Nhu cầu cao
Năm 2018, nhiều dự báo cho rằng M&A trong lĩnh vực NH sẽ rất sôi động, khi hàng loạt NH nói với cổ đông đang lên kế hoạch tìm kiếm đối tác chiến lược. Và Chính phủ cũng khuyến khích M&A các NH nhỏ thành các NH quy mô lớn hơn.
Rào cản ảnh hưởng đến tiến độ M&A, đó là vấn đề phải đảm bảo không làm thất thoát vốn nhà nước
Trong năm 2018 cũng đã có nhiều thương vụ được nhận diện như HDBank nhận sáp nhập PGBank, BIDV được Chính phủ phê chuẩn việc bán 17,65% vốn cho KEB Hana Bank của Hàn Quốc, Vietcombank được bán 10% cổ phần để tăng vốn điều lệ.
Song đến đầu năm 2019, Vietcombank mới phát hành riêng lẻ thành công hơn 111 triệu cổ phiếu, tương đương 3% vốn điều lệ cho quỹ đầu tư quốc gia của Singapore GIC Private Limited và Mizuho Bank Ltd.
Tháng 7/2019 vừa qua, HĐQT BIDV mới ban hành nghị quyết thông qua văn kiện giao dịch với nhà đầu tư chiến lược nước ngoài, và còn tiếp tục thực hiện các thủ tục cần thiết theo quy định của pháp luật 2 nước mới có thể hoàn tất được giao dịch trên. Còn thương vụ sáp nhập PGBank và HDBank được dự kiến đến cuối năm 2019 mới hoàn thành.
Tuy diễn biến chậm, nhưng có thể nói nhu cầu M&A trong lĩnh vực NH chưa khi nào giảm xuống, bởi tái cơ cấu hệ thống NH và tăng đủ vốn đáp ứng chuẩn Basel II vẫn luôn là áp lực lớn. Được biết, Vietcombank tiếp tục xúc tiến phương án bán tiếp 6,5% cổ phần từ nay đến năm 2020 và đang chờ phê duyệt.
HĐQT SHB cũng đã thông báo với cổ đông đã và đang làm việc với nhiều tổ chức tài chính, kinh tế nước ngoài để tìm kiếm cổ đông chiến lược phù hợp. Tiêu chí lựa chọn của SHB là những tập đoàn tài chính cam kết đầu tư dài hạn để cùng quản trị và phát triển.
MB cũng đã trình cổ đông thông qua việc tìm kiếm, triển khai các cơ hội sáp nhập/hợp nhất (nếu có) phù hợp với chiến lược của NH và chủ trương của Nhà nước về tái cơ cấu tổ chức tín dụng (TCTD).
Ở chiều ngược lại, nhà đầu tư cũng rất quan tâm đến việc mua lại, tham gia tái cơ cấu các TCTD yếu kém của Việt Nam. Đơn cử Tập đoàn J.Trust (Nhật Bản) cho biết đã nghiên cứu, tính toán kỹ các chỉ số tài chính của CBBank và đã gửi bản chào mua lại để tái cơ cấu NH này đến NHNN Việt Nam.
Đặc biệt, trong Đề án tái cơ cấu hệ thống NH giai đoạn 2 (2016-2020) nêu rõ chủ trương của Chính phủ đẩy mạnh xử lý, tái cơ cấu lại các TCTD bằng cách khuyến khích M&A các NH nhỏ, các TCTD nhỏ vào các NH lớn. Đây là những lý do cho thấy M&A lĩnh vực NH sẽ vẫn còn nhiều dư địa.
Nhưng khó đến đích
Nhìn lại diễn biến các trường hợp M&A cho thấy nhiều NH hướng đến mục tiêu này, nhưng để hiện thực hóa các thương vụ M&A còn cần nhiều chất xúc tác. Với nhóm NHTM có vốn nhà nước muốn bán vốn cho đối tác ngoại, TS. Bùi Quang Tín, Trường Đại học NH TPHCM đã chỉ ra rào cản ảnh hưởng đến tiến độ M&A, đó là vấn đề phải đảm bảo không làm thất thoát vốn nhà nước.
Trong các thương vụ M&A của NH có vốn nhà nước, đối tác nước ngoài thường đưa ra mức giá thấp hơn giá cổ phiếu trên thị trường, nên NH phải trình và chờ Chính phủ và NHNN phê duyệt. Và thời gian giữa hợp đồng ghi nhớ và hợp đồng chính thức cách khá xa do phải chờ phê duyệt, từ đó có thể tiếp tục xuất hiện chênh lệch giữa giá cổ phiếu trên hợp đồng và giá trên thị trường, dẫn đến những khó khăn mới nếu thực hiện cam kết ban đầu, nên mất nhiều thời gian mới hoàn tất được một giao dịch.
