(VNF) - Uber và Grab đã tạo ra một cuộc cách mạng thực sự ở quy mô thế giới và Việt Nam, về sự thuận tiện và chi phí thấp, qua cung cấp dịch vụ gọi xe. Điều đó, liệu có thể coi là đóng góp cho cách mạng công nghiệp 4.0 ở nước ta?
Lịch sử 4 cuộc cách mạng công nghệ của nhân loại
Cách mạng công nghiệp 4.0 là gì?
Cách mạng Công nghiệp 4.0 (hay Cách mạng Công nghiệp lần thứ Tư) xuất phát từ khái niệm "Industrie 4.0" trong một báo cáo của chính phủ Đức năm 2013.
Theo đó, "Industrie 4.0" được định nghĩa là sự kết nối các hệ thống nhúng và cơ sở sản xuất thông minh để tạo ra sự hội tụ kỹ thuật số giữa Công nghiệp, Kinh doanh, chức năng và quy trình bên trong.
Cụ thể, cách mạng Công nghiệp 4.0 sẽ diễn ra trên 3 lĩnh vực chính gồm Công nghệ sinh học, Kỹ thuật số và Vật lý, và được đánh giá là đang tiến triển theo một hàm số mũ chứ không phải là tốc độ tuyến tính, khi được so sánh với các cuộc cách mạng công nghiệp trước đây.
Hơn nữa, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đang phá vỡ hầu hết ngành công nghiệp ở mọi quốc gia. Và chiều rộng và chiều sâu của những thay đổi này báo trước sự chuyển đổi của toàn bộ hệ thống sản xuất, quản lý và quản trị.
Trước cuộc cách mạng 4.0, cách mạng công nghiệp lần đầu tiên sử dụng năng lượng nước và hơi nước để cơ giới hóa sản xuất.
Cuộc cách mạng lần 2 diễn ra nhờ ứng dụng điện năng để sản xuất hàng loạt. Cuộc cách mạng lần 3 sử dụng điện tử và công nghệ thông tin để tự động hóa sản xuất.
Cuộc cách mạng Công nghiệp 4.0 đang nảy nở từ cuộc cách mạng lần ba, kết hợp các công nghệ lại với nhau, làm mờ ranh giới giữa vật lý, kỹ thuật số và sinh học.
Ba yếu tố "cốt lõi" của Kỹ thuật số trong CMCN 4.0 sẽ là: Trí tuệ nhân tạo (AI), Vạn vật kết nối - Internet of Things (IoT) và dữ liệu lớn (Big Data).
Tại Việt Nam, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 nhận được sự quan tâm rất lớn từ Chính phủ, doanh nghiệp, đến cả người dân, và hiện nay nhiều hành động mạnh mẽ với kỳ vọng thúc đẩy cuộc cách mạng công nghiệp mới này.
Mới đây, Tập đoàn hàng đầu Việt Nam là Vingroup cũng đã tuyên bố đầu tư vào AI và Big Data với mục tiêu thành tập đoàn Công nghệ - Công nghiệp - Dịch vụ đẳng cấp quốc tế.
Và Vingroup cũng đang thực hiện cuộc “cách mạng” công nghiệp này thông qua việc thành lập công ty VinTech, trung tâm dữ liệu lớn Vin Hi-Tech và đẩy mạnh sản xuất ô tô cùng các sản phẩm điện thông minh, gia dụng.
Những gì mà Vingroup đã gắn liền với những yếu tố định hình lên cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 là Trí tuệ nhân tạo (AI), Vạn vật kết nối - Internet of Things (IoT) và dữ liệu lớn (Big Data).
Trước đó, trên cơ sở nền tảng của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đã được nhiều tập đoàn như: Viettel, FPT, BKAV… hướng đến với những hoạt động đầu tư mạnh tay vào nhiều lĩnh vực liên quan.
Về khái niệm, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 được vận hành trên những "giá trị cốt lõi" riêng của nó dựa trên nền tảng là cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 3 là sử dụng điện tử và công nghệ thông tin để tự động hóa sản xuất.
