Chuyên gia Bộ Tài chính: ‘Tăng VAT không ảnh hưởng nhiều đến người thu nhập thấp’
Thụy Khanh -
13/09/2017 17:22 (GMT+7)
(VNF) – Đó là ý kiến của bà Lê Thị Mai Liên, Trưởng ban Chính sách tài chính công – Viện Chiến lược và Chính sách tài chính (Bộ Tài chính) nêu ra tại tọa đàm trực tuyến "Những điểm nhấn trong sửa đổi 5 Luật thuế" do Cổng thông tin điện tử Chính phủ tổ chức hôm nay (12/9).
Bà Lê Thị Mai Liên, Trưởng ban Chính sách tài chính công – Viện Chiến lược và Chính sách tài chính (Bộ Tài chính)
Người thu nhập thấp không chịu nhiều tác động bởi VAT
Theo bà Liên, mọi điều chỉnh về thuế sẽ có những tác động khác nhau, tuy nhiên mức độ và phạm vi ảnh hưởng phụ thuộc vào nhiều yếu tố.
Về tác động tới sức cạnh tranh của doanh nghiệp, bà Liên cho rằng, thuế giá trị gia tăng (VAT) bản chất là đánh vào tiêu dùng cuối cùng. Người trả là người tiêu dùng, doanh nghiệp chỉ đứng ra thu hộ. Do vậy khi VAT tăng, về cơ bản sức cạnh tranh của doanh nghiệp không bị ảnh hưởng.
"Với doanh nghiệp xuất khẩu, theo quy định hiện hành, thuế xuất khẩu hàng hóa là 0%. Về cơ bản, doanh nghiệp được hoàn lại. Còn với doanh nghiệp trong nước, tôi nghĩ khi tăng VAT thì giá bán sản phẩm có ảnh hưởng, từ đó ảnh hưởng đến cầu tiêu dùng. Tuy nhiên đánh giá mức độ ảnh hưởng cũng cần xem xét trên khía cạnh mức độ phụ thuộc và chia sẻ giữa người dân và doanh nghiệp", bà Liên nói.
Tăng thuế VAT không ảnh hưởng quá nhiều đến người thu nhập thấp?
Bà Liên cũng nhận định, về lý thuyết, tăng VAT sẽ có ảnh hưởng đến chỉ số giá tiêu dùng. Tuy vây, mức độ tác động thế nào còn phải xét đến quy mô, khối lượng hàng hóa tiêu dùng cùng các yếu tố vĩ mô khác như lạm phát, cung tiền vv…
Đánh giá tác động của việc tăng VAT đối với người thu nhập thấp, bà Liên cho rằng việc điều chỉnh thuế lần này không tác động quá nhiều.
"Việc sửa đổi 5 Luật thuế cần được nhìn nhận trên tổng thể, tức là khi tăng VAT, chúng ta cũng đã giảm thuế thu nhập. Bên cạnh đó, theo quy định hiện hành, trong 25 nhóm hàng hóa không chịu VAT thì nhóm thu nhập thấp chủ yếu sử dụng nhóm hàng không chịu thuế hoặc chịu thuế thấp.
"Theo khảo sát điều tra mức sống dân cư năm 2014 do Tổng cục Thống kê công bố, người có thu nhập thấp sử dụng 59,6% thu nhập cho nhóm hàng lương thực thực phẩm, trong khi người thu nhập cao là 39,6%. Y tế, giáo dục không chịu thuế; nhóm sản xuất lương thực thực phẩm cũng không chịu thuế, người bán ra cũng chỉ chịu thuế suất 5% nên vệc điều chỉnh thuế sẽ không tác động quá nhiều đến người có thu nhập thấp", bà Liên bình luận.
