Cạn tiền hỗ trợ Ukraine, Mỹ và EU ‘bất chấp tất cả’ tịch thu 300 tỷ USD của Nga?
Hải Đăng -
22/12/2023 11:37 (GMT+7)
(VNF) - Bất chấp nhiều cản trở về mặt pháp lý, các nhà hoạch định chính sách của Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đang thúc đẩy kế hoạch sử dụng khối tài sản trị giá 300 tỷ USD của Nga để hỗ trợ Ukraine.
Thúc đẩy tịch thu tài sản Nga
Theo New York Times, chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đang âm thầm phát tín hiệu sẽ "xuống tay" với hơn 300 tỷ USD dự trữ ngoại hối của Ngân hàng Trung ương Nga được cất giữ ở các quốc gia phương Tây, đồng thời đã bắt đầu thảo luận khẩn cấp với các đồng minh về việc sử dụng số tiền này để hỗ trợ Ukraine vào thời điểm nguồn tài trợ đang suy yếu.
Theo thông báo ngày 18/12 của Nhà Trắng, Mỹ đang chuẩn bị gửi gói viện trợ quân sự cuối cùng cho Ukraine trước khi ngân sách của Washington cạn kiệt.
Một phần đáng kể dự trữ ngoại hối của Nga được giữ bằng đồng USD.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet L. Yellen đã lập luận rằng nếu Quốc hội không có hành động thì việc tịch thu các khoản tiền này “không phải là điều được pháp luật cho phép ở Mỹ”.
Một số quan chức hàng đầu của Mỹ cũng lo ngại rằng các quốc gia trên thế giới sẽ ngần ngại lưu giữ tiền của họ tại Cục Dự trữ Liên bang Mỹ, hoặc bằng USD, nếu Mỹ thiết lập một tiền lệ về việc thu giữ tiền.
Tuy nhiên, chính quyền Mỹ, phối hợp với Nhóm 7 nước công nghiệp tiên tiến (G7), đang tích cực bàn bạc và cân nhắc xem họ có thể sử dụng các chính sách hiện có của mình hay không hoặc liệu có nên ban hành những chính sách mới để hợp thức hoá việc tịch thu tài sản của Nga hay không.
Các quan chức Mỹ cho biết các cuộc đàm phán giữa các bộ trưởng tài chính, ngân hàng trung ương, nhà ngoại giao và luật sư đã liên tục diễn ra những tuần gần đây, trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden thúc giục Anh, Pháp, Đức, Ý, Canada và Nhật Bản đưa ra chiến lược trước ngày 24/2/2024, tròn 2 năm Nga đưa quân tới Ukraine.
Theo một số ước tính, rất ít tài sản của Nga, có lẽ khoảng 5 tỷ USD, nằm trong tay các tổ chức của Mỹ. Nhưng một phần đáng kể dự trữ ngoại hối của Nga được giữ bằng USD, cả ở Mỹ và châu Âu. Mỹ có quyền giám sát các giao dịch liên quan đến tiền tệ của mình và sử dụng các biện pháp trừng phạt để đóng băng tài sản bằng đồng USD.
Phần lớn tiền gửi của Nga được cho là ở châu Âu, bao gồm cả Thụy Sĩ và Bỉ, những nước không thuộc G7. Do đó, các cuộc đàm phán ngoại giao đang được tiến hành về cách tiếp cận các nguồn tiền đó, một số trong đó được giữ bằng euro và các loại tiền tệ khác.
Các quan chức Mỹ rất ngạc nhiên khi Tổng thống Nga Vladimir Putin không hồi hương số tiền trước khi tiến hành chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine. Họ đã suy đoán rằng ông Putin không tin rằng số tiền này sẽ bị tịch thu vì chúng không bị ảnh hưởng sau khi ông sáp nhập Crimea vào năm 2014.
Đầu năm nay, các quan chức Mỹ cho biết họ nghĩ số tài sản bị phong tỏa có thể được dùng làm đòn bẩy để buộc Nga ngồi vào bàn đàm phán về lệnh ngừng bắn. Đổi lại, Moscow sẽ được cấp quyền tiếp cận một số tài sản của mình. Nhưng Nga tỏ ra không quan tâm đến các cuộc đàm phán như vậy và hiện các quan chức cho rằng việc bắt đầu sử dụng số tiền này có thể thúc đẩy Moscow chuyển sang bàn đàm phán.
Còn nhiều quan ngại
Hơn 300 tỷ USD dự trữ ngoại hối đã nằm ngoài tầm kiểm soát của Moscow trong hơn một năm sau khi Mỹ cùng với châu Âu và Nhật Bản đã sử dụng các biện pháp trừng phạt để đóng băng khối tài sản này. Tuy nhiên, việc thu giữ tài sản thì không đơn giản như vậy và cần phải xem xét kỹ lưỡng về mặt pháp lý.
