Quy định lên kết làm khó DN
Điều 5.2.d của Nghị định 132 quy định, các bên liên kết bao gồm cả trường hợp ngân hàng cho doanh nghiệp vay nếu khoản vay từ 25% vốn góp và trên 50% nợ trung và dài hạn của doanh nghiệp đi vay. Nhiều doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp trong các lĩnh vực hạ tầng, sản xuất công nghiệp, rơi vào trường hợp này do tỷ trọng vốn vay ngân hàng trung và dài hạn cao. Khi đó, các doanh nghiệp này và ngân hàng được coi là các bên liên kết và phải áp dụng Nghị định 132.
Điều 16.3.a của Nghị định 132 quy định, chi phí lãi vay của các bên liên kết không được vượt quá 30% EBITDA của doanh nghiệp. Điều luật này áp mức cố định 30% mà không cho phép doanh nghiệp được chứng minh chi phí này theo nguyên tắc giao dịch độc lập (arm’s length) như với các loại giao dịch khác.
Nói cách khác, kể cả trong trường hợp doanh nghiệp có chi phí lãi vay hoàn toàn bình thường so với mặt bằng chung của thị trường và các bên không hề có dấu hiệu đẩy lãi suất lên hoặc xuống nhằm chuyển lợi nhuận, thì cũng không được ghi nhận chi phí hợp lý khi tính thuế.
“Cuối năm 2022 và đầu năm 2023, do những biến động kinh tế vĩ mô, lãi suất trên thị trường tăng mạnh. Điều này khiến chi phí lãi vay của nhiều doanh nghiệp tăng vượt mức 30%. Phần chi phí lãi vay vượt mức 30% này, doanh nghiệp vẫn phải trả cho ngân hàng nhưng không được coi là chi phí được trừ khi tính thuế. Nhiều doanh nghiệp phản ánh với VCCI tình trạng họ thua lỗ lớn do chi phí lãi vay phải trả cho ngân hàng tăng mạnh, nhưng vẫn phải nộp thuế thu nhập doanh nghiệp cho Nhà nước”, VCCI nhấn mạnh.
Trong Tờ trình, Bộ Tài chính đã đề nghị sẽ sửa đổi Điều 5.2.d theo hướng loại trừ việc xác định quan hệ liên kết khi tổ chức tín dụng không tham gia điều hành, kiểm soát, góp vốn hoặc đầu tư vào doanh nghiệp đi vay hoặc không cùng chịu sự điều hành, kiểm soát, góp vốn của một bên khác).
Sửa đổi này phù hợp với Điều 5.1 nhằm xác định rõ hơn bản chất của quan hệ liên kết và sẽ giúp tháo gỡ được bất cập như trên phản ánh.
Tuy nhiên, VCCI cho rằng cách làm này sẽ không giải quyết được hết các trường hợp. Trong trường hợp hai bên ngân hàng và doanh nghiệp đi vay có quan hệ điều hành, kiểm soát, góp vốn nhưng giao dịch cho vay với lãi suất phù hợp với mặt bằng chung của thị trường vẫn sẽ bị khống chế bởi ngưỡng 30%. Điều này chưa thực sự phù hợp với mục tiêu cơ bản của Nghị định 132 là chống hành vi chuyển giá. Trong trường hợp trên, hai bên không hề có hành vi thay đổi “bóp méo” lãi suất nhằm mục đích chuyển giá mà giao dịch này vẫn tuân theo nguyên tắc giao dịch độc lập (arm’s length). Việc không cho tính phần chi phí lãi vay vượt quá 30% trong một giao dịch thỏa mãn nguyên tắc giao dịch độc lập là bất hợp lý.
Do đó, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc sửa đổi Điều 16.3 của Nghị định 132 theo hướng cho phép các doanh nghiệp chứng minh giao dịch cho vay theo nguyên tắc giao dịch độc lập bằng cách kê khai và lập hồ sơ so sánh với các giao dịch cho vay khác và/hoặc với mặt bằng lãi suất trên thị trường. Trong trường hợp giao dịch này đúng nguyên tắc giao dịch độc lập thì doanh nghiệp được trừ toàn bộ chi phí tính thuế, kể cả trường hợp chi phí đó vượt 30% EBITDA. Theo tìm hiểu của VCCI, một số quốc gia trên thế giới cũng áp dụng nguyên tắc này.
Sửa theo hướng nào?
Thự tế, mặt bằng lãi suất trên thị trường tăng mạnh vào cuối năm 2022 và đầu năm 2023 khiến nhiều doanh nghiệp gặp vướng mắc trong các kỳ tính thuế năm 2022 và 2023. Do đó, nếu các quy định sửa đổi có hiệu lực sau khi Nghị định được ký sẽ khiến các doanh nghiệp trên vẫn phải chịu nghĩa vụ thuế bất hợp lý.
Vì vậy, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu việc quy định hiệu lực trở về trước của văn bản và cho phép áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2022. Quy định hiệu lực trở về trước này không vi phạm Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật vì không làm phát sinh nghĩa vụ mới hay nghĩa vụ nặng hơn đối với doanh nghiệp, người dân.
