động lực chính góp phần vào tăng trưởng xuất khẩu chung của mặt hàng này. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, doanh nghiệp vốn 100% trong nước đã đóng góp ngày càng nhiều hơn vào kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này của cả nước.

Đồng thời, với tốc độ tăng trưởng mạnh, xuất khẩu máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng khác ngày càng đóng góp nhiều hơn vào tổng kim ngạch xuất khẩu chung cả nước.

Dệt may

Dệt may là một trong những trụ cột xuất khẩu của nền kinh tế Việt Nam. Tại thị trường Mỹ, năm 2024, kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng dệt may đạt 16,1 tỷ USD, tăng 11,66% so với cùng kỳ năm ngoái, chiếm 13,5% tỷ trọng xuất khẩu.

Dự báo về thị trường xuất khẩu dệt may năm 2025, các chuyên gia cho rằng, đà tăng trưởng của năm 2024 còn tiếp diễn. Một số tín hiệu tăng trưởng tốt hơn thị trường nhập khẩu chính của ngành như Mỹ phục hồi kinh tế khả quan hơn. Thu nhập và chi tiêu tiêu dùng của người dân cũng sẽ được cải thiện sau khi lộ trình cắt giảm lãi suất tiếp tục diễn ra.

Dù vậy, vẫn có nhiều rủi ro, khó đoán định bởi những yếu tố mới về chính trị từ những nhà nhập khẩu lớn và tăng nhiệt cạnh tranh. Dự báo từ nửa cuối năm trở đi, nhà nhập khẩu sẽ không chốt đơn hàng dài mà đơn hàng sẽ ngắn và nhỏ hơn.

Gỗ và sản phẩm gỗ

Với kim ngạch xuất khẩu gần 9 tỷ USD, tăng 23,97% so với năm trước và chiếm 7,58% tỷ trọng xuất khẩu. Gỗ và các sản phẩm gỗ là một trong những mặt hàng xuất khẩu lớn nhất sang thị trường Mỹ năm 2024.

Theo dự báo từ MBS Research, Mỹ sẽ tiếp tục là một thị trường sáng sủa cho xuất khẩu gỗ của Việt Nam, đặc biệt là khi thị trường nhà ở của nước này phục hồi mạnh mẽ hơn trong năm nay.

Mặt khác, Mỹ cũng sẽ tăng cường hỗ trợ ngành gỗ nội địa, giảm dần phụ thuộc vào nhập khẩu. Vì vậy, doanh nghiệp Việt Nam cần thích ứng với các yêu cầu mới từ chính sách của Mỹ, tăng cường đầu tư vào công nghệ và đổi mới sáng tạo, nâng cao chất lượng sản phẩm và tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế.

Giày dép

Trong số các thị trường xuất khẩu của mặt hàng giày dép, Mỹ vẫn là thị trường xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Năm 2024, giá trị xuất khẩu vào thị trường này đạt trên 8,2 tỷ USD, tăng 15,67% so với cùng kỳ năm trước.

Theo Hiệp hội Da - Giầy – Túi xách Việt Nam, ngành da giày Việt Nam có nhiều lợi thế từ nguồn lao động dồi dào, chi phí cạnh tranh, nguồn nguyên phụ liệu phong phú, chính sách thu hút đầu tư và đặc biệt hội nhập sâu vào nền kinh tế quốc tế và đã thu hút được nhiều đầu tư doanh nghiệp nước ngoài.

Song điểm trừ là dù đứng thứ 3 trên thế giới về sản xuất giày dép nhưng hiện chúng ta vẫn chủ yếu là gia công xuất khẩu, kim ngạch xuất khẩu của các doanh nghiệp FDI chiếm khoảng 75% kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành.

Thủy sản

Mặc dù luôn phải đối mặt với các chính sách bảo vệ chặt chẽ như thuế chống bán phá giá và thuế chống trợ cấp nhưng nhu cầu của thị trường Mỹ lớn cộng với chất lượng thủy sản Việt Nam ngày càng được cải thiện đã giúp duy trì, mở rộng vị thế tại thị trường này. 

Theo số liệu từ Tổng cục Hải quan, trong năm 2024, mặt hàng thủy sản có kim ngạch xuất khẩu sang thị trường Mỹ đạt 1,8 tỷ USD, tăng 17,57% so với cùng kỳ năm 2023, chiếm 1,53% tỷ trọng xuất khẩu.

Hạt điều

Đối với mặt hàng hạt điều, Mỹ là khách hàng lớn nhất. Năm 2024 ghi nhận lần đầu tiên trong lịch sử giá trị xuất khẩu mặt hàng này sang Mỹ đạt 1,15 tỷ USD với 192.200 tấn hạt điều được xuất đi, tăng 21,3% về lượng và tăng 30,3% về giá trị so với năm trước đó.

Theo lãnh đạo của Hiệp hội điều Việt Nam, động lực tăng trưởng của thị trường hạt điều nói chung và Mỹ nói riêng là sự phát triển của ngành chế biến thực phẩm, được thúc đẩy bởi quá trình đô thị hóa, lối sống thay đổi của người tiêu dùng và nhu cầu về thực phẩm tiện lợi.