Tổng thống Biden vẫn chưa phê duyệt chính sách tịch thu tài sản và nhiều chi tiết vẫn đang được thảo luận sôi nổi. Các nhà hoạch định chính sách phải xác định xem số tiền này sẽ được chuyển trực tiếp đến Ukraine hay được sử dụng cho lợi ích của nước này theo những cách khác.
Họ đang quan ngại rằng liệu số tiền này có thể chỉ được sử dụng cho mục đích tái thiết và hỗ trợ nền kinh tế Ukraine hay không, hoặc nó sẽ được sử dụng cho chiến sự.
Các cuộc thảo luận càng trở nên cấp bách hơn sau khi yêu cầu của chính quyền Tổng thống Joe Biden về khoản hỗ trợ trị giá hàng chục tỷ USD cho Ukraine đã bị chặn tại Quốc hội, vì đảng Cộng hòa cho rằng yêu cầu này phải đi đôi với các biện pháp kiểm soát nhập cư cứng rắn hơn dọc biên giới Mỹ - Mexico.
Chính quyền ông Biden có quan điểm rằng việc tịch thu tài sản của Nga là khả thi theo luật pháp quốc tế.
Tờ Financial Times trước đó đưa tin rằng chính quyền ông Biden đã có quan điểm rằng việc tịch thu tài sản của Nga là khả thi theo luật pháp quốc tế.
Các quan chức Mỹ cho biết nguồn tài trợ hiện tại dành cho Ukraine gần như cạn kiệt và họ đang phải vật lộn để tìm cách cung cấp đạn pháo và hệ thống phòng không cho nước này.
Với lời hứa của chính châu Âu về nguồn tài trợ mới cũng bị mắc kẹt, nhiều ý tưởng mới đang được tranh luận về cách sử dụng tài sản của Nga.
Một số phương án được đưa ra như tịch thu tài sản trực tiếp và chuyển chúng sang Ukraine, sử dụng tiền lãi kiếm được và các lợi nhuận khác từ tài sản được nắm giữ tại các tổ chức tài chính châu Âu để mang lại lợi ích cho Ukraine hoặc sử dụng tài sản đó làm tài sản thế chấp cho các khoản vay cho Ukraine.
Ông Robert B. Zoellick, cựu chủ tịch Ngân hàng Thế giới, đã giải thích với các bộ trưởng tài chính G7 rằng miễn là họ đồng lòng hành động, việc tịch thu tài sản của Nga sẽ không ảnh hưởng đến đồng nội tệ của họ hoặc vị thế của đồng USD. Ông cho rằng các quốc gia khác khó có thể vội vàng đổ tiền vào một loại tiền tệ khác, chẳng hạn như đồng Nhân dân tệ của Trung Quốc.
Nguy cơ trả đũa
Theo các nhà kinh tế, việc thu giữ một số tiền lớn như vậy từ một quốc gia có chủ quyền khác là điều chưa từng có tiền lệ và hành động như vậy có thể gây ra những hậu quả kinh tế và pháp lý khó lường. Nó gần như chắc chắn sẽ dẫn đến các vụ kiện và trả đũa từ Nga.
Nga đã nhiều lần chỉ trích việc phương Tây đóng băng tài sản của Ngân hàng Trung ương và công dân nước này là động thái bất hợp pháp.
Trong một dấu hiệu cho thấy một số nước châu Âu sẵn sàng tiến hành tịch thu tài sản của Nga, các công tố viên Đức tuần này đã thu giữ khoảng 790 triệu USD từ tài khoản ngân hàng Frankfurt của một công ty tài chính Nga đang chịu lệnh trừng phạt của EU.
Bộ trưởng Tài chính Nga Anton Siluanov mới đây đã cảnh báo rằng Moscow sẽ đáp trả tương xứng nếu EU quyết định sử dụng lợi nhuận thu được từ tài sản bị phong tỏa của Nga.
“Nếu một quyết định như vậy được đưa ra, một phản ứng hoàn toàn cân xứng sẽ đến từ Liên bang Nga”, ông Siluanov tuyên bố và cho biết thêm rằng có nhiều tài sản bị phong tỏa trong các tài khoản loại C ở Nga.
Tài khoản loại C là nơi lưu giữ tài sản phong tỏa của người nước ngoài ở Nga. Ngân hàng Trung ương Nga cho biết số tiền trong tài khoản loại C ở Nga vượt 280 tỷ ruble (hơn 3 tỷ USD).
