Thanh toán qua QR Code bùng nổ, sẵn sàng bước sang giai đoạn mới
Minh Nhật -
19/11/2025 17:48 (GMT+7)
(VNF) - Theo các chuyên gia, Việt Nam cần đẩy nhanh lộ trình nâng cấp từ QR chuyển tiền (transfer) sang QR thanh toán (QR Pay), phù hợp với thông lệ quốc tế và yêu cầu quản lý hiện đại.
Thanh toán qua QR Code bùng nổ
Số liệu mới nhất của Vụ Thanh toán - Ngân hàng Nhà nước (NHNN) chỉ ra, trong 9 tháng đầu năm 2025, giao dịch không dùng tiền mặt qua mã QR tăng 61,63% về số lượng và 150,67% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Hệ thống NAPAS ghi nhận 8,3 tỷ giao dịch với tổng giá trị hơn 47,53 triệu tỷ đồng, ngày cao điểm xử lý trên 42,5 triệu giao dịch với độ sẵn sàng đạt 99,997%.
Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng nhận định QR Code đã trải qua một hành trình ấn tượng.
Tại hội thảo “Thanh toán QR code: Minh bạch và trải nghiệm không giới hạn”, Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng nhận định: “QR Code đã trải qua một hành trình ấn tượng, từ một công nghệ mới trở thành một thói quen thanh toán phổ biến và đang góp phần vào công cuộc xây dựng nền tảng hạ tầng kinh tế - xã hội quan trọng”.
Trong khi đó, ông Nguyễn Đức Lê, Phó Trưởng Phòng Nghiệp vụ Quản lý thị trường, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công thương nhận định, rằng thanh toán không dùng tiền mặt nói chung và QR Code nói riêng đóng vai trò cực kỳ lớn trong việc thúc đẩy thương mại điện tử và các hoạt động thị trường.
“Mã QR được xem là một công cụ tiện lợi, phổ cập và đáng tin cậy. Về mặt tiện ích, người dân chỉ cần một thiết bị thông minh là có thể thực hiện giao dịch. Đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là các đơn vị kinh doanh nhỏ như quán cà phê hay cửa hàng sản xuất bánh, chi phí đầu tư để nhận tiền qua mã QR là rất thấp, chỉ cần in mã để nhận thanh toán. Điều này giúp mã QR trở nên rất phổ cập vì hầu như ai ở Việt Nam cũng có ít nhất một điện thoại thông minh”, ông nói.
Thanh toán bằng QR Code còn giúp tăng tốc độ trao đổi hàng hóa lên rất nhiều, đặc biệt là đối với những hàng hóa nhỏ lẻ, vì người bán không phải chuẩn bị một tập tiền lẻ để trả lại cho khách.
"Việc thanh toán bằng mã QR tạo ra niềm tin trong giao dịch", ông Nguyễn Đức Lê nói.
Quan trọng hơn, việc thanh toán bằng mã QR tạo ra niềm tin trong giao dịch. Khách hàng khi quét mã sẽ thấy rõ số tiền cần trả, giúp họ yên tâm và tránh được việc bấm nhầm số tài khoản.
Cuối cùng, thanh toán không dùng tiền mặt (bao gồm QR) giúp minh bạch hóa các giao dịch vì các giao dịch này được chứng minh và nghiêm cẩn qua hệ thống ngân hàng.
“Thanh toán thuận tiện cũng kích thích tiêu dùng trong nước vì người dân có tâm lý chi tiêu thoải mái hơn khi chi bằng tiền của tài khoản (chỉ là con số) thay vì tiền mặt, đồng thời giúp ngân hàng tăng khả năng cung cấp các hình thức tín dụng hoặc tín chấp”, ông Nguyễn Đức Lê nhấn mạnh.
Thách thức khi chuyển đổi từ QR cá nhân sang QR Pay
Tuy nhiên, đi đôi với lợi thế, mô hình thanh toán QR hiện nay cũng bộc lộ nhiều điểm bất cập.
Tại Việt Nam, nhiều đơn vị có thói quen sử dụng mã QR cá nhân để nhận thanh toán cho hàng hóa, dịch vụ. Dù hình thức này mang lại sự tiện lợi, nhanh chóng, không mất phí và không cần ký hợp đồng với tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, nhưng lại tồn tại hàng loạt rủi ro như không thể thống kê chính xác các giao dịch phục vụ công tác quản lý; người tiêu dùng không được bảo vệ trong trường hợp phát sinh khiếu nại hay không thể kết nối với hệ thống thanh toán song phương bằng mã QR với các quốc gia khác.
Với mục tiêu mở rộng kết nối quốc tế, phòng chống rửa tiền và kiểm soát nguồn thu ngân sách, theo các chuyên gia, Việt Nam cần đẩy nhanh lộ trình nâng cấp từ QR chuyển tiền (transfer) sang QR thanh toán (QR Pay), phù hợp với thông lệ quốc tế và yêu cầu quản lý hiện đại.