Hiện nay, rất nhiều công ty, tổ chức cũng đang có những hoạt động góp phần tạo lên cách mạng công nghiệp 4.0, tuy nhiên, các công ty, tổ chức này 4.0 đến đâu thì vẫn là một dấu hỏi lớn.
Đơn cử, trong số đó là Grab luôn cho rằng đang đóng góp cho cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, vậy xem xét hoạt động của Grab là gì trong các yếu tố cấu thành lên cuộc cách mạng công nghiệp này: Trí tuệ nhân tạo (AI), Vạn vật kết nối - Internet of Things (IoT) hay là dữ liệu lớn (Big Data)?
Grab đóng góp gì cho cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 tại Việt Nam?
Nếu nhìn vào cách thức hoạt động Grab hiện tại thì thật khó để xếp loại hình của Grab vào một trong 3 yếu tố cốt lõi trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 kể trên.
Đơn giản, cách thức hoạt động Grab là cung cấp ứng dụng trên điện thoại thông minh nhằm kết nối khách hàng với tài xế, và Grab ăn % trên mỗi cuốc xe.
Ngoài ra, ứng dụng Grabbike hay Grabcar cũng chỉ là một trong số hàng triệu ứng dụng đang được cung cấp trên Smartphone.
Về mặt nguyên lý, Grab hoạt động không khác gì những công ty thương mại điện tử cung cấp trang web và ứng dụng mang lại tiện ích cho người dùng như: Lazada, Shopee, Sendo… Trong lĩnh vực kinh doanh dịch vụ gọi xe thì có cả Uber, Go-viet, ứng dụng BE mới ra mắt…
Hoạt động của công ty "công nghệ" này chủ yếu là vận chuyển hàng hóa và con người trong đó có áp dụng công nghệ.
Tuy nhiên, đánh giá khách quan thì Grab cũng đang cung cấp ra thị trường một số ứng dụng phần mềm, đơn giản việc kết nối đem lại những giá trị nhất định cho khách hàng cũng như “đối tác” của hãng.
Grab đúng là đã góp phần tạo lên một cuộc "cách mạng" trong ngành vận chuyển. Nhưng để đặt Grab như là một yếu tố trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 là không “xứng tầm”, và kể cả những giá trị Grab mang lại so sánh với cuộc cách mạng lần 3 sử dụng điện tử và công nghệ thông tin để tự động hóa sản xuất thì còn thua vài bậc.
Lưu ý, Grab cũng chỉ là một công ty ăn theo Uber và Uber mới là khởi tạo ra ứng dụng công nghệ cho cuộc cách mạng di chuyển.
Không những thế, Grab cũng đang gặp vấn đề lớn về pháp lý tại Việt Nam. Mới đây, tại phiên tòa Vinasun kiện Grab ngày 28/12, Tòa đã nhận định Grab là đơn vị kinh doanh vận tải.
Cụ thể, Tòa cho rằng: Cần xem Grab là doanh nghiệp kinh doanh vận tải để quản lý, đảm bảo sự bình đẳng trong kinh doanh. Bảo hiểm xã hội và cơ quan chức năng cần làm việc với Grab để đảm bảo quyền lợi cho người lao động.
Grab vào Việt Nam đã cung cấp dịch vụ bắt xe bằng công nghệ thuận lợi cho người dân, việc này cần khuyến khích để phù hợp với xu thế phát triển của xã hội. Tuy nhiên, còn nhiều tồn tại do cơ quan chức năng không quản lý được hoạt động của các tài xế; khả năng thất thu thuế cao, dẫn đến cạnh tranh không lành mạnh... HĐXX kiến nghị.
Có thể nhận thấy, hãng Grab cũng đã mang lại nhiều tác dụng nhất định nhưng việc gắn liền hoạt động của “hãng công nghệ” này với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 thì quá khập khiễng.
Và việc Grab đã có những phát biểu “ăn theo” cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, không có gì ngoài mục đích đem lại lợi ích cho doanh nghiệp và sự ủng hộ của khách hàng.
