(VNF) - Tài chính cho nhiệt điện than đang trở nên eo hẹp khi nhiều tổ chức tài chính nói không với nguồn điện này. Trong khi điện gió, điện mặt trời vẫn còn những nhược điểm, thì hệ thống điện Việt Nam giai đoạn tới sẽ phải dựa vào một trụ cột khác: nhiệt điện khí.
Điện than gặp khó, điện khí lên ngôi.
Khép cửa với nhiệt điện than
Trong phiên họp với Đại hội đồng Liên Hợp Quốc vào 21/9 vừa qua, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho biết Trung Quốc sẽ không xây dựng các dự án nhiệt điện than mới ở nước ngoài nhằm thúc đẩy nỗ lực đối phó với biến đổi khí hậu. Động thái mới này được cho là có thể hạn chế đáng kể việc cung cấp tài chính cho các nhà máy nhiệt điện than trên thế giới.
Ngay sau khi tuyên bố này được đưa ra, một chuyên gia tài chính quốc tế đang làm việc ở Thái Lan kể rằng sau phát biểu của ông Tập Cận Bình, các ngân hàng Trung Quốc nói luôn sẽ không tài trợ vốn cho nhiệt điện than nữa.
Chuyện thu xếp vốn cho các dự án điện thực ra đã khó từ năm 2016. Nếu để ý sẽ thấy gần đây Tập đoàn Điện lực Việt Nam mới thu xếp vốn được thêm cho nhiệt điện Quảng Trạch 1, song đến nay mới gọi là chọn xong nhà thầu EPC, và nhà máy này vay vốn trong nước của Vietcombank.
Còn lại từ 2017 đến giờ không có nhà máy nhiệt điện lớn nào được triển khai. Có nhiều lý do dẫn đến việc này nhưng lý do chính là không vay được vốn ngoại”, vị này chia sẻ từ kinh nghiệm thu xếp vốn mà bản thân tích lũy được.
Từ năm 2016 trở đi, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã tuyên bố không hỗ trợ vốn cho điện than theo công nghệ siêu tới hạn. Ngay sau đó một số ngân hàng quốc tế như Pháp, Hà Lan cũng nói không với điện than, chỉ còn ngân hàng Trung Quốc vẫn tài trợ vì Trung Quốc không nằm trong OECD nên không bị chi phối bởi tổ chức này.
Tuy nhiên, đến nay với tuyên bố của ông Tập Cận Bình, “cửa” thu xếp vốn này cũng khép dần lại. Hàng loạt dự án điện than sẽ đối mặt khả năng thiếu vốn. Điều “an ủi” là các dự án nhiệt điện than trong Quy hoạch điện 8 đều là các dự án được chuyển tiếp từ quy hoạch điện 7 và 7 điều chỉnh sang, nhiều dự án trong số đó đã có kế hoạch tài chính rõ ràng nên ít bị ảnh hưởng.
Nhưng những diễn biến trên thị trường tài chính thế giới cho thấy, tương lai vốn cho nhiệt điện than sẽ thực sự trở nên bế tắc. Trong khi đó, yêu cầu có được một hệ thống điện chạy ổn định, kiểm soát được, chủ động được là điều bất cứ quốc gia nào cũng phải lưu tâm. Do đó, tìm được nguồn điện thay thế được sự thiếu hụt của nhiệt điện than trong tương lai phải được tính đến khi điện gió, mặt trời vẫn bị hạn chế về khả năng phát điện ổn định.
Trong bối cảnh đó, hàng loạt “đại gia” trong nước cũng đang dành sự quan tâm đặc biệt cho điện khí. Ngày 24/10, dự án Nhà máy điện khí LNG Quảng Ninh đã được khởi động. Đây là dự án điện đầu tiên sử dụng khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) nhập khẩu tại miền Bắc, có công suất lên tới 1.500MW, kinh phí đầu tư gần 48.000 tỷ đồng của tổ hợp nhà đầu tư PV Power - Colavi - Tokyo Gas - Marubeni.
Trước đó, Trung tâm điện khí LNG Hải Lăng (Quảng Trị) giai đoạn I (công suất 1.500 MW) với tổng vốn đầu tư gần 54.000 tỷ đồng cũng đã được tỉnh Quảng Trị cấp Quyết định chủ trương đầu tư. Là nhà đầu tư năng lượng tái tạo lớn hàng đầu Việt Nam với 1.294MW, nhiều năm qua tập đoàn Trung Nam vẫn đang theo đuổi dự án nhiệt điện khí ở Cà Ná – nơi phù hợp làm cảng nước sâu vận chuyển khí.
