'Sếp' Mirae Asset: 'Thị trường chứng khoán đứng giữa 2 làn gió ngược'

TTCK trước hai cơn gió ngược

Theo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), thời gian qua mặc dù tình hình kinh tế thế giới có nhiều biến động, nhưng thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn duy trì được sự ổn định và xu hướng phát triển tích cực. Thanh khoản tăng trưởng duy trì ở mức cao, quy mô vốn hóa thị trường cổ phiếu tương đương 77,6% GDP ước tính năm 2025 và tăng 39,2% so với năm trước. Tổng mức vốn hóa của thị trường chứng khoán vốn bao gồm cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu Chính phủ đạt mức gần 110% GDP

Song song với đó, khung khổ pháp lý không ngừng được hoàn thiện, tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển mới. Trong bối cảnh nền kinh tế đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030, thị trường vốn nói chung và chứng khoán nói riêng được kỳ vọng sẽ tiếp tục đóng vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn chủ lực.

Trao đổi tại Talk show Phố Tài chính, ông Đinh Minh Trí, Giám đốc Phân tích Khối Khách hàng cá nhân, Công ty cổ phần Chứng khoán Mirae Asset, cho rằng dù trước mắt vẫn còn những khó khăn và thách thức nhưng thị trường chứng khoán Việt Nam đang ngày càng phát huy hiệu quả vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế cũng như còn nhiều tiềm năng phát triển trong thời gian tới.

Theo ông Trí, thị trường chứng khoán năm 2026 đang đứng giữa 2 làn gió ngược chiều rất mạnh. Về phía thách thức, căng thẳng địa chính trị, đặc biệt là xung đột tại Iran vào cuối tháng 2, đã đẩy giá dầu Brent vượt mốc 100 USD/thùng - mức cao nhất trong nhiều năm. Diễn biến này làm gia tăng áp lực lạm phát toàn cầu, qua đó khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và các ngân hàng trung ương lớn khó nới lỏng chính sách tiền tệ như kỳ vọng.

Ngược lại, thị trường cũng đón nhận nhiều động lực mang tính bước ngoặt. Đáng chú ý là việc FTSE Russell dự kiến nâng hạng thị trường Việt Nam lên nhóm thị trường mới nổi vào tháng 9, được kỳ vọng sẽ thu hút dòng vốn ETF thụ động quy mô trên 500 triệu USD. Đồng thời, chu kỳ đầu tư công kỷ lục khoảng 8,5 triệu tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030 đang bước vào cao điểm giải ngân, tạo lực đẩy đáng kể cho tăng trưởng kinh tế.

“Sau nhịp điều chỉnh trong tháng 3, định giá thị trường đã trở nên hấp dẫn hơn, với P/E xuống dưới 12 lần - thấp hơn đáng kể so với mức trung bình khoảng 15 lần. Những yếu tố này góp phần củng cố triển vọng tích cực cho các nhà đầu tư dài hạn”, ông Trí cho biết.

Ba trụ cột để thị trường phát triển bền vững

Để thị trường chứng khoán phát triển theo hướng bền vững, ông Đinh Minh Trí cho rằng cần đồng thời giải quyết ba vấn đề cốt lõi.

Thứ nhất là chất lượng thể chế. Việc Thông tư 08 có hiệu lực từ tháng 2, cho phép nhà đầu tư nước ngoài giao dịch thông qua Global Broker, được đánh giá là bước đi đúng hướng. Tuy nhiên, thị trường vẫn cần tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, đặc biệt trong các lĩnh vực minh bạch thông tin và quản trị công ty, nhằm đảm bảo các doanh nghiệp niêm yết đáp ứng chuẩn mực quốc tế một cách thực chất, thay vì chỉ mang tính hình thức.

Thứ hai là phát triển nhà đầu tư tổ chức. Hiện nay, trong tổng số khoảng 12,3 triệu tài khoản chứng khoán, phần lớn vẫn là nhà đầu tư cá nhân trong nước - một đặc điểm khiến thị trường dễ biến động. Tại các thị trường phát triển như Hàn Quốc hay Đài Loan, tỷ trọng của các quỹ hưu trí, quỹ bảo hiểm và quỹ đầu tư thường chiếm tới 50-60% vốn hóa. Do đó, Việt Nam cần thúc đẩy mạnh mẽ các quỹ hưu trí tự nguyện, đồng thời khuyến khích dòng vốn dài hạn từ bảo hiểm nhân thọ tham gia sâu hơn vào thị trường.

