Hàn Quốc: Tham vọng AI gặp 'bài test' năng lượng
(VNF) - Trong khi Hàn Quốc dồn lực triển khai chiến lược công nghiệp trí tuệ nhân tạo với tham vọng dẫn dắt làn sóng bán dẫn toàn cầu, một cú sốc năng lượng mới lại bất ngờ xuất hiện, gợi nhắc những biến động của thập niên 1970. Sự gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông không chỉ đe dọa chuỗi sản xuất chip mà còn đặt ra phép thử lớn đối với khả năng điều phối vốn, chính sách và sức chống chịu của nền kinh tế.
530 tỷ USD cho tham vọng bán dẫn
Trong cuộc khủng hoảng dầu mỏ những năm 1970, Tổng thống Hàn Quốc khi đó là ông Park Chung-hee đã đưa ra một tuyên bố đầy thách thức: “Cứ như thể con tàu kinh tế Hàn Quốc đã bắt đầu chao đảo và phía sau những con sóng dữ ấy là một cơn gió biển còn mạnh hơn nhiều đang thổi tới”.
Tuyên bố được đưa ra vào năm 1974 - ba tháng sau khi lệnh cấm vận dầu mỏ đầu tiên của các quốc gia Ả Rập khiến thị trường thế giới chấn động. Dù vậy, ông Park vẫn quyết tâm theo đuổi kế hoạch đầy tham vọng được khởi động từ 1 năm trước, nhằm thúc đẩy các ngành công nghiệp nền tảng như máy móc hạng nặng và hóa chất, những lĩnh vực được kỳ vọng sẽ đưa Hàn Quốc bước vào tương lai.

Dù bối cảnh đã thay đổi, tư duy chính sách công nghiệp cùng những ẩn dụ mang tính biểu tượng ấy dường như vẫn được duy trì cho đến ngày nay. Tháng 11/2025, Tổng thống Hàn Quốc đương nhiệm Lee Jae Myung cam kết “xây dựng đường cao tốc cho kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo”, tương tự như cách ông Park từng “lát đường cao tốc cho công nghiệp hóa”.
Trọng tâm trong chiến lược của ông Lee là tái phân bổ dòng vốn từ thị trường bất động sản sang khu vực sản xuất, đặc biệt là ngành công nghiệp bán dẫn, trụ cột của làn sóng trí tuệ nhân tạo toàn cầu, đồng thời bổ sung nguồn lực từ ngân sách nhà nước.
Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là liệu tham vọng này có thể trở thành hiện thực trong bối cảnh lịch sử dường như đang lặp lại. Hàn Quốc hiện phụ thuộc lớn vào năng lượng Trung Đông, khu vực cung cấp khoảng 70% dầu mỏ và 20% khí đốt tự nhiên cho nước này, trong khi nguồn cung đang bị gián đoạn.
Để “lát đường” cho chiến lược mới, chính phủ Hàn Quốc dự kiến chi tới 530 tỷ USD trong vòng 2 thập kỷ cho ngành bán dẫn, con số gần tương đương tổng chi tiêu ngân sách trong 1 năm. Một quỹ trị giá 50 tỷ USD đã được thành lập nhằm đầu tư vào cổ phiếu các doanh nghiệp chip, đồng thời đóng vai trò “đòn bẩy” để huy động thêm 50 tỷ USD từ khu vực tư nhân. Đáng chú ý, một đạo luật được thông qua vào tháng 1 cho phép chính phủ trực tiếp rót vốn cho doanh nghiệp thông qua các công cụ ngoài ngân sách.
Tâm điểm của tầm nhìn này là “siêu cụm” bán dẫn lớn nhất thế giới đặt tại Yongin, cách Seoul khoảng 40km về phía nam. Hai tập đoàn hàng đầu là Samsung Electronics và SK Hynix đã cam kết đầu tư tổng cộng 700 tỷ USD vào dự án đến năm 2047.
Con số này vượt hơn 1/3 so với tổng chi tiêu vốn toàn cầu của họ trong suốt thập kỷ qua. Mục tiêu không chỉ là củng cố vị thế thống trị trong lĩnh vực chip nhớ, mà còn mở rộng sang các phân khúc khác, đồng thời xây dựng một hệ sinh thái bán dẫn rộng lớn hơn, giảm phụ thuộc vào các cấu trúc độc quyền trong và ngoài nước.
