Luật Doanh nghiệp: Thực hiện 3 năm lộ ra 4 vấn đề, Bộ Kế hoạch muốn sửa 23 điều khoản
Lê Nguyễn -
15/02/2019 16:14 (GMT+7)
(VNF) - Bộ Kế hoạch và Đầu tư dự trình Chính phủ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật Doanh nghiệp số 68/2014/QH13. Trong đó, Bộ dự tính sửa đổi 23 khoản liên quan đến 23 Điều của Luật Doanh nghiệp.
4 “điểm nghẽn” của Luật Doanh nghiệp
Theo Tờ trình của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, sau 3 năm thực hiện, Luật Doanh nghiệp đã bộc lộ bốn nhóm vấn đề khiếm khuyết.
Một là sự khác biệt, phân tán về thủ tục đăng ký doanh nghiệp giữa Luật Doanh nghiệp và một số luật khác có liên quan, như Luật Đấu giá, Luật Luật sư, Luật Chứng khoán…).
Sự phân tán và khác biệt về thủ tục đăng ký thành lập doanh nghiệp đã gây cản trở, khó khăn, tốn kém và bất lợi cho các doanh nghiệp có liên quan trong cơ cấu lại hoặc mở rộng hoạt động kinh doanh.
Chẳng hạn như một doanh nghiệp đăng ký kinh doanh theo Luật Doanh nghiệp sẽ phải giải thể và thành lập một doanh nghiệp mới nếu muốn chuyển hoàn toàn sang kinh doanh một lĩnh vực mới mà theo quy định pháp luật lại phải đăng ký tại một cơ quan chuyên ngành – ví dụ Sở Tư pháp, Sở Tài chính. Hậu quả là ngoài chi phí thực hiện thủ tục hành chính có liên quan thì doanh nghiệp mất đi tính liên tục trong kinh doanh, không tận dụng được lợi ích về hình ảnh, thương hiệu đã xây dựng.
Nhóm vấn đề thứ hai là một số thủ tục hành chính về đăng ký doanh nghiệp không còn phù hợp, không cần thiết, tạo gánh nặng chi phí, thời gian cho doanh nghiệp.
Theo quy định của Luật Doanh nghiệp, doanh nghiệp phải hoàn thành 5 thủ tục hành chính để có thể bắt đầu kinh doanh, bao gồm: đăng ký doanh nghiệp tại cơ quan đăng ký kinh doanh; làm dấu tại cơ sở khắc dấu; thông báo mẫu dấu với cơ quan đăng ký kinh doanh; mở tài khoản và thông báo thông tin tài khoản cho cơ quan đăng ký kinh doanh….
So sánh quốc tế và khu vực, thủ tục thành lập doanh nghiệp và khởi sự kinh doanh ở nước ta vẫn còn phức tạp, tốn kém về thời gian và chi phí. Theo so sánh của Ngân hàng thế giới năm 2019, nước ta được xếp hạng thứ 106 trên 190 quốc gia và nền kinh tế. Thực tế cho thấy một số thủ tục trong số các thủ tục nêu trên đã không còn cần thiết, chẳng hạn như thông báo mẫu dấu ….
Ngoài ra, một số thủ tục hành chính khác không còn phù hợp, không còn cần thiết; do đó, tạo ra chi phí không cần thiết cho cả doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước. Ví dụ yêu cầu về báo cáo thông tin của người quản lý công ty (Điều 12), yêu cầu cơ quan đăng ký kinh doanh thường xuyên gửi thông tin về đăng ký doanh nghiệp cho tất cả quận, huyện, thị xã (các Điều 34, 46)....
Nhóm vấn đề thứ ba là một số quy định chưa rõ ràng, không tương thích với sự thay đổi pháp luật có liên quan, không còn phù hợp với thực tiễn mới phát sinh.
Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Luật Doanh nghiệp chưa có quy định xác định người đại diện theo pháp luật trong trường hợp doanh nghiệp có nhiều hơn một người đại diện theo pháp luật và điều lệ công ty không quy định về phân công quyền, nhiệm vụ giữa những người đại diện theo pháp luật. Quy định này dẫn đến khó khăn trong xác định người đại diện theo pháp luật dẫn đến khó làm việc với công ty để giải quyết vụ tranh chấp; dẫn đến kéo dài và thiệt hại lợi ích cho bên có liên quan.
