'Chuyển đổi mô hình tăng trưởng cần bắt đầu từ thị trường'
(VNF) - Chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả là mục tiêu đã được Việt Nam đặt ra trong nhiều năm. Tuy nhiên, TS. Nguyễn Đình Cung, Nguyên viện trưởng Viện nghiên cứu quản lý Kinh tế Trung ương khẳng định để mục tiêu này đi vào thực chất, điều quan trọng là phải nhìn rõ nền tảng của nền kinh tế đang ở đâu, từ đó lựa chọn lộ trình phù hợp.
- Thưa ông, thời gian gần đây, các văn kiện chính sách tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng. Ông nhìn nhận vấn đề này như thế nào?
TS. Nguyễn Đình Cung: Có thể nói, chuyển đổi mô hình tăng trưởng không phải là câu chuyện mới. Từ hơn 10 năm trước, Việt Nam đã xác định cần chuyển từ tăng trưởng dựa vào vốn, lao động và tài nguyên sang tăng trưởng dựa nhiều hơn vào năng suất, chất lượng và hiệu quả.
Tuy nhiên, nếu nhìn vào thực tế vận hành của nền kinh tế, có thể thấy quá trình chuyển đổi này diễn ra khá chậm. Nhiều động lực cũ vẫn giữ vai trò chủ đạo, trong khi các yếu tố nâng cao năng suất chưa phát huy đầy đủ. Điều đó cho thấy, giữa mục tiêu và thực tiễn vẫn còn một khoảng cách nhất định.

- Ông thường phân tích quá trình phát triển kinh tế theo các giai đoạn. Cách tiếp cận này giúp gì cho việc hoạch định chính sách?
TS. Nguyễn Đình Cung: Theo kinh nghiệm quốc tế, các nền kinh tế thường trải qua những giai đoạn phát triển tương đối rõ ràng.
Giai đoạn đầu là tăng trưởng theo chiều rộng, chủ yếu dựa vào mở rộng đầu tư, lao động và khai thác tài nguyên. Đây là giai đoạn mà Việt Nam đã và đang trải qua khá lâu.
Giai đoạn tiếp theo là tăng trưởng dựa trên việc nâng cao năng suất, hiệu quả sử dụng nguồn lực. Khi đó, thị trường đóng vai trò quan trọng trong việc phân bổ vốn, đất đai, lao động và khuyến khích cạnh tranh.
Chỉ khi nền kinh tế vận hành hiệu quả ở giai đoạn này, mới có thể tiến xa hơn tới giai đoạn tăng trưởng dựa nhiều vào khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Cách nhìn theo giai đoạn giúp chúng ta xác định rõ mình đang ở đâu, cần ưu tiên điều gì, tránh việc đặt kỳ vọng vượt quá điều kiện thực tế.
- Như vậy, theo ông, Việt Nam hiện đang ở giai đoạn nào?
TS. Nguyễn Đình Cung: Tôi cho rằng Việt Nam vẫn đang trong quá trình hoàn thiện giai đoạn nâng cao năng suất và hiệu quả. Chúng ta đã có nhiều nỗ lực, nhưng nền tảng thị trường – yếu tố then chốt của giai đoạn này – vẫn chưa vận hành đầy đủ.
Điều đó không có nghĩa là không cần quan tâm tới khoa học – công nghệ hay đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, để các yếu tố này trở thành động lực chính, nền kinh tế cần một môi trường thị trường thông suốt, cạnh tranh và minh bạch hơn.
- Theo ông, đâu là những điểm cần cải thiện để nâng cao hiệu quả của thị trường?
TS. Nguyễn Đình Cung: Một vấn đề lớn là thị trường các yếu tố sản xuất vẫn còn nhiều hạn chế.
Thị trường đất đai, vốn, lao động hay khoa học – công nghệ chưa thực sự vận hành theo tín hiệu thị trường. Việc phân bổ nguồn lực vẫn chịu ảnh hưởng khá lớn từ các quyết định hành chính, khiến chi phí sản xuất tăng và hiệu quả đầu tư chưa cao.
Chẳng hạn, vốn trung và dài hạn cho sản xuất còn hạn chế; lao động có kỹ năng cao chưa được sử dụng hiệu quả; thị trường chuyển giao công nghệ phát triển chậm. Những yếu tố này đều tác động trực tiếp tới năng suất của nền kinh tế.