Trong khuôn khổ dự án, SK Hynix đang xây dựng một “nhà máy mini”, nơi các doanh nghiệp nhỏ trong lĩnh vực thiết bị và vật liệu có thể thử nghiệm sản phẩm. Bên cạnh đó, chính phủ cũng thúc đẩy hình thành một “vành đai” bán dẫn trải dài qua 3 thành phố phía nam nhằm lan tỏa lợi ích kinh tế.
Trụ cột thứ hai trong chiến lược của ông Lee là thúc đẩy “tài chính hiệu quả”. Theo quan điểm của chính phủ, quá nhiều nguồn lực đã bị “mắc kẹt” trong thị trường bất động sản. Nợ hộ gia đình, phần lớn liên quan đến thế chấp, hiện tương đương 90% GDP, cao hơn đáng kể so với mức 60% - 70% tại Mỹ và Nhật Bản. Giá nhà đất, đặc biệt tại Seoul, đã tăng mạnh trong những năm gần đây.
Tình trạng này càng trở nên trầm trọng bởi hệ thống jeonse, một mô hình thuê nhà đặc thù tại Hàn Quốc, trong đó người thuê trả cho chủ nhà một khoản tiền lớn dưới dạng “đặt cọc không lãi suất”, thường tương đương hơn một nửa giá trị bất động sản và được hoàn trả khi kết thúc hợp đồng. Khoản vay để chi trả cho jeonse chiếm khoảng 11% tổng nợ hộ gia đình. Trong khi đó, nhiều chủ nhà lại sử dụng số tiền này để đầu tư vào các bất động sản khác, càng đẩy giá nhà lên cao.
Để điều chỉnh dòng vốn, chính phủ đã siết chặt các khoản vay mua nhà. Tại Seoul, tỷ lệ cho vay trên giá trị tài sản (LTV) bị hạ xuống còn 40%, từ mức 50% trước đó, thấp hơn đáng kể so với mức 70% tại các khu vực kém sôi động hơn. Đồng thời, giá trị tuyệt đối của các khoản vay cũng bị giới hạn. Từ ngày 1/4, các quy định này được mở rộng sang cả các tổ chức tài chính phi ngân hàng như công ty bảo hiểm và các nền tảng cho vay.
Song song với đó, cơ quan quản lý đã giảm hệ số rủi ro áp dụng cho các khoản đầu tư mạo hiểm, nhằm khuyến khích ngân hàng tăng cường rót vốn vào khu vực này. Các quy định tương tự cũng đang được xem xét đối với các khoản vay doanh nghiệp. Đây được xem là điều kiện cần thiết để thúc đẩy tín dụng cho khu vực doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, nhóm đã chứng kiến tăng trưởng tín dụng giảm một nửa tại bốn ngân hàng lớn nhất trong năm qua.
Năng lượng, tài khóa và bài toán khó của Hàn Quốc
Tuy nhiên, tham vọng bán dẫn của Hàn Quốc đang vấp phải trở ngại lớn từ cú sốc năng lượng. Ngay cả khi thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran được duy trì, thị trường năng lượng vẫn có thể tiếp tục biến động trong nhiều tháng. Dự trữ khí đốt tự nhiên của Hàn Quốc đang ở mức cạn kiệt, trong khi phải mất nhiều tuần để các lô hàng khí tự nhiên hóa lỏng từ vùng Vịnh cập bến châu Á.

Không chỉ vậy, ngành công nghiệp chip còn phụ thuộc vào nhiều nguyên liệu quan trọng khác như brom, dùng trong quá trình khắc, với 97% nguồn cung đến từ Israel và heli để làm mát wafer silicon, trong đó 65% đến từ Qatar. Các tập đoàn lớn như Samsung và SK Hynix có thể cầm cự nhờ lượng dự trữ đủ dùng trong vài tháng, nhưng các doanh nghiệp khởi nghiệp, đối tượng mà chính phủ kỳ vọng sẽ bứt phá, lại khó có khả năng chống chịu.
Áp lực tài khóa cũng đang gia tăng. Cuối tháng 3, chính phủ Hàn Quốc đã trình ngân sách bổ sung với hàng loạt biện pháp hỗ trợ, bao gồm trợ cấp cho các hộ thu nhập thấp, tương đương gần 1% GDP. Giống như năm trước, thâm hụt ngân sách đã vượt mục tiêu 3% theo cách tính của chính phủ (loại trừ thặng dư từ các quỹ hưu trí nhà nước lớn), làm dấy lên lo ngại về tính bền vững của các kế hoạch công nghiệp đầy tham vọng.