Minh chứng cụ thể là Grab đã vào thị trường Việt Nam đã được vài năm, nhưng sự đóng góp của hãng này cho việc phát triển “công nghiệp” nước ta mà đặc biệt là những yếu tố trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 mà cụ thể ở đây là sự phát triển về khoa học công nghệ hay nghiên cứu vẫn rất hạn chế.
Vậy Grab đã đóng góp được gì vào cách mạng công nghiệp 4.0 tại Việt Nam và tương lai Grab có ghi dấu ấn vào cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 hay không vẫn là câu hỏi khó?
Qua đây, cũng cho thấy, cần thiết phân định rõ ràng đâu mới là hành động mang lại giá trị thực sự cho cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 để có thể thúc đẩy cuộc cách mạng này tại Việt Nam sớm đi tới đích.
(VNF) - Aeon, nhà bán lẻ lớn nhất Nhật Bản, đang đặt cược lớn vào Việt Nam, xác định đây là một trong những thị trường ưu tiên hàng đầu nhờ tốc độ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ và quá trình hiện đại hóa nhanh chóng của ngành bán lẻ.
(VNF) - Volvo ES90 được định vị ở phân khúc sedan thuần điện hạng sang, cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ như BMW i5, Mercedes-Benz EQE/ EQS hay Lexus ES 500e. Trong khi đó, EX90 cạnh tranh với Mercedes EQE.
(VNF) - Bộ Công Thương đề xuất chuyển toàn bộ số dư Quỹ bình ổn giá xăng dầu từ các doanh nghiệp đầu mối về tài khoản riêng tại Kho bạc Nhà nước, đồng thời kiểm toán độc lập để xác định chính xác số dư trước khi xử lý.
(VNF) - MyTV chính thức sở hữu bản quyền phát sóng FIFA ASEAN Cup 2026, mang đến cho khán giả cơ hội theo dõi trực tiếp và trọn vẹn các trận đấu của giải, đặc biệt là hành trình của Đội tuyển Việt Nam.
(VNF) - Sau sáp nhập, Quảng Ngãi hình thành không gian du lịch đặc biệt, kéo dài từ đại ngàn Măng Đen đến biển đảo Lý Sơn. Tuy nhiên, để biến lợi thế “rừng - biển” thành động lực tăng trưởng, địa phương được khuyến nghị phải thay đổi tư duy phát triển, tái cấu trúc sản phẩm và tăng cường liên kết vùng.
(VNF) - Giá vàng thế giới trải qua một tuần khó khăn khi mọi nỗ lực trụ vững trên mốc 4.350 USD/ounce đều thất bại trước áp lực từ lợi suất trái phiếu Mỹ tăng, kỳ vọng Fed giữ lập trường cứng rắn.
(VNF) - Chỉ hơn một giờ trước khi đội tuyển Việt Nam bước vào trận ra quân tại FIFA ASEAN Cup 2026, bài toán bản quyền truyền hình của giải đấu tại thị trường Việt Nam mới có lời giải. Thương vụ được chốt sau nhiều tuần giằng co quanh mức giá từng được chào lên tới khoảng 3 triệu USD, tương đương gần 80 tỷ đồng.
(VNF) - Việt Nam đang tiến hàng sửa đổi Luật An toàn thực phẩm, trong đó dự kiến bổ sung trách nhiệm đối với các nền tảng giao đồ ăn như Grab, Shopee và Green SM, từ công khai thông tin người bán đến tiếp nhận phản ánh của khách hàng và người giao hàng.
(VNF) - Kết quả kinh doanh 8 tháng với doanh thu tăng 52%, lợi nhuận tăng hơn hai lần và đòn bẩy tài chính tiếp tục giảm đang cho thấy những chuyển biến rõ nét tại Masan Group (HOSE: MSN). Cùng với việc được các định chế tài chính đánh giá cao tại IR Awards 2026, doanh nghiệp đang từng bước củng cố niềm tin bằng các kết quả có thể đo lường.