- Nhiều chính sách hiện nay coi chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo là động lực quan trọng. Ông đánh giá thế nào?
TS. Nguyễn Đình Cung: Chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo là xu hướng tất yếu, nhưng cần nhìn nhận đây là công cụ hỗ trợ, hơn là giải pháp thay thế cho các cải cách nền tảng.
Ở cấp độ doanh nghiệp, chuyển đổi số giúp giảm chi phí, tăng hiệu quả. Nhưng ở cấp độ nền kinh tế, nếu các thị trường cơ bản chưa vận hành tốt, thì tác động lan tỏa sẽ bị hạn chế.
Do đó, song song với thúc đẩy chuyển đổi số, cần tiếp tục cải cách thể chế, hoàn thiện môi trường kinh doanh để các công cụ này phát huy hiệu quả lâu dài.
- Theo ông, vai trò của Nhà nước trong quá trình này nên được định hình như thế nào?
TS. Nguyễn Đình Cung: Nhà nước cần tập trung nhiều hơn vào việc tạo lập môi trường thuận lợi cho thị trường hoạt động hiệu quả, thay vì can thiệp sâu vào việc phân bổ nguồn lực.
Điều này bao gồm việc hoàn thiện khung pháp lý, bảo đảm cạnh tranh công bằng, bảo vệ quyền tài sản và giảm các rào cản không cần thiết cho doanh nghiệp. Khi thị trường vận hành tốt, doanh nghiệp sẽ có động lực tự nâng cao năng suất và đổi mới.

- Nhìn từ góc độ doanh nghiệp, đâu là kỳ vọng lớn nhất hiện nay?
TS. Nguyễn Đình Cung: Doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, rất cần một môi trường ổn định, minh bạch và chi phí tuân thủ thấp. Khi các rào cản được tháo gỡ, khu vực này hoàn toàn có thể trở thành động lực quan trọng cho tăng trưởng và đổi mới.
Thực tế cho thấy, nhiều ý tưởng sáng tạo xuất phát từ các doanh nghiệp nhỏ, miễn là họ có cơ hội tiếp cận vốn, đất đai và thị trường một cách công bằng.
- Cuối cùng, theo ông, đâu là điều cần lưu ý nhất trong quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng?
TS. Nguyễn Đình Cung: Điều quan trọng là lựa chọn đúng trọng tâm và lộ trình. Chuyển đổi mô hình tăng trưởng là quá trình dài hạn, đòi hỏi kiên trì và nhất quán.
Nếu tiếp tục cải thiện nền tảng thị trường, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, thì các mục tiêu về đổi mới sáng tạo và tăng trưởng bền vững sẽ có cơ sở vững chắc hơn để đạt được trong những năm tới.
Trân trọng cảm ơn ông!
Từ động lực truyền thống đến sức bật tăng trưởng mới
- Mục tiêu GDP 10% từ 2026: Việt Nam có gì để tăng tốc? 10/02/2026 07:30
- Để đi tiếp hành trình Đổi Mới 17/02/2026 09:30
- Những năm tháng vàng hoàn thiện pháp luật và dựng xây thể chế 15/02/2026 09:30
Điểm lại loạt văn kiện hợp tác Việt Nam vừa ký với Singapore
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong ngày 29/5 cùng chứng kiến Lễ trao và thông báo các văn kiện hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước Việt Nam – Singapore.
Chiến lược tăng trưởng hai con số: TP.HCM phải đóng vai trò dẫn dắt
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số của TP.HCM được đánh giá là thách thức lớn trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, chi phí đầu vào gia tăng và sức ép cạnh tranh mạnh. Tuy nhiên, với vai trò đầu tàu kinh tế cùng hàng loạt động lực mới từ đầu tư công, cải cách thể chế, hạ tầng liên vùng và các ngành công nghệ cao, nhiều chuyên gia cho rằng đây không chỉ là mục tiêu mang tính kỳ vọng mà còn là bước đi cần thiết để thành phố bứt phá, dẫn dắt tăng trưởng của cả nền kinh tế.
'Cải cách manh mún và thiếu tính hệ thống, mục tiêu tăng trưởng cao khó đạt được'
(VNF) - Theo ông Phan Đức Hiếu, Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế - Tài chính của Quốc hội, để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số Việt Nam không còn cách nào khác ngoài đổi mới tư duy điều hành, cải cách thể chế mạnh mẽ và tạo ra các dư địa tăng trưởng mới. Nếu vẫn duy trì cách làm cũ, cải cách manh mún và thiếu tính hệ thống, mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững sẽ rất khó đạt được.