Cuộc khủng hoảng năng lượng cũng làm nổi bật những mâu thuẫn trong chiến lược phát triển. Chính phủ nhấn mạnh tầm quan trọng của việc dịch chuyển ngành công nghiệp bán dẫn về phía nam, nơi có tiềm năng năng lượng tái tạo dồi dào. Tuy nhiên, giới phê bình cho rằng việc đặt các cơ sở công nghệ cao xa rời các trung tâm nhân lực và mạng lưới cung ứng vốn tập trung quanh Seoul, nơi hiện sản xuất tới 80% chip của Hàn Quốc, là thiếu hợp lý.
Tuy nhiên, khác với giai đoạn trước đây, khi các quyết sách kinh tế có thể được triển khai với tốc độ cao và ít ràng buộc hơn, bối cảnh hiện nay đòi hỏi quá trình hoạch định chính sách phải cân nhắc nhiều chiều, từ tính minh bạch, hiệu quả phân bổ nguồn lực đến mức độ đồng thuận xã hội.
Điều này khiến việc thúc đẩy những chiến lược quy mô lớn, như tham vọng xây dựng “đường cao tốc cho kỷ nguyên AI” của Hàn Quốc trở nên phức tạp hơn, khi không chỉ là bài toán công nghệ hay tài chính, mà còn là khả năng điều phối lợi ích và duy trì sự nhất quán trong thực thi chính sách.
Sau Đài Loan, Hàn Quốc ‘gấp rút’ đàm phán thuế chip với Mỹ
- Chaebol lớn thứ 2 Hàn Quốc mở rộng hệ sinh thái AI tại Việt Nam 24/04/2026 11:43
- ‘Tương lai của Việt Nam chính là cơ hội của Hàn Quốc’ 24/04/2026 07:08
- Điểm lại loạt văn kiện hợp tác Việt Nam vừa ký với Hàn Quốc 22/04/2026 10:46
Ngày càng nhiều người Mỹ phải sống nhờ thực phẩm cứu trợ
(VNF) - Ngày càng nhiều người Mỹ phải tìm đến thực phẩm cứu trợ trong bối cảnh chi phí sinh hoạt leo thang, lạm phát kéo dài và các chương trình hỗ trợ thời kỳ đại dịch dần chấm dứt.
ECB cảnh báo nguy cơ TT Trump gây ra cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu
(VNF) - Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cảnh báo rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump có nguy cơ gây ra một cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu do chiến sự Iran, chính sách thương mại liên tục thay đổi và xu hướng rút lui khỏi hợp tác quốc tế.
Hồng Kông vượt Thụy Sĩ thành trung tâm quản lý tài sản lớn nhất thế giới
(VNF) - Hồng Kông đã vượt qua Thụy Sĩ để trở thành trung tâm giao dịch tài sản xuyên biên giới lớn nhất thế giới, một vị thế được đánh giá là khó đảo ngược khi các trung tâm tài chính ở châu Á tăng trưởng nhanh hơn những “thiên đường an toàn” tại châu Âu, theo nhận định của Boston Consulting Group (BCG) hôm 27/5.
Quá nửa dân số Đức thuê nhà: Vì sao người giàu vẫn thích ở nhà thuê?
(VNF) - Hơn một nửa người dân Đức sống trong nhà thuê. Với chính sách ưu tiên bảo vệ người thuê thay vì khuyến khích sở hữu nhà, Đức đã xây dựng một thị trường nhà ở rất khác biệt. Tuy nhiên, áp lực giá thuê tăng cao và tình trạng thiếu nhà ở tại các đô thị lớn đang đặt ra nhiều thách thức mới cho quốc gia này.
Nghịch lý của phương Tây: Mua hàng từ Trung Quốc để giảm phụ thuộc vào Bắc Kinh
(VNF) - Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đang đổ hàng tỷ USD xây dựng kho dự trữ khoáng sản chiến lược để giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, nhưng nghịch lý là phần lớn nguyên liệu tích trữ vẫn phải mua từ Bắc Kinh.
Sau Ấn Độ, thêm 1 nước châu Á ‘xuống tay’ với vàng
(VNF) - Sau khi Ấn Độ bất ngờ tăng thuế nhập khẩu kim loại quý, một thị trường lớn khác tại châu Á cũng nhanh chóng có động thái tương tự. Cơ quan hải quan Malaysia vừa thông báo sẽ áp thuế mới đối với vàng thỏi, đánh dấu lần đầu tiên quốc gia này áp thuế nhập khẩu với kim loại quý.
Thế giới có thêm 2 doanh nghiệp vốn hóa trên 1.000 tỷ USD
(VNF) - Hai nhà sản xuất chip nhớ Micron và SK Hynix vừa gia nhập nhóm doanh nghiệp có vốn hóa vượt 1.000 tỷ USD, trong bối cảnh nhu cầu chip phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI) tiếp tục tăng mạnh.