Tuy nhiên, bà Liên cũng lưu ý việc tăng thuế suất phổ thông VAT từ 10 – 12% cũng có tác động nhất định đến người có thu nhập thấp, đặc biệt là nhóm người dễ bị tổn thương. "Chính phủ cần có các chính sách hỗ trợ khác, chẳng hạn như đã có chính sách hỗ trợ tiền điện, tiền bảo hiểm, học phí…"
Không dễ đánh giá tác động của việc tăng VAT
Theo TS Vũ Đình Ánh – chuyên gia kinh tế tài chính, với các dữ liệu hiện nay, chưa đủ cơ sở để đánh giá mức điều chỉnh thuế suất phổ thông VAT từ 10 lên 12% và thuế suất ưu đãi VAT từ 5 lên 6% là phù hợp hay chưa.
Cụ thể, ông Ánh cho rằng việc đánh giá tác động cần được tiến hành kĩ càng, từ tác động đến kinh tế vĩ mô, tác động đến từng nhóm dân cư, từng nhóm thu nhập, lạm phát và tổng thu ngân sách… "Đánh giá tác động cần bám theo chức năng của thuế", ông Ánh nhấn mạnh.
TS Vũ Đình Ánh - chuyên gia kinh tế tài chính
Theo đó, chức năng đầu tiên của thuế là tác động đến quá trình phân phối lại thu nhập. "Vậy với việc tăng thuế, việc phân phối lại thu nhập sẽ chịu tác động như thế nào? Tôi cho rằng chúng ta phải có đánh giá định lượng với mô hình chuẩn xác, kết hợp các yếu tố, các biến số kể cả trong 5 luật thuế và các yếu tố bên ngoài".
Chức năng thứ 2 là điều tiết kinh tế. "Việc điều chỉnh từ 10% lên 12% sẽ tác động như thế nào đến sản xuất kinh doanh của hàng vạn ngành nghề? đến tiêu dùng của các hộ gia đình? đến các biến số vĩ mô như lạm phát, tăng trưởng, cán cân thanh toán, cán cân thương mại hay câu chuyện năng lực cạnh tranh?"
Chức năng thứ 3 mới là thu ngân sách. "Đánh giá 3 tác động đó chúng ta mới tìm ra được lý do tại sao điều chỉnh thuế suất phổ thông như vậy và liệu có phương án khác hay không, lộ trình thực hiện như thế nào. Sau khi có kết quả đánh giá một cách khoa học thực tế và rõ ràng thì mới hi vọng trả lời được việc tăng thuế là phù hợp hay chưa phù hợp", ông Ánh nói.
Ông Đào Huy Giám – Tổng thư kí Diễn đàn kinh tế tư nhân Việt Nam, cho rằng mức thu VAT của chúng ta hơi cao nhưng trong bối cảnh cải cách hệ thống thuế như hiện nay thì có thể "chấp nhận được".
Ông Giám cũng phân tích: Đề xuất tăng thuế VAT của chúng ta tập trung vào hàng hóa, nhưng thực tế cho thấy xã hội càng phát triển thì cấu thành từ dịch vụ lại cao hơn. Đây là điều chúng ta cần cân nhắc.
"Cá nhân tôi thấy rằng người thu nhập thấp có kết cấu tiêu dùng trong hàng hóa nhiều hơn, người thu nhập cao thì tiêu dùng nhiều dịch vụ hơn. Do vây, ngoài chuyện điều chỉnh sắc thuế, cần chú ý nâng cao năng lực tận thu nguồn thuế từ khu vực dịch vụ để giảm sức ép thu trên hàng hóa", ông Giám nói.
(VNF) - Cơ quan thuế cho biết, việc triển khai sinh trắc học trong quản lý hoá đơn điện tử mang lại lợi ích cho người dân, doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cơ quan quản lý và toàn xã hội.
(VNF) - Cục Thuế cho biết, dự thảo Nghị định quy định chi tiết Luật Quản lý thuế đang xin ý kiến thẩm định Bộ Tư pháp không bỏ quy định về trách nhiệm cung cấp thông tin của tổ chức tín dụng như một số thông tin phản ánh.
