CEO Lê Hồng Minh nói về 3 bài học giúp VNG 'sống sót' khi công nghệ liên tục thay đổi

Ngày 30/10/2023, Diễn đàn Quỹ đầu tư Đổi mới sáng tạo Việt Nam năm 2023 được Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, giao Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) phối hợp cùng Quỹ Golden Gate Ventures tổ chức để cùng trao đổi, đánh giá các cơ hội đầu tư cho khởi nghiệp sáng tạo Việt Nam.

Diễn đàn Quỹ Đầu tư Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2023 với chủ đề "Đổi mới vượt qua thách thức: Chiến lược cho một Việt Nam chuyển đổi" để các nhà hoạch định chính sách, các quỹ đầu tư, cộng đồng khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và các chuyên gia, cố vấn cùng trao đổi góc nhìn về tương lai của thị trường đầu tư khởi nghiệp tại Việt Nam trong năm 2024.

Trong khuôn khổ Diễn đàn Quỹ Đầu tư Đổi mới sáng tạo Việt Nam, NIC và Golden Gate Ventures cũng công bố báo cáo chiến lược phát triển quốc gia: “Con đường dẫn tới thành công: Nhìn lại hành trình phát triển của Việt Nam”. Báo cáo cung cấp thông tin về khả năng đối phó với khó khăn của kinh tế Việt Nam và xem xét những yếu tố tiềm ẩn trong quá trình tăng trưởng của Việt Nam trong vài năm tới.

Báo cáo là tiền đề cho Diễn đàn, trong đó có sự góp mặt của lãnh đạo các tập đoàn lớn như VNG và VinBrain của tập đoàn VinGroup; các nhà sáng lập startup Việt Nam trong lĩnh vực công nghệ tài chính (fintech), công nghệ y tế (healthtech) và AI; các công ty đầu tư và sàn giao dịch chứng khoán toàn cầu, đặc biệt là Sở giao dịch chứng khoán New York; và các tổ chức toàn cầu như Ngân hàng Thế giới và Viện Tony Blair.

Kể câu chuyện lập nghiệp, ông Lê Hồng Minh, Nhà sáng lập, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần VNG, cho hay: "Mỗi mùa sinh nhật, chúng tôi đều nói với nhau là thật may mắn vì chúng ta đã sống sót thêm một năm nữa. Và vì thế, tôi nghĩ rằng thành công chính là khả năng sống sót và kiên định với mục tiêu của mình vì chúng ta đều biết là thị trường công nghệ thay đổi liên tục ra sao".

CEO VNG nêu 3 bài học mà ông đúc kết được. Bài học đầu tiên là công ty luôn tìm kiếm các làn sóng công nghệ mới để bắt kịp và cố gắng khai thác chúng.

"Mọi chuyện bắt đầu vào năm 2004. Khi tôi là chủ 1 quán PC café năm 2003, chúng tôi nhận thấy tất cả các khách hàng trong quán đều chơi cùng 1 tựa game, đó là MU Online - một trong những tựa game đầu tiên cực kì phổ biến ở Việt Nam khi đó. Đó là lúc chúng tôi bắt đầu thành lập công ty. Chúng tôi cảm thấy mình đã rất may mắn vì đó là những năm mà internet trên PC bùng nổ. Rõ ràng là, việc theo kịp làn sóng công nghệ ngay khi nó mới bắt đầu là vô cùng quan trọng", ông Minh dẫn chứng.

Điều may mắn nữa là năm 2012, VNG đã chuyển toàn bộ nguồn lực công ty sang phát triển các ứng dụng di động, bao gồm Zalo và các ứng dụng khác. Trước đó, sau khi Apple ra mắt iPhone năm 2008, giá 1 chiếc iPhone trong vòng vài năm tiếp theo vẫn khá cao và khó tiếp cận với người dân Việt.. nhưng cho đến năm 2011, Samsung mới chuẩn bị ra mắt điện thoại Android giá rẻ (dưới 3 triệu) cho thị trường Việt Nam và họ muốn VNG phát triển các ứng dụng cho điện thoại thông minh, ví dụ như ứng dụng nghe nhạc, ứng dụng đọc tin…

"Năm 2012, dù chúng tôi vẫn đạt được thành công vượt bậc liên quan đến các sản phẩm PC nhưng chúng tôi không còn đặt ra bất kì KPI (mục tiêu) nào cho các sản phẩm PC nữa. Tất cả mọi thứ đều xoay quanh điện thoại thông minh. Sự chuyển hướng này là kịp thời vì sau đó, mọi thứ liên quan đến PC đều giảm dần. 5 năm sau, PC chỉ còn chiếm khoảng 10% công việc kinh doanh của chúng tôi", CEO Lê Hồng Minh nói.