(VNF) - Một căn bếp mới tại điểm trường Nà Chao, Tuyên Quang mang đến điều kiện tốt hơn cho những bữa ăn bán trú của hơn 50 học sinh. Với Công ty Cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS), đây cũng là một dấu mốc tiếp nối hành trình đồng hành cùng trẻ em vùng khó, từ những hỗ trợ về tri thức, công nghệ đến cơ sở vật chất thiết thực.
(VNF) - Quản lý điểm bán chỉ hiệu quả khi xác định đúng phạm vi, đối tượng và lộ trình, để mục tiêu giảm tiếp cận thuốc lá không tạo thêm rào cản khó thực thi.
(VNF) - Trong cuộc đua MPV ngày càng khốc liệt, khi doanh số được chia sẻ cho nhiều lựa chọn khác, Toyota Veloz Cross vẫn duy trì đà tăng trưởng nhờ khả năng đáp ứng đa dạng nhu cầu sử dụng và các chính sách bán hàng được duy trì xuyên suốt.
(VNF) - Từ một doanh nghiệp có vốn điều lệ 20 tỷ đồng cùng sự tham gia của cổ đông gắn liền với tên tuổi nghệ sĩ nổi tiếng, đến đường dây sản xuất hàng giả quy mô hơn 1.000 tấn vừa bị triệt phá, vụ án tại Thanh Hóa đang đặt ra nhiều câu hỏi lớn về quản trị doanh nghiệp, lỗ hổng giám sát dòng vốn và những "tấm bình phong" tạo dựng niềm tin trên thị trường.
(VNF) - Sự dịch chuyển của chuỗi cung ứng toàn cầu, cùng đà tăng trưởng của các ngành điện tử, ô tô và công nghiệp, đang mở rộng dư địa cho logistics Việt Nam. Theo DHL Supply Chain (thuộc Tập đoàn DHL - Đức) , đây cũng là những lý do quan trọng đằng sau quyết định xây dựng khu phức hợp logistics lớn nhất Đông Nam Á tại Việt Nam.
(VNF) - Giữa lúc thị trường bất động sản đang trải qua nhịp điều chỉnh, việc chỉ trong một ngày, một môi giới vừa chốt liền 2 căn Vinhomes với tổng giá trị gần 20 tỷ đồng cho thấy một thực tế rõ ràng: dòng tiền chưa từng rút lui, chỉ đang chảy về các dự án đủ uy tín. Xu hướng này mở ra không gian rộng lớn cho những môi giới bản lĩnh, biết chọn đúng chủ đầu tư để đồng hành.
(VNF) - Vietjet ký kết thoả thuận với Starlink để đưa Internet tốc độ cao lên bầu trời. Theo đó, Vietjet cung cấp miễn phí cho hành khách trên tất cả các chuyến bay của các hãng hàng không mang thương hiệu Vietjet. Giai đoạn đầu, Starlink sẽ được trang bị trên 120 tàu bay Vietjet và tiếp tục triển khai trên toàn đội tàu tương lai.
(VNF) - Từ vùng cao đến biên giới, hải đảo, gần 40.000 trẻ em khắp cả nước đã được tham gia các hoạt động vui hội trăng rằm, trải nghiệm những sân chơi bổ ích và đón nhận các phần quà dinh dưỡng từ Vinamilk. Trong đó, chương trình "Trăng về đại ngàn - Vui hội Trung thu" dành cho trẻ em thụ hưởng Quỹ sữa Vươn cao Việt Nam tại Đắk Lắk là một điểm nhấn, góp phần mang đến cho các em một mùa Trung thu ý nghĩa.
(VNF) - Aeon, nhà bán lẻ lớn nhất Nhật Bản, đang đặt cược lớn vào Việt Nam, xác định đây là một trong những thị trường ưu tiên hàng đầu nhờ tốc độ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ và quá trình hiện đại hóa nhanh chóng của ngành bán lẻ.
(VNF) - Thanh Hà Cienco 5 đang được đẩy mạnh xây dựng, với nhiều dãy liền kề, biệt thự dần hiện hữu. Đây cũng là địa điểm được Hà Nội dự kiến bố trí nhà ở cho cư dân tại các dự án sai phạm của Mường Thanh trong trường hợp phải di dời.