Đối với nhóm NHTM cổ phần, TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính NH nhận định, mục tiêu của hệ thống NH là giảm số lượng xuống còn 15-20 NH, hệ thống sẽ có những NH lớn về vốn chủ sở hữu, bảo đảm các tỷ lệ an toàn, từ đó sẽ có điều kiện để tăng quy mô hoạt động, đầu tư hạ tầng, công nghệ…
Trong điều kiện của ngành NH hiện nay, muốn đạt được điều đó, M&A là giải pháp tốt nhất. Nhưng các ông chủ NH Việt Nam không thích bị sáp nhập, bởi làm chủ NH không còn là chuyện dễ khi thời điểm này NHNN không ban hành bất cứ giấy phép thành lập NH nào nữa, thậm chí còn có thể rút lại. Do đó, các ông chủ NH đã được giấy phép kinh doanh luôn tìm cách duy trì lợi thế đó, trừ những trường hợp quá đặc thù.
Không muốn sáp nhập, các NH nhỏ tìm đến phương án bán vốn cho cổ đông chiến lược nước ngoài. Song phương án này vẫn không ít lần thất bại, kể cả các NH được mua lại với giá 0 đồng, dù có nhiều nhà đầu tư nước ngoài được ưu ái về tỷ lệ sở hữu nhưng vẫn chưa có giao dịch nào được xác định do khó khăn trong vấn đề đàm phán.
Thời gian qua nhiều NHTM tầm nhỏ và trung nhiều lần thông báo đàm phán với đối tác ngoại, song sau đó vẫn im hơi lặng tiếng cũng không còn là việc hiếm trên thị trường. Bởi hầu hết đối tác ngoại mua cổ phần đều muốn nắm tỷ lệ sở hữu có quyền chi phối, nên trần tỷ lệ sở hữu 30% tại các NH Việt Nam là rào cản lớn.
Ngoài ra, muốn bán vốn cho nhà đầu tư nước ngoài hoặc nhà đầu tư chiến lược, NH phải thể hiện được bản thân có chiến lược quản trị và tài chính tốt. Vì thông thường khi bán, nhà đầu tư nghiên cứu rất kỹ về cơ cấu nội tại, tiềm năng của NH đó và các NH nhỏ rất khó thỏa mãn được yêu cầu đặt ra.
Nên thúc đẩy M&A nội địa
Theo một chuyên gia kinh tế, hoạt động M&A trong lĩnh vực NH tại Việt Nam sắp tới dự báo tiếp tục duy trì tình trạng như hiện nay, nếu không có sự thay đổi nào về tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài tại các NHTM Việt Nam. Đó là vấn đề chung của hệ thống.
Còn riêng với các NH nhỏ, xu hướng M&A với đối tác ngoại dự báo vẫn tiếp tục khó đi đến thành công hơn. Bởi bản chất của M&A là một giao dịch thương mại, tài chính, đòi hỏi phải có những quy định cụ thể như: kiểm toán, định giá, tư vấn, môi giới, cung cấp thông tin, bảo mật, chuyển giao xác lập sở hữu, chuyển dịch tư cách pháp nhân, cổ phần, cổ phiếu, các nghĩa vụ tài chính, thương hiệu, cơ chế giải quyết tranh chấp…
Thực tế đã có rất nhiều NH không thể đáp ứng được yêu cầu này của đối tác trong quá trình đàm phán.
Nếu cứ tiếp tục tình trạng “mỗi người một mâm” và đi tìm vốn ngoại trong vô vàn khó khăn như vậy, sẽ ảnh hưởng đến quá trình tái cơ cấu của hệ thống NH. Do đó đã có nhiều chuyên gia đề xuất, NHNN cần phải áp dụng công cụ để các NH tự nguyện M&A, vừa đạt mục tiêu lớn mạnh, vừa rút gọn số lượng NH.
Trong đó, “ép” các NH áp dụng Basel II cũng là một giải pháp. Áp dụng Basel II sẽ khiến hệ số CAR của các NH hiện tại giảm xuống. Căn cứ vào tiêu chí hệ số CAR của Basel II phải đạt 8%, NHNN quy định những NH nào không cải thiện được hệ số này trong một thời hạn nào đó, buộc phải M&A để đạt được mục tiêu an toàn cho hệ thống NH.
Xem thêm: Vietbank đang ở đâu trong thị trường ngân hàng số?