(VNF) - Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra một bước ngoặt lớn cho dòng vốn đầu tư toàn cầu. Không dừng lại ở một xu hướng công nghệ ngắn hạn, AI đang tác động trực tiếp đến chi phí vốn của doanh nghiệp, lực lượng lao động và chuỗi cung ứng của nhiều ngành kinh tế trọng điểm. Đối với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, sự dịch chuyển này mở ra cả cơ hội thu hút dòng vốn mới lẫn những thách thức về mặt quản trị.
(VNF) - Trong khi chỉ số liên tục được kéo lên bởi một số ít cổ phiếu vốn hóa lớn, phần còn lại của thị trường đang dần hình thành một vùng định giá đáng chú ý. Đặc biệt nhiều doanh nghiệp vẫn tăng trưởng hấp dẫn nhưng giá cổ phiếu vẫn giảm, các chuyên gia cho rằng xu hướng trở nên hấp dẫn hơn đối với nhà đầu tư dài hạn.
(VNF) - Áp lực giảm giá từ nhóm cổ phiếu vốn hoá lớn khiến VN-Index mất hơn 7 điểm trong phiên giao dịch ngày 3/6 dù sắc xanh vẫn chiếm ưu thế trên thị trường. Trong khi đó, khối ngoại tiếp tục duy trì đà bán ròng với giá trị gần 700 tỷ đồng, đánh dấu phiên bán ròng thứ 10 liên tiếp.
(VNF) - Sau khi Xuân Cầu Holdings không thể hiện thực hóa kế hoạch trở thành cổ đông lớn tại Viwaseen, vị trí này đã thuộc về An Quý Hưng Holding với tỷ lệ sở hữu 23%. Đáng chú ý, pháp nhân mới xuất hiện trong cơ cấu cổ đông của Viwaseen lại có mối liên hệ trực tiếp với Vinaconex.
(VNF) - Sau hơn một thập kỷ được biết đến như nền tảng gọi xe và giao đồ ăn lớn nhất Đông Nam Á, Grab đang bước vào một giai đoạn phát triển mới khi dịch vụ tài chính số dần trở thành động lực tăng trưởng quan trọng của tập đoàn.
(VNF) - Bộ Tài chính đề xuất bổ sung nhiều quy định mới trong lĩnh vực chứng khoán, nổi bật là cơ chế sandbox và tổ chức bảo lãnh thanh toán trái phiếu nhằm hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường vốn.
(VNF) - Nhờ khai thác hiệu quả các dự án thủy điện quy mô lớn tại Lào, Công ty CP Điện Việt Lào nhiều năm liên tiếp duy trì mức lợi nhuận trên 1.000 tỷ đồng, trong đó năm 2025 ghi nhận lãi kỷ lục 1.526 tỷ đồng.
(VNF) - Nếu thương vụ chào bán "bom tấn" 300 triệu cổ phiếu ra công chúng được thực hiện theo đúng kế hoạch trong năm 2025, tỷ lệ sở hữu của Nhà nước tại Becamex có thể giảm xuống mức xấp xỉ 74%.
(VNF) - Thuế cơ sở 6 tỉnh Hà Tĩnh yêu cầu các cơ sở kinh doanh vàng bạc xuất hóa đơn điện tử cho từng giao dịch, đồng thời thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt đối với hoạt động mua bán vàng từ 20 triệu đồng/ngày trở lên của một khách hàng.
(VNF) - Thanh khoản trên thị trường chứng khoán suy giảm mạnh phản ánh tâm lý thận trọng của giới đầu tư. VN-Index được dự báo còn nhiều biến động, nhà đầu tư cần thận trọng khi xuống tiền.
(VNF) - Strategy của Michael Saylor lần đầu ghi nhận giao dịch bán BTC kể từ 2022 sau nhiều năm theo đuổi chiến lược tích lũy Bitcoin bất chấp biến động thị trường.