Thực tế, khi xây dựng quy hoạch điện 8, Bộ Công Thương đã tính toán gia tăng đáng kể tỷ trọng điện khí trong tổng công suất nguồn điện. Theo đó, đến năm 2025 công suất lắp đặt nhiệt điện khí (tính cả LNG) là 14.117 MW, chiếm tỷ lệ 13,4-13,7%; công suất nhiệt điện khí đến năm 2030 tăng rất mạnh, tăng lên đến 27.471-32.271 MW, chiếm tỷ lệ 21,1-22,4% tổng công suất. Đến năm 2045, công suất nhiệt điện khí tiếp tục tăng lên, chiếm tỷ lệ 23,5-26,9%. Đây là hướng đi phù hợp với xu hướng chung của thế giới, góp phần gia tăng nguồn điện thân thiện với môi trường hơn trong hệ thống điện Việt Nam.
Lo nguồn cung khí
TS Ngô Đức Lâm, nguyên Phó Viện trưởng Viện Năng lượng cho rằng hiện nay các nước không làm nhiệt điện than, mà làm nhiệt điện khí – khí hóa lỏng LNG, nguồn điện này ổn định và ưu điểm hơn nhiệt điện than rất nhiều. Nhưng việc nhập khí cho các nhà máy điện sẽ gặp không ít thách thức và phụ thuộc phần lớn vào thị trường quốc tế.
TS Ngô Đức Lâm không khỏi tiếc nuối khi Việt Nam để “lỡ thời cơ nhập khí giá rẻ”. Thời điểm năm 2015, giá khí hóa lỏng đắt gấp rưỡi giá than, cho nên nhiều nước không nhập. Nhưng từ 2016 đến nay, nhất là từ khi Covid-19 xảy ra, Mỹ khai thác được nhiều nguồn khí với mức giá cạnh tranh. Nhu cầu khí trên thị trường thế giới cũng suy giảm do Covid-19 nên khiến thừa khí và giá giảm nhiều.
“Lúc đó, Việt Nam lại không nghiên cứu việc nhập khí trong khi Trung Quốc nhập rất nhiều. Sắp tới, Việt Nam bắt đầu tính chuyện nhập khí thay cho các nhà máy điện than thì cũng sẽ gặp không ít khó khăn, thậm chí phải mua lại từ các nước khác”, ông phân tích.
Theo tính toán của Viện Năng lượng trên cơ sở cập nhật tiến độ khai thác của các mỏ khí từ Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) vào tháng 8/2021, tổng khả năng cung cấp khí trong nước (khí hydro carbon) cho sản xuất điện trong phương án cung cơ sở sẽ tăng từ 6,5 tỷ m3/năm vào năm 2020 lên khoảng 8,6 tỷ m3/năm vào năm 2025 và hơn 10,6 tỷ m3/năm.
Sản lượng khí cung cấp cho điện tại khu vực Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ sẽ giảm dần. Giai đoạn 2015-2045, nguồn cung khí cho điện chỉ còn nguồn khí miền Trung (mỏ Cá Voi Xanh và Báo Vàng) và nguồn khí Lô B, tổng cung khí cho điện giai đoạn này duy trì là 7,7 tỷ m3/năm.
Khu vực Đông Nam Bộ cần phải bù khí cho các hộ tiêu thụ từ LNG nhập khẩu từ năm 2021. Khu vực Tây Nam Bộ, hiện khí PM3CAA đã suy giảm, phải mua khí từ Malaysia để bù khí cho khu vực Cà Mau. Khí Lô B chỉ đủ cấp cho Trung tâm điện lực Ô Môn (3800 MW), phần khí của các mỏ nhỏ có sản lượng và số năm khai thác thấp, chỉ có thể đảm bảo cho phụ tải ngoài điện hoặc xem xét bù khí cho nhiệt điện Cà Mau (giảm mua khí từ Malaysia), không đủ để cấp thêm cho nhiệt điện Kiên Giang (đã có trong QHĐ VII ĐC).
