Trong bối cảnh thanh khoản hệ thống đang đối mặt với nhiều thách thức, những thay đổi trong Dự thảo Thông tư thay thế Thông tư 22 của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang được đặc biệt quan tâm thời gian gần đây.
Đánh giá về những thay đổi trong dự thảo này, các chuyên gia phân tích của SHS Research cho rằng, Dự thảo thay thế Thông tư 22 chuyển trọng tâm quản lý thanh khoản từ các chỉ tiêu đơn thuần trên bảng cân đối sang đánh giá nhạy cảm hơn với rủi ro, tập trung vào chất lượng nguồn vốn, tính thanh khoản của tài sản và khả năng ổn định hệ thống. Các tỷ lệ đảm bảo an toàn được áp dụng theo từng bước từ năm 2028, tương đương còn 2 năm để hệ thống Ngân hàng có các biện pháp để đáp ứng tỷ lệ.
Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, SHS Research cho rằng tỷ lệ CDR khi được áp dụng trong thời gian chuyển tiếp sẽ gây khó khăn cho hệ thống ngân hàng.
Nguyên nhân là do nguồn vốn liên ngân hàng hiện chiếm trên 18% tổng nợ phải trả toàn hệ thống với quy mô khoảng 3,5 triệu tỷ đồng tại thời điểm cuối quý I/2026. Khi tính toán tỷ lệ CDR theo dự thảo Thông tư theo các số liệu ngân hàng công bố trên báo cáo tài chính quý I/2026, tất cả các ngân hàng đều có tỷ lệ CDR tăng so với LDR và khá nhiều ngân hàng không đáp ứng tỷ lệ CDR 85% ở thời điểm hiện tại, ảnh hưởng đến khả năng mở rộng tín dụng nếu CDR được áp dụng.
“Với việc thị trường liên ngân hàng là kênh quan trọng để NHNN điều tiết thanh khoản và định hướng lãi suất, việc quy định loại trừ nguồn vốn liên ngân hàng khỏi cơ sở tính toán khả năng cấp tín dụng (CDR) khiến các ngân hàng buộc phải tập trung huy động vốn trên thị trường 1, từ đó thu hẹp vai trò phân bổ vốn của thị trường 2. Điều này có thể dẫn đến kênh truyền dẫn lãi suất từ NHNN qua nghiệp vụ thị trường mở đến thị trường liên ngân hàng và lãi suất huy động trên thị trường 1 bị suy yếu, làm giảm hiệu lực điều hành chính sách tiền tệ của NHNN”, phía SHS Research nhận định.
Một tác động khác cũng được nhắc tới là việc áp dụng LCR và NSFR đặt ra yêu cầu các ngân hàng cần cơ cấu lại bảng cân đối để đáp ứng tỷ lệ.
Theo đó, việc áp dụng LCR và NSFR theo chuẩn Basel III là định hướng tích cực và cần thiết đối với hệ thống ngân hàng Việt Nam trong trung và dài hạn, giúp hệ thống ngân hàng nâng cao tính thanh khoản và năng lực quản trị rủi ro. Tuy nhiên, việc đảm bảo LCR và NSFR cũng là thách thức đối với hệ thống Ngân hàng Việt Nam khi tiền gửi ngắn hạn, tiền gửi liên Ngân hàng và tiền gửi Kho bạc được đánh giá là nguồn tiền gửi kém ổn định, áp dụng hệ số rút tiền cao khi tính toán LCR cũng như hệ số ổn định thấp khi tính toán NSFR.
“Quy định này có tác động điều chỉnh cơ cấu bảng cân đối kế toán của ngân hàng, kiểm soát hoạt động cho vay dựa trên huy động, khuyến khích giảm cho vay dài hạn, tăng cho vay ngắn hạn, tăng đầu tư tài sản thanh khoản cao (TPCP) để đáp ứng các chỉ tiêu an toàn”, SHS Research cho hay.
Trên thực tế, hiện hệ thống ngân hàng Việt Nam đã có sự chuẩn bị cho Basel III khi nhiều ngân hàng như ACB, VIB, MB, VPBank, Techcombank,… tuyên bố triển khai Basel III cũng như áp dụng tỷ lệ đảm bảo khả năng thanh khoản LCR và tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng NSFR trong giám sát rủi ro định kỳ.
