Nhiều người đã từng mừng thầm rằng thời kỳ thống trị của các loại xe máy xăng sẽ bị thay thế bởi những thương hiệu xe điện “make in Vietnam”. Trong giai đoạn từ 2013-2016, xe đạp điện có nguồn gốc linh kiện từ Trung Quốc ồ ạt vào nước ta, giống như thời xe máy Trung Quốc đầu những năm 2000, có thời điểm xe đạp/máy điện đã đạt đến con số khoảng 700.000 chiếc/năm khiến cho niềm tin soán ngôi càng được củng cố vì thế nhà nhập khẩu và lắp ráp xe điện mọc ra như nấm.
Tưởng chừng con số 1 triệu xe/năm sẽ sớm thành hiện thực nhưng thực tế đã không diễn ra như mong muốn. Kể từ 2017 nhu cầu xe đạp điện, xe máy điện (xe đạp/máy điện) có dấu hiệu suy giảm và thị trường bắt đầu loạn giá, loạn chất lượng. Tình trạng loạn chất lượng cũng không có gì khó hiểu vì trước đó Việt Nam chưa có hệ thống quy chuẩn chất lượng hoàn chỉnh đối với xe đạp/máy điện dẫn đến mạnh ai nấy lo.
Tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm không được duy trì, dịch vụ và phụ tùng đi kèm không đồng bộ, nhiều xe hỏng phải chờ cả tháng mới có linh kiện thay thế, cộng thêm là vấn đề độ bền nên đã hình thành ấn tượng xe điện là xe rẻ tiền, xe đi tạm, xe cho trẻ con. Vì thể chẳng mấy ai sẵn sàng trả giá cao cho dòng sản phẩm đang bị gắn với những ấn tượng không mấy tích cực.
Cuộc chơi thiếu minh bạch và không tôn trọng khách hàng cũng là lý do khiến xe đạp/máy điện mất đi cơ hội cạnh tranh với xe xăng.
Trong giai đoạn năm 2017-2019 thị trường xe đạp/máy điện chỉ còn khoảng 250.000-270.000 xe/năm, mà trong đó xe đạp điện trá hình có giá dưới 11 triệu chiếm hơn 70% tổng số xe bán ra. Do cơ chế kiểm soát, quản lý tiêu chuẩn kỹ thuật chưa rõ ràng nên nhiều doanh nghiệp sản xuất lắp ráp xe điện đã đăng ký mẫu mã theo tiêu chuẩn xe đạp điện để né chi phí nhưng khi tung ra thị trường thì thông số kỹ thuật, trọng lượng và tốc độ lại tương đương xe máy điện.
Theo quy định, xe đạp điện (tốc độ không quá 25 km/h) không cần làm thủ tục đăng ký biển số và không phải trả thêm phí đăng ký, nhưng trên thực tế những chiếc xe đạp điện 25 km/h không thể chạy được vì quá yếu, không đáp ứng được nhu cầu tối thiểu của khách hàng do vậy nhiều công ty đã dùng chiêu “vỏ xe đạp điện, ruột xe máy điện” để lách phí, tạo lợi thế cạnh tranh so với đối thủ.
Với các lý do trên, cộng thêm tác động của Covid-19, năm 2020 tổng cầu xe đạp/máy điện chỉ còn khoảng 200.000 xe. Từ cuối 2019 xe đạp/máy điện còn chịu sự cạnh tranh khốc liệt của các mẫu xe “cub 50” với giá rất rẻ nhưng có tốc độ tốt hơn, oai hơn. Ai làm ra xe cub 50cc? Chẳng ai khác, cũng chính là những doanh nghiệp đang làm xe đạp/máy điện.
Bằng chiêu thức bán xe 50cc, tặng thêm “bộ hơi 100cc” để tự lắp đã khiến cho nhiều cô cậu học sinh mê mẩn. Và đương nhiên xe cub trở thành đối thủ nặng ký, lấn lướt tuyệt đối xe đạp/máy điện từ thành thị tới nông thôn. Những doanh nghiệp làm ăn nghiêm chỉnh đang chịu hậu quả do cạnh tranh không công bằng và cả ngành đang dần cạn kiệt niềm tin nơi khách hàng.
 |
Kể từ năm 2017, nhu cầu xe gắn máy tại Việt Nam đã đạt điểm bão hoà ở mức 3,3 đến 3,5 triệu xe/năm và tổng cầu liên tục giảm nhẹ và sau đó lao dốc với mức suy giảm khoảng 30%/năm trong giai đoạn 2020-2021.