Khu vực miền Trung, khí Cá Voi Xanh chỉ đủ cấp cho 5 nhà máy đã được quy hoạch tại Dung Quất và Chu Lai với tổng công suất 5x750 MW, khí Báo Vàng đủ cấp cho NĐ khí Quảng Trị (340 MW) và 1 số phụ tải ngoài điện. “Dù sao, việc nhập khí trên thị trường quốc tế hiện nay vẫn thuận lợi hơn nhập than. Khí trong nước cũng vẫn còn khả năng khai thác thêm. Do đó, tương lai là nhiệt điện than sẽ giảm và thay vào đó là nhiệt điện khí”, ông Ngô Đức Lâm chia sẻ.
(VNF) - Financial Times mới đây ghi nhận làn sóng thu gom phế liệu vonfram trên toàn cầu, phản ánh áp lực ngày càng lớn đối với nguồn cung vật liệu chiến lược này. Khi nhu cầu từ quốc phòng, hàng không vũ trụ và công nghệ cao tiếp tục tăng, thị trường đang bắt đầu nhìn nhận hoạt động tái chế không chỉ là giải pháp môi trường mà còn là một nguồn cung chiến lược có giá trị tương đương với các mỏ khai thác mới.
(VNF) - Ngành thép Việt Nam đang đối mặt với thách thức mới khi Liên minh châu Âu (EU) quyết định siết chặt các biện pháp bảo hộ đối với thép nhập khẩu nhằm ứng phó với tình trạng dư cung toàn cầu.
(VNF) - Sau thời gian thí điểm mô hình, sáng 9/6/2026, Sở Công thương TP.HCM cùng các cơ quan địa phương và hiệp hội liên quan tiến hành khai trương 02 cửa hàng tick xanh tham gia mua thịt heo mảnh BAF qua Sàn giao dịch – mô hình được kỳ vọng sẽ thúc đẩy minh bạch hóa thị trường thực phẩm thiết yếu trong bối cảnh người tiêu dùng đặc biệt quan tâm đến vấn đề an toàn thực phẩm.
(VNF) - Loạt mẫu xe nằm trong phân khúc MPV đa dụng gồm Hyundai Stargazer, Toyota Veloz, Mitsubishi Xpander, Honda BR-V đang được giảm giá bán hàng chục triệu đồng để "kích cầu".
(VNF) - Giá vàng trong nước lao dốc không phanh, thu hẹp khoảng cách với giá vàng thế giới. Mức chênh chỉ còn hơn 7 triệu đồng/lượng là hiếm thấy trên thị trường vàng trong vài năm lại đây. Điều này khiến dân đầu tư chịu hậu quả nặng nề hơn khi giá trong nước rơi nhanh hơn đà mất giá thế giới.
(VNF) - Chính phủ mới ban hành nghị định về lệ phí trước bạ, trong đó tiếp tục áp dụng mức thu lệ phí trước bạ lần đầu 0% đối với ô tô điện chạy pin đến hết năm 2030.
(VNF) - Liên tiếp được vinh danh tại AGM Awards 2026, VIX50 và VIE50, DPM cho thấy những kết quả tích cực trong nâng cao chất lượng quản trị, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và duy trì hiệu quả hoạt động, qua đó tiếp tục củng cố niềm tin của nhà đầu tư và thị trường.
(VNF) - Chỉ còn ít ngày nữa, Diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân Venture Forum 2026 sẽ diễn ra tại TP. HCM. Sự kiện được kỳ vọng trở thành điểm hẹn “vàng” của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực châu Á, khi thị trường Việt Nam ngày càng thu hút sự quan tâm của các quỹ ngoại và doanh nghiệp tăng trưởng vượt bậc.
(VNF) - Chỉ sau 5 tháng đi vào vận hành, tòa nhà trung tâm thương mại và văn phòng hạng A ROX Tower Goldmark City, đã nhanh chóng ghi dấu ấn như một điểm đến thương mại - dịch vụ sôi động mới tại khu Tây Hà Nội.
(VNF) - Subaru Việt Nam vừa lên tiếng trấn an khách hàng về đợt triệu hồi xe Subaru Forester 2.5L (bản chạy xăng) và Forester e-Boxer hybrid đời 2026 lỗi cửa sổ trời đang diễn ra tại Hoa Kỳ.
