Ùn tắc giao thông, Việt Nam chịu thiệt hại hàng tỷ USD mỗi năm?
Hoàng Minh -
19/01/2025 10:00 (GMT+7)
(VNF) - Thiệt hại kinh tế do tình trạng ùn tắc giao thông tại TP.HCM và Hà Nội được ước tính lên đến hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm, bao gồm chi phí nhiên liệu lãng phí, thiệt hại thời gian làm việc, hao tổn máy móc và ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh.
Ùn tắc giao thông là một trong những vấn đề nghiêm trọng nhất ảnh hưởng đến các đô thị trên toàn cầu, gây thiệt hại lớn về kinh tế, môi trường và chất lượng sống. Đây là vấn đề toàn cầu phải đối mặt từ lâu.
Theo các báo cáo từ nhiều tổ chức, tình trạng ùn tắc giao thông không chỉ là gánh nặng với người dân mà còn tiêu tốn nguồn lực to lớn của quốc gia.
Ùn tắc không chỉ là vấn đề giao thông mà còn đáng lo ngại về mặt kinh tế và xã hội.
Thiệt hại kinh tế trực tiếp
Theo tính toán của Texas A&M Transportation Institute (TTI) năm 2023, ùn tắc giao thông ở Mỹ gây thiệt hại kinh tế trung bình hơn 160 tỷ USD mỗi năm.
INRIX- Hãng cung cấp thông tin về giao thông và Trung tâm Nghiên cứu kinh doanh và kinh tế (CEBR) của Mỹ cũng cho biết, thiệt hại sẽ còn tăng lên mức 186 tỷ USD nếu không có bất kỳ giải pháp nào được đưa ra. Con số này bao gồm chi phí nhiên liệu lãng phí, thiệt hại thời gian làm việc và hao tổn máy móc.
Tại Anh, INRIX ước tính rằng tình trạng ùn tắc giao thông ở London năm 2022 đã khiến kinh tế thất thoát hơn 5 tỷ Bảng Anh. Các chuyên gia của INRIX nhận định, trung bình mỗi người London đã lãng phí 156 giờ mỗi năm do ùn tắc.
Tại Việt Nam, đặc biệt ở các đô thị lớn như TP.HCM và Hà Nội, tình trạng ùn tắc giao thông đã gây thiệt hại nghiêm trọng.
Theo một báo cáo từ Viện Chiến lược và Phát triển Giao thông, lượng xe máy và ô tô tăng nhanh đã khiến mạng lưới giao thông đô thị không kịp phát triển. Tình trạng kẹt xe đã khiến người dân mất trung bình 2-3 giờ mỗi ngày để di chuyển.
Theo Tổng Liên đoàn Lao Động Việt Nam, thiệt hại kinh tế do tình trạng ùn tắc giao thông tại TP.HCM và Hà Nội được ước tính lên đến hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm. Trong khi đó, chi phí nhiên liệu bị lãng phí chiếm tới 30-35% tổng chi phí giao thông hàng ngày. Các cơ quan chức năng ở hai thành phố dù đã rất cố gắng nhưng vẫn chưa thể giải quyết được tình trạng này.
Vào năm 2022, Sở Giao thông Vận tải (GTVT) TP.HCM cho biết, qua nghiên cứu của đơn vị và Viện Nghiên cứu phát triển TP, mỗi năm TP. HCM thiệt hại khoảng 6 tỷ USD vì tình trạng ùn tắc giao thông. Cụ thể, qua tính toán của Sở và Viện Nghiên cứu phát triển, TP mỗi năm thiệt hại khoảng 138.000 tỷ đồng vì tình trạng ùn tắc giao thông.
Tại Thủ đô Hà Nội, ùn tắc giao thông cũng được xem là vấn nạn đô thị ảnh hưởng lớn tới cuộc sống của người dân, gây thiệt hại lớn về kinh tế. Theo Viện Chiến lược và phát triển Giao thông Vận tải, một số nghiên cứu cho thấy thiệt hại do ùn tắc giao thông đối với Hà Nội vào khoảng 1,2 tỷ USD/năm (số liệu năm 2018). Hiện nay con số này đã tăng lên 3 tỷ USD/năm.
Mỗi năm TP. HCM thiệt hại 6 tỷ USD vì ùn tắc giao thông, đẩy chi phí logistics tăng cao, làm giảm sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.
