Nỗi ám ảnh trái phiếu: Ngân hàng ra sức trấn an, cổ đông sống trong lo sợ
Minh Dũng -
04/05/2023 06:31 (GMT+7)
(VNF) - Sức ép từ những lo lắng của cổ đông về việc nắm giữ nhiều trái phiếu sẽ tiềm ẩn rủi ro đã khiến nhiều ngân hàng không dám "mạnh tay" đầu tư trái phiếu doanh nghiệp.
Trái phiếu làm "nóng" mùa đại hội cổ đông
Tại Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) thường niên năm 2023, cổ đông của hàng loạt ngân hàng đã bày tỏ sự quan tâm đặc biệt đến vấn đề đầu tư trái phiếu doanh nghiệp (TPDN). Sự khủng hoảng của thị trường TPDN năm qua đã gây lo lắng cho cổ đông các ngân hàng này.
Câu hỏi được các cổ đông chất vấn hội đồng quản trị (HĐQT) và ban lãnh đạo nhiều nhất là các ngân hàng đã đầu tư, cho vay bao nhiêu TPDN? Trả lời chất vấn của cổ đông, lãnh đạo nhiều ngân hàng đều cho biết đầu tư TPDN đều có tài sản bảo đảm, thanh khoản tốt.
Hiện chưa có thống kê về tỷ lệ nợ xấu TPDN tại các ngân hàng. Song tất cả lãnh đạo ngân hàng thương mại đều khẳng định các khoản đầu tư TPDN đều an toàn.
Đơn cử, tại ĐHĐCĐ của Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank), cổ đông bày tỏ lo lắng về các khoản đầu tư TPDN và muốn nắm rõ tình trạng hiện nay của khoản đầu tư, việc quản lý và chất lượng tài sản đảm bảo cho các khoản đầu tư trái phiếu này.
Ông Hồ Hùng Anh, Chủ tịch HĐQT Techcombank cho biết, đầu tư trái phiếu doanh nghiệp luôn được ngân hàng quản lý như một khoản vay ngay từ đầu vào, khả năng trả nợ, tài sản đảm bảo... Dù lượng trái phiếu Techcombank tư vấn phát hành ra thị trường rất lớn, song đến nay chưa có bất kỳ trái phiếu nào quá hạn lãi và gốc.
Tương tự, bà Ngô Thu Hà, Tổng Giám đốc SHB cho biết, toàn bộ TPDN (13.186 tỷ đồng cuối năm 2022) của ngân hàng này đều có tài sản đảm bảo. Tất cả dự án TPDN mà SHB đầu tư đều có dòng tiền tốt. Hiện, các nhà phát hành này đều thanh toán đầy đủ, đúng hạn cho SHB.
Tại ĐHĐCĐ của MB, nhiều cổ đông cho rằng, MB nắm giữ quá nhiều trái phiếu bất động sản, tiềm ẩn rủi ro đối với ngân hàng. Phó Tổng Giám đốc thường trực MB Phạm Như Ánh cho hay, ngân hàng không sở hữu TPDN của Hưng Thịnh, Trung Nam. Riêng với Novaland, MB có cho vay và phát hành trái phiếu cho doanh nghiệp này. Nhưng số dư TPDN của Novaland hiện đã giảm khá lớn, không còn nhiều như hồi đầu năm. Tổng quy mô cho vay và đầu tư trái phiếu Novaland tại MB không đến con số 10.000 tỷ đồng.
Trả lời cổ đông tại ĐHĐCĐ thường niên mới đây, ông Nguyễn Đức Vinh, Tổng Giám đốc VPBank cho hay, 100% TPDN được VPBank đầu tư có tài sản đảm bảo, ngân hàng hoàn toàn có thể xử lý, thu hồi nợ nếu trái phiếu có vấn đề.
Như vậy, theo những thông tin mà các ngân hàng cung cấp thì dường như họ đang kiểm soát rất tốt dòng tín dụng chảy vào TPDN. Song theo các chuyên gia tài chính, vấn đề tín dụng TPDN sẽ còn khiến các nhà băng "đau đầu", nhất là một số ngân hàng có tỷ trọng lĩnh vực này cao.
Những lo lắng của các cổ đông không phải không có cơ sở khi gánh nặng trái phiếu đáo hạn những tháng cuối năm vẫn đang rất lớn. Năm 2023-2024 là giai đoạn "đỉnh nợ" của TPDN.
