Mới báo lãi đột biến hơn 654 tỷ đồng, VietCredit nhận án phạt của NHNN

Nhiều vi phạm trong quản trị, điều hành, quản lý rủi ro

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) mới đây đã công bố kết luận thanh tra đối với Công ty Tài chính tổng hợp cổ phần Tín Việt (VietCredit). Theo đó, cơ quan thanh tra đã chỉ ra một số tồn tại, vi phạm của công ty tài chính này đối với hoạt động quản trị, điều hành và quản lý rủi ro.

Nguyên nhân dẫn đến những vi phạm này do HĐQT, Ban Kiểm soát, tổng giám đốc của doanh nghiệp chưa thực hiện đầy đủ và hiệu quả nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định và Điều lệ VietCredit trong hoạt động quản trị, điều hành, kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ về tổ chức, điều hành, triển khai thực hiện hoạt động kinh doanh.

Đối với hoạt động cấp tín dụng, kết quả thanh tra cho thấy hoạt động cấp tín dụng của VietCredit đối với khách hàng thông qua các nền tảng số do bên thứ ba cung ứng còn có các tồn tại, vi phạm về thẩm định và quyết định cho vay; vi phạm về lập hợp đồng, thỏa thuận cấp tín dụng có nội dung không đầy đủ về biện pháp đôn đốc, thu hồi nợ và thời hạn xử lý đề nghị tra soát, khiếu nại; vi phạm về kiểm tra giám sát sau cho vay; vi phạm về thời điểm trích lập dự phòng rủi ro; vi phạm về thông báo chuyển nợ quá hạn khi không thông báo đầy đủ lãi suất áp dụng đối với dư nợ gốc bị quá hạn.

Các biện pháp kiểm tra, giám sát sau cho vay (qua các hình thức: cuộc gọi tự động TTS, Email, Telecall) đối với khách hàng không thực sự hiệu quả khi không xác định được mục đích sử dụng vốn vay của khách hàng.

Đồng thời, việc tham chiếu CIC trên các kênh sản phẩm S37 và R21 nhưng chưa tham chiếu CIC trên các kênh sản phẩm B11T về các nghĩa vụ nợ của khách hàng tại các TCTD khác nhằm có cơ sở xác định về năng lực tài chính, cũng như khả năng trả nợ của khách hàng, do đó có thể phát sinh các rủi ro tiềm ẩn về khả năng trả nợ trong tương lai của khách hàng khi chưa thu thập đầy đủ thông tin về khách hàng.

Về hoạt động cấp tín dụng qua thẻ vay, VietCredit chưa có biện pháp tích cực thông qua bên thứ ba (trung gian thanh toán/ngân hàng đại lý) nhằm kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ và/hoặc hạn chế giao dịch rút tiền qua ATM ngay sau khi khoản vay được kích hoạt và xác định mục đích sử dụng vốn vay của khách hàng.

VietCredit bị xử phạt vi phạm hành chính với tổng cộng 8 hành vi, tổng số tiền phạt là 702 triệu đồng. Công ty đã thực hiện nộp phạt vào ngày 14/10.

Lãi tăng đột biến trong 9 tháng năm 2025

Nhìn lại tình hình kinh doanh của VietCredit trước khi chịu án phạt của thanh tra NHNN, công ty này đã ghi nhận sự phục hồi đột biến trong năm 2025. Trong năm 2024 trước đó, VietCredit từng phải ghi nhận lỗ sau thuế hơn 155 tỷ đồng, do thu nhập giảm mạnh, thậm chí còn thua lỗ trong một vài mảng kinh doanh như hoạt động dịch vụ, mua bán chứng khoán đầu tư.

Sang năm 2025, tình hình khởi sắc ngay từ quý I khi đạt được tăng trưởng lợi nhuận so với quý liền trước. Tiếp sau đó, VietCredit liên tục ghi nhận thêm 2 quý với kết quả kinh doanh tích cực và mức tăng trưởng dương theo quý được duy trì. Lần lượt trong quý II và quý III, cả thu nhập và lợi nhuận của công ty đều tăng trưởng mạnh so với cùng kỳ cũng như so với quý trước.