Song, việc triển khai LCR và NSFR đang đặt ra không ít thách thức, bao gồm chi phí tuân thủ gia tăng khi ngân hàng phải nắm giữ nhiều tài sản thanh khoản hơn thay vì ưu tiên tài sản sinh lời, áp lực huy động vốn dài hạn trong bối cảnh thị trường trái phiếu còn chưa phát triển đầy đủ, cũng như yêu cầu cao hơn về năng lực quản trị rủi ro thanh khoản nội bộ, từ đó ảnh hưởng đến khả năng sinh lời.
“Nhìn chung việc nâng cao chuẩn mực thanh khoản toàn hệ thống ngân hàng là xu hướng tất yếu. Hiện Thông tư đang ở bản dự thảo và nhà đầu tư đang kỳ vọng thông tin cụ thể hơn về việc áp dụng tỷ lệ CDR. Để phát huy hiệu quả của các chỉ tiêu an toàn, cần có lộ trình triển khai phù hợp với thực trạng thị trường vốn và năng lực của tổ chức tín dụng, tránh tạo ra áp lực thanh khoản đột ngột hoặc làm thu hẹp khả năng cấp tín dụng cho nền kinh tế trong giai đoạn chuyển tiếp”, phía SHS Research nhận định.
TS Lê Xuân Nghĩa, nguyên Phó chủ tịch Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia nhận định, trục trặc kỹ thuật trong việc thực thi quy định quản lý, trong đó có quy định về loại trừ lượng tiền gửi của Kho bạc Nhà nước, đã buộc các ngân hàng phải tăng lãi suất huy động để tránh vi phạm tỷ lệ luật định. Điều này đã trực tiếp làm tăng gánh nặng lãi suất cho toàn nền kinh tế trong thời gian qua. Do đó, việc sửa đổi quy định liên quan đến tiền gửi Kho bạc Nhà nước sẽ giúp bổ sung thêm dư địa thanh khoản cho các ngân hàng, từ đó, hạ nhiệt chi phí vốn, hỗ trợ nền kinh tế.
Giới phân tích đánh giá, tác động của dự thảo thông tư sẽ mang lại tính phân hóa giữa các nhóm ngân hàng.
Theo các chuyên gia SHS, nhóm được hưởng lợi bao gồm các ngân hàng thương mại quốc doanh với lợi thế cạnh tranh đặc thù nhờ nguồn tiền gửi Kho bạc Nhà nước, các ngân hàng có tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn CASA cao và các ngân hàng bán lẻ có nền tảng huy động vững chắc từ khách hàng cá nhân cũng có lợi thế khi tính toán các chỉ tiêu tuân thủ.
Ngược lại, nhóm ngân hàng có tỷ lệ CASA thấp, phụ thuộc lớn vào nguồn vốn liên ngân hàng và đang duy trì tỷ lệ cho vay trên huy động ở mức cao sẽ phải đối mặt với áp lực đáng kể trong việc tái cơ cấu bảng cân đối kế toán để tuân thủ các quy định mới.
Còn trong chia sẻ với VietnamFinance, ông Lê Hoài Ân, chuyên gia ngân hàng nhận định có hai tiêu chí để đánh giá tác động của dự thảo mới lên các nhóm ngân hàng, bao gồm trạng thái ròng (cho vay ròng), phản ánh vai trò trên thị trường liên ngân hàng và tỷ trọng vốn liên ngân hàng trên tổng nguồn vốn.
Trong đó, nhóm ít bị ảnh hưởng là các ngân hàng quốc doanh (Vietcombank, VietinBank, BIDV) với quy mô cho vay ròng, nền tảng tiền gửi lớn, đồng thời, được hưởng thêm lợi thế từ tiền gửi Kho bạc được tính vào mẫu số.
Trái lại, nhóm chịu áp lực quy mô gồm VPBank, MB, VIB, MSB, Techcombank. Tính đến cuối năm 2025, VPBank vay ròng gần 109 nghìn tỷ đồng trong khi con số này của MB là khoảng 65 nghìn tỷ đồng, VIB là khoảng 53 nghìn tỷ đồng, MSB là khoảng 35 nghìn tỷ đồng và Techcombank là khoảng 30 nghìn tỷ đồng. Những ngân hàng này vay ròng lớn, phải xoay sở tăng huy động hoặc giảm tín dụng và đối mặt với NIM có nguy cơ bị “bóp”.
