Dè dặt tăng thuế xuất khẩu vàng vì năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nội còn yếu
Minh Tâm -
14/09/2021 11:12 (GMT+7)
(VNF) - Hiện nay, Nhà nước độc quyền xuất khẩu vàng nguyên liệu, nhập khẩu vàng nguyên liệu. Các công ty không được phép xuất khẩu vàng nguyên liệu, chỉ được xuất khẩu vàng, mỹ nghệ, vàng trang sức theo Giấy phép đăng ký kinh doanh. Trong khi đó, năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp vàng Việt Nam trên thị trường thế giới là rất yếu.
Dè dặt tăng thuế xuất khẩu vàng vì năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nội còn yếu
Bộ Tài chính đang dự thảo Nghị định sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định số 57/2020/NĐ-CP ngày 25 tháng 5 năm 2020 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 122/2016/NĐ-CP ngày 1 tháng 9 năm 2016 về Biểu thuế xuất khẩu, Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi, Danh mục hàng hóa và mức thuế tuyệt đối, thuế hỗn hợp, thuế nhập khẩu ngoài hạn ngạch thuế quan.
Theo quy định tại Nghị định số 57/2020/NĐ-CP, mức thuế xuất khẩu áp dụng đối với mặt hàng vàng có hàm lượng vàng dưới 95%, chưa gia công hoặc ở dạng bản thành phần, hoặc ở dạng bột; đồ trang sức và các bộ phận của đồ trang sức, đồ kỹ nghệ và bộ phận của đồ kỹ nghệ bằng vàng, các sản phẩm khác bằng vàng (nhóm 71.13, 71.14, 7.15) có thuế xuất khẩu là 0%.
Các mặt hàng trên nếu có hàm lượng vàng trên 95% có thuế xuất khẩu 2% nếu đáp ứng các điều kiện quy định tại khoản 3 Điều 4 Nghị định số 122/2016/NĐ-CP.
Căn cứ khoản 3 Điều 4 Nghị định số 122/2016/NĐ-CP ngày 1/9/2016 của Chính phủ, mặt hàng đồ trang sức và các bộ phận rời của đồ trang sức bằng vàng (thuộc nhóm hàng 71.13), đồ kỹ nghệ và các bộ phận rời của đồ kỹ nghệ bằng vàng (thuộc nhóm hàng 71.14) và các sản phẩm khác bằng vàng (thuộc nhóm hàng 71.15) chỉ được áp dụng mức thuế suất thuế xuất khẩu 0% nếu đáp ứng các điều kiện quy định tại khoản 3 Điều 4 Nghị định số 122/2016/NĐ-CP.
Để quản lý mặt hàng vàng, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 24/2012/NĐ-CP ngày 3/4/2012 quy định về quản lý hoạt động kinh doanh vàng. Hiện nay, Nhà nước độc quyền xuất khẩu vàng nguyên liệu, nhập khẩu vàng nguyên liệu. Các công ty không được phép xuất khẩu vàng nguyên liệu, chỉ được xuất khẩu vàng, mỹ nghệ, vàng trang sức theo Giấy phép đăng ký kinh doanh.
Theo số liệu thống kê của Tổng cục Hải quan, hiện nay các doanh nghiệp xuất khẩu chủ yếu khai báo mặt hàng xuất khẩu là vàng mỹ nghệ các loại, hàn lượng vàng dưới 95%, mã hàng 7114.19.00.90, thuế xuất khẩu là 0%.
"Trong quá trình thực hiện thời gian vừa qua, theo báo cáo của cơ quan hải quan, tiêu chuẩn giữa các mặt hàng có thuế suất 0% và 2% rất khó phân biệt nên việc tính thuế đều căn cứ theo khai báo của doanh nghiệp, cơ quan hải quan không có đủ cơ sở để kiểm tra", Bộ Tài chính cho biết.