Cùng với đó, theo VCCI, Điều 19.1 của Nghị định 132 miễn trừ nghĩa vụ kê khai và lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết cho trường hợp các bên liên kết chỉ nộp thuế thu nhập tại Việt Nam và không có chênh lệch thuế suất. Quy định này hợp lý vì giữa hai doanh nghiệp nội địa không có chênh lệch thuế suất thì không có nhiều động cơ để chuyển giá.
Mặc dù vậy, Điều 19.1 này lại không áp dụng cho việc giới hạn chi phí lãi vay được quy định tại Điều 16.3.a của Nghị định. Nói cách khác, trường hợp hai doanh nghiệp liên kết nội địa, không có chênh lệch thuế suất làm ăn với nhau thì các giao dịch khác không bị ràng buộc bởi Nghị định 132, nhưng riêng giao dịch cho vay lại bị giới hạn chi phí lãi vay.
Việc bị giới hạn chi phí vốn vay tại Điều 16.3 đối với cả giao dịch thuần túy nội địa được suy đoán là nhằm chống lại tình trạng “vốn mỏng” của các doanh nghiệp. Hạn chế vốn mỏng giúp bảo đảm an ninh an toàn tài chính, tránh tình trạng doanh nghiệp lớn vay nợ quá nhiều, không bảo đảm các tỷ lệ an toàn và dễ dẫn đến mất thanh khoản khi có biến động ngoài kỳ vọng. Tuy nhiên, quy định này chưa bảo đảm tính hợp lý, gây nhiều tác động tiêu cực đến các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp lớn, cụ thể như sau.
Thứ nhất, tình trạng “vốn mỏng” tại Việt Nam đúng là đang diễn ra, nhưng đây là điều phổ biến và cần thiết trong giai đoạn mới công nghiệp hóa tại các nước đang phát triển. Do đó, việc áp dụng các quy tắc chống vốn mỏng của các nước phát triển cần được cân nhắc kỹ hơn trong bối cảnh của Việt Nam.
Thứ hai, quy định hạn chế chi phí vốn vay tác động tiêu cực đến việc hình thành các tập đoàn kinh tế trong nước. Tác động này đi ngược lại chủ trương của Nghị quyết 10-NQ/TW năm 2017 của Ban chấp hành Trung ương về phát triển kinh tế tư nhân.
Với những lý do đó, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo sửa đổi quy định tại Điều 16.3 và Điều 19.1 theo hướng miễn nghĩa vụ đáp ứng quy định về hạn chế chi phí lãi vay đối với các giao dịch liên kết giữa các doanh nghiệp trong nước có chung thuế suất.
Tags:
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định chủ trương của Việt Nam là không hợp tác với nước này để gây tổn hại hoặc tạo khó khăn cho nước khác. Vì vậy, Việt Nam đã và đang duy trì quan hệ tốt đẹp với cả Mỹ và Trung Quốc, mang lại lợi ích cho tất cả các bên, đồng thời đóng góp vào hòa bình, ổn định của khu vực.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong ngày 29/5 cùng chứng kiến Lễ trao và thông báo các văn kiện hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước Việt Nam – Singapore.
(VNF) - Trước làn sóng phản ánh từ nhà bán hàng về việc nhiều sàn thương mại điện tử đồng loạt tăng phí và bổ sung các khoản thu mới, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu các nền tảng liên quan giải trình, đồng thời giám sát chặt tác động tới môi trường cạnh tranh và giá bán tới tay người tiêu dùng.
(VNF) - Theo báo cáo mới nhất của Bộ Tài chính, tính đến hết ngày 21/5/2026, tổng số vốn đầu tư công giải ngân đạt 182.544 tỷ đồng, tương đương khoảng 18% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
(VNF) - Theo ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam (VINPA), xăng sinh học E5 và E10 không gây ảnh hưởng tới động cơ phương tiện nếu xe đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và được bảo dưỡng định kỳ đúng cách.
(VNF) - Tập đoàn Gulf mong muốn trở thành đối tác chiến lược lâu dài của Việt Nam trong tăng cường an ninh năng lượng quốc gia, thông qua đầu tư dài hạn vào điện khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) và năng lượng tái tạo.
(VNF) - Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Thái Lan (SEC) Wisit Wisitsora-at đánh giá Việt Nam đang là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn đầu tư tại Đông Nam Á với nhiều tiềm năng phát triển và triển vọng tăng trưởng tích cực.
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số của TP.HCM được đánh giá là thách thức lớn trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, chi phí đầu vào gia tăng và sức ép cạnh tranh mạnh. Tuy nhiên, với vai trò đầu tàu kinh tế cùng hàng loạt động lực mới từ đầu tư công, cải cách thể chế, hạ tầng liên vùng và các ngành công nghệ cao, nhiều chuyên gia cho rằng đây không chỉ là mục tiêu mang tính kỳ vọng mà còn là bước đi cần thiết để thành phố bứt phá, dẫn dắt tăng trưởng của cả nền kinh tế.
