Trong hai thập niên đầu của thế kỷ XXI, tăng trưởng của Việt Nam dựa chủ yếu vào xuất khẩu, FDI và nhân công giá rẻ. Đến nay, mô hình đó đã dần tới giới hạn. Thế giới thay đổi nhanh với các tiêu chuẩn xanh, yêu cầu công nghệ, chuỗi cung ứng thông minh và cạnh tranh dữ dội. Doanh nghiệp Việt, đặc biệt là khu vực tư nhân, đang đứng trước câu hỏi: Nếu không đổi mới, liệu còn chỗ để tồn tại?
Đổi mới sáng tạo (ĐMST) vì vậy trở thành “động cơ” của thời kỳ phát triển mới, không chỉ giúp doanh nghiệp vượt qua thách thức mà còn mở ra cơ hội tăng trưởng đột phá.
Theo Báo cáo Đổi mới sáng tạo toàn cầu 2025 của WIPO, Việt Nam xếp hạng 44/132 quốc gia, tiếp tục dẫn đầu nhóm các nước có thu nhập trung bình thấp. Điều này phản ánh nỗ lực mạnh mẽ của khu vực doanh nghiệp trong việc dịch chuyển sang mô hình dựa trên tri thức, công nghệ và sáng tạo.
Tại một diễn đàn mới đây, Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định: “Việt Nam đang bước vào ‘cuộc đổi mới lần hai’ – lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực trung tâm để thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình.”
Hiện nay, nhiều doanh nghiệp tư nhân lớn đã đi đầu trong xu hướng này. Vinamilk tích hợp ESG vào chiến lược số hóa sản xuất, sử dụng năng lượng tái tạo và quản trị bằng dữ liệu. TH Group ứng dụng công nghệ nông nghiệp số để truy xuất nguồn gốc, kiểm soát carbon và tiết kiệm nước. Viettel phát triển mô hình “chuyển đổi số xanh”, vừa nâng cao hiệu quả hoạt động, vừa giảm phát thải. Masan Group công bố báo cáo thường niên nói rõ về chiến lược phát triển bền vững và đổi mới sáng tạo,...
Điểm chung của các DN hàng đầu này là đều đặt đổi mới sáng tạo vào trung tâm chiến lược phát triển dài hạn, không chỉ để tối ưu lợi nhuận, mà để thích ứng với tiêu chuẩn toàn cầu và khẳng định vị thế mới của doanh nghiệp Việt.
Nếu đổi mới sáng tạo là “động cơ”, thì phát triển bền vững chính là hướng đi. Mô hình tăng trưởng mới của doanh nghiệp Việt đang gắn liền với hai trụ cột: số hóa để tối ưu – xanh hóa để tồn tại.
Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, quá trình chuyển đổi của doanh nghiệp Việt đang diễn ra với tốc độ ngày càng rõ nét. Báo cáo công bố Chỉ số chuyển đổi số quốc gia năm 2024 cho thấy Việt Nam đã “tăng tốc hướng tới chuyển đổi số toàn diện” nhờ nền tảng công nghệ, hạ tầng dữ liệu và các chính sách thúc đẩy năng lực số trong cộng đồng doanh nghiệp.
Cùng với đó, hướng đi bền vững và xanh hóa đang trở thành xu thế quản trị mới. Báo cáo của Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) và Bộ Công Thương về hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng chuẩn xanh quốc tế chỉ ra rằng doanh nghiệp Việt đang đứng trước “bước ngoặt chiến lược”, khi tiêu chuẩn môi trường – xã hội – quản trị (ESG) dần trở thành điều kiện để tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu, mở ra lợi thế cạnh tranh mới cho doanh nghiệp, nhưng đòi hỏi đầu tư dài hạn vào công nghệ, minh bạch dữ liệu môi trường và mô hình tăng trưởng xanh.
Quá trình chuyển đổi kép đang diễn ra mạnh mẽ, nhưng không đồng đều. Khối doanh nghiệp lớn và FDI đang đi nhanh, trong khi phần đông Doanh nghiệp nhỏ và vửa (SMEs) còn gặp rào cản về vốn, công nghệ, nhân lực và chính sách hỗ trợ.
Theo kết quả nghiên cứu của Fiin Group, chuyển đổi kép trong SMEs nhìn chung vẫn ở mức khởi đầu. Phần lớn doanh nghiệp mới dừng lại ở việc số hóa từng khâu riêng lẻ, trong khi các hoạt động xanh hóa chủ yếu mang tính tuân thủ tối thiểu, chưa trở thành một chiến lược cốt lõi.