Theo ước tính của FiinRatings, riêng lượng TPDN bất động sản đáo hạn năm 2023 lên tới khoảng 120.000 tỷ đồng. Từ đầu năm đến nay, thị trường chứng kiến hàng chục doanh nghiệp bất động sản mất khả năng thanh toán.
Chuyên gia Nguyễn Trí Hiếu cho rằng, Việt Nam đang đi vào một giai đoạn với những biến động lớn trên thị trường tài chính thế giới. Ngành ngân hàng sẽ gặp rất nhiều thách thức, đặc biệt là trong việc kiểm soát rủi ro tín dụng liên quan đến sự suy thoái của thị trường trái phiếu và bất động sản.
Làn sóng doanh nghiệp bất động sản mất thanh khoản, không còn khả năng trả nợ ngày càng lan rộng. Mà đây lại là nhóm phát hành TPDN tích cực nhất trong những năm trước và các ngân hàng đang nắm giữ hàng chục nghìn tỷ đồng trái phiếu bất động sản bên cạnh các khoản vay kinh doanh bất động sản thông thường.
Ngân hàng thận trọng với TPDN
Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa ban hành Thông tư số 03 cho phép các tổ chức tín dụng được mua lại TPDN đã bán trước đó (mà không cần chờ sau 1 năm như quy định cũ). Việc này được đánh giá sẽ hỗ trợ các nhà đầu tư cũng như các doanh nghiệp phát hành TPDN có dòng tiền để xử lý một phần lượng TPDN đáo hạn trong năm 2023.
Các chuyên gia của VNDirect cho rằng, với Thông tư 03, các ngân hàng có thể thúc đẩy tăng trưởng cho vay qua việc mua TPDN, trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng còn yếu và thanh khoản tại ngân hàng đang dư thừa. Mặt khác, thông tư này cũng giúp tăng cầu trái phiếu, có lợi cho các ngân hàng hoạt động mạnh trên thị trường TPDN. Tuy nhiên, những lo lắng của cổ đông về việc nắm giữ nhiều trái phiếu sẽ tiềm ẩn rủi ro đã khiến các ngân hàng không dám "mạnh tay" đầu tư TPDN.
Qua những động thái và ý kiến của lãnh đạo một số ngân hàng, có thể thấy, cơ cấu cho vay của các ngân hàng đã bắt đầu có sự chuyển dịch. Trong đó, các ngân hàng tập trung vào cho vay bán lẻ, cho vay sản xuất kinh doanh nhiều hơn, giảm dần tỷ trọng cho vay đối với lĩnh vực bất động sản. Đồng thời, các nhà băng cũng tỏ ra thận trọng hơn trong đầu tư trái phiếu, giảm dần tỷ lệ đầu tư vào TPDN, tập trung vào trái phiếu của các tổ chức tín dụng.
Tổng Giám đốc VPBank cho hay, khối lượng TPDN nắm giữ tại ngân hàng này chỉ hơn 30.000 tỷ đồng, giảm 5.000 tỷ đồng so với cuối năm 2023 và dự kiến sẽ tiếp tục giảm xuống 20.000 tỷ đồng vào cuối tháng 6/2023.
Ông Đặng Khắc Vỹ, Chủ tịch Hội đồng quản trị VIB cho biết, TPDN tại ngân hàng này chiếm tỷ trọng rất thấp, chỉ có hơn 1.800 tỷ đồng trên tổng dư nợ 232.000 tỷ đồng.
Tại ĐHĐCĐ mới đây, lãnh đạo ACB khẳng định hiện ngân hàng này đang có một danh mục trái phiếu an toàn, với 85% đầu tư vào trái phiếu Chính phủ, 15% vào tổ chức tín dụng lớn hàng đầu tại Việt Nam. Năm nay, ACB không định hướng đầu tư vào TPDN trừ trái phiếu của các tổ chức tín dụng.
Còn lãnh đạo Eximbank cho biết, cho vay mua bất động sản đang chiếm tỷ trọng khoảng 19% của ngân hàng này. Eximbank cũng không tham gia hoạt động đầu tư TPDN.
Tại ĐHĐCĐ mới đây, lãnh đạo Lienvietpostbank khẳng định: "Chúng tôi không đầu tư, phân phối về TPDN, điều này cũng giúp cho Lienvietpostbank tránh ảnh hưởng bất lợi trong tác động của thị trường".