(VNF) - Theo ông Phan Đức Hiếu, Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế - Tài chính của Quốc hội, để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số Việt Nam không còn cách nào khác ngoài đổi mới tư duy điều hành, cải cách thể chế mạnh mẽ và tạo ra các dư địa tăng trưởng mới. Nếu vẫn duy trì cách làm cũ, cải cách manh mún và thiếu tính hệ thống, mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững sẽ rất khó đạt được.
(VNF) - TP. HCM, ngày 28/5, UBND thành phố đã tổ chức hội thảo để nhận góp ý từ các vị nguyên lãnh đạo TP. HCM về dự thảo Luật Đô thị đặc biệt.
(VNF) - Hưởng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá năm 2026, Bộ Nội vụ đã tổ chức Lễ mít tinh tại Trường Đại học Lao động - Xã hội nhằm tuyên truyền, nâng cao nhận thức về tác hại của thuốc lá và thúc đẩy xây dựng môi trường làm việc, học tập không khói thuốc trong toàn ngành.
(VNF) - Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul khẳng định Thái Lan sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm với Việt Nam trong ứng dụng công nghệ vũ trụ, sử dụng vệ tinh.
(VNF) - Theo Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được, Trung ương cho phép thành phố xây dựng Luật Đô thị đặc biệt. Luật sẽ có tính ổn định, bền vững, tạo niềm tin và môi trường đầu tư ổn định cho nhà đầu tư để thành phố có thể đạt được tốc độ tăng trưởng hai con số.
(VNF) - Theo TAND TP. Hà Nội, cựu Bộ trưởng Bộ Y tế không trực tiếp gây hậu quả cho hai dự án bệnh viện bỏ hoang nhưng có sai phạm trong phê duyệt các chủ trương, nhận của cấp dưới 7,5 tỷ đồng từ các nhà thầu.
(VNF) - Ông Trần Đức Việt, còn được biết với biệt danh JVevermind được giới thiệu là Tổng giám đốc Công ty cổ phần Phát triển Điện ảnh V-Film.
(VNF) - Samsung Electronics đạt được thỏa thuận với công đoàn, qua đó tránh được một cuộc đình công quy mô lớn và trao cho các công nhân sản xuất chip nhớ những khoản thưởng “khủng”. Tuy nhiên, thỏa thuận này cũng được xem như mở ra một “chiếc hộp Pandora” đối với giới doanh nghiệp Hàn Quốc - nơi vốn nổi tiếng với các cuộc thương lượng tiền lương căng thẳng và quyết liệt.
(VNF) - Cổ phiếu AAN của Lương thực A An liên tiếp tăng trần ngay sau khi lên HoSE, tăng hơn 20% chỉ sau 4 phiên giao dịch và đưa vốn hóa doanh nghiệp vượt 1.330 tỷ đồng, trong bối cảnh kết quả kinh doanh quý I/2026 ghi nhận tăng trưởng tích cực.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa thay mặt Bộ Chính trị ký quyết định kiện toàn Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
(VNF) - Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam – Thái Lan ngày càng được nâng tầm, chiến lược “Ba kết nối” đang nổi lên như động lực trọng tâm thúc đẩy hợp tác song phương đi vào chiều sâu.
(VNF) - Ông Nguyễn Duy Dũng, Thành viên HĐQT Vinatrans, đã bị khởi tố do vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; Thiếu trách nhiệm gây thiệt hại đến tài sản của nhà nước, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp.
(VNF) - Công ty cổ phần Sông Đà Thăng Long, chủ đầu tư dự án Usilk City bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán.
(VNF) - Hà Nội dự kiến thu hồi hơn 96ha đất trên địa bàn phường Tây Hồ trong giai đoạn 2026-2030 để triển khai 50 dự án từ hạ tầng giao thông, trường học đến công viên, nhà hát...
HĐND và UBND TPHCM được phân cấp, phân quyền triệt để. Thành phố cũng được ưu tiên áp dụng các quy định thuận lợi hơn với lĩnh vực đặc thù của địa phương; được chủ động thí điểm chính sách mới…
(VNF) - Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc khẳng định mục tiêu hoàn thành, đưa dự án vào khai thác thương mại trong năm 2026 là không thay đổi, bắt buộc phải thực hiện.
(VNF) - Sau 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, Thái Lan và Việt Nam đang hướng tới một giai đoạn hợp tác sâu rộng hơn, trong đó hai nền kinh tế ngày càng mang tính bổ trợ thay vì cạnh tranh trực tiếp.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định chủ trương của Việt Nam là không hợp tác với nước này để gây tổn hại hoặc tạo khó khăn cho nước khác. Vì vậy, Việt Nam đã và đang duy trì quan hệ tốt đẹp với cả Mỹ và Trung Quốc, mang lại lợi ích cho tất cả các bên, đồng thời đóng góp vào hòa bình, ổn định của khu vực.
(VNF) - Bầu trời sông Hàn đã bùng nổ sắc màu trong đêm khai mạc Lễ hội Pháo hoa quốc tế Đà Nẵng với màn so tài của đội Đà Nẵng (Việt Nam) và đương kim vô địch Trung Quốc.