Nhóm rủi ro cơ cấu gồm VIB, MSB, SeABank, PGBank, ABBank, Nam A Bank khi tỷ trọng vốn liên ngân hàng trên tổng nguồn vốn cao. Riêng VIB và MSB có thể phải đối mặt với rủi ro kép khi vừa thuộc nhóm vay ròng lớn lại vừa tỷ trọng vốn liên ngân hàng trên tổng nguồn vốn cao, chịu áp lực từ cả hai chiều khi quy định mới có hiệu lực.
Tags:
(VNF) - Nếu tính theo cách tính mới của Thông tư 08, phần tiền gửi được bổ sung thêm vào mẫu số của Vietcombank và BIDV là khoảng 37.000 tỷ đồng mỗi ngân hàng. Áp dụng mức trần LDR 85%, mỗi ngân này có thể cho vay thêm tối đa 31.500 tỷ đồng.
(VNF) - Tập đoàn tài chính Sumitomo Mitsui Financial Group (SMFG), ngân hàng lớn thứ hai Nhật Bản, vừa công bố kết quả kinh doanh năm tài chính kết thúc ngày 31/3/2026 với lợi nhuận ròng tăng mạnh, đồng thời đưa ra dự báo tiếp tục lập kỷ lục mới trong năm tài chính tiếp theo.
(VNF) - Chồng bà Nguyễn Thị Nga - Phó Chủ tịch SeABank - đăng ký mua 5 triệu cổ phiếu SSB trong khi con trai muốn bán ra lượng cổ phiếu tương ứng. Sau giao dịch, gia đình bà Nga vẫn nắm hơn 9,5% vốn SeABank.
(VNF) - Ngân hàng VietinBank vừa rao bán nhà máy chế biến nông sản Tanifood tại Tây Ninh (liên quan bà Trương Mỹ Lan) với mức giá khởi điểm 1.216 tỷ đồng nhằm thu hồi nợ.
(VNF) - Sổ tay đưa ra hàng loạt dấu hiệu nhận diện tài khoản, thẻ hoặc giao dịch có nguy cơ liên quan đến gian lận, giả mạo, lừa đảo.
(VNF) - Đằng sau việc các ngân hàng đóng cửa hàng chục, hàng trăm phòng giao dịch là chiến lược cắt giảm chi phí, tối ưu hiệu quả vận hành trong kỷ nguyên số.
(VNF) - Ba ngân hàng lớn nhất Nhật Bản nhiều khả năng sẽ tiếp tục thiết lập các kỷ lục lợi nhuận mới khi chính sách tiền tệ bình thường hóa của ngân hàng trung ương giúp tăng biên lợi nhuận của họ.
(VNF) - Một ngân hàng thông báo thu giữ gần 1.700m2 đất là tài sản đảm bảo của Công ty cổ phần Tập đoàn Lộc Trời để xử lý nợ.
(VNF) - Theo Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng, nếu người dân không tin tưởng vào sự an toàn của giao dịch số, không tin rằng dữ liệu cá nhân của họ được bảo vệ, không tin rằng các quyết định tài chính được đưa ra minh bạch, công bằng và có trách nhiệm thì mọi thành tựu công nghệ đều khó phát huy đầy đủ giá trị.
(VNF) - Giá USD tại hầu hết ngân hàng sáng nay được điều chỉnh đi lên, cùng chiều với diễn biến của giá đồng bạc xanh trên thị trường thế giới. Trong khi đó, giá USD tự do lại giảm mạnh.
(VNF) - Tăng trưởng tín dụng đang vượt khả năng huy động vốn của hệ thống ngân hàng. Áp lực thanh khoản đang gia tăng khi tín dụng được đẩy mạnh trong khi khả năng huy động vốn không theo kịp.