Để khắc phục những vướng mắc trên, dự thảo Nghị định gửi xin ý kiến thống nhất chung 1 mức thuế suất đối với mặt hàng vàng, không phân biệt theo hàm lượng vàng như hiện nay (tăng thuế xuất khẩu các mặt hàng vàng có hàm lượng vàng dưới 95% từ 0% lên 2%) và gộp dòng theo tên gọi mặt hàng theo đúng Danh mục thuế quan hài hòa ASEAN (AHTN) mà Việt Nam đã ký kết, không chia cụ thể theo hàm lượng vàng để đơn giản hóa Biểu thuế, tránh gian lận thương mại.
Theo Bộ Tài chính, đa số các bộ, ngành, UBND các tỉnh, thành phố nhất trí với đề xuất của Bộ Tài chính.
Riêng Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đề nghị việc điều chỉnh mức thuế xuất khẩu đối với các mặt hàng này cần ở mức hợp lý để vừa tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh phát triển, vừa khắc phục được khó khăn thực tế phát sinh khi chia các mức thuế theo hàm lượng vàng.
VCCI đề nghị cân nhắc lại phương án tăng thuế với mặt hàng này do doanh nghiệp không đủ sức cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài.
Ngoài ra, theo Hiệp hội kinh doanh vàng, với đề xuất tăng thuế xuất khẩu thì các doanh nghiệp vàng sẽ không thể xuất khẩu được các mặt hàng này do năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp vàng Việt Nam trên thị trường thế giới là rất yếu (do không được nhập khẩu vàng nguyên liệu làm nguyên liệu sản xuất, giá vàng nguyên liệu trong nước cao hơn quốc tế từ 6 đến 8 triệu đồng/lượng).
Theo Hiệp hội, việc xuất khẩu mặc hàng vàng cần được khuyến khích để tái tạo nguồn ngoại tệ và tạo việc làm cho người lao động và việc quy định mức thuế xuất khẩu như dự kiến của là 2% sẽ dẫn đến việc xuất khẩu chính ngạch của các doanh nghiệp sẽ không có và xuất khẩu lậu qua biên giới sẽ tăng mạnh và rất khó kiểm soát, gây khó khăn cho việc điều hành chính sách tiền tệ do hành vi buôn lậu vàng qua biên giới. Từ đó, Hiệp hội đề xuất quy định thuế xuất khẩu vàng trang sức kỹ nghệ bằng 0% hoặc giữ nguyên mức thuế suất như hiện hành.
Bên cạnh đó, VCCI cũng nêu: Theo phản ánh của doanh nghiệp, với việc tăng thuế với mặt hàng vàng sẽ làm tăng giá thành sản phẩm xuất khẩu của doanh nghiệp, từ đó khiển sản phẩm vàng của Việt Nam không đủ sức cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài. Theo đó, đề nghị cân nhắc lại phương án tăng thuế với mặt hàng này.
Trong khi đó, ngày 6/9/2021, Bộ Công an có công văn số 3154/BCA - ANKT về kiến nghị của Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 57/2020/NĐ-CP ngày 25/5/2020, trong đó Bộ Công an cho rằng việc Bộ Tài chính trinh Chính phủ tăng thuế xuất khẩu vàng dưới 95% lên 2% là cần thiết để tăng nguồn thu cho NSNN và phục vụ công tác quản lý của cơ quan Hải quan.
Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay cùng với giá vàng trong nước tăng cao khiến hoạt động xuất nhập khẩu vàng của doanh nghiệp khó có thể thực hiện, gây thất thu thuế cho nhà nước, Bộ Công an đề nghị nghiên cứu, xem xét thời điểm thích hợp cho việc điều chỉnh tăng lên 2%.