Đại diện Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể (APED), Bộ Tài chính cho rằng: "Khu vực SMEs cần được tiếp cận tín dụng xanh và chuyển giao công nghệ nhằm phát triển theo hướng số hóa và xanh hóa. Trong bối cảnh đó, hệ sinh thái hỗ trợ đổi mới sáng tạo - gồm chính sách tín dụng, đào tạo nhân lực, kết nối công nghệ - được xem là nhân tố quan trọng để doanh nghiệp Việt không chỉ thích ứng mà còn phát triển bền vững.
Điều đó có nghĩa là, để đổi mới sáng tạo thật sự trở thành động lực tăng trưởng, Việt Nam cần chính sách “bà đỡ” đủ mạnh – vừa thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ, vừa tạo khung thể chế khuyến khích mô hình kinh doanh xanh, kinh tế tuần hoàn và tiêu dùng bền vững.
Thế giới đang bước vào thời kỳ mà đổi mới sáng tạo không chỉ quyết định năng suất, mà còn quyết định sự sống còn. Với doanh nghiệp Việt, đây không còn là câu chuyện của “đi tắt đón đầu”, mà là “đi nhanh để không bị bỏ lại”.
Dữ liệu thực nghiệm cho thấy tác động rõ rệt của chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo tới năng suất doanh nghiệp Việt Nam. Một nghiên cứu của Trường Đại học Tài chính Marketing đã cung cấp bằng chứng thực nghiệm từ mẫu đại diện gồm 18.057 quan sát của 4.514 doanh nghiệp vừa và nhỏ tại miền Nam Việt Nam về tác động của chuyển đổi số đến năng suất lao động cho thấy, các SMEs áp dụng phần mềm quản lý đạt năng suất lao động cao hơn 7.2% so với những doanh nghiệp chưa áp dụng công nghệ.
Kết quả tương tự được ghi nhận trong nghiên cứu của Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, khẳng định kỹ năng công nghệ số thể hiện qua 7 kỹ năng phổ biến có tác động tích cực đến năng suất lao động của doanh nghiệp. Cụ thể hơn, DN có nguồn nhân lực có kỹ năng công nghệ số cao có năng suất lao động cao hơn so với các DN có kỹ năng thấp.
Không chỉ trong lĩnh vực số hóa, các mô hình đổi mới hướng tới kinh tế xanh cũng cho thấy hiệu quả cao. Một nghiên cứu của Trường Kinh tế, Đại học Bách khoa Hà Nội thực hiện chỉ ra, đầu tư công nghệ xanh giúp doanh nghiệp đồng thời tăng năng suất và giảm chi phí vận hành.
Đó chính là bằng chứng cho thấy đổi mới sáng tạo – số hóa – xanh hóa đang tạo ra lợi thế cạnh tranh mới, và doanh nghiệp Việt đang có cơ hội vàng để bứt phá. Vấn đề còn lại là họ có đủ quyết tâm để đi đến cùng hay không.
Tại Hội thảo khoa học quốc gia “Đột phá phát triển khoa học, công nghệ thúc đẩy chuyển đổi xanh và phát triển bền vững”, ông Huỳnh Thành Đạt - Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương nhấn mạnh: “Phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo là yếu tố quyết định giúp Việt Nam đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, hướng tới trở thành nước công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Trong khi đó, chuyển đổi xanh là điều kiện tiên quyết để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.”
Trong kỷ nguyên mà tiêu chuẩn xanh, kinh tế số và tri thức sáng tạo đang trở thành “luật chơi” toàn cầu, doanh nghiệp Việt cần nhiều hơn những quyết định táo bạo – đầu tư vào con người, vào công nghệ, và vào giá trị dài hạn. Bởi chỉ khi tự đổi mới mình mỗi ngày, doanh nghiệp mới đủ sức định hình tương lai của chính họ và của nền kinh tế Việt Nam.
Tags:
(VNF) - BB Sunrise Power đang chịu áp lực tài chính lớn khi khoản trái phiếu 500 tỷ đồng nhiều lần chậm thanh toán, trong khi vốn chủ sở hữu âm gần 222 tỷ đồng và tổng nợ phải trả lên tới 4.885 tỷ đồng.
(VNF) - Tính đến cuối tháng 7/2026, chỉ khoảng 8,8% doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) tại Việt Nam tiếp cận được vốn vay, tương đương khoảng 80.000 doanh nghiệp. Theo Fiin Group, khoảng cách tiếp cận tài chính giữa SME và doanh nghiệp lớn vẫn rất rộng, trở thành một điểm nghẽn đối với khả năng mở rộng hoạt động của khu vực này.