Thắng lớn nhờ bán điện thoại 'cục gạch' cho Gen Z
(VNF) - Trong khi các hãng công nghệ đua nhau phát triển AI và thiết bị ngày càng thông minh, một chàng trai 28 tuổi tại New York lại kiếm hàng trăm nghìn USD nhờ hồi sinh điện thoại gập, máy nghe CD và những món đồ công nghệ tưởng chừng đã lỗi thời để bán cho Gen Z – thế hệ đang khao khát cảm giác “ít online hơn”.
AI đang viết lại bản đồ quyền lực thị trường chứng khoán toàn cầu
(VNF) - Từ Phố Wall đến châu Á, AI trở thành động cơ dịch chuyển dòng vốn lớn nhất thế giới, đóng vai trò tương tự Internet những năm 2000 hay điện khí hóa thế kỷ 20.
Cho Elon Musk vay 1 triệu USD lúc khó khăn, bạn thân sắp thành ‘siêu tỷ phú’
(VNF) - Từ khoản vay 1 triệu USD dành cho Elon Musk trong những ngày đầu Tesla bên bờ vực phá sản, Antonio Gracias giờ đây có thể bước vào hàng ngũ siêu tỷ phú toàn cầu khi SpaceX chuẩn bị thực hiện đợt IPO được dự báo lớn nhất lịch sử. Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng Musk, nhà đầu tư kín tiếng này đang đứng trước cơ hội sở hữu khối tài sản trị giá hàng chục, thậm chí hơn 100 tỷ USD.
Mỹ tiếp tục không kích mới Iran: Vì sao vàng và dầu cùng giảm giá?
(VNF) - Giá dầu thế giới, đồng USD, thị trường chứng khoán toàn cầu và giá vàng đồng loạt biến động mạnh trong phiên 26/5 khi nhà đầu tư giằng co giữa kỳ vọng Mỹ - Iran đạt được thỏa thuận hòa bình và lo ngại căng thẳng Trung Đông tiếp tục leo thang sau các cuộc không kích mới của Washington.
Bạc tăng mạnh hơn vàng, điều gì đang thúc đẩy thị trường?
(VNF) - Giá bạc tăng gần gấp ba lần vàng trong phiên giao dịch ngày 25/5, kéo tỷ lệ vàng/bạc xuống mức thấp hiếm thấy và làm dấy lên câu hỏi lớn trên thị trường kim loại quý.
Mỹ phát động các cuộc tấn công mới, Iran tiết lộ thời điểm mở cửa eo biển Hormuz
(VNF) - Mỹ và Iran đang tiến gần hơn tới một thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột kéo dài ba tháng, trong đó Tehran được cho là sẽ mở lại eo biển Hormuz. Trong khi đó, Mỹ tiếp tục mở các đợt không kích mới, hoạt động vận tải dầu khí qua tuyến hàng hải chiến lược này bắt đầu có dấu hiệu phục hồi.
Nhà đầu tư Trung Quốc vội vã bán tháo cổ phiếu Mỹ sau 'đòn siết' mới
(VNF) - Các nhà đầu tư Trung Quốc đang ráo riết tìm kiếm những con đường thay thế để mua bán cổ phiếu nước ngoài. Động thái này diễn ra sau khi Bắc Kinh phát động chiến dịch mạnh tay nhất từ trước đến nay nhằm trấn áp hoạt động giao dịch chứng khoán xuyên biên giới trái phép, với mục tiêu ngăn chặn dòng vốn tháo chạy ra nước ngoài.
Ông Hun Sen tuyên bố 'không khoan nhượng' với quan chức tiếp tay lừa đảo trực tuyến
(VNF) - Ông Hun Sen áp dụng các biện pháp pháp lý mạnh tay với các quan chức chính phủ trục lợi từ các đường dây lừa đảo trực tuyến và những người liên quan.
Đằng sau kỷ lục xuất khẩu vàng của Nhật Bản
(VNF) - Xuất khẩu vàng của Nhật Bản đã lần đầu tiên vượt mốc 4 nghìn tỷ yên (tương đương khoảng 25 tỷ USD) trong năm tài chính 2025, nhờ giá vàng tăng mạnh giữa bối cảnh rủi ro địa chính trị leo thang. Đáng chú ý, con số này được cho là có liên quan đến lượng vàng từng được buôn lậu vào nước này trước đó.