"Con số này không nhỏ và lợi nhuận từ việc sử dụng các tài sản đó cũng đáng kể. Chúng tôi có thể sử dụng chúng nếu các đối tác không thân thiện có động thái tương tự", ông Siluanov cho hay.
Nga đã nhiều lần chỉ trích việc phương Tây đóng băng tài sản của Ngân hàng Trung ương và công dân nước này là động thái bất hợp pháp.
Hồi đầu tháng 11, Tổng thống Putin ký sắc lệnh có hiệu lực ngay lập tức, cho phép công dân Nga có thể đổi tài sản đang bị đóng băng của họ ở nước ngoài để lấy tài sản nước ngoài đang bị đóng băng tại Nga.
(VNF) - Tính từ đầu năm đến nay, KOSPI đã ba lần kích hoạt cơ chế ngắt mạch trong năm 2026, lần lượt vào các ngày 4/3, 9/3 và 8/6. Tuy nhiên, nếu chỉ nhìn vào con số này, nhà đầu tư có thể bỏ qua điểm quan trọng hơn: ba lần thị trường buộc phải tạm dừng giao dịch không phản ánh cùng một" vấn đề" lặp lại.
(VNF) - Đằng sau cuộc gặp gỡ tưởng như đơn giản này là bàn ăn quy tụ các tập đoàn có tổng vốn hóa khoảng 5.370 tỷ USD cùng những kế hoạch mới xoay quanh AI, robot và tương lai ngành bán dẫn.
(VNF) - Sự suy yếu của đồng yên đang trở thành một trong những thách thức lớn đối với các nhà hoạch định chính sách Nhật Bản khi tác động ngày càng rõ nét đến giá nhập khẩu, lạm phát và chi phí sinh hoạt của người dân.
(VNF) - Làn sóng bán tháo kéo dài trên thị trường tiền điện tử đã khiến hàng nghìn tỷ USD giá trị vốn hóa bị thổi bay, làm gia tăng tâm lý bất an của giới đầu tư và một lần nữa đặt ra câu hỏi về tính ổn định của nhóm tài sản thay thế này.
(VNF) - Ngày càng nhiều tỷ phú trên thế giới cho rằng điều quan trọng là giúp thế hệ sau giữ được động lực tự vươn lên, thay vì sống dựa vào “núi tiền” thừa kế.
(VNF) - Giữa lúc niềm tin tiêu dùng lao dốc vì giá năng lượng tăng cao và kinh tế suy yếu, Thái Lan đang đặt cược 3,7 tỷ USD vào một chương trình trợ giá mua sắm quy mô lớn với hy vọng vực dậy sức mua nội địa.
(VNF) - Tuần này, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đề xuất áp đặt các mức thuế quan mới trên diện rộng đối với hàng chục quốc gia, bao gồm cả những đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ như Canada và Trung Quốc.
(VNF) - Để tạo ra mặt sân hoàn hảo cho World Cup 2026, ngành công nghiệp sân cỏ toàn cầu đang bước vào một trong những dự án phức tạp và tốn kém nhất từ trước đến nay. Phía sau 90 phút bóng đá là chuỗi đầu tư kéo dài hàng thập kỷ.
(VNF) - Sau nhiều năm chìm trong cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài, thị trường nhà ở Trung Quốc đang xuất hiện những tín hiệu phân hóa ngày càng rõ rệt.
(VNF) - Sau những thách thức pháp lý liên quan đến chính sách thuế quan, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang xây dựng nền tảng pháp lý vững chắc hơn cho các biện pháp thương mại của mình.
(VNF) - Dù thường xuyên nằm trong nhóm những đô thị có chi phí sinh hoạt cao nhất thế giới, Singapore vẫn duy trì được một hệ thống nhà ở mà ở đó người thu nhập thấp vẫn có cơ hội tiếp cận chỗ ở với mức thuê rất thấp, chỉ từ khoảng 26-33 đô la Singapore (SGD) mỗi tháng, tương đương khoảng hơn 500.000 đồng.
(VNF) - Khoản đầu tư 9,4 tỷ USD của Nippon Life vào tín dụng tư nhân cho thấy các công ty bảo hiểm Nhật Bản đang đẩy mạnh tìm kiếm lợi suất ở nước ngoài, bất chấp những lo ngại ngày càng tăng về rủi ro của lĩnh vực này.
(VNF) - Ngay cả những nhà đầu tư nắm giữ Bitcoin lâu dài và có niềm tin mạnh mẽ nhất cũng đã tham gia vào làn sóng bán tháo gần đây. Theo Compass Point, diễn biến này có thể là dấu hiệu cho thấy thị trường giá xuống của Bitcoin đang bước vào giai đoạn cuối.