TP.HCM muốn được giao trọn thẩm quyền và trách nhiệm, tránh 'xin - cho'
(VNF) - TP. HCM, ngày 28/5, UBND thành phố đã tổ chức hội thảo để nhận góp ý từ các vị nguyên lãnh đạo TP. HCM về dự thảo Luật Đô thị đặc biệt.
Bộ Nội vụ hưởng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá năm 2026
(VNF) - Hưởng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá năm 2026, Bộ Nội vụ đã tổ chức Lễ mít tinh tại Trường Đại học Lao động - Xã hội nhằm tuyên truyền, nâng cao nhận thức về tác hại của thuốc lá và thúc đẩy xây dựng môi trường làm việc, học tập không khói thuốc trong toàn ngành.
Thái Lan sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm sử dụng vệ tinh với Việt Nam
(VNF) - Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul khẳng định Thái Lan sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm với Việt Nam trong ứng dụng công nghệ vũ trụ, sử dụng vệ tinh.
Luật Đô thị đặc biệt tạo niềm tin về môi trường đầu tư ổn định
(VNF) - Theo Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được, Trung ương cho phép thành phố xây dựng Luật Đô thị đặc biệt. Luật sẽ có tính ổn định, bền vững, tạo niềm tin và môi trường đầu tư ổn định cho nhà đầu tư để thành phố có thể đạt được tốc độ tăng trưởng hai con số.
Cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến lãnh án 6 năm tù, bồi thường 108 tỷ
(VNF) - Theo TAND TP. Hà Nội, cựu Bộ trưởng Bộ Y tế không trực tiếp gây hậu quả cho hai dự án bệnh viện bỏ hoang nhưng có sai phạm trong phê duyệt các chủ trương, nhận của cấp dưới 7,5 tỷ đồng từ các nhà thầu.
Youtuber JVevermind làm CEO công ty điện ảnh của Vingroup
(VNF) - Ông Trần Đức Việt, còn được biết với biệt danh JVevermind được giới thiệu là Tổng giám đốc Công ty cổ phần Phát triển Điện ảnh V-Film.
Samsung vừa gây ra ‘cơn địa chấn’ mới với các doanh nghiệp Hàn Quốc
(VNF) - Samsung Electronics đạt được thỏa thuận với công đoàn, qua đó tránh được một cuộc đình công quy mô lớn và trao cho các công nhân sản xuất chip nhớ những khoản thưởng “khủng”. Tuy nhiên, thỏa thuận này cũng được xem như mở ra một “chiếc hộp Pandora” đối với giới doanh nghiệp Hàn Quốc - nơi vốn nổi tiếng với các cuộc thương lượng tiền lương căng thẳng và quyết liệt.
Cổ phiếu tăng trần liên tiếp khi lên HoSE, AAN có vốn hóa vượt 1.300 tỷ đồng
(VNF) - Cổ phiếu AAN của Lương thực A An liên tiếp tăng trần ngay sau khi lên HoSE, tăng hơn 20% chỉ sau 4 phiên giao dịch và đưa vốn hóa doanh nghiệp vượt 1.330 tỷ đồng, trong bối cảnh kết quả kinh doanh quý I/2026 ghi nhận tăng trưởng tích cực.
19 thành viên Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa thay mặt Bộ Chính trị ký quyết định kiện toàn Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
‘Ba kết nối’: Động lực đưa hợp tác Việt Nam – Thái Lan lên tầm cao mới
(VNF) - Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam – Thái Lan ngày càng được nâng tầm, chiến lược “Ba kết nối” đang nổi lên như động lực trọng tâm thúc đẩy hợp tác song phương đi vào chiều sâu.
Khởi tố thành viên Hội đồng quản trị Vinatrans Nguyễn Duy Dũng
(VNF) - Ông Nguyễn Duy Dũng, Thành viên HĐQT Vinatrans, đã bị khởi tố do vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; Thiếu trách nhiệm gây thiệt hại đến tài sản của nhà nước, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp.
Vừa bị chuyển hồ sơ sang Bộ Công an, 'chủ' dự án Usilk City tiếp tục bị xử phạt
(VNF) - Công ty cổ phần Sông Đà Thăng Long, chủ đầu tư dự án Usilk City bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán.