Còn hiện giờ là làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI). "Tôi nghĩ thử thách lớn nhất với chúng tôi hiện tại là chúng tôi không thể từ bỏ tất cả mọi thứ để chỉ làm AI, chúng tôi có rất nhiều di sản từ trước. Khi một công ty lớn dần lên và quy mô vận hành lớn hơn, thì lại càng khó để làm như vậy. Nhưng đây rõ ràng là cơ hội cho các startup, họ có thể tiến vào làn sóng này và khởi nghiệp từ đầu", ông Minh nêu quan điểm.

Bài học thứ hai để "sống sót", theo CEO VNG Lê Hồng Minh, đó là cách mà doanh nghiệp đặt mục tiêu.

"Chúng tôi thường đặt những mục tiêu rất đơn giản, nếu phức tạp thì mọi người sẽ khó nhận ra đâu mới là điều quan trọng và làm thế nào để tập trung nguồn lực cho những việc đó. Tôi thường nói với đội ngũ điều hành công ty, đâu là động lực phát triển? Tại thời điểm 2012, Việt Nam đang có 10 triệu người dùng Internet. Chúng tôi đồng ý với nhau rằng, để trở thành một công ty công nghệ thành công, chúng tôi phải có một lượng người dùng thật lớn. Và chúng tôi đặt ra mục tiêu 1441. Nghĩa là đến năm 2014, VNG sẽ có 41 triệu người dùng", CEO VNG chia sẻ, đồng thời cho biết mục tiêu này dù không đạt được vào năm 2014 nhưng đến năm 2016 đã thực hiện được.

Sau mục tiêu 1441, VNG tiếp tục đặt ra mục tiêu 2332, cách đây 5 năm. Nghĩa là đến năm 2023, VNG sẽ có 320 triệu người dùng – nhiều hơn dân số Việt Nam, có nghĩa là phải đưa các sản phẩm ra nước ngoài. Hiện công ty có 150 triệu người dùng toàn cầu, mới đi được nửa đường. "Sẽ còn một quãng đường rất dài, và tôi cảm thấy những thước đo đơn giản giúp chúng tôi tiếp tục thử thách bản thân", ông Minh nhấn mạnh.

Bài học thứ ba là chấp nhận rủi ro. "Tôi nghĩ rằng trong cuộc sống cũng như trong kinh doanh, chúng ta không thể có những kết quả tuyệt vời nếu không dám chấp nhận rủi ro. Và trong phần lớn những việc chúng ta làm, cần thật sự cân nhắc rủi ro là gì, liệu chúng ta có chấp nhận nó hay không. Chúng ta cần suy nghĩ mình sẽ làm gì với những điều khiến chúng ta sợ hãi", CEO VNG đúc kết.

Lấy ví dụ, nhà sáng lập VNG cho biết thời điểm công ty ký hợp đồng để mang game đầu tiên về Việt Nam – Võ Lâm Truyền Kỳ, giá trị hợp đồng thời điểm đó là 160.000 USD (năm 2004). Lúc đó vốn của VNG là khoảng 60.000 USD.

"Tôi đã thương lượng đúng một điều khoản, đó là khoản đặt cọc đầu tiên, thường là 50% giá trị hợp đồng (80.000 USD) xuống còn 50.000 USD. Vâng, với công ty mới 1 tháng tuổi, chúng tôi đã ký một hợp đồng và còn lại đúng 10.000 USD trong ngân hàng. Lúc đó, tôi xác định mình phải chiến đấu để kiếm tiền, duy trì kinh doanh. Tất cả thành viên trong công ty đều rất sợ vào thời điểm đó. Và tôi đã nói rằng, không sao, điều tệ nhất có thể xảy ra là chúng ta mất tiền thôi phải không?", ông Lê Hồng Minh kể lại.

"Và sau rất nhiều câu chuyện, giờ đây, nhiều người ở đây hỏi tôi về việc IPO trên thị trường quốc tế. Tôi có thể nói một điều rằng, đó cũng là một điều khiến chúng tôi rất sợ. Vì mọi người biết đấy, nó kéo theo những rủi ro đáng kể, như nguy cơ thất bại, rủi ro không thể đạt được mục tiêu mà mình mong muốn. Tuy nhiên, đó là điều mà chúng tôi tin tưởng, nếu chúng tôi không làm, thì chúng tôi không thể đưa công ty phát triển một cách thực sự", ông Lê Hồng Minh chia sẻ thêm.

"Hiện tại, chúng tôi đang đầu tư nguồn lực cho dự án AI và chúng tôi cũng gặp phải một số rủi ro, nhưng hy vọng rằng chúng tôi vẫn sẽ sống sót", CEO VNG bày tỏ.