Hay như Luật Doanh nghiệp yêu cầu một số chức danh quản lý trong doanh nghiệp phải có trình độ chuyên môn, bằng cấp nhất định, ví dụ yêu cầu Giám đốc công ty phải có chuyên môn, kinh nghiệm trong quản trị công ty (Điều 65 Luật doanh nghiệp). Các yêu cầu này hiện nay không còn phù hợp với thực tiễn, vừa không có hiệu lực thực tế, hạn chế cơ hội việc làm và nhà đầu tư trong tham gia quản lý doanh nghiệp, tác động bất lợi đến khởi nghiệp, sáng tạo.
Hoặc Luật Doanh nghiệp quy định trong một số trường hợp hợp nhất, sáp nhập công ty thì phải thông báo với cơ quan cạnh tranh (các Điều 194 và 195 Luật Doanh nghiệp). Quy định này hiện không còn tương thích với quy định tương tự trong Điều 33 Luật Cạnh tranh 2018 về thông báo tập trung kinh tế.
Nhóm vấn đề thứ tư là một số quy định chưa tạo thuận lợi cho cổ đông bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình; ngược lại, cản trở đến thực hiện quyền của cổ đông.
Thực tế việc thực hiện Luật Doanh nghiệp cho thấy một số quy định của Luật Doanh nghiệp chưa thực sự tạo thuận lợi cho cổ đông thực hiện quyền của mình. Một số quy định “vô hình” tạo rào cản cho cổ đông trong bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình hoặc bị cổ đông lớn, công ty lạm dụng gây thiệt hại cho cổ đông.
Ví dụ, khoản 2 Điều 114 quy định cổ đông phải có thời gian sở hữu cổ phần tối thiểu 6 tháng mới có quyền đề cử người vào hội đồng quản trị. Quy định này đã hạn chế quyền của cổ đông, đặc biệt trong trường hợp mua bán, sáp nhập doanh nghiệp: nhiều cổ đông sau khi mua một số lượng cổ phần rất lớn nhưng khó khăn trong tái cấu trúc công ty, thiết lập lại bộ máy quản lý, điều hành, nâng cao quản trị doanh nghiệp.
Ngoài ra, một bất cập khác của Luật Doanh nghiệp là việc định nghĩa doanh nghiệp nhà nước. Cụ thể, Luật định nghĩa doanh nghiệp nhà nước là doanh nghiệp do nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ đồng thời Luật có một mục riêng quy định về cơ cấu tổ chức quản trị đối với doanh nghiệp nhà nước (doanh nghiệp do nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ).
Khái niệm doanh nghiệp nhà nước theo quy định của Luật Doanh nghiệp không còn tương thích với nội dung Nghị quyết Hội nghị TW 5 về tiếp tục cơ cấu lại, đổi mới và nâng cao hiệu quả doanh nghiệp nhà nước (Doanh nghiệp nhà nước là doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ hoặc cổ phần, vốn góp chi phối; được tổ chức và hoạt động dưới hình thức công ty cổ phần hoặc công ty trách nhiệm hữu hạn).
Sửa đổi một loạt điều khoản
Sau khi chỉ ra các “điểm nghẽn” như trên, dự án Luật Đầu tư, doanh nghiệp (sửa đổi) dự kiến sửa đổi tại 23 khoản liên quan đến 23 Điều, quy định trong 5 chương của Luật Doanh nghiệp.
Trong đó: bãi bỏ hoàn toàn 1 điều: các điều 12; bãi bỏ hoàn toàn 6 khoản: (khoản 2 và 5 Điều 44; khoản 2 Điều 65; điểm c khoản 3 điều 139; điểm a, b và c khoản 1 Điều 192 và khoản 2 Điều 193); bãi bỏ một phần hoặc sửa đổi nội dung tại 17 khoản khác.
Một số sửa đổi đáng chú ý như: sửa đổi khái niệm doanh nghiệp nhà nước; bỏ thủ tục thông báo mẫu dấu cho cho cơ quan đăng ký kinh doanh; bỏ yêu cầu cơ quan đăng ký kinh phải định kỳ gửi thông tin đăng ký doanh nghiệp và thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền khác cùng cấp, UBND cấp huyện nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính; bỏ yêu cầu Giám đốc/Tổng giám đốc công ty trách nhiệm hữu hạn phải có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm trong trong quản trị kinh doanh.