(VNF) - Zimbabwe đang tiến gần hơn tới mục tiêu trở thành một trong những trung tâm khai thác vàng hàng đầu châu Phi khi Dự án Vàng Dokwe – có giá trị ước tính hơn 1 tỷ USD – được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực tăng trưởng cho ngành khai khoáng của quốc gia này.
(VNF) - Lần đầu tiên, các nhà sản xuất chip nhớ được định giá cao hơn những tập đoàn dầu khí hàng đầu, phản ánh sự dịch chuyển quyền lực từ năng lượng sang dữ liệu.
(VNF) - Mỹ đang gia tăng sức ép lên Iran khi trừng phạt sàn giao dịch tiền số lớn nhất nước này và tuyên bố đã tịch thu khoảng 1 tỷ USD tài sản số liên quan đến Tehran. Động thái mới cho thấy tiền điện tử đã trở thành mặt trận mới trong cuộc chiến trừng phạt giữa hai nước.
(VNF) - Vàng đã vượt qua trái phiếu chính phủ Mỹ để trở thành tài sản dự trữ lớn nhất thế giới, sau nhiều năm được các ngân hàng trung ương liên tục mua vào cùng với đợt tăng giá mạnh mẽ khiến giá kim loại quý này gần như tăng gấp đôi trong vòng hai năm qua.
(VNF) - Thị trường chứng khoán Kospi của nước này đã tăng tới 96,7% trong năm nay. Số lượng tài khoản giao dịch chứng khoán đang hoạt động đã tăng thêm khoảng 1,25 triệu tài khoản mỗi tháng trong năm qua, nâng tổng số lên 106 triệu tài khoản.
(VNF) - World Cup luôn được quảng bá như một cơ hội vàng để thúc đẩy kinh tế, nâng tầm vị thế quốc gia và thu hút hàng triệu du khách. Nhưng phía sau ánh hào quang của giải đấu thể thao lớn nhất hành tinh là một thực tế ít được nhắc đến: Ai mới thực sự kiếm được nhiều tiền nhất từ World Cup?
(VNF) - Lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz hiện vẫn chỉ bằng một phần nhỏ so với thời điểm trước chiến sự. Tuy nhiên, số lượng tàu di chuyển qua khu vực này đã tăng trở lại trong những tuần gần đây, đặc biệt thông qua một tuyến hàng hải do quân đội Mỹ thiết lập, bất chấp giao tranh trong khu vực tiếp tục leo thang.
(VNF) - Doanh số xe điện tại 37 quốc gia đã lập kỷ lục theo tháng trong tháng 3 và 4, khi giá nhiên liệu tăng mạnh do cuộc chiến tại Trung Đông khiến người tiêu dùng chuyển hướng sang các phương tiện có chi phí sử dụng thấp hơn.
(VNF) - Sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo không chỉ hút dòng vốn về các doanh nghiệp AI mà còn làm lung lay nền tảng định giá của thế hệ startup tiền ChatGPT, mở ra một cuộc đại thanh lọc trong giới đầu tư mạo hiểm.
(VNF) - Tổng thống Donald Trump mới đây tiếp tục thúc đẩy yêu cầu kiểm toán kho vàng Fort Knox, sau khi một cựu quan chức bị phát hiện chiếm đoạt số lượng vàng thỏi trị giá khoảng 40 triệu USD.
(VNF) - Thành phố quốc gia này đang chạy đua để loại bỏ những rào cản thủ tục khi cuộc cạnh tranh thu hút giới siêu giàu giữa các trung tâm quản lý tài sản hàng đầu thế giới ngày càng gay gắt.
(VNF) - Tính từ đầu năm đến nay, KOSPI đã ba lần kích hoạt cơ chế ngắt mạch trong năm 2026, lần lượt vào các ngày 4/3, 9/3 và 8/6. Tuy nhiên, nếu chỉ nhìn vào con số này, nhà đầu tư có thể bỏ qua điểm quan trọng hơn: ba lần thị trường buộc phải tạm dừng giao dịch không phản ánh cùng một" vấn đề" lặp lại.
(VNF) - Vô tình gặp chúng tôi trên bãi biển cát trắng Bãi Cháy, bà Anna Williams, du khách đến từ Mỹ, hồ hởi: “Chúng tôi đã đi qua nhiều cảng biển trên thế giới, nhưng hiếm nơi nào tạo được cảm xúc mạnh mẽ ngay từ giây phút đầu tiên như ở đây. Âm nhạc, không gian và sự thân thiện khiến Hạ Long để lại ấn tượng rất đặc biệt. Tôi khá ấn tượng với những chuyến thuyền mang dáng dấp cổ căng đôi buồm đỏ, nó tạo những cảm xúc khá mạnh, đưa chúng tôi váo một không gian yên bình, lãng mạn.