Đếm ngược kỳ rà soát của FTSE Russell: 'Sáng cửa' nâng hạng, điểm tên 30 cổ phiếu tiềm năng

Tuần này, thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ hướng sự chú ý tới kỳ công bố kết quả đánh giá giữa kỳ của FTSE Russell, dự kiến diễn ra vào rạng sáng 8/4/2026 (giờ Việt Nam). Đây được xem là cột mốc quan trọng trong lộ trình nâng hạng từ thị trường cận biên (frontier market) lên mới nổi (emerging market), với kỳ vọng mở ra một chu kỳ mới của dòng vốn ngoại.

SSI Research kỳ vọng, Việt Nam sẽ vượt qua kỳ đánh giá này và bắt đầu đón nhận dòng vốn từ các quỹ thụ động từ tháng 9/2026. Trong báo cáo mới nhất, đơn vị này đã cập nhật ước tính về quy mô dòng vốn thụ động tiềm năng và xác định các cổ phiếu có khả năng được đưa vào rổ chỉ số FTSE Emerging Market.

1,67 tỷ USD chờ giải ngân: Mã nào là “nam châm” hút vốn?

SSI Research ước tính, tổng quy mô vốn các quỹ ETF dự kiến phân bổ vào cổ phiếu Việt Nam sau khi được FTSE Russell nâng hạng sẽ rơi vào 1,67 tỷ USD. Trong đó, quỹ Vanguard FTSE Emerging Markets ETF - tham chiếu theo chỉ số FTSE Emerging Markets All Cap China A - được dự báo sẽ phân bổ khoảng 672 triệu USD vào cổ phiếu Việt Nam, chiếm tỷ trọng lớn nhất trong dòng vốn thụ động. Theo sau là Vanguard Total International Stock ETF với 635 triệu USD và Vanguard Institutional Total International Stock Market Index Trust với 217 triệu USD, cùng một số quỹ ETF quy mô nhỏ hơn.

Đáng chú ý, dòng vốn này nhiều khả năng sẽ không giải ngân một lần, mà được phân bổ theo 3–5 đợt, tương tự trường hợp nâng hạng của Saudi Arabia năm 2019. Mỗi đợt dự kiến sẽ được triển khai theo chu kỳ hàng quý, nhằm giảm thiểu xáo trộn đối với thị trường.

Cũng theo SSI Research, dòng vốn từ các quỹ theo dõi thị trường mới nổi sẽ tập trung vào nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, có tỷ lệ free-float cao và thanh khoản tốt. Dự báo sơ bộ cho kỳ cơ cấu tháng 3/2026 cho thấy có 25 cổ phiếu Việt Nam có khả năng được thêm vào danh mục, cùng 5 cổ phiếu nằm trong danh sách theo dõi.

Trong số này, VIC được dự báo thu hút lượng vốn lớn nhất, ước khoảng 414 triệu USD – mức vượt trội so với phần còn lại của thị trường và tương đương gần 25% tổng dòng vốn ETF dự kiến vào Việt Nam. Xếp sau là HPG với khoảng 147 triệu USD. Hai cổ phiếu khác trong nhóm dẫn đầu là VHM và FPT, với dòng vốn dự kiến lần lượt khoảng 92 triệu USD và 90 triệu USD.

Nhóm cổ phiếu có thể thu hút dòng vốn từ 50–80 triệu USD còn có MSN (khoảng 81 triệu USD), SSI (khoảng 68 triệu USD), VNM (khoảng 61 triệu USD) và STB (khoảng 51 triệu USD). Về phía cổ phiếu chứng khoán, ngoài SSI, còn có VIX (37 triệu USD), VND (24 triệu USD), VCI (23 triệu USD), HCM (17 triệu USD).

Bên cạnh 25 cổ phiếu tiềm năng, SSI Research cũng đưa ra danh sách theo dõi gồm BSR, SAB, HUT, PDR và DXG, với dòng vốn dự kiến dao động từ khoảng 8–16 triệu USD mỗi cổ phiếu nếu được thêm vào rổ chỉ số trong các kỳ cơ cấu sau.

Đáng chú ý, SSI Research cũng ước tính số ngày giao dịch cần thiết để các quỹ ETF hoàn tất việc mua vào. Với lượng vốn dự kiến rất lớn, VIC có thể cần tới hơn 17 phiên giao dịch để hấp thụ hết lượng mua từ các quỹ. Trong khi đó, SHB, SSI, HPG, FPT hay STB có thể chỉ cần khoảng 1–3 phiên giao dịch để hấp thụ dòng vốn này.

Nâng hạng, một chu kỳ mới đang thức giấc

Cũng tại báo cáo, SSI Research cho biết đã thực hiện nghiên cứu so sánh tỷ suất sinh lời của các thị trường từng được FTSE Russell nâng hạng từ cận biên lên mới nổi. Kết quả cho thấy, các thị trường này thường ghi nhận mức sinh lời vượt trội trong trung hạn, qua đó củng cố kỳ vọng tích cực đối với Việt Nam trong chu kỳ nâng hạng sắp tới.

