Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ: Năng lực nội sinh, tính tự chủ của DN, nền kinh tế còn hạn chế
Kỳ Thư -
19/09/2023 13:41 (GMT+7)
(VNF) - Theo Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ: Năng lực nội sinh, tính tự chủ, khả năng chống chịu của doanh nghiệp, nền kinh tế còn hạn chế và ngày càng bộc lộ rõ nét hơn bao giờ hết trước tác động bất lợi của tình hình kinh tế, chính trị thế giới từ đầu nhiệm kỳ tới nay.
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ.
Một biểu hiện cụ thể được Chủ tịch Quốc hội dẫn ra tại Diễn đàn Kinh tế - Xã hội Việt Nam năm 2023 tổ chức sáng ngày 19/9: Trong nước chưa có nhiều tập đoàn kinh tế mạnh, quy mô lớn đóng vai trò đầu tàu, dẫn dắt, tổ chức các chuỗi cung ứng, hệ sinh thái sản xuất nội địa; doanh nghiệp chủ yếu có quy mô vừa, nhỏ và siêu nhỏ, công nghệ sản xuất thấp, phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu đầu vào.
Nhận định về tình hình kinh tế thời gian qua, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cho biết, chúng ta đã đi được nửa nhiệm kỳ 5 năm giai đoạn 2021-2025 trong bối cảnh thế giới đang diễn biến phức tạp, khó lường. Nhìn tổng thể nửa nhiệm kỳ vừa qua, Việt Nam cơ bản đã vững vàng vượt qua khó khăn, thách thức trước "những cơn gió ngược" và đạt được nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện. Nền kinh tế duy trì được đà tăng trưởng và là một điểm sáng "trong bức tranh xám màu" của kinh tế toàn cầu. Kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát được kiểm soát, định hạng tín nhiệm quốc gia và vị thế quốc tế tiếp tục được cải thiện.
Mặc dù vậy, nền kinh tế đang còn đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Cụ thể, tăng trưởng kinh tế 6 tháng đầu năm 2023 chỉ đạt 3,72%, gần thấp nhất trong 12 năm trở lại đây, tạo áp lực rất lớn về tăng trưởng GDP cho 2 quý còn lại của năm, việc đạt mục tiêu tăng trưởng năm 2023, giai đoạn 5 năm 2021-2025 và cả thời kỳ chiến lược 2021-2030 trở nên hết sức khó khăn.
Đặc biệt, Chủ tịch Quốc hội lưu ý, nhiều động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế trong 8 tháng đầu năm 2023 đang có dấu hiệu chậm lại, thậm chí suy giảm và đang chịu áp lực rất lớn từ bên ngoài.
Trước hết, xuất khẩu hàng hóa tiếp tục đà suy giảm, 8 tháng đầu năm giảm 10% so với cùng kỳ, mạnh nhất trong cùng kỳ 12 năm trở lại đây; nhiều nhóm hàng xuất khẩu chủ lực, nhất là điện thoại, linh kiện, giầy dép, dệt may, đồ gỗ tiếp tục giảm sâu. Các thị trường xuất khẩu lớn như Trung Quốc, Mỹ, ASEAN, Hàn Quốc, EU, Nhật Bản,… giảm hoặc tăng rất thấp. Xuất siêu tăng do nhập khẩu nguyên liệu đầu vào giảm, cho thấy nhu cầu đầu vào sản xuất trong nước tiếp tục chậm lại.
Trong khi đó, cơ cấu nền kinh tế hiện nay khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đang đóng góp khoảng 20% GDP, chiếm tỷ trọng gần 74% trong tổng giá trị xuất khẩu. Tuy nhiên, thu hút FDI chưa thật sự bền vững; vốn đăng ký liên tục giảm trong 6 tháng đầu năm, từ tháng 7 vốn đăng ký tăng trở lại nhờ một số dự án lớn của Hàn Quốc, Singapore. Tuy nhiên, nhìn chung thu hút vốn FDI vẫn gặp nhiều thách thức, nhất là trong việc thu hút các dự án quy mô lớn, công nghệ cao, có tính lan tỏa sâu, rộng, đóng góp lớn vào phát triển kinh tế - xã hội. Nhập khẩu của khu vực FDI ngày càng tăng cao cho thấy tính kết nối và năng lực sản xuất trong nước vẫn còn nhiều hạn chế.
Đầu tư công được coi là động lực quan trọng cho tăng trưởng kinh tế trong năm 2023. Thời gian qua, Quốc hội đã ban hành nhiều chính sách đặc thù nhằm thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, tuy nhiên, đến nay giải ngân vốn đầu tư công dù có cải thiện (8 tháng đạt 42,35% kế hoạch) nhưng chưa đạt như kỳ vọng, chưa có sự lan tỏa đối với đầu tư tư nhân, chưa thể hiện vai trò nòng cốt trong thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
"Một số cơ quan trung ương, địa phương giải ngân vốn còn thấp so với mặt bằng chung, các vướng mắc được phản ánh nhiều nhất là về thủ tục pháp lý liên quan tới đất đai, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, chuyển đổi mục đích sử dụng rừng, đất nông nghiệp, thủ tục hành chính chậm trễ do cán bộ, công chức, viên chức né tránh, đùn đẩy trách nhiệm", Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh.
