Vay margin là gì?
Hiểu một cách cơ bản, margin cho phép nhà đầu tư vay tiền từ công ty chứng khoán để mua thêm cổ phiếu. Điều này có thể giúp nhà đầu tư tăng tỷ suất lợi nhuận tiềm năng của họ, nhưng cũng đi kèm với rủi ro cao hơn.
Về mặt quản lý margin, cơ chế quản lý được Ủy ban Chứng khoán đưa ra, gồm danh mục được phép ký quỹ và tỷ lệ trần margin/vốn chủ sở hữu của các công ty chứng khoán (CTCK) là 2 lần.
Tỷ lệ cho vay do CTCK quyết định dựa trên hệ thống đánh giá và quản trị rủi ro của họ. Thường các tỷ lệ chuẩn được đưa ra là 50% - 50% (tỷ lệ tiền nhà đầu tư - cho vay) cho nhóm cổ phiếu bluechip, 60% - 40% cho nhóm midcap và dưới 30% cho nhóm penny. Ngoài ra, các CTCK có 2 yếu tố cần chú ý đó là room (tổng lượng cho vay đối với 1 mã cổ phiếu không quá 10% vốn chủ sở hữu) và pool (tổng lượng cho vay không quá 5% lượng cổ phiếu của 1 mã chứng khoán).
Nếu sử dụng hợp lý, nhà đầu tư có thể kiểm soát mức lỗ và tận dụng cơ hội lớn khi thị trường thuận lợi. Ngược lại, nếu được sử dụng một cách không cẩn thận hoặc lạm dụng, margin có thể trở thành con dao hai lưỡi gây ảnh hưởng lớn đến tài khoản Nhà đầu tư.
Ví dụ, khi cổ phiếu tăng giá sẽ có lợi nhuận nhiều hơn, đồng thời giá trị tài sản ròng tăng mạnh; nhà đầu tư có thể tiếp tục được mua thêm cổ phiếu để gia tăng lợi nhuận nhanh hơn. Ngược lại, nếu cổ phiếu giảm giá khi đang sử dụng margin, giá trị tài sản ròng sẽ giảm tương ứng với tỷ lệ đòn bẩy mà nhà đầu tư đang sử dụng. Tỷ lệ đòn bẩy 1:2 thì sẽ lỗ gấp 2 lần bình thường, dùng tỷ lệ đòn bẩy 1:3 thì sẽ lỗ gấp 3 lần bình thường.
4 nguyên tắc cơ bản khi sử dụng margin
Như vậy, để tận dụng được tối đa lợi ích với tối thiểu những rủi ro khi sử dụng “đòn bẩy tài chính này”, nhà đầu tư cần một số nguyên tắc cơ bản sau:
Thứ nhất, cần có chiến lược đầu tư rõ ràng. Chiến lược đầu tư là bản lề rất quan trọng khi đầu tư, nếu có một chiến lược rõ ràng thì việc quản lý rủi ro và cảm xúc gần như đã quyết được một nửa.
Xây dựng một chiến lược đầu tư là một quá trình cân nhắc kỹ lưỡng và đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về thị trường và mục tiêu tài chính của bạn. Do đó, bạn có thể cân nhắc tìm sự tư vấn từ chuyên gia tài chính để có cái nhìn chuyên sâu và chiến lược tư vấn.
Thứ hai, nhà đầu tư cần hiểu biết về doanh nghiệp/ngành nghề đang đầu tư. Hiểu rõ tính chất ngành nghề của doanh nghiệp sẽ cho nhà đầu tư rất nhiều sự tự tin và cơ sở trong việc sử dụng đòn bẩy. Hơn nữa, việc nắm bắt những yếu tố quan trọng của ngành nghề đầu tư như tính chu kỳ cũng giúp sử dụng margin đúng thời điểm - mấu chốt trong việc sử dụng đòn bẩy.
Thứ ba, sử dụng đúng thời điểm. Việc sử dụng margin đúng thời điểm hay không phần lớn dựa vào kiến thức và kinh nghiệm của nhà đầu tư về thị trường và chu kỳ của ngành nghề được đầu tư.
Ngoài ra, khi sử dụng margin, nhà đầu tư thực chất đang vay tiền từ công ty chứng khoán và sẽ phải trả lãi suất trên số tiền đã vay. Chi phí lãi suất này có thể ảnh hưởng đến lợi nhuận hoặc làm tăng lỗ. Quan trọng là tính toán chi phí này khi đánh giá tiềm năng lợi nhuận của các giao dịch.
Tuy nhiên, nếu sử dụng một cách chừng mực và tuân thủ những nguyên tắc nhỏ cơ bản vẫn sẽ giúp nhà đầu tư tránh được những rủi ro không đáng có. Cụ thể, các nguyên tắc gồm: Chỉ sử dụng khi thị trường có xu hướng rõ ràng; chỉ sử dụng vào những cổ phiếu có thanh khoản tốt, tính cơ bản cao; tập trung vào những cơ hội ngắn hạn và tuân thủ kỷ luật trong cắt lỗ cũng như chốt lãi; liên tục theo dõi thị trường.