Tags:
(VNF) - TS. Phạm Xuân Hòe - nguyên Phó Viện trưởng Viện Chiến lược Ngân hàng cho rằng, Việt Nam cần xây dựng một "tấm đệm an toàn" đủ lớn thông qua việc nâng quy mô dự trữ ngoại hối lên mức hàng trăm tỷ USD nhằm tăng khả năng chống chịu trước các cú sốc từ bên ngoài.
(VNF) - Lãi suất liên ngân hàng quay đầu giảm nhanh sau khi Ngân hàng Nhà nước triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ. Lãi suất cho vay qua đêm từ 11% hạ xuống 6,6% sau 1 phiên.
(VNF) - Các tài khoản có dấu hiệu giao dịch bất thường như nhận tiền từ nhiều nguồn, chuyển tiền với tần suất cao hoặc liên quan đến tài khoản cảnh báo có thể bị ngân hàng đưa vào diện giám sát, xác minh để phòng ngừa gian lận và lừa đảo.
(VNF) - Ngày 28/5/2026, tại lễ trao giải thưởng Sao Khuê 2026 do Hiệp hội phần mềm và Dịch vụ CNTT Việt Nam (VINASA) tổ chức, “Hành trình vay mua nhà trên kênh số” của VietinBank đã được vinh danh Giải thưởng Sao Khuê 2026 trong lĩnh vực công nghệ tài chính (Fintech) và lần đầu được ghi danh trên bản đồ Giải pháp công nghệ số Việt Nam 2026. Đây không chỉ là sự ghi nhận cho một sản phẩm công nghệ, mà còn là minh chứng cho nỗ lực đổi mới sáng tạo và định hướng khách hàng là trung tâm trong hành trình xây dựng hệ sinh thái tài chính số hiện đại.
(VNF) - Vào ngày 30/05/2026, BIZ MBBank tiếp tục khẳng định vị thế ngân hàng số hàng đầu dành cho doanh nghiệp khi được vinh danh tại Lễ Biểu dương Thành tựu Tác động vì Việt Nam Số (Viet Nam I4 Impact Awards). Giải pháp Mở tài khoản doanh nghiệp “Toàn trình số - Tự động hoàn thiện hồ sơ doanh nghiệp” được trao danh hiệu Dịch vụ số xuất sắc, ghi nhận những nỗ lực đổi mới sáng tạo nhằm nâng cao trải nghiệm khách hàng của BIZ MBBank. Chương trình được tổ chức tại Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội và truyền hình trực tiếp trên kênh VTV2.
(VNF) - Giá USD tự do hôm nay giảm mạnh, tới hơn 100 đồng. Tính từ mức đỉnh, giá USD tự do đã hạ gần 1.700 đồng. Trong khi đó, giá USD tại ngân hàng nhích tăng.
(VNF) - Lãi suất liên ngân hàng kỳ hạn qua đêm phiên 1/6 tăng lên 11%. Trước diễn biến này, Ngân hàng Nhà nước chào thầu 46.000 tỷ đồng nhằm hỗ trợ thanh khoản và ổn định mặt bằng lãi suất.
(VNF) - Theo các chuyên gia Yuanta, việc lãi suất giảm không đáng kể sau khi NHNN tăng khối lượng OMO lưu hành lên trên 330 nghìn tỷ đồng cho thấy nhu cầu vốn ngắn hạn và nhu cầu phòng thủ thanh khoản của các ngân hàng vẫn ở mức cao.
(VNF) - SeABank hiện là một trong số ít ngân hàng chưa có nhà đầu tư chiến lược là khối ngoại. Việc ngân hàng này nới room ngoại lên mức 30% làm dấy lên kỳ vọng về một thương vụ trong tương lai gần.
(VNF) - BIDV đã triển khai lại tính năng chuyển tiền nhanh từ 500 triệu đồng, hệ thống sẽ tự động chia thành nhiều giao dịch có giá trị tối đa 499.999.999 đồng/giao dịch và thông báo đầy đủ trước khi thực hiện.
(VNF) - Chứng khoán Mirae Asset nhận định, 25 ngân hàng trong danh sách được mở rộng dư địa tín dụng tại hai phân khúc bất động sản ưu tiên, hỗ trợ tăng trưởng cho vay và thu nhập lãi thuần (NII) trong năm 2026.
(VNF) - Sacombank vừa được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận đổi tên thương mại từ “Sài Gòn Thương Tín” thành “Sài Gòn Tài Lộc” theo Quyết định số 36/QĐ-QLGS4 ngày 1/6/2026.
(VNF) - Từ ngày 1/7, các chi nhánh ngân hàng thương mại sẽ bị thu hồi giấy phép nếu hoạt động thua lỗ 3 năm liền, trừ trường hợp ở khu vực nông thôn hoặc mới thành lập.