(VNF) - Bảo hiểm nhân thọ LP Life đã được Bộ Tài chính chấp thuận việc đổi tên thành thương hiệu Sacom Life.
(VNF) - Hợp đồng lao động điện tử giúp doanh nghiệp giảm thời gian, chi phí ký kết và lưu trữ, nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về thẩm quyền ký, nội dung hợp đồng, dữ liệu và bảo mật. Doanh nghiệp cần chuẩn bị quy trình phù hợp thay vì chỉ đơn thuần “số hóa” hợp đồng giấy.
(VNF) - Với số nộp ngân sách nhà nước đạt 1.474 tỷ đồng trong năm 2025, Tập đoàn Tân Á Đại Thành đứng thứ 39 trong PRIVATE 100 - danh sách 100 doanh nghiệp tư nhân có mức đóng góp ngân sách lớn. Tập đoàn đồng thời được ghi nhận trong Top 20 doanh nghiệp tư nhân thuộc lĩnh vực bất động sản & sản xuất có mức đóng góp nổi bật.
(VNF) - Sau khi Hợp đồng EPC dự án nâng cấp, mở rộng Nhà máy lọc dầu Dung Quất được ký ngày 09/7/2026 giữa Tổng Công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR) và Liên danh Nhà thầu EPC Chengda - BPE, các bên đã khẩn trương triển khai nhiều công việc chuẩn bị quan trọng để sẵn sàng bước vào giai đoạn triển khai trên thực địa.
(VNF) - Trong khi LG Display vẫn gặp khó khăn về lợi nhuận trên thị trường toàn cầu, hoạt động sản xuất tại Việt Nam tiếp tục cho thấy tín hiệu tích cực. Báo cáo tài chính bán niên 2026 cho thấy tài sản cố định hữu hình của LG Display tại Việt Nam đã tăng lên khoảng 54.000 tỷ đồng vào cuối quý 2/2026.
(VNF) - Trong bối cảnh cơ cấu sở hữu biến động mạnh và cổ phiếu từng tăng gần gấp ba chỉ trong thời gian ngắn, Đại hội đồng cổ đông bất thường của DST ngày 24/8 lại không thể tiến hành.
(VNF) - Từ một công trình được xây dựng năm 1935, Thủy Tạ đã trải qua 90 năm biến động cùng Hà Nội. Năm 2025, doanh nghiệp lần đầu ghi nhận lợi nhuận trước thuế vượt mốc 1 triệu USD, trong khi đang tái cấu trúc để tập trung vào mảng nhà hàng và dịch vụ.
(VNF) - Nhu cầu điện có thể tăng khoảng 10% mỗi năm đến 2030. Nguồn khí trong nước suy giảm trong khi sự phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu ngày càng lớn là những thách thức cho ngành năng lượng.
Từ một tài xế du lịch, Vũ Hoàng Hải xây dựng thương hiệu Hải Sapa TV với hàng triệu người theo dõi và hệ sinh thái kinh doanh đặc sản, nhà hàng, bất động sản trị giá trăm tỷ.
(VNF) - Trong 6 tháng đầu năm 2026, bốn pháp nhân sản xuất chủ lực của Samsung tại Việt Nam ghi nhận tổng doanh thu khoảng 35,2 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm trước. Cùng thời gian, kim ngạch xuất khẩu của Samsung tại Việt Nam tiếp tục duy trì mức cao, đạt khoảng 39 tỷ USD trong 7 tháng.
(VNF) - Bộ Y tế vừa thu hồi Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dược của Công ty TNHH AstraZeneca Việt Nam theo đề nghị của doanh nghiệp.
(VNF) - Coca-Cola Việt Nam và Campuchia ghi nhận mức tăng trưởng tích cực về sản lượng trong 6 tháng đầu năm 2026, với lượng bán tăng 8% và doanh thu tăng 5%. Tuy nhiên, lợi nhuận quy thuộc lại giảm 13% xuống 98 triệu HKD, tương đương khoảng 323 tỷ đồng, khi kết quả kinh doanh chịu tác động bất lợi từ tỷ giá và chi phí đầu vào.
(VNF) - Trong bối cảnh thị trường ống nhựa suy yếu do nhu cầu xây dựng chững lại và giá nguyên liệu biến động, các doanh nghiệp đầu ngành đang tận dụng cơ hội, vừa mở rộng thị phần, vừa thu lời kỷ lục trong quý II/2026.