Ông Phạm Hoàng Quang Kiệt, Phó phòng Nghiên cứu và Phân tích, Công ty Cổ phần Tư vấn Đầu tư và Quản lý tài sản FIDT
Để tránh sai lầm khi sử dụng đòn bẩy, nhà đầu tư cũng cần lưu ý đến 2 vấn đề chính. Thứ nhất, định vị rõ khẩu vị rủi ro bản thân. Khi sử dụng margin, tức số vốn ban đầu đã được bẩy lên đáng kể, nhà đầu tư không chỉ đầu tư bằng vốn của mình mà còn sử dụng tiền mượn, rủi ro từ đó cũng tăng lên đáng kể so với bình thường.
Kiến thức về quản lý rủi ro là cực kỳ quan trọng khi sử dụng margin. Nhà đầu tư cần có khả năng đánh giá rủi ro và xác định mức độ rủi ro mà bản thân sẵn lòng chấp nhận.
Nhà đầu tư cũng cần đặt ra những câu hỏi và xem xét kỹ lưỡng để xác định mức độ rủi ro phù hợp với mức đòn bẩy cụ thể. Bên cạnh đó, việc liên tục đánh giá trạng thái rủi ro của thị trường từng thời điểm kết hợp với xem xét lại mức độ chịu rủi ro của bản thân trước khi sử dụng margin là điều mà mọi Nhà đầu tư cần cân nhắc kỹ. Đây là một trong những vấn đề trọng yếu để tạo ra một chiến lược đầu tư có hiệu suất tốt và mang lại lợi thế về lâu dài trong đầu tư.
Điểm cần lưu ý thứ hai là tránh bị cảm xúc chi phối. Một trong những rủi ro lớn nhất của việc sử dụng margin là nó có thể khiến nhà đầu tư bị cảm xúc chi phối. Khi sử dụng margin, họ có thể cảm thấy họ có thể mua nhiều cổ phiếu hơn mức họ có thể chịu đựng. Điều này có thể dẫn đến việc mua bán thiếu suy nghĩ và có thể dẫn đến thua lỗ.
Sợ hãi, tham lam, thất vọng và căng thẳng là những cảm xúc thường xuyên chi phối nhà đầu tư. Khi sử dụng margin, sự chi phối của những cảm xúc trên có thể nhân lên gấp nhiều lần.
Tags:
(VNF) - Thị trường chứng khoán sáng 8/1 ghi nhận phản ứng tiêu cực với cổ phiếu CAN của Đồ hộp Hạ Long, ngay sau khi thông tin về vụ việc hơn 120 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi của doanh nghiệp này được công bố.
(VNF) - Thị trường chứng khoán đầu năm 2026 duy trì sự hứng khởi với chuỗi kỷ lục mới của VN-Index và làn sóng tăng mạnh ở nhóm cổ phiếu doanh nghiệp Nhà nước.
(VNF) - Thời hạn chuyển giao cổ phiếu từ sàn HNX sang sàn HoSE đã được gia hạn thêm 1 năm so với thời hạn trước đó, chậm nhất đến hết ngày 31/12/2026.
(VNF) - Thị trường chứng khoán đầu năm 2026 ghi nhận làn sóng thoái vốn sôi động quy mô hàng trăm đến hàng nghìn tỷ đồng tại nhiều doanh nghiệp niêm yết.
(VNF) - Với quy mô hơn 14,4 triệu cổ phiếu đang lưu hành, tổng số tiền SGS cần chi ra để hoàn tất đợt trả cổ tức này ước tính vượt 133 tỷ đồng.
(VNF) - Theo giới phân tích, việc loạt doanh nghiệp gồm Vingroup, Doanh nghiệp Tư nhân xây dựng số 1 tỉnh Điện Biên, FLC Faros đều có đăng ký thay đổi kinh doanh, bỏ ngành massage có liên quan đến nghĩa vụ tài chính và chính sách thuế.
(VNF) - Quản lý thuế đối với hoạt động bán hàng qua livestream không chỉ bảo đảm công bằng trong kinh doanh mà còn góp phần hạn chế hàng giả, hàng kém chất lượng
(VNF) - Ngành hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) luôn là một trong những trụ cột ổn định của nền kinh tế trong mọi giai đoạn phát triển, bởi nhu cầu của người tiêu dùng không bao giờ mất đi, thậm chí gia tăng theo thời gian. Trong bối cảnh thị trường chứng khoán toàn cầu còn nhiều biến động và nhà đầu tư ngày càng tìm kiếm tài sản phòng thủ có chất lượng cao, cổ phiếu MCH của Công ty Cổ phần Hàng tiêu dùng Masan (Masan Consumer) đang nổi lên như một biểu tượng tiêu biểu cho ngành FMCG tại Việt Nam, thu hút sự chú ý đặc biệt của các quỹ đầu tư nước ngoài.