Ngoài việc cầu đạt điểm bão hoà, thì sự bùng nổ nhu cầu ô tô cá nhân tại các thành phố lớn cũng là tác nhân chính. Không chỉ chịu cạnh tranh trực tiếp từ ô tô, các hình thức giao thông công cộng đang được xem như một giải pháp tổng thể để giảm ùn tắc ở các đô thị đông dân cũng là mối đe doạ đáng kể. Việc xuất hiện nhiều chung cư, trung tâm mua sắm và được kết nối bởi các tuyến đường sắt trên cao sẽ mang lại sự thuận tiện và chắc chắn sẽ được chào đón bởi các công dân thế hệ Z và Alpha trong những năm tới.
Việc đưa vào khai thác tuyến đường sắt trên cao Cát Linh và thêm tuyến mới vào cuối năm 2022 tại Hà Nội, cũng như các tuyến giao thông ngầm tại thành phố Hồ Chí Minh sẽ hình thành thói quen mới trong giao thông tại 2 đô thị lớn nhất nơi đang có nhu cầu xe máy chiếm khoảng 20% tổng nhu cầu trên cả nước. Tốc độ phát triển của hệ thống tàu nội đô sẽ tỷ lệ nghịch với nhu cầu xe máy tại thành phố lớn, làm cho cầu xe máy giảm nhanh hơn.
Theo dự báo xu hướng nhu cầu tự nhiên đối với xe gắn máy tại Việt Nam đến năm 2030 sẽ giảm về mức 2 triệu xe/năm, sau khi đi qua điểm bão hoà và thêm một số tác nhân khác như: vấn nạn ùn tắc giao thông, ngập lụt, ô nhiễm không khí, nhu cầu oto cá nhân tăng và thu nhập bình quân tăng sẽ làm thay đổi cấu trúc nhu cầu sử dụng phương tiện giao thông trên diện rộng.
Với các phân tích trên cho thấy cơ hội soán ngôi xe máy của xe máy điện “make in Vietnam” ngày càng ít đi và thật đáng tiếc cho những nỗ lực của vài thương hiệu đang đầu tư rất bài bản và quy mô. Bài học xe máy “make in Vietnam” thất bại thảm hại trên sân nhà dù đã có lúc chiếm đến 70% thị phần, có lẽ đã không được các ông “trùm” sản xuất xe máy điện xem xét kỹ lưỡng.
Nhớ lại khoảng thời gian đầu những năm 2000, thời điểm có hơn 60 doanh nghiệp tham gia sản xuất xe máy tại Việt Nam với mục tiêu duy nhất là lợi nhuận mà bất chấp lợi ích khách hàng và kết quả là họ đã tự phải tháo chạy rất nhanh trước sự tấn công từ các thương hiệu uy tín của Nhật Bản. Có vẻ ngành xe đạp/máy điện đang lặp lại các sai lầm tương tự như trên, mặc dù một số ít doanh nghiệp đang nỗ lực đầu tư bài bản nhưng vẫn chưa thể khoả lấp các ấn tượng thiếu tích cực về sản phẩm, dịch vụ, sự tiện lợi khi so sánh với sản phẩm và dịch vụ sau bán hàng đã được dày công xây dựng trong suốt 27 năm qua bởi các hãng xe Nhật và Ý.
Câu trả lời về sự hưng thịnh của ngành xe đạp/máy điện thuộc về các ông chủ doanh nghiệp chứ không phải khách hàng hay chính sách. Nếu không thực sự lấy khách hàng làm trung tâm để xây dựng lại hình ảnh thì rất có thể sẽ chung số phận với hiệp hội lắp ráp xe máy Trung Quốc năm nào. Cá nhân tôi luôn mong những công ty như VinFast, Sơn Hà có thể vươn lên để cạnh tranh sòng phẳng trên sân nhà giống như cách các thương hiệu nội địa ở Taiwan (Đài Loan) và India (Ấn Độ) đã làm được.
Tags:
(VNF) - Hiện tượng túi hiệu giả nổi lên như một vấn đề đáng chú ý của ngành thời trang năm 2025. Các sản phẩm bị nghi là hàng fake xuất hiện rộng rãi, từ các “phú bà” trên mạng xã hội cho tới cả những nhà thiết kế nội thất cao cấp.
(VNF) - Chiều 17/12/2025, tại Hà Nội, Tổng công ty Thuốc lá Việt Nam (Vinataba) tổ chức Hội nghị Triển khai công tác xây dựng Đảng và nhiệm vụ sản xuất kinh doanh năm 2026.