Trên thực tế, thị trường chứng khoán Việt Nam bước vào năm 2026 với đà tăng trưởng tích cực và nhanh chóng tiệm cận mức mục tiêu cơ sở 1.920 điểm chỉ sau hai tháng đầu năm, trước khi điều chỉnh trong tháng 3. Tuy nhiên, theo SSI Research, nhịp điều chỉnh này chủ yếu đến từ hoạt động chốt lời, lo ngại về xu hướng tăng lãi suất trong nước cũng như mức độ bất ổn địa chính trị gia tăng và mang tính chiến thuật nhiều hơn là cấu trúc.

Trong khi đó, triển vọng trung hạn của thị trường vẫn được củng cố bởi nhiều động lực hỗ trợ. Một trong những nền tảng quan trọng nhất là mục tiêu tăng trưởng GDP ở mức hai chữ số trong giai đoạn tới, phản ánh sự chuyển dịch sang mô hình tăng trưởng cao hơn của nền kinh tế. Việc đẩy mạnh đầu tư hạ tầng trong các lĩnh vực giao thông, năng lượng và phát triển đô thị được kỳ vọng sẽ vừa thúc đẩy tổng cầu trong ngắn hạn, vừa nâng cao năng suất trong dài hạn, qua đó tạo nền tảng cho tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp một cách bền vững. GDP quý I/2026 ước tăng 7,83% so với cùng kỳ, cao hơn mức 7,07% của quý I/2025, và nền kinh tế được kỳ vọng sẽ tăng tốc trong các quý tiếp theo để đạt mục tiêu cả năm.

Trong bối cảnh thị trường bất động sản và vàng có dấu hiệu hạ nhiệt, cùng với việc cơ quan quản lý tăng cường giám sát thị trường tiền mã hóa, dòng tiền trong nước nhiều khả năng sẽ quay trở lại thị trường cổ phiếu. Đồng thời, nguồn cung IPO dự kiến gia tăng với các thương vụ lớn như Highlands Coffee, CP Việt Nam hay Điện Máy Xanh được kỳ vọng sẽ góp phần mở rộng độ sâu thị trường và cải thiện thanh khoản.

Đáng chú ý, câu chuyện nâng hạng không chỉ dừng lại ở FTSE Russell mà còn mở ra kỳ vọng xa hơn với MSCI – tổ chức xếp hạng thị trường có ảnh hưởng lớn hơn tới dòng vốn toàn cầu. Với tiến trình cải cách đang được đẩy mạnh, SSI Research cho rằng Việt Nam có thể đáp ứng 17/18 tiêu chí nâng hạng của MSCI. Những đợt nâng hạng này được kỳ vọng sẽ thúc đẩy dòng vốn tổ chức nước ngoài quy mô lớn, củng cố niềm tin của nhà đầu tư trong nước và cải thiện thanh khoản thị trường. Trên thực tế, kỳ vọng nâng hạng đã bắt đầu tác động đến hành vi nhà đầu tư và có thể đẩy nhanh dòng vốn vào thị trường ngay trước thời điểm nâng hạng chính thức.

Bước vào chu kỳ mới, SSI Research cho rằng một số nhóm ngành có thể trở thành trọng tâm của dòng tiền. Ngành ngân hàng được kỳ vọng duy trì tăng trưởng lợi nhuận hai chữ số trong năm 2026 nhờ nhu cầu tín dụng ổn định, biên lãi ròng (NIM) phục hồi sau khi giảm trong năm 2025 và chất lượng tài sản vẫn trong tầm kiểm soát. Trong nhóm này, CTG và MBB được đánh giá có tiềm năng tăng trưởng tích cực, trong khi VCB đóng vai trò cổ phiếu phòng thủ nhờ mô hình kinh doanh thận trọng và chất lượng tài sản vượt trội.

Nhóm cổ phiếu tiêu dùng được dự báo duy trì đà tăng trưởng nhờ mở rộng hệ thống bán lẻ và các chính sách hỗ trợ thu nhập, dù giá dầu tăng có thể phần nào ảnh hưởng đến tâm lý chi tiêu. Nhóm vật liệu xây dựng hưởng lợi từ chu kỳ đầu tư hạ tầng và sự phục hồi của giá thép, trong đó HPG được đánh giá là doanh nghiệp hưởng lợi đáng kể. Trong khi đó, nhóm công nghệ thông tin như FPT có thể ghi nhận sự phục hồi sau giai đoạn điều chỉnh định giá trong năm trước.

Ngoài ra, môi trường lãi suất cao hơn cũng được xem là yếu tố hỗ trợ đối với các doanh nghiệp bảo hiểm và doanh nghiệp nhà nước sở hữu lượng tiền mặt lớn, đặc biệt trong các lĩnh vực như dầu khí, phân bón và hàng tiêu dùng, khi thu nhập tài chính từ tiền gửi chiếm tỷ trọng đáng kể trong cơ cấu lợi nhuận.