(VNF) - Theo ông Lê Hoài Ân, chuyên gia ngành ngân hàng, vấn đề toàn ngành ngân hàng không chỉ là nợ xấu, mà là ngân hàng nào còn đủ bộ đệm để hấp thụ rủi ro nếu áp lực chuyển nhóm nợ tiếp diễn.
(VNF) - Tín dụng bất động sản xoay trục, dòng vốn đã chuyển dần sang xây dựng. Trong khi đó, lợi nhuận ngành ngân hàng quý I phân hóa mạnh, nhiều nhà băng đi lùi.
(VNF) - Tài khoản ngân hàng có số dư dưới 500.000 đồng hoặc tài khoản "ngủ đông" đều bị thu phí quản lý. Khách hàng lưu ý để không bị trừ sạch tiền trong tài khoản.
(VNF) - Chỉ trong 3 tháng đầu năm, có tới hơn 4.200 nhân sự nghỉ việc cho thấy cuộc 'đại tinh gọn' nhân sự trong ngành ngân hàng để thích nghi với mô hình ngân hàng số.
(VNF) - Thay vì "đánh đồng" chung một mức hệ số rủi ro, các chuyên gia đề xuất cần phân tách rõ ràng và chi tiết hệ số rủi ro dựa trên mục đích sử dụng và từng phân khúc sản phẩm bất động sản cụ thể.
(VNF) - Deutsche Bank ghi nhận lợi nhuận kỷ lục trong quý I/2026, bất chấp phải tăng mạnh dự phòng rủi ro liên quan đến chiến tranh Iran và những lo ngại ngày càng lớn về sức khỏe của thị trường tín dụng tư nhân.
(VNF) - Nhóm cổ đông liên quan đến nữ doanh nhân Ngô Thu Thúy - Chủ tịch HĐQT CTCP Âu Lạc - tiếp tục nâng tỷ lệ sở hữu tại ngân hàng ACB lên trên 6%.
(VNF) - Ngày 6/5, Tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế Moody’s Ratings (Moody’s) vừa công bố nâng xếp hạng tiền gửi dài hạn và xếp hạng nhà phát hành của Ngân hàng TMCP Quân Đội (MB; HoSE: MBB) từ Ba3 lên Ba2.
(VNF) - Nhiều ngân hàng liên tục đưa các xe chuyên dụng chở tiền ra đấu giá với mức giá khởi điểm chỉ từ vài chục triệu đồng mỗi chiếc, ngang giá xe máy tay ga.
(VNF) - Theo SSI Research, dòng vốn tín dụng trong quý I/2026 đã có sự dịch chuyển rõ nét từ bất động sản sang xây dựng tại một số ngân hàng.
(VNF) - Giá USD tại hầu hết ngân hàng sáng nay được điều chỉnh đi xuống. Giá USD tự do cũng giảm mạnh. Trong khi đó, giá USD thế giới tăng trở lại.
(VNF) - Tăng trưởng tiền gửi khách hàng tại 27 ngân hàng niêm yết trên sàn chứng khoán chỉ "nhích nhẹ" trong quý I/2026 trong khi cầu tín dụng đang dần phục hồi. Điều này cho thấy nguồn vốn đang trở thành điểm nóng của ngành ngân hàng.
(VNF) - Ngân hàng UOB ghi nhận lợi nhuận ròng quý I/2026 đạt 1,44 tỷ SGD (tương đương khoảng 1,14 tỷ USD), phù hợp kỳ vọng thị trường nhờ tăng trưởng cho vay và quản lý tài sản ổn định giữa bối cảnh lãi suất giảm.
(VNF) - Nếu tính theo cách tính mới của Thông tư 08, phần tiền gửi được bổ sung thêm vào mẫu số của Vietcombank và BIDV là khoảng 37.000 tỷ đồng mỗi ngân hàng. Áp dụng mức trần LDR 85%, mỗi ngân này có thể cho vay thêm tối đa 31.500 tỷ đồng.
(VNF) - Sau gần một năm kể từ khi Hà Tĩnh thực hiện sắp xếp, sáp nhập các đơn vị hành chính, hàng loạt trụ sở công từng được đầu tư hàng chục tỷ đồng đang rơi vào cảnh bỏ hoang, xuống cấp thậm chí bị kẻ gian đập phá, lấy trộm tài sản.