Liên quan đến vấn đề này, bà Phan Thị Thanh Nhàn, Giám đốc Trung tâm Thẻ và Vận hành, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) nhận định, thách thức lớn nhất đối với việc phát triển và chuyển đổi thanh toán bằng mã QR tại Việt Nam, đặc biệt là chuyển đổi từ QR chuyển khoản cá nhân (P2P) sang QR Thanh toán (QR Pay/P2M), xoay quanh vấn đề chi phí và thói quen người dùng, cùng với các rào cản về kỹ thuật và quy định liên quan đến giao dịch xuyên biên giới.
Theo bà Nhàn, việc chuyển từ mô hình ‘Zero Phí’ sang mô hình ‘Có Phí’ là một khó khăn rất lớn.
Cụ thể, theo đại diện BIDV, thách thức khó khăn nhất đối với các ngân hàng và đơn vị chấp nhận thanh toán nằm ở việc người bán đã quen với việc chuyển tiền cá nhân (P2P). Toàn bộ các giao dịch chuyển tiền qua QR cá nhân là miễn phí cho cả người chuyển và người nhận, tạo điều kiện thuận lợi để mạng lưới P2P phát triển rất mạnh.
Trong khi đó, QR Thanh toán (QR Pay/P2M) – hình thức mang lại sự minh bạch, quản lý doanh số, và khả năng tra soát/khiếu nại cho người mua – chắc chắn phải có phí. Phí này thường tương tự như thanh toán bằng thẻ (khoảng 0,8% đến 1%, trong khi thanh toán thẻ có thể là 1,8% hoặc 2%).
“Việc chuyển từ mô hình ‘Zero Phí’ sang mô hình ‘Có Phí’ là một khó khăn rất lớn khiến các đơn vị bán hàng, đặc biệt là tiểu thương, ngại chuyển đổi”, bà Phan Thị Thanh Nhàn nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, việc phối hợp không chặt chẽ và chưa liên thông giữa các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán (như ví điện tử và ngân hàng) cũng là một điểm nghẽn. Ví dụ, các ngân hàng không muốn thu phí nạp tiền (top-up) cho ví, nhưng nếu ví thanh toán ở mọi nơi thì ngân hàng lại phải chịu phí top-up khi khách hàng nạp tiền, bà dẫn chứng.
Vấn đề rủi ro thanh toán và quản lý rủi ro trong AML (chống rửa tiền) khi triển khai thanh toán QR xuyên biên giới cũng là một vấn đề các ngân hàng thương mại và Ngân hàng Nhà nước phải đối mặt.
Theo bà Nhàn, để vượt qua các thách thức này, cần có sự đồng hành về chi phí giữa các ngân hàng, NAPAS và các tiểu thương trong giai đoạn đầu, cùng với sự giám sát và quy định chặt chẽ hơn từ Ngân hàng Nhà nước nhằm thúc đẩy các đơn vị chấp nhận thanh toán chuyển đổi từ hình thức QR cá nhân sang QR Pay để đảm bảo tính minh bạch và quyền lợi người mua hàng.
Nhiều ngân hàng đã phát thông báo tới khách hàng về việc dừng tính năng tự động chia nhỏ lệnh chuyển khoản liên ngân hàng trên 500 triệu đồng/lần. Việc này là để bảo vệ chính khách hàng nhưng cũng mang lại không ít phiền toái.
(VNF) - Việc Agribank chủ động giảm lãi suất cho vay, đồng thời vẫn duy trì các chương trình tín dụng ưu đãi, không chỉ là thực hiện chủ trương của Ngân hàng Nhà nước mà còn khẳng định vai trò tiên phong, luôn nỗ lực hỗ trợ khách hàng của Agribank, tích cực góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững.
(VNF) - Ngân hàng Nhà nước tiếp tục hút ròng gần 72.500 tỷ đồng trong tuần qua khiến lãi suất liên ngân hàng hạ nhiệt nhanh chóng, lãi suất qua đêm giảm xuống dưới 4%/năm.
(VNF) - Nhiều ngân hàng báo lợi nhuận tăng mạnh trong quý I. Tuy nhiên, bức tranh lợi nhuận ngành ngân hàng có sự phân hóa rõ nét trong bối cảnh chi phí vốn và rủi ro tín dụng còn hiện hữu.
(VNF) - Đó là chia sẻ của chủ tịch HĐQT MB Lưu Trung Thái về chiến lược của ngân hàng này trong những năm tới trước áp lực cạnh tranh gia tăng của các hệ sinh thái tài chính trên thị trường.
(VNF) - Agribank khẳng định vai trò là định chế tài chính trụ cột, với quy mô hoạt động và việc định hướng, phân bổ hiệu quả dòng vốn vào các lĩnh vực ưu tiên, đặc biệt là khu vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn và khu vực sản xuất kinh doanh.
(VNF) - Lãnh đạo MB khẳng định, mặc dù tăng trưởng tín dụng đã vượt huy động vốn nhưng MB có đủ nguồn để đảm bảo cân đối việc này và đây sẽ là cơ hội rất lớn cho tăng trưởng trong giai đoạn tới.
