Châu Âu lùi thời hạn giảm khí thải, doanh nghiệp ôtô dễ thở

Theo lộ trình giảm thải của Liên minh châu Âu (EU), trong giai đoạn 2025-2029, ngưỡng phát thải chung đối với ô tô sẽ không quá 93,6g CO₂/km, giảm so với mức 95g CO₂/km của giai đoạn 2020-2024. Để tuân thủ quy định này, tỷ lệ xe điện trong tổng số ô tô con và xe tải nhẹ cần đạt khoảng 20-22%. Tuy nhiên, hiện tại, tỷ lệ này đang dưới 15% đối với ô tô con và thấp hơn nhiều đối với xe tải nhẹ.

Việc gia hạn thời gian nhằm giúp các nhà sản xuất ô tô có thêm "không gian thở" để thích ứng với các mục tiêu phát thải mới, trong bối cảnh doanh số bán xe điện đang chững lại. Đề xuất này cần được sự chấp thuận của các chính phủ trong liên minh và Nghị viện châu Âu, dự kiến sẽ được công bố vào cuối tháng 3. Động thái này nhằm giúp các nhà sản xuất ô tô không đạt được mục tiêu phát thải năm nay có thể bù đắp trong hai năm tới. Tuy nhiên, mục tiêu giảm carbon chung của EU vẫn không thay đổi, với kế hoạch ngừng phát thải CO₂ vào năm 2035.

Đề xuất này cũng phản ánh sự cân nhắc của EU giữa việc duy trì các mục tiêu môi trường và hỗ trợ ngành công nghiệp ô tô trong giai đoạn chuyển đổi sang các phương tiện sạch hơn.

Ngành công nghiệp ô tô, nền tảng của nền kinh tế châu Âu, sử dụng hơn 13 triệu người và đóng góp khoảng 7% vào GDP của EU. Tuy nhiên, ngành này đang đối mặt với giai đoạn chuyển đổi đáng kể, được thúc đẩy bởi số hóa, khử carbon, cạnh tranh gia tăng và bối cảnh địa chính trị thay đổi. Những yếu tố này thách thức sức mạnh của các nhà sản xuất ô tô châu Âu và Đối thoại Chiến lược nhằm mục đích cùng phát triển và triển khai các giải pháp để duy trì vị thế toàn cầu của ngành.

Trước đó, EC cũng đã công bố kế hoạch nới lỏng các quy định về báo cáo bền vững và minh bạch chuỗi cung ứng, nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp thuộc EU với các doanh nghiệp Mỹ và Trung Quốc, theo Reuters.

Kế hoạch này được gọi là “Simplification Omnibus” (tạm dịch: Dự luật tổng hợp về đơn giản hoá thủ tục). Dự luật này nằm trong bộ cải cách mở rộng nhằm hỗ trợ doanh nghiệp châu Âu, bao gồm cả các biện pháp khuyến khích ngành công nghiệp giảm phát thải carbon cũng như giảm chi phí năng lượng.

Theo Reuters, động thái của EC có thể nhận được sự hoan nghênh từ cộng đồng doanh nghiệp, lâu nay vẫn hay phàn nàn rằng những quy định chặt chẽ và bộ máy hành chính cồng kềnh đang cản trở khả năng cạnh tranh toàn cầu của họ. Tuy nhiên, những người phản đối lại cho rằng việc nới lỏng này “phá huỷ trách nhiệm giải trình của doanh nghiệp”.

Tại Mỹ, Tổng thống Donald Trump từng thúc đẩy việc cắt giảm các quy định liên quan đến phát triển bền vững để kích thích tăng trưởng kinh tế.

Tuy nhiên, ngay cả khi nới lỏng yêu cầu đối với các loại báo cáo bền vững và báo cáo liên quan đến chính sách xanh, cơ quan hành pháp của EU khẳng định khối này vẫn giữ vững các mục tiêu phát thải ròng bằng 0 và các cam kết khí hậu khác.

“Các doanh nghiệp châu Âu sẽ hưởng lợi từ việc đơn giản hoá quy trình báo cáo bền vững. Điều này sẽ giúp hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp trở nên dễ dàng hơn, đồng thời đảm bảo chúng ta vẫn đi đúng hướng trong lộ trình khử carbon. Và sẽ còn nhiều biện pháp đơn giản hóa hơn nữa trong thời gian tới”, Chủ EC Ursula von der Leyen cho hay.

EC đặt mục tiêu giảm 25% gánh nặng báo cáo trong đợt cải cách đầu tiên vào nửa đầu năm 2025. Điều này có thể giúp các doanh nghiệp tiết kiệm 40 tỷ euro (tương đương 42 tỷ USD).