Hay như: bãi bỏ nội dung hạn chế về thời hạn tối thiểu sở hữu cổ phần đối với cổ đông để có thể thực hiện một số quyền nhất định, ví dụ như giới thiệu ứng cử viên HĐQT, xem xét, trích lục thông tin của công ty; bãi bỏ các điểm a, b, c khoản 1 Điều 192, khoản 2 Điều 193 về cách thức chia, tách doanh nghiệp, cách thức chia, tách doanh nghiệp sẽ do các doanh nghiệp tự quyết định và lựa chọn…
(VNF) - Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà yêu cầu các bộ, ngành và tỉnh Quảng Ninh khẩn trương hoàn thiện Đề án thành lập thành phố Quảng Ninh, bảo đảm chất lượng cao nhất, trình Ban Chấp hành Trung ương chậm nhất vào ngày 5/7.
(VNF) - Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ hướng tới kỷ niệm 80 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 – 27/7/2027) đặt mục tiêu tìm kiếm, quy tập được khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ.
(VNF) - Dự án đầu tư xây dựng Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng sẽ được tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền nhằm bảo đảm triển khai đồng bộ, minh bạch và hiệu quả.
(VNF) - Dịp Quốc khánh năm nay, cán bộ, công chức, viên chức sẽ được nghỉ liên tục 5 ngày, từ 29/8 đến hết 2/9, nhờ thực hiện hoán đổi ngày làm việc. Khối doanh nghiệp được khuyến khích áp dụng lịch nghỉ tương tự để tạo điều kiện cho người lao động nghỉ ngơi và tham gia các hoạt động trong dịp lễ.
(VNF) - Nhà nước có thể bố trí nguồn lực mua lại các khu nhà ở xã hội để làm cơ sở cho thuê. Bộ Tài chính và các bộ, ngành đang liên quan đang được giao nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế và chính sách hỗ trợ đi kèm.
(VNF) - Bộ Ngoại giao khẳng định kết luận điều tra về các hành vi lao động cưỡng bức của Cơ quan Đại diện thương mại Mỹ không phản ánh đúng thực tế và nỗ lực của Việt Nam trong phòng, ngừa, giảm thiểu lao động cưỡng bức.
(VNF) - Cục Thuế cho biết dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế mới nhất vẫn giữ nguyên trách nhiệm của các tổ chức tín dụng trong việc cung cấp thông tin tài khoản người nộp thuế cho cơ quan thuế, đồng thời phối hợp xử lý các giao dịch có dấu hiệu bất thường nhằm phục vụ công tác quản lý thuế và phòng chống gian lận.
(VNF) - Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 3/6 đã đề xuất áp thuế bổ sung 10% hoặc 12,5% đối với hàng hóa nhập khẩu từ 60 nền kinh tế. Washington cho rằng các đối tác này chưa có biện pháp hiệu quả nhằm ngăn chặn hoạt động thương mại đối với những sản phẩm được sản xuất bằng lao động cưỡng bức, qua đó tạo ra các rào cản bất hợp lý đối với thương mại của Mỹ.
(VNF) - Thủ tướng nhấn mạnh trong bối cảnh khó khăn, bên cạnh việc đánh giá kỹ tác động với thu ngân sách thì việc khoan sức dân, hỗ trợ doanh nghiệp rất quan trọng.
(VNF) - Dù Luật Thuế thu nhập cá nhân đã mở đường cho việc đánh thuế đối với hoạt động chuyển nhượng vàng miếng, Bộ Tài chính cho biết hiện chưa đủ cơ sở để quy định chi tiết và triển khai thu thuế đối với các giao dịch này.
(VNF) - Tính đến ngày 21/5, TP. HCM mới giải ngân được 23.620 tỷ đồng vốn đầu tư công, đạt 16% so với kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao. Con số này thấp hơn đáng kể so với mục tiêu 30% đặt ra cho quý I/2026.
(VNF) - Cùng với việc nâng cao chất lượng sống cho người dân, TP. HCM đặt mục tiêu trở thành trung tâm kinh tế hàng đầu khu vực với quy mô kinh tế dự kiến khoảng 800 tỷ USD vào năm 2050.
(VNF) - Phó Tổng thư ký, Trưởng ban Pháp chế Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Đậu Anh Tuấn cho biết năm 2025 chứng kiến tốc độ xây dựng và hoàn thiện pháp luật nhanh chưa từng có, với hàng loạt đạo luật, nghị quyết được ban hành nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn cho hoạt động đầu tư kinh doanh.