(VNF) - Việc cho phép người sử dụng điện đủ điều kiện được lựa chọn nhà cung cấp từ năm 2027 sẽ là bước ngoặt quan trọng trong quá trình hình thành thị trường bán lẻ điện cạnh tranh tại Việt Nam. Tuy nhiên, để cơ chế này vận hành hiệu quả, thị trường điện cần được chuẩn bị đầy đủ về khung pháp lý, cơ chế giá và mức độ minh bạch nhằm bảo đảm quyền lợi thực chất cho người tiêu dùng.
(VNF) - Giá vàng miếng SJC vẫn giữ ở mức 154,4 - 156,4 triệu đồng/lượng chiều mua vào - bán ra trong khi giá vàng nhẫn không có nhiều biến động tại các nhà vàng.
(VNF) - Những tháng cuối năm luôn là giai đoạn cao điểm về nhu cầu tài chính, khi áp lực chi tiêu, kinh doanh và tất toán các khoản nợ cùng lúc gia tăng. Trong bối cảnh dòng tiền cần được xoay vòng nhanh, thị trường cho vay trở nên sôi động hơn bao giờ hết, kéo theo xu hướng người dùng tìm đến các nền tảng tài chính công nghệ để tìm kiếm giải pháp linh hoạt và kịp thời.
(VNF) - Bộ Công thương vừa gửi Bộ Tư pháp thẩm định Dự thảo quy định về lộ trình, nguyên tắc hoạt động, cơ cấu ngành điện và các điều kiện hình thành, phát triển các cấp độ thị trường điện cạnh tranh tại Việt Nam.
(VNF) - Giá vàng miếng SJC được điều chỉnh tăng nhẹ trong sáng 18/12, lên mức 156,4 triệu đồng/lượng chiều bán ra.
(VNF) - Giải thưởng ở hạng mục Southeast Asia’s Agencies Excellence 2025 - Công Ty Phân Phối Bất Động Sản Tốt Nhất Đông Nam Á 2025 tiếp tục khẳng định vị thế và uy tín của Đông `Tây Land trên thị trường.
(VNF) - Nhiều trường đại học đã có chính sách thưởng Tết Nguyên đán cho cán bộ, giảng viên và người lao động. Mức thưởng dao động từ vài chục tới gần trăm triệu đồng mỗi người. Có trường thưởng đồng đều, có trường thưởng theo vị trí việc làm và mức thu nhập.
(VNF) - Tiếng póc póc vang gần như liên lục tại nhiều sân pickleball trong khu dân cư. Câu hỏi đặt ra là làm sao để quyền được vận động không trở thành gánh nặng lên quyền được nghỉ ngơi của người khác.
(VNF) - Mới đây, Hội nghị Tổng kết Dự án SwissTrade - chương trình hợp tác kỹ thuật giữa Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Thụy Sĩ do SECO tài trợ đã diễn ra, thu hút sự tham gia của lãnh đạo Bộ Công Thương, Đại sứ quán Thụy Sĩ, các tổ chức hỗ trợ kinh doanh (BSO), doanh nghiệp và các chuyên gia trong lĩnh vực thương mại. Buổi lễ được tổ chức nhằm nhìn lại những kết quả dự án đạt được sau 5 năm thực hiện (2021–2025) và định hướng hợp tác cho giai đoạn tiếp theo.
(VNF) - Công ty Cổ phần HTC Viễn thông Quốc tế (HITC) vừa ký kết biên bản ghi nhớ về hợp tác chiến lược với Warburg Pincus (WP) – nhà tiên phong trong đầu tư phát triển toàn cầu. Theo đó, hai bên sẽ hợp tác trong các lĩnh vực then chốt gồm hạ tầng số, điện toán đám mây (cloud), trí tuệ nhân tạo (AI) và trung tâm dữ liệu tại Việt Nam.
(VNF) - Giá vàng trong nước quay đầu tăng trở lại trong phiên sáng 17/12. Hiện giá vàng miếng SJC được neo ở mức 154,2 - 156,2 triệu đồng/lượng.
(VNF) - Không còn là không gian văn phòng truyền thống, một thế hệ lao động trẻ đang đặt kỳ vọng vào một nơi làm việc giàu cảm hứng, hiện đại, đầy đủ tiện ích và mang lại cảm giác hạnh phúc. Bắt nhịp xu hướng ấy, ROX Tower Goldmark City kiến tạo mô hình “sống - làm việc - tận hưởng” (Work - Live - Enjoy) ngay giữa đại đô thị năng động.