Liên quan đến các ý kiến trên, Bộ tài chính nhấn mạnh qua xem xét thực tế, Bộ Tài chính thấy việc phân biệt loại trên tay dưới 95% rất khó do có thể có dung sai và ngay cả trên cùng 1 mặt hàng như đồ mỹ nghệ thì cũng các bộ phận cũng có thể có hàm lượng khác nhau, nếu phân tích giám định có thể có những kết quả khác nhau trên cùng 1 mặt hàng (khi phân tích lấy mẫu tại các vị trí khác nhau hoặc cùng một lô hàng có nhiều loại khác nhau). Đồng thời, việc tách tỷ lệ vàng như trên sẽ dẫn đến việc tăng các chi phí giám định vị để xác định hàm lượng vàng buộc phải giám định tất cả các lô hàng khi xuất khẩu mà như vậy, phải sử dụng máy móc thiết bị chuyên dụng mới có thể giám định được.
Do đó, Bộ Tài chính trình Chính phủ gộp các dòng chi tiết theo tỷ lệ hàm lượng vàng trên hoặc dưới 95% và chỉ mô tả theo tên hàng (vàng trang sức, vàng kỹ nghệ,...) để thuận lợi cho việc làm thủ tục xuất khẩu, giảm chi phí giám định, thống nhất phân loại mặt hàng vàng.
Tuy nhiên, theo kiến nghị trên của Hiệp hội kinh doanh vàng cũng như các đơn vị tham gia ý kiến, để hài hòa lợi ích của doanh nghiệp cũng như công tác quản lý, Bộ Tài chính trình Chính phủ 2 phương án như sau.
Phương án 1: Quy định thống nhất chung thuế suất đối với mặt hàng vàng này là 1% (thay cho mức 2% đã gửi xin ý kiến), không phân biệt theo hàm lượng vàng.
Phương án 2: Giữ nguyên đề xuất tăng thuế lên 2%, không phân biệt theo hàm lượng vàng như phương án Bộ Tài chính đã xin ý kiến trước đó.
Bộ Tài chính cho hay cả 2 phương án trên đều có ưu điểm là thống nhất phân loại hàng hóa cho các doanh nghiệp xuất khẩu vàng, đảm bảo bình đẳng, minh bạch giữa các doanh nghiệp, giảm việc giám định và chi phí hành chính do phải thực hiện giám định, góp phần đơn giản hóa biểu thuế, phù hợp với thông lệ quốc tế và hạn chế gian lận thương mại, thuận lợi cho công tác quản lý của cơ quan hải quan.
Thực hiện theo phương án 1, số thu từ thuế xuất khẩu vàng dự kiến sẽ tăng 517,5 tỷ đồng tính theo kim ngạch xuất khẩu năm 2020. Còn theo phương án 2 thì số tăng thu dự kiến là 1.035 tỷ đồng.
Tuy vậy, với phương án 2, cần lưu ý rằng doanh nghiệp sẽ khó xuất khẩu được sản phẩm do năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp chế tác vàng trên thị trường quốc tế còn yếu. Trong bối cảnh hiện nay, các doanh nghiệp trong nước đang chịu nhiều ảnh hưởng tiêu cực của dịch bệnh Covid-19, chuỗi cung ứng hàng hóa nguyên liệu gặp nhiều khó khăn cùng với giá vàng trong nước tăng cao, việc tăng thuế xuất khẩu lên 2% đối với các mặt hàng nêu trên có thể làm cho việc xuất khẩu vàng của các doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn hơn nữa.
Như vậy, có thể thấy, nếu tăng thuế theo phương án 2, kim ngạch xuất khẩu có thể bị ảnh hưởng đáng kể và do đó, số thu thuế có thể thấp hơn dự kiến.
(VNF) - Dự thảo nghị định mới đề xuất sửa đổi nhiều quy định mang tính "cởi trói" cho vàng trang sức, mỹ nghệ, trong đó có việc xóa bỏ toàn bộ giấy phép con cho vàng trang sức từ 1/7/2026.
(VNF) - MB tiếp tục ghi dấu ấn trên hành trình chuyển đổi số với năm sản phẩm, giải pháp công nghệ được vinh danh trong Lễ trao Giải thưởng Sao Khuê 2026 diễn ra vào ngày 28/5 tại Hà Nội. Trong đó, nền tảng ngân hàng số dành cho doanh nghiệp BIZ MBBank lập “hat-trick” ấn tượng với ba giải thưởng dành cho sản phẩm số xuất sắc được xếp hạng trên trên Bản đồ Giải pháp Công nghệ số Việt Nam 2026.