Hà Nội thu hồi hơn 96ha đất, triển khai hàng loạt dự án ở Tây Hồ
(VNF) - Hà Nội dự kiến thu hồi hơn 96ha đất trên địa bàn phường Tây Hồ trong giai đoạn 2026-2030 để triển khai 50 dự án từ hạ tầng giao thông, trường học đến công viên, nhà hát...
Những cơ chế 'đột phá của đột phá' mới được Bộ Chính trị trao cho TP. HCM
HĐND và UBND TPHCM được phân cấp, phân quyền triệt để. Thành phố cũng được ưu tiên áp dụng các quy định thuận lợi hơn với lĩnh vực đặc thù của địa phương; được chủ động thí điểm chính sách mới…
'Khai thác sân bay Long Thành vào năm 2026 là yêu cầu bắt buộc'
(VNF) - Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc khẳng định mục tiêu hoàn thành, đưa dự án vào khai thác thương mại trong năm 2026 là không thay đổi, bắt buộc phải thực hiện.
Thái Lan - Việt Nam chọn hợp tác bổ trợ thay vì đối đầu cạnh tranh
(VNF) - Sau 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, Thái Lan và Việt Nam đang hướng tới một giai đoạn hợp tác sâu rộng hơn, trong đó hai nền kinh tế ngày càng mang tính bổ trợ thay vì cạnh tranh trực tiếp.
'Nhà nước không bao cấp về nhà ở nhưng cũng không để thị trường tự điều tiết'
(VNF) - Theo Thủ tướng, nhà nước giữ vai trò kiến tạo thông qua thể chế, chính sách, trong đó có chính sách đất đai, quy hoạch và công cụ tài chính - tín dụng để thị trường phát triển lành mạnh, minh bạch.
VinFast bổ nhiệm ông Phạm Nhật Quân Anh làm Chủ tịch HĐQT
(VNF) - VinFast Auto Ltd. công bố HĐQT đã bổ nhiệm ông Phạm Nhật Quân Anh giữ chức Chủ tịch HĐQT của VinFast.
Diễn biến mới tại tuyến đường sắt 1,6 tỷ USD kết nối Việt – Lào do Đèo Cả đề xuất
(VNF) - Dự án đường sắt Vũng Áng - Tân Ấp - Mụ Giạ có chiều dài 103km, với vận tốc thiết kế từ 80 - 120km/h, tổng mức đầu tư giai đoạn 1 dự kiến khoảng 42.732 tỷ đồng (1,6 tỷ USD).
Thuốc lá thế hệ mới len vào học đường: Cảnh báo 'cái bẫy' nhắm vào giới trẻ
(VNF) - Dưới lớp vỏ công nghệ hiện đại và hương vị bắt mắt, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng đang trở thành “thị trường” nhắm mạnh vào thanh thiếu niên.
Đất tranh chấp, đất có thông báo thu hồi sẽ không được cấp sổ đỏ
(VNF) - Theo đề xuất tại dự thảo Luật Đất đai sửa đổi 2026, nhiều trường hợp như đất đang tranh chấp, đất đã có thông báo hoặc quyết định thu hồi, nhà xây sau thời điểm cấm xây dựng… sẽ không được cấp sổ đỏ.
Vợ Chủ tịch Techcombank góp vốn lớn vào DN 80.000 tỷ liên quan tỷ phú Phạm Nhật Vượng
(VNF) - VinEnergo Holding của tỷ phú Phạm Nhật Vượng vừa được thành lập với vốn điều lệ gần 80.000 tỷ đồng, trong đó bà Nguyễn Thị Thanh Thủy – vợ Chủ tịch Techcombank Hồ Hùng Anh góp hơn 3.500 tỷ đồng.
Điểm lại loạt văn kiện hợp tác Việt Nam vừa ký với Singapore
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong ngày 29/5 cùng chứng kiến Lễ trao và thông báo các văn kiện hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước Việt Nam – Singapore.
'Rà soát' tiến độ loạt dự án bất động sản cao tầng quy mô lớn ở Hải Phòng
(VNF) - Hải Phòng đang ghi nhận tiến độ thi công sôi động tại nhiều dự án chung cư, khách sạn và tổ hợp cao tầng tại khu vực trung tâm phía Đông thành phố.


































