Đối với doanh nghiệp, ùn tắc giao thông còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động kinh doanh, đặc biệt là trong lĩnh vực logistics và vận tải. Theo một nghiên cứu do Trường đại học Giao thông Vận tải thực hiện, các doanh nghiệp logistics tại TP.HCM đã gánh chịu chi phí gia tăng tới 15 - 20% do ùn tắc giao thông trong giai đoạn cao điểm.
Ngoài những thiệt hại trực tiếp, tình trạng ùn tắc giao thông còn gây hậu quả dài hạn. Chẳng hạn, để đầu tư mới cơ sở hạ tầng nhẳm giảm ùn tắc, các chính phủ đã tiêu tốn hàng tỷ USD mỗi năm. Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), mỗi năm, các nước OECD dành trung bình 3-5% GDP để khắc phục hậu quả giao thông.
Giải pháp đối phó với ùn tắc giao thông hiện nay
Nhằm giải quyết vấn đề ùn tắc giao thông, nhiều quốc gia đã thực hiện các biện pháp như đầu tư hạ tầng giao thông công cộng, phát triển các hệ thống giao thông thông minh và khuyến khích người dân sử dụng xe đạp hoặc đi bộ.
Chẳng hạn, Singapore đã áp dụng hệ thống thu phí giao thông điện tử (ERP) nhằm giảm tải xe trong giờ cao điểm, đánh thuế theo mức độ giao thông cụ thể.
Các quốc gia khác như Hà Lan và Thụy Điển đã đầu tư mạnh vào giao thông công cộng, nhất là hệ thống xe buýt và tàu điện ngầm hiện đại.
Tại Mỹ, nhiều thành phố đã triển khai các hệ thống giao thông thông minh (ITS), bao gồm đèn giao thông tự động thích nghi điều phối theo dòng xe, cùng các ứng dụng công nghệ số hỗ trợ người lái xe tìm tuyến đi tối ưu.
Đầu tư phát triển hạ tầng giao thông là giải pháp được quan tâm để giải quyết tắc đường hiện nay
Tại Việt Nam, Sở GTVT cho biết qua thống kê, từ ngày 1/1/2025 đến nay, lưu lượng phương tiện tham gia giao thông có xu hướng tăng so với thời điểm cuối năm 2024. Lượng tăng trung bình từ 2,8 đến 11,4% tại các khu vực Trung tâm TP.
Phát triển hạ tầng giao thông công cộng được cho là một điểm mấu chốt, như tuyến metro tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh. Theo đánh giá của Trung tâm Quản lý điều hành giao thông đô thị Hà Nội, tỷ lệ đảm nhận vận chuyển của các loại hình vận tải hành khách công cộng tại Hà Nội trong năm 2022, chỉ chiếm gần 15% nhu cầu đi lại của người dân, trong đó, xe buýt thường chiếm 12,2%.
Hà Nội từng đặt mục tiêu xây dựng 7 vành đai lớn song hiện chỉ có vành đai 3, khiến áp lực gồng gánh trở nên quá tải. Dự án vành đai 4, với tổng chiều dài 112,8 km, được khởi công vào giữa năm 2023 và dự kiến hoàn thành vào năm 2027. Thành phố Hà Nội đặt mục tiêu hoàn thành đường song hành Vành đai 4 vào quý 4 năm 2025, sớm hơn một năm so với kế hoạch ban đầu.
TP. HCM cũng triển khai các dự án đường Vành đai 3, 4. Dự án đường Vành đai 3 TP. HCM dài hơn 76km đã được Quốc hội thông qua về chủ trương đầu tư, với tổng mức dự toán là 75.378 tỉ đồng. Nếu dự án này giải quyết được một phần bài toán ùn tắc giao thông ở TP. HCM, đầu tư về hạ tầng giao thông tốt hơn thì thiệt hại kinh tế do ùn tắc giảm đi.
Tuyến đường Vành đai 4 TP.HCM dài 207 km đi qua 5 tỉnh, thành, gồm TP. HCM, Bình Dương, Đồng Nai, Long An và Bà Rịa - Vũng Tàu, để giải quyết bài toán ùn tắc ở khu vực kinh tế động lực Đông Nam bộ. Tổng chiều dài tuyến đường này gần 207 km, với khái toán tổng mức đầu tư hơn 136.000 tỷ đồng, lớn nhất trong các dự án giao thông phía Nam từ trước tới nay.