Thực tế, từ cuối năm 2022, số lượng ngân hàng đầu tư TPDN giảm so với đầu năm. 17 trên tổng số 28 ngân hàng niêm yết cổ phiếu trên thị trường nắm giữ gần 188.000 tỷ đồng TPDN, giảm 13%. Xu hướng giảm tỷ lệ nắm giữ TPDN tiếp tục xuất hiện trong quý I/2023.
Theo ông Lê Hồng Khang, Giám đốc Xếp hạng Tín nhiệm FiinRatings, xu hướng nắm giữ TPDN giảm do gắn liền với hoạt động đầu tư mới suy giảm, hoạt động phát hành trái phiếu giảm mạnh từ cuối năm 2022 đến nay và do hoạt động mua lại trước hạn diễn ra mạnh, nhất là đối với các tổ chức phát hành là doanh nghiệp bất động sản trong 3 tháng đầu năm nay.
(VNF) - Sau khoảng 9 năm kể từ lần gần nhất NHNN cấp phép cho Ngân hàng TNHH MTV UOB Việt Nam, IBK mới đây đã được cấp Giấy phép thành lập ngân hàng 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam,.
(VNF) - Theo ban lãnh đạo Sacombank, việc xử lý 32,5% cổ phần của nhóm ông Trầm Bê được kỳ vọng sẽ hoàn thành trong năm 2026. Tuy nhiên, trong trường hợp chưa thể hoàn tất sớm, quá trình này có thể kéo dài thêm một vài năm.
(VNF) - Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam nhận định nhiều quy định hiện hành đã không còn bắt kịp hơi thở của thị trường, gây khó khăn trực tiếp cho quá trình vận hành và tuân thủ cuả các doanh nghiệp.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Minh Tuấn, CEO AFA Capital, việc gia hạn quy định về tỷ lệ khấu trừ tiền gửi Kho bạc Nhà nước theo Thông tư 26 là giải pháp tốt nhất trong ngắn hạn để giảm áp lực lên thanh khoản.
(VNF) - Trong số 8 ngân hàng đã công bố kết quả kinh doanh quý I/2026, MB đang tạm giữ ngôi đầu bảng với lợi nhuận trước thuế đạt 9.500 tỷ đồng. Theo sau là Techcombank với 8.900 tỷ đồng và VPBank với 7.920 tỷ đồng.
(VNF) - Ban lãnh đạo PGBank cho biết nếu mạnh dạn đầu tư vào các lĩnh vực rủi ro cao, như bất động sản, thì có thể thu được lợi nhuận lớn hơn để hoàn thành chỉ tiêu năm 2025. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn dài hạn, ngân hàng đã từ chối cơ hội này.
(VNF) - Ngân hàng Sacombank dự kiến sẽ tiến hành bầu bổ sung một thành viên HĐQT nhiệm kỳ 2022 - 2026 với ứng cử viên là ông Nguyễn Đức Thụy, hiện đang giữ chức Tổng giám đốc Sacombank.
(VNF) - JPMorgan Chase công bố kết quả kinh doanh quý I/2026 vượt kỳ vọng nhờ tăng trưởng mạnh ở mảng giao dịch trái phiếu và ngân hàng đầu tư. Tuy nhiên, CEO Jamie Dimon vẫn cảnh báo về những rủi ro kinh tế và địa chính trị ngày càng phức tạp.
(VNF) - Sau giai đoạn tái cấu trúc sâu rộng, FE CREDIT đang từng bước quay lại quỹ đạo tăng trưởng với nền tảng tài chính cải thiện, chiến lược kinh doanh khác biệt, năng lực quản trị và kiểm soát rủi ro vững chắc. Năm 2026 mở ra chu kỳ tăng trưởng mới dựa trên công nghệ, định hướng tài chính toàn diện và cộng hưởng sức mạnh từ hệ sinh thái tài chính VPBank.
Nhiều ngân hàng đã phát thông báo tới khách hàng về việc dừng tính năng tự động chia nhỏ lệnh chuyển khoản liên ngân hàng trên 500 triệu đồng/lần. Việc này là để bảo vệ chính khách hàng nhưng cũng mang lại không ít phiền toái.
(VNF) - Trong quý I/2026, Ngân hàng TMCP Thịnh vượng và Phát triển (PGBank) ghi nhận lợi nhuận trước thuế đạt 257,7 tỷ đồng, tăng gấp 3 lần so với cùng kỳ năm ngoái.