(VNF) - Hội nghị AWS Summit Singapore 2026 diễn ra vào ngày 6 tháng 5 năm 2026 tại Sands Expo and Convention Centre đã ghi nhận sự xuất hiện của hàng nghìn chuyên gia công nghệ, nhà lãnh đạo doanh nghiệp và các diễn giả hàng đầu trong lĩnh vực AI và điện toán đám mây. Trong khuôn khổ hội nghị, CEO Techcombank Jens Lottner đã chia sẻ thẳng thắn những thách thức nhiều doanh nghiệp đang phải đối mặt cũng như chiến lược tạo lợi thế cạnh tranh khó sao chép của ngân hàng trong kỷ nguyên AI tăng trưởng.
(VNF) - Tiền gửi của người dân vào hệ thống ngân hàng đến hết tháng 1 lập kỷ lục, vượt 10,3 triệu tỷ đồng. Trong khi đó, tỷ lệ tiền mặt lưu thông tới cuối tháng 1 lên mức cao nhất trong 3 năm.
(VNF) - Ngân hàng Sacombank thông báo thu giữ tài sản bảo đảm là 507 lô đất tại dự án Viva City tại Đồng Nai của Công ty CP đầu tư LDG để xử lý nợ xấu.
(VNF) - Nhiều ngân hàng đồng loạt tái cơ cấu đội ngũ lãnh đạo cấp cao nhằm chuẩn bị cho giai đoạn cạnh tranh khốc liệt hơn về chuyển đổi số và chuẩn bị cho chiến lược tăng trưởng dài hạn.
(VNF) - Mặc dù nới điều kiện với nhà ở xã hội và khu công nghiệp song NHNN vẫn yêu cầu các ngân hàng vẫn phải kiểm soát tăng trưởng tín dụng bất động sản, không vượt quá tốc độ tăng trưởng tín dụng chung của ngân hàng.
(VNF) - NHNN cam kết công bố số liệu mua ngoại tệ ròng dương (bao gồm giao dịch giao ngay và kỳ hạn) hàng năm, độ trễ 03 tháng cùng số liệu dự trữ ngoại hối và vị thế kỳ hạn từ năm 2027.
(VNF) - Dự thảo nghị định mới đề xuất sửa đổi nhiều quy định mang tính "cởi trói" cho vàng trang sức, mỹ nghệ, trong đó có việc xóa bỏ toàn bộ giấy phép con cho vàng trang sức từ 1/7/2026.
(VNF) - Bằng cách bắt tay với các nền tảng quản lý bán hàng, nhiều ngân hàng số đang đẩy mạnh cho vay hộ kinh doanh trên nền tảng số nhờ lợi thế từ hệ sinh thái dữ liệu lớn.
(VNF) - NHNN nhấn mạnh quan điểm xuyên suốt của Đảng, Chính phủ là khuyến khích chuyển đổi nguồn lực vàng trong dân cho phục vụ phát triển kinh tế – xã hội, hạn chế tâm lý găm giữ vàng, chống vàng hóa nền kinh tế, đầu cơ vàng, không sử dụng vàng làm phương tiện thanh toán.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) tiếp tục ghi dấu ấn tại Giải thưởng Sao Khuê 2026 khi toàn bộ 6/6 sản phẩm, giải pháp công nghệ tham gia đều được vinh danh ở nhóm lĩnh vực Kinh tế số, Giao dịch số - Công nghệ tài chính và được xếp hạng trên Bản đồ Giải pháp Công nghệ số Việt Nam 2026.
(VNF) - Hàng loạt giao dịch gom cổ phiếu "vua" đã được cổ đông lớn của các nhà băng thực hiện và đăng ký thực hiện trong thời gian qua, với giá trị lên tới vài trăm tỷ đồng, thậm chỉ hơn nghìn tỷ.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) vừa công bố quyết định bổ nhiệm ông Chris Shayan giữ chức vụ Quyền Tổng giám đốc kể từ ngày 01/6/2026.
(VNF) - TS. Phạm Xuân Hòe - nguyên Phó Viện trưởng Viện Chiến lược Ngân hàng cho rằng, Việt Nam cần xây dựng một "tấm đệm an toàn" đủ lớn thông qua việc nâng quy mô dự trữ ngoại hối lên mức hàng trăm tỷ USD nhằm tăng khả năng chống chịu trước các cú sốc từ bên ngoài.
(VNF) - Theo UBND TP.Huế, phương án thiết kế cầu qua Cồn Hến cần hướng đến tính độc bản, đặc sắc, có tầm vóc; trở thành điểm nhấn kiến trúc mới trên sông Hương, góp phần làm giàu thêm không gian văn hóa, cảnh quan của đô thị Huế.