(VNF) - Giải pháp tài chính minh bạch, nhanh chóng dành cho chủ sở hữu ô tô của Tima vừa được vinh danh tại một trong những giải thưởng uy tín nhất trong năm, đánh dấu bước phát triển vượt bậc của công ty trong lĩnh vực công nghệ tài chính (Fintech).
(VNF) - Lần đầu tiên tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam chạm mốc 900 tỷ USD, đưa xuất khẩu trở thành một trong những điểm sáng nổi bật của nền kinh tế. Tuy nhiên, đằng sau kỷ lục này là yêu cầu cấp thiết phải chuyển đổi mô hình tăng trưởng, khi xuất khẩu vẫn phụ thuộc lớn vào khu vực FDI, giá trị gia tăng nội địa còn thấp và sức ép từ các tiêu chuẩn bền vững, bảo hộ thương mại ngày càng gia tăng.
(VNF) - MPV đa dụng Toyota Innova, sedan hạng D Mazda6, SUV 7 chỗ hạng sang Ford Explorer, sedan hạng C Honda Civic Type R, Mitsubishi Outlander là các mẫu xe bị ngừng bán tại thị trường Việt Nam trong năm 2025.
(VNF) - Nhờ các chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo, cuộc sống của đồng bào dân tộc thiểu số ở các xã biên giới Gia Lai đang từng bước vươn lên. Phát triển sinh kế bền vững từ những mô hình nhỏ như nuôi bò, trồng điều đã giúp người dân thoát nghèo ngay trên mảnh đất quê hương.
(VNF) - 3 chuyến bay của Vietnam Airlines, Vietjet Air và Bamboo Airways sẽ "chào sân" Cảng hàng không quốc tế Long Thành trong ngày khai trương.
(VNF) - Sau khi phá mốc 157 triệu đồng/lượng, giá vàng trong nước bất ngờ được điều chỉnh giảm mạnh ở cả hai chiều mua vào - bán ra.
(VNF) - Vietjet được vinh danh giải Vàng tại Giải thưởng Phát triển bền vững Giao thông vận tải chuẩn ESG (ESG Transport Sustainability Award) năm 2025 tại Đài Loan (Trung Quốc), thành tựu quan trọng đánh dấu 11 năm hãng thực hiện chuyến bay đầu tiên đến đây.
(VNF) - Ngành hàng không Việt Nam đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới. Theo Cục Hàng không, sản lượng hành khách năm 2025 có thể đạt 84 triệu lượt và chạm mốc 95 triệu vào năm 2026, trong khi hàng hóa hàng không vẫn giữ mức tăng trưởng 2 chữ số, vượt 1,6 triệu tấn.
(VNF) - Tác phẩm “Nghệ thuật bán hàng: Khám phá giá trị & sức mạnh bản thân” khắc họa những tư duy, bài học và lời ngợi ca nghề bán hàng, đúc kết từ trải nghiệm thực tế của tác giả Thu Minh Lâm.
(VNF) - Trong bối cảnh làn sóng đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục gia tăng tại Việt Nam, cùng với xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu, bất động sản công nghiệp đang nổi lên như một trong những phân khúc hấp dẫn. Nhanh chóng nắm bắt xu thế này, Taseco Land từng bước khẳng định vai trò là nhà phát triển khu công nghiệp có tầm nhìn dài hạn và chiến lược rõ ràng.
(VNF) - Thời gian gần đây, giá vàng thế giới và trong nước lên mức cao chưa từng thấy. Tạp chí Đầu tư Tài chính đã có trao đổi với chuyên gia Nguyễn Quang Huy, Giám đốc điều hành Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi về nguyên nhân giá vàng lên cao. Đồng thời đưa ra lời khuyên, người dân cần thận trọng khi đưa ra quyết định đầu tư vàng vào lúc này.
(VNF) - Hiện tượng túi hiệu giả nổi lên như một vấn đề đáng chú ý của ngành thời trang năm 2025. Các sản phẩm bị nghi là hàng fake xuất hiện rộng rãi, từ các “phú bà” trên mạng xã hội cho tới cả những nhà thiết kế nội thất cao cấp.
(VNF) - Sau 5 tháng tạm ngưng hoạt động để nâng cấp, sửa chữa, sân bay Vinh sẽ khai thác trở lại vào ngày 19/12 với diện mạo mới và "điểm nhấn" công nghệ hiện đại giúp hành khách có trải nghiệm tốt hơn.