(VNF) - Tăng trưởng lợi nhuận đi cùng tốc độ mở rộng mạng lưới đang đưa F88 tiến nhanh tới các mục tiêu năm 2026. Sau 8 tháng, công ty ước đạt 1.077 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế và dự kiến vượt mốc 1.000 cửa hàng ngay trong tháng 9.
(VNF) - Rào cản kỹ thuật EU ngày càng cao đang buộc doanh nghiệp Việt Nam phải chuẩn hóa sản phẩm, chuỗi cung ứng và pháp lý nếu muốn tận dụng cơ hội xuất khẩu từ EVFTA.
(VNF) - Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết, ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng sẽ bao phủ phần lớn đối tượng kinh doanh hiện nay với khoảng 99,98% hộ kinh doanh và khoảng 81% doanh nghiệp. Bên cạnh đó, Bộ Tài chính đề xuất mức doanh thu áp dụng phương pháp tính thuế đơn giản sẽ nâng từ 3 tỷ lên 10 tỷ đồng
(VNF) - Ngày 20/8/2026 tại TP.HCM, Vinamilk tiếp tục đón nhận Huân chương Độc lập hạng Nhất – phần thưởng cao quý của Đảng và Nhà nước ghi nhận những đóng góp của doanh nghiệp đối với sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước. Dấu mốc nửa thế kỷ cũng mở ra một chặng phát triển mới của thương hiệu sữa Việt, với mục tiêu tiếp tục đổi mới để phụng sự tốt hơn cho sức khỏe cộng đồng và đưa những giá trị Việt Nam vươn xa trên thị trường quốc tế.
(VNF) - Chi phí logistics Việt Nam hiện ở mức 16,8 - 17% GDP cao hơn so với mức trung bình toàn cầu đang ảnh hưởng đến biên lợi nhuận của doanh nghiệp và sức cạnh tranh của hàng hóa Việt. Để giải bài toán này, Smartlog và FPT Cloud đã cùng xây dựng, triển khai một hệ sinh thái công nghệ "Make in Vietnam" mang lại hiệu quả thực tiễn, tạo ra tiết giảm chi phí hiệu quả cho doanh nghiệp.
(VNF) - Đề xuất giảm 30% số thuế phải nộp trong hai năm 2026 - 2027 được các chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp đánh giá là cú hích đáng kể đối với hàng triệu hộ kinh doanh, giúp cải thiện dòng tiền, tạo thêm dư địa tái đầu tư, thúc đẩy sức mua và mở rộng hoạt động trong bối cảnh khu vực này đang chịu nhiều sức ép.
(VNF) - Động thái của ông Quyết diễn ra chỉ một ngày sau khi Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cho biết đã làm việc với hãng Bamboo Airways về các phản ánh liên quan đến hoàn tiền cho những chuyến bay bị hủy.
(VNF) - Ngày 21/8, Công ty Tài chính Tổng hợp Cổ phần Điện lực (HoSE: EVF) tổ chức thành công đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) bất thường năm 2026 và thông qua một số nội dung quan trọng, định hình trực tiếp cho chặng đường phát triển tiếp theo của công ty.
(VNF) - Trong danh sách 100 đơn vị chậm đóng BHXH từ 6 tháng trở lên và số tiền lớn có đề cập tới CTCP Đầu tư Xây dựng UDCons. Doanh nghiệp có số tháng nợ là 13 tháng, liên quan tới 48 lao động, số tiền chậm đóng là hơn 5,35 tỷ đồng.
(VNF) - Công ty cổ phần Đầu tư Bất động sản Cà Mau do vợ chồng chủ tịch KOSY sáng lập vừa trúng dự án khu dân cư - dịch vụ thương mại phường An Xuyên, với tổng mức đầu tư hơn 3.278 tỷ đồng tại Cà Mau.
(VNF) - BB Sunrise Power đang chịu áp lực tài chính lớn khi khoản trái phiếu 500 tỷ đồng nhiều lần chậm thanh toán, trong khi vốn chủ sở hữu âm gần 222 tỷ đồng và tổng nợ phải trả lên tới 4.885 tỷ đồng.
(VNF) - Với quy mô nghiên cứu khoảng 567,75ha, dự án giữ nguyên hiện trạng 520,9ha mặt nước Hồ Tây, diện tích đất khoảng 46,85ha (đã bao gồm các hồ nhỏ) và tập trung chỉnh trang, cải tạo đồng bộ hệ thống giao thông, cảnh quan, công viên cây xanh, không gian sinh hoạt công cộng, đầu tư các hoạt động văn hóa, giải trí.