(VNF) - Dù đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng kinh tế và xuất khẩu, doanh nghiệp FDI lại hiện diện khá mờ nhạt trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Trong bối cảnh chính sách đang được tháo gỡ, thị trường nâng hạng và dòng vốn quốc tế quay trở lại, làn sóng FDI lên sàn có thực sự hình thành, tạo cú hích mới cho thị trường vốn trong giai đoạn tới?
(VNF) - Bộ Tài chính được yêu cầu cấp phép cho các doanh nghiệp tham gia thí điểm thị trường tài sản mã hoá (sandbox) theo quy định trước ngày 15/1.
(VNF) - Các khoản chi như trả lương, thuê nhà, thuê xe… từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì doanh nghiệp mới được trừ thuế.
(VNF) - Lệ phí đăng ký cấp mới đăng ký và biển số ô tô từ 9 chỗ trở xuống tại Hà Nội, TP.HCM giảm 6 triệu đồng. Các phương tiện khác cũng được giảm tương đương 30%.
(VNF) - VSDC đang thực hiện nâng cấp hệ thống, tạo nền tảng cho các nghiệp vụ mới như bán chứng khoán chờ về, đồng thời sẵn sàng hạ tầng để hỗ trợ các sản phẩm mới của thị trường, bao gồm phái sinh vàng và sàn giao dịch chứng khoán chuyên biệt cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo.
(VNF) - Nhiều doanh nghiệp có vốn Nhà nước với quy mô lớn dù chưa đạt chuẩn công ty đại chúng vẫn đang nỗ lực tìm phương án để thoả mãn quy định của Luật Chứng khoán.
(VNF) - Theo chuyên gia, với định hướng chuyển đổi mô hình quản lý thuế của nhà nước, trong thời gian tới nền kinh tế Việt Nam sẽ bước vào giai đoạn mới với việc tiết giảm mạnh mẽ chi phí tuân thủ và vận hành doanh nghiệp.
(VNF) - HAGL đăng ký bán toàn bộ hơn 91,3 triệu cổ phiếu HNG, dự kiến giảm tỷ lệ sở hữu xuống mức 0%, đồng nghĩa với việc chính thức “đường ai nấy đi”.
(VNF) - Với sự nâng đỡ của nhóm phiếu Vingroup và nhóm dầu khí, thị trường chứng khoán vẫn giữ được sắc xanh trong phiên giao dịch đầu tiên của 2026.
(VNF) - Tôn Đông Á bị xác định kê khai sai thuế, buộc truy thu, xử phạt và tính tiền chậm nộp hơn 7 tỷ đồng.
(VNF) - Sau khi HoSE kiện toàn nhân sự cấp cao, VNX cũng đã có những quyết định bổ nhiệm dàn lãnh đạo cho HNX để tạo nền tảng vững chắc, ổn định tổ chức, tiếp tục nâng cao hiệu quả hoạt động.
(VNF) - Bức tranh thoái vốn doanh nghiệp Nhà nước năm 2025 đã có nhiều gam màu sáng với các thương vụ thu về gấp nhiều lần mức giá khởi điểm, đặt ra kỳ vọng cho năm 2026.
(VNF) - Phiên giao dịch mở đầu năm mới, dòng tiền hướng về nhóm năng lượng trong bối cảnh lo ngại địa chính trị gia tăng tại Venezuela, đẩy một cổ phiếu dầu khí tím trần.
(VNF) - Bộ Trưởng Nguyễn Văn Thắng đã nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của năm 2026, không chỉ mở đầu một chu kỳ phát triển mới của nền kinh tế, mà còn mở ra kỷ nguyên phát triển mới cho đất nước.
(VNF) - Theo chuyên gia, căng thẳng tại Venezuela gần như không tác động trực tiếp đến kết quả kinh doanh của nhóm cổ phiếu dầu khí đang giao dịch trên sàn.
(VNF) - Việc mua lại lượng lớn trái phiếu diễn ra vào những ngày cuối năm 2025, trong bối cảnh doanh nghiệp đang ghi nhận kết quả kinh doanh thua lỗ nặng.
(VNF) - Tổng giá trị vốn hóa của các công ty "họ Vin" niêm yết trong nước đã vượt 2 triệu tỷ đồng, cao gấp khoảng 5,5 lần so với đầu năm, đưa Vingroup trở thành tập đoàn tư nhân có ảnh hưởng lớn nhất trên thị trường tài chính Việt Nam.
(VNF) - Thị trường chứng khoán sáng 8/1 ghi nhận phản ứng tiêu cực với cổ phiếu CAN của Đồ hộp Hạ Long, ngay sau khi thông tin về vụ việc hơn 120 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi của doanh nghiệp này được công bố.
(VNF) - Sau 12 năm 'đắp chiếu', 'đất vàng' dự án Constrexim Complex của CTX Holdings được chuyển nhượng cho đối tác mới và đã thi công nhanh chóng.