(VNF) - Báo cáo tài chính hé lộ thù lao lãnh đạo các ngân hàng Việt Nam năm 2025. Đáng chú ý, CEO một ngân hàng tư nhân được trả lương đến 2,3 tỷ đồng/tháng, gấp 10 lần thu nhập tại nhóm Big 4.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank, HoSE: STB) vừa thông qua một số tài liệu bổ sung trình ĐHĐCĐ thường niên năm 2026, trong đó nội dung đáng chú ý là việc bãi bỏ tờ trình số 25/2026/TT-HĐQT ngày 18/3/2026 về việc xin gia hạn Đề án tái cơ cấu sau sáp nhập.
(VNF) - Citigroup đạt kết quả vượt trội cả về doanh thu và lợi nhuận trong quý I/2026, đánh dấu một trong những giai đoạn kinh doanh ấn tượng nhất trong thập kỷ qua.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) chính thức ra mắt SeAPayment: nền tảng quản lý thanh toán toàn diện dành cho cá nhân và hộ kinh doanh.
(VNF) - Việc Agribank chủ động giảm lãi suất cho vay, đồng thời vẫn duy trì các chương trình tín dụng ưu đãi, không chỉ là thực hiện chủ trương của Ngân hàng Nhà nước mà còn khẳng định vai trò tiên phong, luôn nỗ lực hỗ trợ khách hàng của Agribank, tích cực góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững.
(VNF) - Ngân hàng Nhà nước tiếp tục hút ròng gần 72.500 tỷ đồng trong tuần qua khiến lãi suất liên ngân hàng hạ nhiệt nhanh chóng, lãi suất qua đêm giảm xuống dưới 4%/năm.
(VNF) - Nhiều ngân hàng báo lợi nhuận tăng mạnh trong quý I. Tuy nhiên, bức tranh lợi nhuận ngành ngân hàng có sự phân hóa rõ nét trong bối cảnh chi phí vốn và rủi ro tín dụng còn hiện hữu.
(VNF) - Đó là chia sẻ của chủ tịch HĐQT MB Lưu Trung Thái về chiến lược của ngân hàng này trong những năm tới trước áp lực cạnh tranh gia tăng của các hệ sinh thái tài chính trên thị trường.
(VNF) - Agribank khẳng định vai trò là định chế tài chính trụ cột, với quy mô hoạt động và việc định hướng, phân bổ hiệu quả dòng vốn vào các lĩnh vực ưu tiên, đặc biệt là khu vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn và khu vực sản xuất kinh doanh.
(VNF) - Lãnh đạo MB khẳng định, mặc dù tăng trưởng tín dụng đã vượt huy động vốn nhưng MB có đủ nguồn để đảm bảo cân đối việc này và đây sẽ là cơ hội rất lớn cho tăng trưởng trong giai đoạn tới.
(VNF) - Nếu hoàn tất các phương án tăng vốn vẫn đang tồn đọng, đồng thời thực hiện thêm phương án chia cổ tức bằng cổ phiếu với quy mô 13.200 tỷ đồng, BIDV có thể "chạm" tới mốc vốn điều lệ hơn 100.000 tỷ đồng.
(VNF) - Cổ đông nhiều ngân hàng lại có một năm bội thu cổ tức bằng tiền mặt. Có 6 ngân hàng đã công bố kế hoạch phân phối lợi nhuận với tổng số tiền mặt tới 30.800 tỷ đồng, có nhà băng chia cổ tức với tỷ lệ 30%.
(VNF) - Agribank đã và đang chủ động triển khai hệ sinh thái giải pháp toàn diện, hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai thuế dễ dàng, quản lý hiệu quả và sẵn sàng chuyển đổi thành doanh nghiệp.
(VNF) - Sau khoảng 9 năm kể từ lần gần nhất NHNN cấp phép cho Ngân hàng TNHH MTV UOB Việt Nam, IBK mới đây đã được cấp Giấy phép thành lập ngân hàng 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam,.
(VNF) - Công ty Cổ phần Giầy Thượng Đình đang lên kế hoạch chuyển đổi khu “đất vàng” tại số 277 đường Nguyễn Trãi (Hà Nội) thành tổ hợp căn hộ, văn phòng và trường học với tổng vốn đầu tư dự kiến gần 10.000 tỷ đồng.