Cụ thể, quý II đạt hơn 640 tỷ đồng thu nhập lãi thuần, tăng gấp 3,8 lần cùng kỳ; lợi nhuận sau thuế 208,9 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ lỗ 192 tỷ đồng. Quý III, thu nhập lãi thuần của VietCredit đạt gần 945 tỷ đồng, tăng gấp 5,3 lần cùng kỳ; lợi nhuận sau thuế thu về 369 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ lỗ 36,5 tỷ đồng.

Luỹ kế 9 tháng, VietCredit ghi nhận thu nhập lãi thuần gần 2.000 tỷ đồng, gấp 3,6 lần cùng kỳ. Lãi sau thuế đạt hơn 654 tỷ đồng – mức lợi nhuận lớn nhất mà công ty tài chính này từng ghi nhận trong lịch sử hoạt động. Thậm chí, mức lợi nhuận này có thể lớn tương đương với toàn bộ lợi nhuận mà VietCredit ghi nhận từ năm 2008 cho đến nay, không kể những năm thua lỗ.

Có thể thấy đây không chỉ là sự phục hồi thoát đáy thông thường, mà là bước tiến nhảy vọt của VietCredit. Trong đó, phần lớn đến từ hoạt động kinh doanh cốt lõi là cho vay tín dụng.

Nhìn vào dư nợ cho vay của VietCredit, nếu như trong năm 2023 chỉ đạt mức tăng trưởng tín dụng 4,59%, thì sang năm 2024 đã tăng đột biến 36,32% lên mức hơn 6.299 tỷ đồng. Con số này chưa dừng lại khi tại thời điểm cuối quý III/2025, theo ghi nhận tại báo cáo tài chính, dư nợ cho vay của công ty đạt hơn 9,326 tỷ đồng, tăng 48,05% so với thời điểm đầu năm.

Theo kết luận của thanh tra NHNN, VietCredit sau khi chuyển đổi mô hình từ kinh doanh truyền thống sang kinh doanh trên nền tảng số đã giảm 638 nhân viên trong năm 2024, giảm thêm 334 nhân viên trong 7 tháng đầu năm 2025. Tính đến ngày 31/7/2025, công ty chỉ còn 355 nhân viên tại trụ sở chính và 1 chi nhánh tại TP. HCM. VietCredit hiện đang cung ứng sản phẩm tín dụng tiêu dùng qua các nền tảng số của bên thứ ba như MISA Lending, KiotViet, Grab, MoMo, Zalo-Fiza, VNPTТ Money, 10Office, Viettell Money, ТОРІ.

Như vậy, có thể thấy VietCredit đã chuyển hướng thành công từ mô hình truyền thống sang cung ứng sản phẩm tín dụng tiêu dùng cho bên thứ 3, gia tăng mạnh mẽ các khoản vay đồng thời thu lời không ít.

Tuy nhiên, NHNN cũng đã nhấn mạnh về các tồn tại của VietCredit trong hoạt động cung cấp tín dụng với bên thứ ba như đã nêu trên. Điều này cho thấy dù hướng đi của công ty tài chính này là hiệu quả, thể hiện qua kết quả kinh doanh, nhưng cần quản lý chặt chặt chẽ hơn trong các khâu thẩm định, quyết định cho vay, thoả thuận cấp tín dụng, thu hồi nợ, giám sát sau vay,…

Riêng về hoạt động thu hồi nợ xấu, theo kết luận thanh tra NHNN, VietCredit đã hoàn thành thu hồi nợ xấu nội bảng, ngoại bảng năm 2023 vượt kế hoạch, nhưng năm 2024 và trong 7 tháng đầu năm 2025 chỉ đạt 3% so với kế hoạch thu hồi nợ xấu nội bảng đặt ra. Việc xử lý các khoản nợ đã bán cho VAMC, VietCredit đã tiến hành mua lại một phần khoản nợ khi trái phiếu đặc biệt đến hạn và đạng tiếp tục đôn đốc khách hàng, khởi kiện, nhưng chưa đạt được mục tiêu như kế hoạch.