Đáng lưu ý, khu vực công nghiệp và xây dựng không còn là động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế, trong đó công nghiệp chế biến chế tạo từng được coi là động lực dẫn dắt tăng trưởng trong nhiều năm, giờ suy giảm, Quý I giảm 0,49%, 6 tháng tăng thấp 0,44%. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) 8 tháng vẫn giảm 0,4% (cùng kỳ tăng 10,1%). Công nghiệp hỗ trợ chậm phát triển khiến Việt Nam chưa thể tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Bên cạnh đó, một động lực quan trọng của nền kinh tế là tiêu dùng trong nước phục hồi chưa vững chắc. Khu vực dịch vụ hiện đóng góp 79% vào tăng trưởng GDP, đang là một trong những động lực tăng trưởng quan trọng nhất trong năm 2023 và ngay từ đầu năm nhiều chính sách hỗ trợ lĩnh vực này được ban hành như giảm mặt bằng lãi suất, giảm 2% thuế giá trị gia tăng đối với một số mặt hàng, tăng lương cơ sở,… Tổng mức bán lẻ và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 8 tháng duy trì đà tăng trưởng tuy nhiên đang có dấu hiệu chậm lại. Thị trường trong nước chưa được thúc đẩy hiệu quả, trong đó thị trường trái phiếu doanh nghiệp, thị trường bất động sản còn khó khăn và tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Theo Chủ tịch Quốc hội, đất nước đang đứng trước rất nhiều khó khăn, thử thách; trong đó nhiều diễn biến mới xuất hiện, gay gắt, nặng nề hơn so với dự báo. Trong nước, sức chống chịu của nhiều doanh nghiệp đã tới hạn, nhiều đơn hàng bị cắt giảm, hoạt động sản xuất, kinh doanh gặp khó khăn, nhất là về thị trường đầu ra, dòng tiền, huy động vốn, thủ tục hành chính và áp lực từ yêu cầu của thị trường và đối tác về phát triển bền vững ngày càng gia tăng. Cùng với đó, thị trường lao động gặp khó khăn khi doanh nghiệp phải giảm giờ làm, giảm ca.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho biết các bộ ngành đã đề xuất cắt giảm 1.732 điều kiện kinh doanh không cần thiết; bãi bỏ 680 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 521 thủ tục hành chính; cắt giảm thêm 18.097 ngày giải quyết thủ tục.
(VNF) - Nhắc lại tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết không hợp pháp hóa các sai phạm, không làm phát sinh sai phạm mới và có phương án khắc phục thiệt hại tại dự án sân bay Long Thành.
(VNF) - Số liệu thống kê của Cục Thống kê cho thấy, trong 4 tháng đầu năm 2026, thu ngân sách Nhà nước ước đạt hơn 1,1 triệu tỷ đồng, tăng mạnh so với cùng kỳ và hoàn thành khoảng 44% dự toán năm.
(VNF) - Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành khẩn trương rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong các lĩnh vực như xây dựng, môi trường, phòng cháy chữa cháy… nhằm giảm chi phí tuân thủ, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng cao.
(VNF) - 4 tháng đầu năm 2026, số doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động tăng mạnh gần 33%, cho thấy sức bật của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường vẫn lớn, phản ánh áp lực sàng lọc và những thách thức chưa nhỏ đối với môi trường kinh doanh.
(VNF) - HanaGold lên tiếng sau khi hệ thống bị niêm phong khiến giao dịch khách hàng tạm dừng, cho biết việc hạn chế này nhằm phục vụ điều tra và khẳng định tài sản người dùng vẫn được ghi nhận đầy đủ.
(VNF) - Việt Nam - Nhật Bản nhất trí sớm triển khai các dự án hợp tác trong khuôn khổ Sáng kiến "Đối tác về khả năng chống chịu năng lượng và tài nguyên châu Á" (POWERR ASIA), nhằm hỗ trợ các nước châu Á tự chủ năng lượng, theo đó Nhật Bản sẽ hỗ trợ thu xếp nguồn cung dầu thô cho Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn.
(VNF) - Trong khuôn khổ chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae, hai bên đã ký 6 văn kiện quan trọng trong các lĩnh vực công nghệ vũ trụ, thông tin-truyền thông, thủy lợi, phát triển hạ tầng thích ứng với thiên tai, biến đổi khí hậu và tăng trưởng carbon thấp.