(VNF) - Nếu hoàn tất các phương án tăng vốn vẫn đang tồn đọng, đồng thời thực hiện thêm phương án chia cổ tức bằng cổ phiếu với quy mô 13.200 tỷ đồng, BIDV có thể "chạm" tới mốc vốn điều lệ hơn 100.000 tỷ đồng.
(VNF) - Cổ đông nhiều ngân hàng lại có một năm bội thu cổ tức bằng tiền mặt. Có 6 ngân hàng đã công bố kế hoạch phân phối lợi nhuận với tổng số tiền mặt tới 30.800 tỷ đồng, có nhà băng chia cổ tức với tỷ lệ 30%.
(VNF) - Agribank đã và đang chủ động triển khai hệ sinh thái giải pháp toàn diện, hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai thuế dễ dàng, quản lý hiệu quả và sẵn sàng chuyển đổi thành doanh nghiệp.
(VNF) - Một số ngân hàng điều chỉnh cách xử lý các giao dịch chuyển khoản tiền từ 500 triệu đồng trở lên, khiến thời gian nhận tiền có thể kéo dài từ vài tiếng đến trên 24 giờ làm việc.
(VNF) - Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA), với các doanh nghiệp thân hữu trong hệ sinh thái của ngân hàng, tài sản thế chấp có giá trị 1 đồng có thể được "thổi" lên gấp 3 đến 4 lần giá trị thực.
(VNF) - Bất động sản chiếm áp tỷ trọng áp đảo trong cấu trúc tài sản bảo đảm của nhóm ngân hàng Big4 trong năm 2025, cho thấy mối quan hệ mật thiết giữa ngân hàng - bất động sản.
(VNF) - Thương mại điện tử Việt Nam đang chứng kiến xu hướng tích hợp ngày càng sâu với các nền tảng tài chính, khi hoạt động mua sắm dần được đưa trực tiếp vào ứng dụng ngân hàng. Sự dịch chuyển này không chỉ rút ngắn hành trình tiêu dùng mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn về tính minh bạch và độ tin cậy trong giao dịch.
(VNF) - Không chỉ dừng lại ở việc số hóa trải nghiệm tiết kiệm, SeABank tiếp tục đón đầu xu hướng bảo mật tài chính với tính năng “Mã khóa bảo mật cho tiền gửi online”, bảo vệ tối đa tài sản cho khách hàng.
(VNF) - Vụ mất tiền trên tài khoản tiết kiệm online diễn ra gần đây của khách hàng tại 1 ngân hàng đã được phản ánh lên cơ quan chức năng. Vụ việc đang được xử lý nhưng đã cảnh báo những rủi ro cần phải làm rõ để đảm bảo an toàn hệ thống và bảo về quyền lợi khách hàng.
(VNF) - Giá USD tự do lao dốc, giảm gần 300 đồng, xuống mức 26.600 đồng/USD. Giá USD tại các ngân hàng suy yếu, còn giá USD thế giới có chuỗi giảm dài nhất kể từ ngày 3/12/2025 đến nay.
(VNF) - Dư nợ tín dụng toàn hệ thống đã đạt 19,18 triệu tỷ đồng, tăng 3,18%. Dòng vốn ưu tiên tối đa cho sản xuất, hạ tầng trong khi kiểm soát chặt các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.
(VNF) - Ngân hàng Ngoại thương Công nghệ số (VCBNeo) vừa thông báo tiếp tục dừng hoạt động 4 chi nhánh sau khi đóng cửa loạt chi nhánh/phòng giao dịch trong năm 2025.
(VNF) - Theo Chủ tịch ACB Trần Hùng Huy, Việt Nam cần phát triển một cấu trúc vốn cân bằng hơn, kết hợp giữa nguồn vốn ngân hàng, nhà đầu tư, nguồn lực quốc tế và khu vực công. Trong đó, việc thành lập trung tâm tài chính quốc tế là bước đi giúp nền kinh tế thoát khỏi những giới hạn của mô hình truyền thống.
(VNF) - Tại ĐHĐCĐ thường niên, lãnh đạo OCB khẳng định không hạ chuẩn tín dụng, đồng thời đẩy mạnh tái cấu trúc bán lẻ, kiểm soát nợ xấu và gia tăng thu ngoài lãi để tạo nền tảng cho chu kỳ phục hồi từ năm 2026.
(VNF) - Gần 30 ngân hàng đồng loạt hạ lãi suất huy động nhưng vẫn còn khá ít nhà băng giảm lãi vay. Theo các chuyên gia, cần có thêm thời gian để lãi suất cho vay có thể giảm về mức thấp hơn.
Nhiều ngân hàng đã phát thông báo tới khách hàng về việc dừng tính năng tự động chia nhỏ lệnh chuyển khoản liên ngân hàng trên 500 triệu đồng/lần. Việc này là để bảo vệ chính khách hàng nhưng cũng mang lại không ít phiền toái.