Thứ ba là hạ tầng thị trường. Hệ thống KRX cần được vận hành ổn định, đồng thời việc triển khai hệ thống đối tác bù trừ trung tâm (CCP), dự kiến vào quý I/2027, phải đảm bảo đúng tiến độ. Đây là một trong những điều kiện quan trọng để đáp ứng tiêu chí nâng hạng tiếp theo theo chuẩn MSCI. Theo ông Trí, đây là hành trình dài, nhưng vẫn phải thực hiện để vượt qua.

Liên quan đến tiến trình nâng hạng, cuộc họp đánh giá của FTSE Russell đã diễn ra ngày 19/3, với kết quả dự kiến công bố vào ngày 7/4. Theo ông Trí, khả năng cao Việt Nam sẽ tiếp tục đáp ứng các tiêu chí, do đây chủ yếu là kỳ rà soát, trong khi nhiều điều kiện đã được cải thiện rõ rệt, đặc biệt sau khi Thông tư 08 có hiệu lực từ tháng 2.

Về dòng tiền, thị trường được dự báo sẽ vận động theo hai giai đoạn. Từ tháng 3 đến tháng 9, các quỹ chủ động có thể giải ngân từng phần vào các cổ phiếu đáp ứng tiêu chí chỉ số, chủ yếu là nhóm vốn hóa lớn. Đây thường là giai đoạn thị trường phản ánh kỳ vọng sớm, với xu hướng tăng đi trước thông tin chính thức. Giai đoạn tiếp theo sẽ tập trung quanh thời điểm nâng hạng có hiệu lực (dự kiến 21/9/2026), khi các quỹ thụ động tiến hành mua vào để cơ cấu danh mục, với quy mô dòng tiền ước tính trên 500 triệu USD.

Chiến lược nào cho nhà đầu tư?

Trong bối cảnh hiện tại khi giá dầu duy trì ở mức cao, lãi suất không còn thấp và thị trường vừa trải qua nhịp điều chỉnh hơn 10%, ông Đinh Minh Trí cho rằng cách tiếp cận hợp lý đối với nhà đầu tư là đi theo hướng thận trọng và có phân lớp rõ ràng. Thay vì tìm kiếm lợi nhuận nhanh, nhà đầu tư nên ưu tiên quản trị danh mục và phân bổ vốn từng phần theo diễn biến thị trường.

Lớp đầu tiên là quản lý rủi ro. Ở giai đoạn này, việc hạn chế sử dụng đòn bẩy cao là cần thiết, do các yếu tố bên ngoài như địa chính trị hay biến động hàng hóa vẫn còn khó dự báo. Thị trường có thể xuất hiện các nhịp rung lắc bất ngờ, nên chiến lược phù hợp là giải ngân từng phần, giữ tỷ trọng tiền mặt nhất định để linh hoạt xử lý.

Lớp thứ hai là xây dựng danh mục theo các câu chuyện lớn của năm 2026. Trọng tâm gồm nâng hạng của FTSE Russell, định hướng phát triển kinh tế nhà nước theo Nghị quyết 79, và chu kỳ giải ngân đầu tư công. Những nhóm cổ phiếu như ngân hàng quốc doanh, chứng khoán, xây dựng hạ tầng, điện, nước,… có khả năng thu hút dòng tiền và tạo sóng theo từng giai đoạn.

Lớp cuối cùng là phần phòng thủ trong danh mục. Đây là các cổ phiếu có nền tảng cơ bản ổn định, dòng tiền đều, cổ tức tiền mặt tốt và mức vay nợ thấp. Nhóm này giúp cân bằng danh mục, giảm biến động và giữ hiệu quả đầu tư trong trường hợp thị trường tiếp tục điều chỉnh hoặc đi ngang trong thời gian dài hơn dự kiến.