Bên cạnh đó, xây dựng và hoàn thiện các tuyến cao tốc quốc gia là biện pháp mà Chính phủ đang tiến hành ráo riết. Hiện cả nước đang thi công 1.700 km cao tốc, trong đó có một số tuyến vừa đưa vào hoạt động. Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu khẩn trương xây dựng, đẩy nhanh tiến độ các dự án để hoàn thành thêm khoảng 1.200 km cao tốc, bảo đảm thực hiện mục tiêu có ít nhất 3.000 km đường bộ cao tốc vào cuối năm 2025.
Kể từ khi Nghị định 168 về tăng mức xử phạt vi phạm giao thông có hiệu lực, ý thức người tham gia giao thông được nâng cao, tình trạng lưu thông không tuân thủ theo hiệu lệnh đèn tín hiệu giao thông và vạch kẻ đường đã hạn chế rất nhiều. Tuy nhiên, với mật độ lưu lượng phương tiện tăng cao, bề rộng mặt đường nhiều nơi hẹp dẫn đến phương tiện dừng chờ kéo dài.
Ùn tắc không chỉ là vấn đề giao thông mà còn đáng lo ngại về mặt kinh tế và xã hội. Việc hiểu rõ và áp dụng các biện pháp hữu hiệu sẽ góp phần giảm thiệt hại và tăng cường chất lượng sống cho người dân.
(VNF) - TS Nguyễn Sĩ Dũng khẳng định, sau hơn 51 năm kể từ ngày thống nhất đất nước, kinh tế Việt Nam đã trải qua hàng loạt bước ngoặt mang tính “mở khóa”, từ Đổi mới, hội nhập quốc tế đến tham gia các hiệp định thương mại thế hệ mới. Mỗi lần “mở cửa” không chỉ tạo ra tăng trưởng mà còn thúc đẩy nền kinh tế “nâng chuẩn”, từng bước hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực cạnh tranh và định hình vị thế Việt Nam trên bản đồ kinh tế toàn cầu.
(VNF) - Một trong những thay đổi đáng chú ý trong dự thảo là việc chuyển từ chỉ tiêu “tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi” (LDR) sang “tỷ lệ dư nợ cấp tín dụng so với huy động vốn” (CDR)
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu xây dựng Đề án cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam gắn với thực hiện mục tiêu tăng trưởng ở mức cao, liên tục đến năm 2045, báo cáo cấp có thẩm quyền trong quý II/2026.
(VNF) - Một cựu nhân viên công ty tài chính bị tạm giam vì sử dụng thông tin của 60 khách hàng để thiết lập hợp đồng tín dụng trái phép, chiếm đoạt trên 1,86 tỷ đồng để chi tiêu cá nhân.
(VNF) - Từ ngày 1/7/2026, Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 chính thức có hiệu lực, mở rộng đáng kể các nhóm thu nhập được miễn thuế, từ bất động sản, tiền gửi ngân hàng, kiều hối đến các hoạt động khoa học – công nghệ và an sinh xã hội.
(VNF) - Hà Nội vừa công bố danh sách nhiều cơ sở vi phạm an toàn thực phẩm, trong đó có Dookki, Golden Gate và Sen Hồng. Các vi phạm chủ yếu liên quan đến vệ sinh khu chế biến, hệ thống thoát nước và thu gom rác thải.
(VNF) - Dự án nhà ở tái định cư N01 với gần 299 căn hộ nằm giữa ngã tư Duy Tân - Trần Thái Tông đang được gấp rút hoàn thiện đưa vào sử dụng sau 10 năm "đắp chiếu".
(VNF) - DNP Holding lên kế hoạch doanh thu 10.812 tỷ đồng trong năm 2026, tập trung nâng cao hiệu quả vận hành, phát huy hệ sinh thái và củng cố nền tảng tăng trưởng dài hạn ở các lĩnh vực thiết yếu.
(VNF) - Quốc hội khóa XVI đã chính thức có kỳ họp đầu tiên trong tháng 4/2026 với sự tham dự của 16 đại biểu là doanh nhân. Tiếp sau đây, hội đồng nhân dân các tỉnh thành cũng sẽ họp với sự có mặt của 75 đại biểu doanh nhân khác (có người vừa là đại biểu Quốc hội vừa là đại biểu HĐND). Trong chuyên đề này, Đầu tư Tài chính muốn nhìn lại những đóng góp của các đại biểu doanh nhân tại Quốc hội và HĐND, cũng như giới thiệu những gương mặt mới đang được kỳ vọng sẽ góp tiếng nói của mình vào công tác lập pháp nói chung, vào việc xây dựng các chính sách kinh tế nói riêng. Để có thể làm tốt cả hai vai doanh nhân - đại biểu, các doanh nhân sẽ cần phải nỗ lực nhiều hơn trong thời gian tới...