(VNF) - UBND Thành phố Huế đang lấy ý kiến cho dự thảo nghị quyết về chính sách thu hút và đãi ngộ nguồn nhân lực chất lượng cao giai đoạn 2026-2030, với nhiều đề xuất đáng chú ý, trong đó có mức thu nhập lên tới 150 triệu đồng mỗi tháng.
(VNF) - Dịp nghỉ lễ Quốc khánh Việt Nam năm 2026, người lao động cả nước có thể được nghỉ liên tục 5 ngày nếu áp dụng phương án hoán đổi lịch làm việc, theo đề xuất của Bộ Nội vụ.
(VNF) - TP. HCM dự kiến sẽ mở rộng mạng lưới metro lên tới 27 tuyến, với tổng chiều dài hơn 1.000km và có sự đồng hành của các tập đoàn kinh tế tư nhân.
(VNF) - Xung đột quân sự tại Trung Đông đang khiến giá dầu thế giới liên tục biến động, kéo theo những tác động lan rộng tới thị trường năng lượng, tài chính và chuỗi cung ứng toàn cầu. Trao đổi với Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance, TS. Hà Huy Ngọc, Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới cho rằng với độ mở lớn, kinh tế Việt Nam đang phải đối mặt với áp lực chi phí, lạm phát và tăng trưởng.
(VNF) - Từ tháng 5/2026, hàng loạt chính sách mới liên quan đến tài chính – ngân hàng, bảo hiểm, doanh nghiệp và điện lực chính thức có hiệu lực, với nhiều quy định đáng chú ý nhằm tăng cường ổn định vĩ mô, hỗ trợ thị trường và siết chặt kỷ cương trong một số lĩnh vực.
(VNF) - Năm 2025 không chỉ đơn thuần là mốc thời gian khép lại một kế hoạch 5 năm, mà đã được ghi dấu là thời điểm bản lề để dân tộc Việt Nam chính thức bước vào "kỷ nguyên vươn mình". Trong bối cảnh thế giới đối mặt với sự phân mảnh và các cú sốc địa chính trị, Việt Nam đã bứt phá với mức tăng trưởng GDP cao nhất khu vực ASEAN, góp phần đưa quy mô nền kinh tế chính thức vượt ngưỡng 500 tỷ USD.
(VNF) - TS Nguyễn Sĩ Dũng khẳng định, sau hơn 51 năm kể từ ngày thống nhất đất nước, kinh tế Việt Nam đã trải qua hàng loạt bước ngoặt mang tính “mở khóa”, từ Đổi mới, hội nhập quốc tế đến tham gia các hiệp định thương mại thế hệ mới. Mỗi lần “mở cửa” không chỉ tạo ra tăng trưởng mà còn thúc đẩy nền kinh tế “nâng chuẩn”, từng bước hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực cạnh tranh và định hình vị thế Việt Nam trên bản đồ kinh tế toàn cầu.
Trưa ngày 30/4/1975, Sài Gòn bước vào một khoảnh khắc mà lịch sử như dồn tụ lại. Những cánh cổng Dinh Độc Lập mở ra, không chỉ cho đoàn xe tiến vào, mà cho cả một dân tộc bước qua ranh giới của chia cắt. Dòng người vỡ òa trên các con phố vì chiến tranh kết thúc, vì đất nước, sau bao năm chia cắt, cuối cùng đã thống nhất. Sài Gòn, trong thời khắc ấy, không còn là một địa danh mà trở thành biểu tượng - biểu tượng của ý chí hòa bình và khát vọng, của việc khép lại chia cắt, của hòa hợp và thống nhất, của độc lập, tự do và hạnh phúc.
(VNF) - Từ một nền kinh tế lạc hậu, chậm phát triển sau chiến tranh, Việt Nam đã vươn lên trở thành một trong những “ngôi sao tăng trưởng” của khu vực và thế giới, với quy mô GDP vượt 500 tỷ USD. 51 năm sau Ngày giải phóng Miền Nam, thống nhất đất nước, vị thế Việt Nam ngày càng được khẳng định trên bản đồ kinh tế toàn cầu.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) phối hợp với Bộ Xây dựng thiết lập cơ chế xử lý đất bỏ hoang, thu hồi các dự án không triển khai theo cam kết
(VNF) - Ngày 29/4, TP. HCM đã đồng loạt khởi công các dự án trọng điểm, chào mừng Kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2026).
(VNF) - Một trong những thay đổi đáng chú ý trong dự thảo là việc chuyển từ chỉ tiêu “tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi” (LDR) sang “tỷ lệ dư nợ cấp tín dụng so với huy động vốn” (CDR)
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho biết các bộ ngành đã đề xuất cắt giảm 1.732 điều kiện kinh doanh không cần thiết; bãi bỏ 680 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 521 thủ tục hành chính; cắt giảm thêm 18.097 ngày giải quyết thủ tục.