(VNF) - Nhóm cổ đông liên quan đến nữ doanh nhân Ngô Thu Thúy - Chủ tịch HĐQT CTCP Âu Lạc - vừa nâng tỷ lệ sở hữu tại ngân hàng ACB lên trên 6% sau loạt giao dịch mua bán cổ phiếu diễn ra trong tháng 5.
(VNF) - Tỷ lệ tiền mặt lưu thông tăng lên mức cao nhất 3 năm tạo tác động trực tiếp lên thanh khoản ngân hàng. Điều này dường như là 1 nghịch lý khi thanh toán không tiền mặt đang mở rộng và thuận lợi hơn bao giờ hết.
(VNF) - Vừa qua, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã được Tạp chí The Asian Banker (TAB) trao giải thưởng “Best Custodian Bank in Vietnam” (Ngân hàng lưu ký tốt nhất Việt Nam). Đây là lần thứ 6 liên tiếp BIDV được vinh danh ở hạng mục giải thưởng này.
(VNF) - Ông Trần Ngọc Báu, CEO WiGroup cho rằng, tỷ giá vẫn là một trong hai biến số cần phải theo dõi sát sao nhất trong năm nay. Nếu niềm tin thị trường sứt mẻ và tỷ giá biến động xấu, nền kinh tế sẽ phải đối mặt với hai rủi ro lớn.
(VNF) - KienlongBank đã chính thức nâng cấp MyShop 5.0 - giải pháp chuyển đổi tài khoản thanh toán chuyên biệt dành cho hộ kinh doanh. Không chỉ là một sản phẩm tài chính, đây là lời giải cho bài toán “chính danh” và minh bạch dòng tiền, giúp chủ shop tự tin vận hành trước những thay đổi của hành lang pháp lý, yêu cầu về quản lý thuế.
(VNF) - Tập đoàn tài chính Nhật Bản Mizuho Financial Group vừa công bố kết quả kinh doanh năm tài chính kết thúc tháng 3/2026 với mức tăng trưởng lợi nhuận mạnh nhất trong nhiều năm, nhờ sự phục hồi của môi trường lãi suất tại Nhật Bản, tăng trưởng mạnh của mảng phí dịch vụ và hoạt động thị trường vốn.
(VNF) - Tập đoàn tài chính Mitsubishi UFJ Financial Group (MUFG) vừa công bố kết quả năm tài chính kết thúc tháng 3/2026 với mức tăng trưởng vượt kỳ vọng thị trường, đồng thời đưa ra mục tiêu lợi nhuận và cổ tức cao hơn cho năm tài chính tiếp theo.
(VNF) - Eximbank tiếp tục biến động nhân sự cấp cao khi 3 Phó Tổng Giám đốc cùng từ nhiệm. Diễn biến này xuất hiện khi ngân hàng tiếp tục sắp xếp bộ máy điều hành trong khi kết quả kinh doanh chưa khởi sắc.
(VNF) - Nhiều doanh nghiệp bất động sản tiếp tục tăng nợ vay, kéo tổng dư nợ toàn ngành trong quý I lên hơn 427.000 tỷ đồng. Dư nợ bất động sản đang chiếm tỷ trọng lớn tại các ngân hàng.
(VNF) - Sự hạ nhiệt rõ rệt của mặt bằng lãi suất huy động ở thời điểm hiện tại chính là minh chứng rõ nét cho những nỗ lực điều hành chủ động và quyết liệt từ phía NHNN. Dẫu vậy, nhà điều hành vẫn còn chặng đường dài phía trước.
(VNF) - Từ một hệ thống hợp tác xã nông nghiệp, NongHyup Financial Group đã phát triển thành một trong những tập đoàn tài chính lớn nhất Hàn Quốc với lợi nhuận hàng tỷ USD mỗi năm.