(VNF) - Đầu tháng 6/2026, Bitcoin bước vào một nhịp điều chỉnh đáng chú ý sau giai đoạn tăng mạnh trước đó. Giá đồng tiền số lớn nhất thị trường giảm từ vùng 73.600 USD cuối 31/5 xuống quanh mốc 70.000 USD sáng 2/6 theo giờ Hà Nội, tương đương mức giảm khoảng 3-4%. Mức giảm chưa đủ để tạo ra một cú sốc lớn, nhưng cũng đủ khiến tâm lý thị trường chuyển từ kỳ vọng phục hồi sang trạng thái quan sát thận trọng.
(VNF) - Đa số các đơn vị đề xuất Bộ Tài chính lựa chọn phương án 2, giảm trừ thuế cho chi phí giáo dục, y tế là 47 triệu/năm và điều chỉnh theo CPI hàng năm. Tuy nhiên, một số tỉnh thành cũng có những kiến nghị khác nhằm tạo sự phù hợp.
(VNF) - Những cải cách về hạ tầng giao dịch, cơ chế tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và lộ trình triển khai đối tác bù trừ trung tâm đang cho thấy quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc nâng cao độ mở của thị trường chứng khoán Việt Nam. Trước sự quan tâm ngày càng lớn của cộng đồng đầu tư quốc tế, UBCKNN khẳng định, sẽ hoàn thiện hành lang pháp lý, hướng tới tiệm cận các “thực tiễn tốt nhất” trên thế giới.
(VNF) - Dù hiệu ứng “Sell in May” đã khép lại, thanh khoản thị trường vẫn lao dốc xuống mức thấp nhất hơn một năm, cho thấy dòng tiền chưa sẵn sàng quay trở lại.
(VNF) - Hoạt động góp vốn, mua cổ phần và thâu tóm doanh nghiệp tiếp tục dẫn dắt dòng vốn ngoại vào TP. HCM khi hàng loạt thương vụ M&A quy mô lớn xuất hiện.
(VNF) - Chính sách tín dụng mới dành cho nhà ở xã hội vừa được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) ban hành đã tạo hiệu ứng tích cực lên cổ phiếu HQC của Hoàng Quân.
Một số thương hiệu Việt lâu đời vẫn liên tiếp công bố các đợt chia cổ tức tiền mặt hoặc thưởng cổ phiếu ở mức rất cao và được xem như “vàng ròng” trên thị trường chứng khoán.
(VNF) - Nhiều công ty chứng khoán báo lãi lớn nhờ đẩy mạnh cho vay margin khi dư địa mảng môi giới truyền thống dần thu hẹp. Dư địa cho vay margin sẽ tiếp tục tăng trưởng.
(VNF) - Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng và phát triển bền vững đang trở thành xu thế tất yếu trên toàn cầu, tổ hợp công nghiệp năng lượng Vân Phong do Công ty cổ phần Đầu tư và Phát triển INDEL triển khai đang từng bước khẳng định tiềm năng trở thành một dự án hạ tầng năng lượng quy mô lớn, đáp ứng các tiêu chí tiếp cận nguồn tín dụng xanh theo chuẩn mực quốc tế.
(VNF) - Cổ phiếu KSF của Sunshine Group đã chính thức vượt mốc 100.000 đồng/cổ phiếu, đưa giá trị vốn hoá tăng lên hơn 92.768 tỷ đồng, tương đương khoảng 3,5 tỷ USD.
(VNF) - Cơ quan thuế cho biết, việc triển khai sinh trắc học trong quản lý hoá đơn điện tử mang lại lợi ích cho người dân, doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cơ quan quản lý và toàn xã hội.
(VNF) - Theo UBND TP.Huế, phương án thiết kế cầu qua Cồn Hến cần hướng đến tính độc bản, đặc sắc, có tầm vóc; trở thành điểm nhấn kiến trúc mới trên sông Hương, góp phần làm giàu thêm không gian văn hóa, cảnh quan của đô thị Huế.