(VNF) - Sức mua yếu khiến nhiều hãng xe trong nước như Ford, Toyota, Hyundai tiếp tục tung ra các chương trình ưu đãi, giảm giá bán mạnh tay trong tháng 6 để kích cầu doanh số.
(VNF) - Bộ Công Thương vừa ban hành Thông tư số 29/2026 quy định về vận hành thị trường bán buôn điện cạnh tranh, thiết lập cơ chế mới về chào giá, huy động nguồn điện, xác định giá điện và thanh toán trên thị trường, qua đó thúc đẩy tính minh bạch, cạnh tranh và hiệu quả trong hoạt động của ngành điện.
(VNF) - Trước lo ngại từ phía doanh nghiệp xăng dầu về nguồn cung Ethanol nhằm đảm bảo việc triển khai bán xăng E10 lâu dài ra thị trường, đại diện Bộ Công thương khẳng định đã có kế hoạch để đảm bảo nguy cơ này.
(VNF) - Nhân chuyến thăm 3 nước ASEAN của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từ ngày 27/5 đến 01/6/2026, Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) đã ký kết các thỏa thuận hợp tác với những doanh nghiệp năng lượng hàng đầu khu vực gồm Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Thái Lan (PTT Public Company Limited - PTT) của Thái Lan và Tập đoàn PETRON (Petron Corporation - PETRON) của Philippines.
Các thỏa thuận không chỉ mở rộng mạng lưới đối tác chiến lược của PV GAS trong ASEAN mà còn tạo nền tảng tăng cường kết nối chuỗi cung ứng LNG, LPG, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo đảm an ninh năng lượng trong bối cảnh thị trường khu vực đang chuyển dịch mạnh mẽ.
(VNF) - Đó là thông tin được đại diện Bộ Công thương chia sẻ về tình hình sử dụng xăng E10 trong những ngày đầu tháng 6/2026, thời điểm bắt buộc chuyển đổi sang nhiên liệu này.
(VNF) - Dự thảo sửa đổi Nghị định 24 được kỳ vọng sẽ tháo gỡ nhiều nút thắt pháp lý cho ngành vàng trang sức mỹ nghệ, qua đó mở rộng dư địa cạnh tranh, thu hút đầu tư, thúc đẩy xuất khẩu và mở rộng quy mô ngành.
(VNF) - Trong khuôn khổ “Ngày Tài chính Số 2026”, thương hiệu Ancarat sẽ đồng hành cùng BIDV, mang tới những trải nghiệm mua sắm các dòng sản phẩm bạc tinh xảo, nổi bật là các miếng bạc nghệ thuật mang đậm bản sắc và dấu ấn văn hóa dân tộc.
(VNF) - Từ 15h ngày 4/6, giá bán lẻ xăng dầu trong nước được điều chỉnh giảm mạnh theo quyết định của liên Bộ Công Thương - Tài chính. Trong đó, xăng E5 RON92 giảm gần 1.500 đồng/lít, còn dầu diesel hạ gần 800 đồng/lít.
(VNF) - Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Amway Việt Nam với tổng số tiền 410 triệu đồng do có nhiều hành vi vi phạm quy định về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
(VNF) - Financial Times mới đây ghi nhận làn sóng thu gom phế liệu vonfram trên toàn cầu, phản ánh áp lực ngày càng lớn đối với nguồn cung vật liệu chiến lược này. Khi nhu cầu từ quốc phòng, hàng không vũ trụ và công nghệ cao tiếp tục tăng, thị trường đang bắt đầu nhìn nhận hoạt động tái chế không chỉ là giải pháp môi trường mà còn là một nguồn cung chiến lược có giá trị tương đương với các mỏ khai thác mới.
(VNF) - Vô tình gặp chúng tôi trên bãi biển cát trắng Bãi Cháy, bà Anna Williams, du khách đến từ Mỹ, hồ hởi: “Chúng tôi đã đi qua nhiều cảng biển trên thế giới, nhưng hiếm nơi nào tạo được cảm xúc mạnh mẽ ngay từ giây phút đầu tiên như ở đây. Âm nhạc, không gian và sự thân thiện khiến Hạ Long để lại ấn tượng rất đặc biệt. Tôi khá ấn tượng với những chuyến thuyền mang dáng dấp cổ căng đôi buồm đỏ, nó tạo những cảm xúc khá mạnh, đưa chúng tôi váo một không gian yên bình, lãng mạn.