(VNF) - Tiền gửi của người dân vào hệ thống ngân hàng đến hết tháng 1 đã vượt 10,3 triệu tỷ đồng, lập kỷ lục, trong khi tiền gửi của doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế tiếp tục giảm.
(VNF) - Với định hướng kiến tạo hệ sinh thái trải nghiệm số đẳng cấp nhằm nâng tầm trải nghiệm dịch vụ khác biệt cho Khách hàng Ưu tiên, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) chính thức ra mắt 3 tính năng mới chuyên biệt trên ứng dụng SeAMobile. Đây là bước tiến của SeABank trong hành trình nâng tầm trải nghiệm Hội viên Ưu tiên SeAPremium với thông điệp: “Một chạm số hóa - Mở khóa đặc quyền SeAPremium”.
(VNF) - Trong bối cảnh nguồn vốn huy động không theo kịp nhu cầu tín dụng, việc tập trung quá lớn vào một lĩnh vực, kể cả bất động sản, sẽ thu hẹp khả năng tiếp cận vốn của các ngành kinh tế khác.
(VNF) - Thấu hiểu nhu cầu tối ưu lợi nhuận và linh hoạt dòng tiền của doanh nghiệp, BIDV liên tục cải tiến để đa dạng hóa các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp quản lý dòng tiền hiệu quả, vượt trội.
(VNF) - Nhằm thực hiện chiến lược chuyển đổi số và nâng cao an toàn an ninh trong hoạt động thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) chính thức triển khai dịch vụ hỗ trợ tra cứu trạng thái tài khoản thanh toán và ví điện tử nghi ngờ gian lận qua Hệ thống SIMO. Ngân hàng TMCP Nam Á (Nam A Bank) là một trong những đơn vị tiên phong được lựa chọn triển khai sớm dịch vụ này từ ngày 25/5/2026.
(VNF) - Chiều ngày 21/05/2026, Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank) đã tổ chức thành công Hội nghị trực tuyến cập nhật kết quả kinh doanh quý I/2026.
(VNF) - Lãi suất tiết kiệm rục rịch tăng, có nơi lên tới 10,7%/năm. NHNN tiếp tục yêu cầu các ngân hàng thực hiện nghiêm chủ trương giảm lãi suất huy động và cho vay, xử lý nghiêm các sai phạm.
(VNF) - Thương vụ đầu tư gần 900 triệu USD để sở hữu 15% BIDV giúp Tập đoàn tài chính Hana mở rộng đáng kể hiện diện tại thị trường Đông Nam Á, từ vị thế ngân hàng mạnh về ngoại hối và tài trợ quốc tế đến hệ sinh thái tài chính xuyên biên giới thông qua ngân hàng số, thanh toán quốc tế, hạ tầng tài chính và phục vụ dòng vốn FDI Hàn Quốc.
(VNF) - Hàng loạt ngân hàng đã lên kế hoạch phát hành trái phiếu 'khủng' trong năm nay trong bối cảnh huy động vốn khó, thanh khoản chịu áp lực và nhu cầu tín dụng tăng.
(VNF) - Hàng loạt thay đổi trong hoạt động chuyển tiền ngân hàng liên quan đến giao dịch giá trị lớn, xác minh thông tin tài khoản... nhằm siết an toàn thanh toán và hạn chế gian lận tài chính.
(VNF) - Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tiếp tục yêu cầu các ngân hàng thương mại thực hiện nghiêm chủ trương giảm lãi suất huy động và cho vay; tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các sai phạm.
(VNF) - Dự thảo nghị định mới đề xuất sửa đổi nhiều quy định mang tính "cởi trói" cho vàng trang sức, mỹ nghệ, trong đó có việc xóa bỏ toàn bộ giấy phép con cho vàng trang sức từ 1/7/2026.
(VNF) - Tại Dự án đô thị nghỉ dưỡng Coastal Quảng Ngãi là hệ thống hạ tầng giao thông nội khu đang dần hoàn thiện; khu cảnh quan dọc bờ cửa biển đang được đẩy nhanh tiến độ.