Thị trường dầu mỏ đón 'tia hy vọng le lói cuối đường hầm'
(VNF) - Những tín hiệu hạ nhiệt trong đàm phán giữa Mỹ và Iran cùng khả năng eo biển Hormuz được mở cửa trở lại đã thắp lên “tia hy vọng le lói cuối đường hầm” cho thị trường dầu mỏ toàn cầu, kéo giá dầu giảm mạnh sau nhiều tuần biến động.
Có 16 triệu 'doanh nghiệp 1 người': Bí quyết giúp Trung Quốc dẫn đầu thế giới
(VNF) - Trung Quốc là một trong những quốc gia đầu tiên chứng kiến sự bùng nổ của các "công ty một người" (OPC) nhờ sự hỗ trợ từ các tác nhân trí tuệ nhân tạo. Quốc gia này đã triển khai hàng loạt chính sách từ trung ương đến địa phương để khuyến khích sự phát triển của các OPC.
Ghế nóng Fed thời Kevin Warsh: Lạm phát, nợ công và áp lực hạ lãi suất
(VNF) - Tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh sẽ phải đối mặt với hàng loạt bài toán khó, từ kiểm soát lạm phát có dấu hiệu nóng trở lại đến áp lực điều hành chính sách tiền tệ trong bối cảnh nợ công Mỹ tiếp tục gia tăng.
Fed có 'thuyền trưởng' mới, toàn cầu căng thẳng vì lãi suất cao
(VNF) - Khi lãi suất còn duy trì ở mức cao và cạnh tranh địa chính trị gia tăng, thị trường toàn cầu tiếp tục đối mặt nhiều áp lực mới.
Hơn 2 tỷ USD rút khỏi Bitcoin ETF: Kích hoạt làn sóng tháo chạy, chia tay tiền số
(VNF) - Chỉ trong chưa đầy hai tuần, dòng vốn hàng tỷ USD đã rút khỏi các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ, phản ánh sự thay đổi đáng kể trong khẩu vị rủi ro của các tổ chức tài chính lớn.
Nhân viên Samsung nhận thưởng hơn 10 tỷ đồng, khoản tiền lớn thổi bùng tranh cãi
(VNF) - Những khoản tiền thưởng hấp dẫn đến chóng mặt tại một số ít công ty chip như Samsung, SK hynix khiến nhiều người cảm thấy mình bị bỏ lại phía sau. Lợi nhuận khổng lồ mà các tập đoàn thu về cũng làm dấy lên tranh luận về tính công bằng.
Quan chức tài chính cảnh báo về 'sòng bài' và chiêu 'đánh bạc' trong tín dụng tư nhân
(VNF) - Các quan chức lãnh đạo tài chính hàng đầu châu Âu đang cảnh báo về những rủi ro trong thị trường tín dụng tư nhân trị giá hàng nghìn tỷ USD đang phát triển nhanh chóng. Một giám đốc điều hành cho rằng một số phần của thị trường này chẳng khác nào một "sòng bạc".
Fed chính thức 'bước sang chương mới'
(VNF) - Việc ông Kevin Warsh chính thức tiếp quản Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đánh dấu sự khởi đầu của một chương mới đối với ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu chao đảo vì lạm phát, xung đột địa chính trị và áp lực ngày càng lớn đối với chính sách tiền tệ Mỹ.
Dòng tiền đầu cơ ‘đốt nóng’ giá đồng
(VNF) - Dòng tiền đầu cơ đang ồ ạt chảy vào thị trường đồng, đẩy giá kim loại này tiến sát mức cao kỷ lục trong bối cảnh giới quan sát ngày càng lo ngại về một rủi ro nguồn cung mới xuất phát từ xung đột tại Trung Đông: nguy cơ thiếu hụt lưu huỳnh – nguyên liệu then chốt trong quá trình luyện đồng.
Ngày càng nhiều người Mỹ phải sống nhờ thực phẩm cứu trợ
(VNF) - Ngày càng nhiều người Mỹ phải tìm đến thực phẩm cứu trợ trong bối cảnh chi phí sinh hoạt leo thang, lạm phát kéo dài và các chương trình hỗ trợ thời kỳ đại dịch dần chấm dứt.
'Rà soát' tiến độ loạt dự án bất động sản cao tầng quy mô lớn ở Hải Phòng
(VNF) - Hải Phòng đang ghi nhận tiến độ thi công sôi động tại nhiều dự án chung cư, khách sạn và tổ hợp cao tầng tại khu vực trung tâm phía Đông thành phố.
































