(VNF) - “Phải có nghị quyết mới xứng tầm với quy mô, phải tìm kiếm mô hình phát triển để đáp ứng kỳ vọng của Trung ương và cả nước đối với siêu đô thị”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh.
(VNF) - Đây được xem là bước đi quan trọng, nhằm thể chế hóa chủ trương “không hình sự hóa các quan hệ kinh tế”, “khuyến khích khắc phục thiệt hại” theo tinh thần của các Nghị quyết số 57, 66, 68 và 79.
(VNF) - Từ 1/7/2026, lương hưu và trợ cấp dự kiến tăng 8% theo đề xuất của Bộ Nội vụ, kèm cơ chế bổ sung cho nhóm hưởng thấp, qua đó thay đổi cách tính mức chi trả cho hàng triệu người.
(VNF) - Theo Luật sư Nguyễn Văn Tuấn, đề xuất nâng ngưỡng doanh thu miễn thuế lên 1 tỷ đồng/năm sẽ giúp giảm đáng kể gánh nặng cho hộ kinh doanh nhỏ, nhưng điều quan trọng là phải đi kèm cơ chế quản lý minh bạch, chặt chẽ để hạn chế tình trạng “lách luật” và bảo đảm công bằng thuế.
(VNF) - Hôm nay, 26/4, trong không khí thiêng liêng của ngày Giỗ Tổ Hùng Vương, ngay sau Lễ dâng hương tại Đền Thượng, dâng hoa, dâng hương tại Lăng Hùng Vương, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gặp gỡ, nói chuyện thân mật với bà con nhân dân tại đây. Tạp chí Đầu tư Tài chính - VietnamFinance trân trọng giới thiệu toàn văn nội dung buổi nói chuyện của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
(VNF) - Tổng bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kỳ vọng Đà Nẵng sẽ trở thành một cực tăng trưởng lớn của cả nước, một đô thị biển hiện đại, thông minh, đáng sống.
(VNF) - Dịp lễ 30/4 – 1/5, 12 dự án thành phần cao tốc Bắc – Nam phía Đông sẽ được đưa vào khai thác cùng một số đoạn tuyến quan trọng như Cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, góp phần giảm áp lực giao thông và hoàn thiện dần mạng lưới hạ tầng quốc gia.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an khẩn trương hoàn thiện và vận hành Cổng Dịch vụ công quốc gia cùng hệ thống điều phối giải quyết thủ tục hành chính ngay trong tháng 4, nhằm khắc phục tình trạng gián đoạn, bảo đảm dịch vụ công trực tuyến được triển khai đồng bộ, thông suốt trên toàn quốc.
(VNF) - Cách đây tròn 10 năm, sự cố môi trường biển xuất phát từ khu liên hợp gang thép Formosa đã trở thành một sự kiện chấn động. Nhân dịp này, VietnamFinance muốn nhìn lại sự kiện này và cập nhật những thông tin mới nhất về dự án công nghiệp quan trọng này.
(VNF) - Theo Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, việc vận hành VIFC “cần chuyển sang giai đoạn triển khai nhanh, rốt ráo, quyết liệt, không có lý do để chần chừ”.
(VNF) - TS Nguyễn Sĩ Dũng khẳng định, sau hơn 51 năm kể từ ngày thống nhất đất nước, kinh tế Việt Nam đã trải qua hàng loạt bước ngoặt mang tính “mở khóa”, từ Đổi mới, hội nhập quốc tế đến tham gia các hiệp định thương mại thế hệ mới. Mỗi lần “mở cửa” không chỉ tạo ra tăng trưởng mà còn thúc đẩy nền kinh tế “nâng chuẩn”, từng bước hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực cạnh tranh và định hình vị thế Việt Nam trên bản đồ kinh tế toàn cầu.
(VNF) - Khi cả nước bước vào kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5, trên các công trường dự án cao tốc, hàng nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân vẫn miệt mài bám công trường, khẩn trương thi công để giữ vững tiến độ, góp phần đưa những dự án trọng điểm về đích đúng hẹn.