(VNF) - Bảo hiểm xã hội TP. HCM vừa kiến nghị bổ sung tài xế công nghệ và người bán hàng trực tuyến trên các sàn thương mại điện tử vào nhóm tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc khi sửa đổi các quy định liên quan đến Luật BHXH và Luật Bảo hiểm y tế.
(VNF) - Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định về chuyển đơn vị sự nghiệp công lập thành doanh nghiệp, trong đó đề xuất không cổ phần hóa các đơn vị đang độc quyền cung cấp dịch vụ công trên phạm vi cả nước hoặc tại từng địa phương.
(VNF) - Cục Quản lý Dược vừa ban hành quyết định xử phạt Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Xuất nhập khẩu The Vigo hơn 112 triệu đồng do kinh doanh mỹ phẩm có công thức không đúng hồ sơ công bố và quảng cáo sản phẩm sai quy định.
(VNF) - Công an TP. Hà Nội đã khởi tố Chủ tịch CCV Group Mai Hà Trang để điều tra hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản, liên quan vụ huy động hơn 1.000 tỷ đồng từ hàng trăm nhà đầu tư.
(VNF) - Một hộ kinh doanh ở Đà Nẵng đã sử dụng máy POS để thực hiện các giao dịch quẹt thẻ nhằm hợp thức hóa dòng tiền, hỗ trợ rút tiền mặt, đáo hạn thẻ tín dụng và thu phí dịch vụ trái quy định của pháp luật.
(VNF) - UBND TP Hà Nội vừa có tờ trình bổ sung đề nghị ban hành Nghị quyết thông qua Đề án “Vùng phát thải thấp trong vành đai 1, thành phố Hà Nội”, với lộ trình triển khai theo 3 giai đoạn từ giữa năm 2026 đến hết năm 2029.
(VNF) - Sau một năm thực hiện Nghị quyết 68-NQ/TW, khu vực kinh tế tư nhân ghi nhận sự bứt phá về số lượng với làn sóng doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động tăng mạnh. Tuy nhiên, bài toán về quy mô, năng lực cạnh tranh và vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu vẫn là thách thức lớn đối với cộng đồng doanh nghiệp tư nhân.
(VNF) - Theo báo cáo mới công bố của S&P Global, Chỉ số Nhà Quản trị Mua hàng (PMI) ngành sản xuất Việt Nam trong tháng 5/2026 đạt 52,8 điểm, tăng từ mức 50,5 điểm của tháng trước và là mức cao nhất kể từ tháng 2/2026. Kết quả này cho thấy các điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực sản xuất tiếp tục cải thiện tháng thứ 11 liên tiếp.
(VNF) - Sau cuộc hội đàm sáng 1/6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr. nhất trí nâng quan hệ song phương Việt Nam - Philippines lên Đối tác Chiến lược tăng cường.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định chủ trương của Việt Nam là không hợp tác với nước này để gây tổn hại hoặc tạo khó khăn cho nước khác. Vì vậy, Việt Nam đã và đang duy trì quan hệ tốt đẹp với cả Mỹ và Trung Quốc, mang lại lợi ích cho tất cả các bên, đồng thời đóng góp vào hòa bình, ổn định của khu vực.
(VNF) - Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà yêu cầu các bộ, ngành và tỉnh Quảng Ninh khẩn trương hoàn thiện Đề án thành lập thành phố Quảng Ninh, bảo đảm chất lượng cao nhất, trình Ban Chấp hành Trung ương chậm nhất vào ngày 5/7.
(VNF) - Vô tình gặp chúng tôi trên bãi biển cát trắng Bãi Cháy, bà Anna Williams, du khách đến từ Mỹ, hồ hởi: “Chúng tôi đã đi qua nhiều cảng biển trên thế giới, nhưng hiếm nơi nào tạo được cảm xúc mạnh mẽ ngay từ giây phút đầu tiên như ở đây. Âm nhạc, không gian và sự thân thiện khiến Hạ Long để lại ấn tượng rất đặc biệt. Tôi khá ấn tượng với những chuyến thuyền mang dáng dấp cổ căng đôi buồm đỏ, nó tạo những cảm xúc khá mạnh, đưa chúng tôi váo một không gian yên bình, lãng mạn.